തര്പയിത്വാ സുരാന് ആദൌ തര്പയിത്വാ ജഗത്ത്രയമ് വിപ്രഃ സംഭുക്തവാഞ് ശിഷ്യൈര് വിശ്വാമിത്രഃ സ്വഭാര്യയാ
ആദ്യം ദേവന്മാരെയും പിന്നെ മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും തൃപ്തിപ്പെടുത്തി, വിശ്വാമിത്രൻ തന്റെ ശിഷ്യന്മാരോടും ഭാര്യയോടും കൂടെ ശേഷിച്ച അന്നം പങ്കിട്ടു.
തതഃ പ്രഭൃതി തത് തീര്ഥമ് ആഖ്യാതം ചാതിപുണ്യദമ് യത്രാഗതഃ സുരപതിര് ലോകാനാമ് അമൃതാര്പണമ്
അന്ന് മുതൽ ദേവാധിപൻ വന്ന് ലോകങ്ങൾക്ക് അമൃതം അർപ്പിച്ച ആ തീർത്ഥം അതിപുണ്യമായതെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
സംജാതം മാംസവര്ജം തു തത് തീര്ഥം പുണ്യദം നൃണാമ് തത്ര സ്നാനം ച ദാനം ച സര്വക്രതുഫലപ്രദമ്
അവിടെ മാംസം ഇല്ലാത്ത, പുണ്യം നൽകുന്ന ആ തീർത്ഥം ഉദിച്ചുവന്നു; അവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുകയും ദാനം നടത്തുകയും ചെയ്താൽ എല്ലാ യാഗഫലവും ലഭിക്കും.
തതഃ പ്രഭൃതി തത് തീര്ഥം വിശ്വാമിത്രമ് ഇതി സ്മൃതമ് മധുതീര്ഥമ് അഥൈന്ദ്രം ച ശ്യേനം പര്ജന്യമ് ഏവ ച
അന്ന് മുതൽ ആ തീർത്ഥം വിശ്വാമിത്രന്റെ പേരിലും, മധുതീർത്ഥം, ഇന്ദ്രതീർത്ഥം, ശ്യേനതീർത്ഥം, പർജന്യതീർത്ഥം എന്നിങ്ങനെയും അറിയപ്പെടുന്നു.
ശ്വേതതീര്ഥമ് ഇതി ഖ്യാതം ത്രൈലോക്യേ വിശ്രുതം ശുഭമ് തസ്യ ശ്രവണമാത്രേണ സര്വപാപൈഃ പ്രമുച്യതേ
അത് ശ്വേതതീർത്ഥം എന്ന പേരിൽ മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധമാണ്, ശുഭമായതും; അതിന്റെ കഥ കേൾക്കുന്നതു കൊണ്ടു തന്നെ എല്ലാപാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചനം ലഭിക്കും.
ശ്വേതോ നാമ പുരാ വിപ്രോ ഗൌതമസ്യ പ്രിയഃ സഖാ ആതിഥ്യപൂജാനിരതോ ഗൌതമീതീരമ് ആശ്രിതഃ
പണ്ടു ശ്വേതൻ എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണൻ ഉണ്ടായിരുന്നു; ഗൗതമന്റെ പ്രിയസുഹൃത്ത്, അതിഥിസാത്കാരത്തിലും പൂജയിലും ഏർപ്പെട്ടവൻ, ഗൗതമീ നദിയുടെ തീരത്ത് താമസിച്ചിരുന്നത്.
മനസാ കര്മണാ വാചാ ശിവഭക്തിപരായണഃ ധ്യായന്തം തം ദ്വിജശ്രേഷ്ഠം പൂജയന്തം സദാ ശിവമ്
മനസ്സിലും വാക്കിലും പ്രവർത്തിയിലും ശിവഭക്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠൻ എന്നും ശിവനെ ധ്യാനിക്കുകയും പൂജിക്കുകയും ചെയ്തു.
പൂര്ണായുഷം ദ്വിജവരം ശിവഭക്തിപരായണമ് നേതും ദൂതാഃ സമാജഗ്മുര് ദക്ഷിണാശാപതേസ് തദാ
പൂർണ്ണായുസ്സോടെ ശിവഭക്തനായ ആ ഉത്തമ ബ്രാഹ്മണനെ കൊണ്ടുപോകാൻ ദക്ഷിണദിശയുടെ അധിപന്റെ ദൂതന്മാർ അന്ന് എത്തിയപ്പോൾ.
നാശക്നുവന് ഗൃഹം തസ്യ പ്രവേഷ്ടുമ് അപി നാരദ തദാ കാലേ വ്യതിക്രാന്തേ ചിത്രകോ മൃത്യുമ് അബ്രവീത്
നാരദാ, അവർക്ക് അവന്റെ വീട്ടിൽ കയറാൻ പോലും കഴിഞ്ഞില്ല; സമയപരിധി കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ചിത്രകൻ മരണനോടു പറഞ്ഞു.
കിം നായാതി ക്ഷീണജീവോ മൃത്യോ ശ്വേതഃ കഥം ത്വ് ഇതി നാദ്യാപ്യ് ആയാന്തി ദൂതാസ് തേ മൃത്യോര് നൈവോചിതം തു തേ
'ശ്വേതന്റെ ആയുസ്സ് തീർന്നിട്ടും അവൻ എന്തുകൊണ്ട് വരുന്നില്ല, മരണാ? നിന്റെ ദൂതന്മാർ ഇതുവരെ വന്നില്ലേ? ഇത് നിനക്ക് യോജിക്കുന്നതല്ല.'
തതശ് ച കുപിതോ മൃത്യുഃ പ്രായാച് ഛ്വേതഗൃഹം സ്വയമ് ബഹിഃസ്ഥിതാംസ് തദാ പശ്യന് മൃത്യുര് ദൂതാന് ഭയാര്ദിതാന് പ്രോവാച കിമ് ഇദം ദൂതാ മൃത്യുമ് ഊചുശ് ച ദൂതകാഃ
അപ്പോൾ കോപത്തോടെ മരണൻ സ്വയം ശ്വേതന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി; പുറത്തു നിന്ന ഭയത്താൽ വിറയുന്ന ദൂതന്മാരെ കണ്ടു, മരണൻ ചോദിച്ചു: 'എന്താണ് ഇത് ദൂതന്മാരേ?' ദൂതന്മാർ മരണനോട് പറഞ്ഞു.
ശിവേന രക്ഷിതം ശ്വേതം വയം നോ വീക്ഷിതും ക്ഷമാഃ യേഷാം പ്രസന്നോ ഗിരിശസ് തേഷാം കാ നാമ ഭീതയഃ
'ശിവൻ ശ്വേതനെ രക്ഷിക്കുന്നു—ഞങ്ങൾ അവനെ നോക്കാൻ പോലും കഴിയുന്നില്ല. ഗിരിശൻ ദയയോടെ നോക്കുന്നവർക്കു ഭയമൊന്നും ഉണ്ടാകില്ല.'
പാശപാണിസ് തദാ മൃത്യുഃ പ്രാവിശദ് യത്ര സ ദ്വിജഃ നാസൌ വിപ്രോ വിജാനാതി മൃത്യും വാ യമകിംകരാന്
അപ്പോൾ പാശം കൈവശം വെച്ച മരണൻ ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ അടുത്ത് കയറി; പക്ഷേ, ആ ബ്രാഹ്മണൻ മരണനെയും യമദൂതന്മാരെയും കണ്ടില്ല.
ശിവം പൂജയതേ ഭക്ത്യാ ശ്വേതസ്യ തു സമീപതഃ മൃത്യും പാശധരം ദൃഷ്ട്വാ ദണ്ഡീ പ്രോവാച വിസ്മിതഃ
ശ്വേതൻ ഭക്തിയോടെ ശിവനെ പൂജിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ അടുത്ത്, പാശം പിടിച്ചിരിക്കുന്ന മരണനെ കണ്ട സന്ന്യാസി അത്ഭുതത്തോടെ പറഞ്ഞു.
കിമ് അത്ര വീക്ഷസേ മൃത്യോ ദണ്ഡിനം മൃത്യുര് അബ്രവീത്
ഇവിടെ നീ എന്തിനാണ് നോക്കുന്നത്, മരണമേ, ദണ്ഡം കൈവശമുള്ളവനെ നോക്കിയതെന്ത്? അപ്പോൾ മരണം പറഞ്ഞു:
ശ്വേതം നേതുമ് ഇഹായാതസ് തസ്മാദ് വീക്ഷേ ദ്വിജോത്തമമ്
ശ്വേതനെ കൊണ്ടുപോകാൻ ഞാൻ ഇവിടെ വന്നതാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ ഈ മഹാനായ ദ്വിജനെ നോക്കുന്നത്.
ത്വം ഗച്ഛേത്യ് അബ്രവീദ് ദണ്ഡീ മൃത്യുഃ പാശാന് അഥാക്ഷിപത് ശ്വേതായ മുനിശാര്ദൂല തതോ ദണ്ഡീ ചുകോപ ഹ
ദണ്ഡിയൻ പറഞ്ഞു: 'നീ പോകൂ.' അപ്പോൾ മരണം തന്റെ പാശം ശ്വേതനിലേക്ക് എറിഞ്ഞു. അതു കണ്ട ദണ്ഡിയൻ അതീവ കോപിച്ചു.
ശിവദത്തേന ദണ്ഡേന ദണ്ഡീ മൃത്യുമ് അതാഡയത് തതഃ പാശധരോ മൃത്യുഃ പപാത ധരണീതലേ
ശിവൻ നൽകിയ ദണ്ഡം കൊണ്ടു ദണ്ഡിയൻ മരണത്തെ അടിച്ചു. അപ്പോൾ പാശം കൈവശമുള്ള മരണം നിലത്ത് വീണു.
തതസ് തേ സത്വരം ദൂതാ ഹതം മൃത്യുമ് അവേക്ഷ്യ ച യമായ സര്വമ് അവദന് വധം മൃത്യോസ് തു ദണ്ഡിനാ
അതിനുശേഷം ദൂതന്മാർ ഉടൻ തന്നെ മരണൻ കൊല്ലപ്പെട്ടത് കണ്ടു, യമനോട് എല്ലാം പറഞ്ഞു: ദണ്ഡിയൻ മരണനെ കൊല്ലുകയുണ്ടായി എന്ന്.
തതശ് ച കുപിതോ ധര്മോ യമോ മഹിഷവാഹനഃ ചിത്രഗുപ്തം ബഹുബലം യമദണ്ഡം ച രക്ഷകമ്
അതിനുശേഷം ധർമ്മനായ യമൻ, മഹിഷം കയറുന്നവൻ, കോപിച്ചു. ചിത്രഗുപ്തനും ശക്തരായ അനുചിതന്മാരെയും യമദണ്ഡത്തെയും രക്ഷകരെയും വിളിച്ചു.
മഹിഷം ഭൂതവേതാലാന് ആധിവ്യാധീംസ് തഥൈവ ച അക്ഷിരോഗാന് കുക്ഷിരോഗാന് കര്ണശൂലം തഥൈവ ച
അവൻ മഹിഷത്തെയും, ഭൂതങ്ങളെയും, വെതാലങ്ങളെയും, വ്യാധികളെയും, കണ്ണ് രോഗങ്ങളെയും, വയറു രോഗങ്ങളെയും, ചെവി വേദനയെയും വിളിച്ചു.
ജ്വരം ച ത്രിവിധം പാപം നരകാണി പൃഥക് പൃഥക് ത്വരന്താമ് ഇതി താന് ഉക്ത്വാ ജഗാമ ത്വരിതോ യമഃ
മൂന്നു തരത്തിലുള്ള ജ്വരത്തെയും, പാപങ്ങളെയും, വിവിധ നരകങ്ങളെയും വിളിച്ചു: 'വേഗത്തിൽ പോകട്ടെ' എന്ന് അവരെ പറഞ്ഞ്, യമൻ വേഗത്തിൽ പുറപ്പെട്ടു.
ഏതൈര് അന്യൈഃ പരിവൃതോ യത്ര ശ്വേതോ ദ്വിജോത്തമഃ തമ് ആയാന്തം യമം ദൃഷ്ട്വാ നന്ദീ പ്രോവാച സായുധഃ
ഇവരെയും മറ്റു പലരെയും ചുറ്റിപ്പറ്റി, യമൻ ശ്വേതൻ ഇരുന്നിടത്തേക്ക് ചെന്നു. അപ്പോൾ യമൻ വരുന്നത് കണ്ടു ആയുധധാരിയായ നന്ദി പറഞ്ഞു.
വിനായകം തഥാ സ്കന്ദം ഭൂതനാഥം തു ദണ്ഡിനമ് തത്ര തദ് യുദ്ധമ് അഭവത് സര്വലോകഭയാവഹമ്
വിനായകനും, സ്കന്ദനും, ഭൂതനാഥനും, ദണ്ഡിയനും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോൾ എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും ഭയപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു യുദ്ധം ഉണ്ടായി.
കാര്ത്തികേയഃ സ്വയം ശക്ത്യാ ബിഭേദ യമകിംകരാന് ദക്ഷിണാശാപതിം ചാപി നിജഘാന ബലാന്വിതമ്
കാർത്തികേയൻ തന്നെ തന്റെ ശക്തിയാൽ യമന്റെ അനുചിതന്മാരെ തകർത്തു. ദക്ഷിണ ദിക്കിന്റെ അധിപനെയും, ശക്തിയുള്ളവനെയും, അവൻ സംഹരിച്ചു.
ഹതാവശിഷ്ടാ യാമ്യാസ് തേ ആദിത്യായ ന്യവേദയന് ആദിത്യോ ഽപി സുരൈഃ സാര്ധം ശ്രുത്വാ തന് മഹദ് അദ്ഭുതമ്
കൊല്ലപ്പെട്ടവരിൽ ശേഷിച്ച യമന്റെ അനുചിതന്മാർ ആദിത്യനോട് വിവരം അറിയിച്ചു. ആദിത്യനും ദേവന്മാരോടൊപ്പം ആ അത്ഭുതകരമായ സംഭവം കേട്ടു.
ലോകപാലൈര് അനുവൃതോ മമാന്തികമ് ഉപാഗമത് അഹം വിഷ്ണുശ് ച ഭഗവാന് ഇന്ദ്രോ ഽഗ്നിര് വരുണസ് തഥാ
ലോകപാലന്മാരെ കൂട്ടി, ഞങ്ങളൊക്കെ എന്റെ അടുത്തേക്ക് വന്നു; ഞാനും, മഹാവിഷ്ണുവും, ഇന്ദ്രനും, അഗ്നിയും, വരുണനും കൂടി,
ചന്ദ്രാദിത്യാവ് അശ്വിനൌ ച ലോകപാലാ മരുദ്ഗണാഃ ഏതേ ചാന്യേ ച ബഹവോ വയം യാതാ യമാന്തികമ്
ചന്ദ്രനും, സൂര്യനും, അശ്വിനികളും, ലോകപാലന്മാരും, മരുത്ഗണങ്ങളും, ഇവരും മറ്റു അനേകരും, ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും യമന്റെ അടുക്കൽ പോയി.
മൃത ആസ്തേ ദക്ഷിണേശോ ഗങ്ഗാതീരേ ബലാന്വിതഃ സമുദ്രാശ് ച നദാ നാഗാ നാനാഭൂതാന്യ് അനേകശഃ
ദക്ഷിണ ദിക്കിന്റെ അധിപൻ ശക്തിയോടെ ഗംഗയുടെ തീരത്ത് മരിച്ചുകിടക്കുന്നു; സമുദ്രങ്ങളും, നദികളും, നാഗങ്ങളും, അനേകം ജീവികളും അവിടെ ഉണ്ട്.
തത്രാജഗ്മുഃ സുരേശാനം ദ്രഷ്ടും വൈവസ്വതം യമമ് തം ദൃഷ്ട്വാ ഹതസൈന്യം ച യമം ദേവാ ഭയാര്ദിതാഃ കൃതാഞ്ജലിപുടാഃ ശംഭുമ് ഊചുഃ സര്വേ പുനഃ പുനഃ
അവിടെ ദേവാധിപന്മാർ വൈവസ്വതനായ യമനെ കാണാൻ എത്തിയപ്പോൾ, യമനും അവന്റെ സൈന്യവും കൊല്ലപ്പെട്ടത് കണ്ട ദേവന്മാർ ഭയത്തോടെ കയ്യുയർത്തി ശംഭുവിനെ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രാർത്ഥിച്ചു.