മാസാന് അന്യാന് പരിത്യജ്യ മാഘാദീന് പ്രപിതാമഹ പ്രശംസസി കഥം ജ്യേഷ്ഠം ബ്രൂഹി തത്കാരണം പ്രഭോ
മാഹം തുടങ്ങിയ മറ്റു മാസങ്ങൾ വിട്ട്, ജ്യേഷ്ഠത്തെ മാത്രം മഹത്വവത്കരിക്കുന്നതെന്തുകൊണ്ടാണ്, പ്രപിതാമഹാ, ദയവായി അതിന്റെ കാരണം പറയൂ.
ശൃണുധ്വം മുനിശാര്ദൂലാഃ പ്രവക്ഷ്യാമി സമാസതഃ ജ്യേഷ്ഠം മാസം യഥാ തേഭ്യഃ പ്രശംസാമി പുനഃ പുനഃ
മഹർഷിമാരേ, ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കൂ. ജ്യേഷ്ഠമാസത്തെ ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രശംസിക്കുന്നതെന്തിനാണെന്ന് ഞാൻ സംക്ഷിപ്തമായി വിശദീകരിക്കാം.
പൃഥിവ്യാം യാനി തീര്ഥാനി സരിതശ് ച സരാംസി ച പുഷ്കരിണ്യസ് തഡാഗാനി വാപ്യഃ കൂപാസ് തഥാ ഹ്രദാഃ
ഭൂമിയിൽ ഉള്ള എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങൾ, നദികൾ, തടാകങ്ങൾ, പുഷ്കരിണികൾ, കുളം, കിണർ, അണക്കെട്ട് എന്നിവ—
നാനാനദ്യഃ സമുദ്രാശ് ച സപ്താഹം പുരുഷോത്തമേ ജ്യേഷ്ഠശുക്ലദശമ്യാദി പ്രത്യക്ഷം യാന്തി സര്വദാ
നാനാതരം നദികളും സമുദ്രങ്ങളും, ജ്യേഷ്ഠമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷം പത്താം തീയതി മുതലുള്ള ഏഴു ദിവസങ്ങളിൽ, പരമപുരുഷനിൽ എല്ലായ്പ്പോഴും പ്രത്യക്ഷമാകുന്നു.
സ്നാനദാനാദികം തസ്മാദ് ദേവതാപ്രേക്ഷണം ദ്വിജാഃ യത് കിംചിത് ക്രിയതേ തത്ര തസ്മിന് കാലേ ഽക്ഷയം ഭവേത്
അതിനാൽ, ദ്വിജന്മാരേ, ആ സമയത്ത് നടത്തുന്ന സ്നാനം, ദാനം, ദേവദർശനം എന്നിവയെല്ലാം അക്ഷയമായ ഫലമായി മാറുന്നു.
ശുക്ലപക്ഷസ്യ ദശമീ ജ്യേഷ്ഠേ മാസി ദ്വിജോത്തമാഃ ഹരതേ ദശ പാപാനി തസ്മാദ് ദശഹരാ സ്മൃതാ
ജ്യേഷ്ഠമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷം പത്താം തീയതി, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, പത്ത് പാപങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് അതിനെ 'പത്തുപാപനാശിനി' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
യസ് തസ്യാം ഹലിനം കൃഷ്ണം പശ്യേദ് ഭദ്രാം സുസംയതഃ സര്വപാപവിനിര്മുക്തോ വിഷ്ണുലോകം വ്രജേന് നരഃ
ആ ദിവസം, നിയന്ത്രിതനായവൻ കറുത്ത ഹളം കാണുകയും, ഭദ്രയെ ദർശിക്കുകയും ചെയ്താൽ, എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനായി വിഷ്ണുലോകത്തിൽ എത്തും.
ഉത്തരേ ദക്ഷിണേ വിപ്രാസ് ത്വ് അയനേ പുരുഷോത്തമമ് ദൃഷ്ട്വാ രാമം സുഭദ്രാം ച വിഷ്ണുലോകം വ്രജേന് നരഃ
ഉത്തരായണത്തോ ദക്ഷിണായണത്തോ, ദ്വിജന്മാരേ, പരമപുരുഷനെയും രാമനെയും സുഭദ്രയെയും ദർശിച്ചാൽ, മനുഷ്യൻ വിഷ്ണുലോകത്തിൽ എത്തും.
നരോ ദോലാഗതം ദൃഷ്ട്വാ ഗോവിന്ദം പുരുഷോത്തമമ് ഫാല്ഗുന്യാം പ്രയതോ ഭൂത്വാ ഗോവിന്ദസ്യ പുരം വ്രജേത്
ഫാൽഗുണി മാസത്തിൽ ഭക്തിയോടെ, ദോലയിൽ ഇരിക്കുന്ന ഗോവിന്ദൻ എന്ന പരമപുരുഷനെ ദർശിച്ചാൽ, അവൻ ഗോവിന്ദന്റെ നഗരത്തിൽ പ്രവേശിക്കും.
വിഷുവദ്ദിവസേ പ്രാപ്തേ പഞ്ചതീര്ഥീം വിധാനതഃ കൃത്വാ സംകര്ഷണം കൃഷ്ണം ദൃഷ്ട്വാ ഭദ്രാം ച ഭോ ദ്വിജാഃ
വിഷുവിന്റെ ദിവസം, വിധിപ്രകാരം പഞ്ചതീർത്ഥം നിർവഹിച്ചു, സംകർഷണനെയും കൃഷ്ണനെയും ഭദ്രയെയും ദർശിച്ചാൽ, ദ്വിജന്മാരേ—
നരഃ സമസ്തയജ്ഞാനാം ഫലം പ്രാപ്നോതി ദുര്ലഭമ് വിമുക്തഃ സര്വപാപേഭ്യോ വിഷ്ണുലോകം ച ഗച്ഛതി
മനുഷ്യൻ എല്ലാ യാഗങ്ങളുടെയും അപൂർവമായ ഫലം നേടുകയും, എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനായി വിഷ്ണുലോകത്തിൽ എത്തുകയും ചെയ്യും.
യഃ പശ്യതി തൃതീയായാം കൃഷ്ണം ചന്ദനരൂഷിതമ് വൈശാഖസ്യാസിതേ പക്ഷേ സ യാത്യ് അച്യുതമന്ദിരമ്
വൈശാഖമാസത്തിലെ കൃഷ്ണപക്ഷം മൂന്നാം തീയതിയിൽ ചന്ദനമണയിച്ച കൃഷ്ണനെ ദർശിക്കുന്നവൻ അച്യുതന്റെ ആലയത്തിൽ പ്രവേശിക്കും.
ജ്യൈഷ്ഠ്യാം ജ്യേഷ്ഠര്ക്ഷയുക്തായാം യഃ പശ്യേത് പുരുഷോത്തമമ് കുലൈകവിംശമ് ഉദ്ധൃത്യ വിഷ്ണുലോകം സ ഗച്ഛതി
ജ്യേഷ്ഠമാസത്തിൽ ജ്യേഷ്ഠനക്ഷത്രം ചന്ദ്രനോടൊപ്പം ചേരുമ്പോൾ, ആരെങ്കിലും പരമപുരുഷനെ ദർശിച്ചാൽ, അവൻ തന്റെ ഇരുപത്തൊന്ന് തലമുറകളെയും ഉയർത്തി, വിഷ്ണുലോകം പ്രാപിക്കും.
യദാ ഭവേന് മഹാജ്യൈഷ്ഠീ രാശിനക്ഷത്രയോഗതഃ പ്രയത്നേന തദാ മര്ത്യൈര് ഗന്തവ്യം പുരുഷോത്തമമ്
മഹാജ്യേഷ്ഠം രാശിയും നക്ഷത്രവും ചേർന്ന് വരുമ്പോൾ, മനുഷ്യർ പരിശ്രമത്തോടെ പരമപുരുഷനെ ദർശിക്കാനായി പോകണം.
കൃഷ്ണം ദൃഷ്ട്വാ മഹാജ്യൈഷ്ഠ്യാം രാമം ഭദ്രാം ച ഭോ ദ്വിജാഃ നരോ ദ്വാദശയാത്രായാഃ ഫലം പ്രാപ്നോതി ചാധികമ്
ദ്വിജന്മാരേ, മഹാജ്യേഷ്ഠത്തിൽ കൃഷ്ണനെയോ, രാമനെയോ, ഭദ്രയെയോ ദർശിച്ചാൽ, ആൾക്ക് പന്ത്രണ്ടു തീർത്ഥയാത്രകളുടെ ഫലവും അതിലും കൂടുതലും ലഭിക്കും.
പ്രയാഗേ ച കുരുക്ഷേത്രേ നൈമിഷേ പുഷ്കരേ ഗയേ ഗങ്ഗാദ്വാരേ കുശാവര്തേ ഗങ്ഗാസാഗരസംഗമേ
പ്രയാഗ, കുരുക്ഷേത്ര, നൈമിഷാരണ്യം, പുഷ്കരം, ഗയ, ഗംഗാദ്വാരം, കുശാവർത്തം, ഗംഗാസാഗരസംഗമം എന്നിവിടങ്ങളിൽ,
കോകാമുഖേ ശൂകരേ ച മഥുരായാം മരുസ്ഥലേ ശാലഗ്രാമേ വായുതീര്ഥേ മന്ദരേ സിന്ധുസാഗരേ
കോകാമുഖം, ശൂകരം, മഥുര, മരുഭൂമി, ശാലഗ്രാമം, വായുതീർഥം, മന്ദരം, സിന്ധുസമുദ്രം എന്നിവിടങ്ങളിലും,
പിണ്ഡാരകേ ചിത്രകൂടേ പ്രഭാസേ കനഖലേ ദ്വിജാഃ ശങ്ഖോദ്ധാരേ ദ്വാരകായാം തഥാ ബദരികാശ്രമേ
പിണ്ഡാരകം, ചിത്രകൂടം, പ്രഭാസം, കണഖൽ, ദ്വിജന്മാരേ, ശംഖോദ്ധാരം, ദ്വാരക, ബദരികാശ്രമം എന്നിവിടങ്ങളിലും,
ലോഹകുണ്ഡേ ചാശ്വതീര്ഥേ സര്വപാപപ്രമോചനേ കാമാലയേ കോടിതീര്ഥേ തഥാ ചാമരകണ്ടകേ
ലോഹകുണ്ടം, അശ്വതീർഥം, പാപങ്ങൾ എല്ലാം മോചിപ്പിക്കുന്ന സ്ഥലം, കാമാലയം, കോടിതീർഥം, അമരകണ്ടകം എന്നിവിടങ്ങളിലും,
ലോഹാര്ഗലേ ജമ്ബുമാര്ഗേ സോമതീര്ഥേ പൃഥൂദകേ ഉത്പലാവര്തകേ ചൈവ പൃഥുതുങ്ഗേ സുകുബ്ജകേ
ലോഹാർഗളം, ജംബുമാർഗം, സോമതീർഥം, പൃഥുദകം, ഉത്പലാവർത്തം, പൃഥുതുങ്ങം, സുകുബ്ജകം എന്നിവിടങ്ങളിലും,
ഏകാമ്രകേ ച കേദാരേ കാശ്യാം ച വിരജേ ദ്വിജാഃ കാലഞ്ജരേ ച ഗോകര്ണേ ശ്രീശൈലേ ഗന്ധമാദനേ
ഏകാംരകം, കെദാരം, കാശി, ദ്വിജന്മാരേ, വിരജ, കാലഞ്ജരം, ഗോകർണം, ശ്രീശൈലം, ഗന്ധമാദനം എന്നിവിടങ്ങളിലും,
മഹേന്ദ്രേ മലയേ വിന്ധ്യേ പാരിയാത്രേ ഹിമാലയേ സഹ്യേ ച ശുക്തിമന്തേ ച ഗോമന്തേ ചാര്ബുദേ തഥാ
മഹേന്ദ്രം, മലയം, വിന്ധ്യ, പാർയാത്രം, ഹിമാലയം, സഹ്യ, ശുക്തിമന്ത്, ഗോമന്തം, അർബുദം എന്നിവിടങ്ങളിലും,
ഗങ്ഗായാം സര്വതീര്ഥേഷു യാമുനേഷു ച ഭോ ദ്വിജാഃ സാരസ്വതേഷു ഗോമത്യാം ബ്രഹ്മപുത്രേഷു സപ്തസു
ഗംഗയിൽ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും, യമുനയിലും, ദ്വിജന്മാരേ, സാരസ്വതം, ഗോമതി, ഏഴ് ബ്രഹ്മപുത്ര നദികളിലും,
ഗോദാവരീ ഭീമരഥീ തുങ്ഗഭദ്രാ ച നര്മദാ താപീ പയോഉഷ്ണീ കാവേരീ ശിപ്രാ ചര്മണ്വതീ ദ്വിജാഃ
ഗോദാവരി, ഭീമരഥി, തുങ്ഗഭദ്ര, നർമദ, താപി, പയോഷ്ണി, കാവേരി, ശിപ്ര, ചർമണ്വതി, ദ്വിജന്മാരേ,
വിതസ്താ ചന്ദ്രഭാഗാ ച ശതദ്രുര് ബാഹുദാ തഥാ ഋഷികുല്യാ കുമാരീ ച വിപാശാ ച ദൃഷദ്വതീ
വിതസ്ത, ചന്ദ്രഭാഗ, ശതദ്രു, ബാഹുദ, ഋഷികുല്യ, കുമാരി, വിപാശ, ദൃശദ്വതി എന്നിവിടങ്ങളിലും,
ശരയൂര് നാകഗങ്ഗാ ച ഗണ്ഡകീ ച മഹാനദീ കൌശികീ കരതോയാ ച ത്രിസ്രോതാ മധുവാഹിനീ
ശരയു, നാകഗംഗ, ഗണ്ഡകി, മഹാനദി, കൗശികി, കരതോയ, ത്രിസ്രോത, മധുവാഹിനി എന്നിവിടങ്ങളിലും,
മഹാനദീ വൈതരണീ യാശ് ചാന്യാ നാനുകീര്തിതാഃ അഥവാ കിം ബഹൂക്തേന ഭാഷിതേന ദ്വിജോത്തമാഃ
മഹാനദി, വൈതരണി, മറ്റുള്ളവയും പറയാതിരിക്കുന്നവയും; അല്ലെങ്കിൽ, ദ്വിജോത്തമന്മാരേ, ഇതിൽ കൂടുതൽ പറയേണ്ടതില്ല.
പൃഥിവ്യാം സര്വതീര്ഥേഷു സര്വേഷ്വ് ആയതനേഷു ച സാഗരേഷു ച ശൈലേഷു നദീഷു ച സരഃസു ച
ഭൂമിയിൽ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും, എല്ലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും, സമുദ്രങ്ങളിലും, പർവതങ്ങളിലും, നദികളിലും, തടാകങ്ങളിലും,
യത് ഫലം സ്നാനദാനേന രാഹുഗ്രസ്തേ ദിവാകരേ തത് ഫലം കൃഷ്ണമ് ആലോക്യ മഹാജ്യൈഷ്ഠ്യാം ലഭേന് നരഃ
രാഹു ഗ്രഹണം സമയത്ത് സൂര്യനിൽ സ്നാനവും ദാനവും ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലം, മഹാജ്യേഷ്ഠത്തിൽ കൃഷ്ണനെ ദർശിച്ചാൽ ആൾക്കു ലഭിക്കും.
തസ്മാത് സര്വപ്രയത്നേന ഗന്തവ്യം പുരുഷോത്തമേ മഹാജ്യൈഷ്ഠ്യാം മുനിശ്രേഷ്ഠാ സര്വകാമഫലേപ്സുഭിഃ
അതിനാൽ, എല്ലാ ആഗ്രഹഫലങ്ങൾക്കായി ശ്രമിക്കുന്നവർ മഹാജ്യേഷ്ഠത്തിൽ പരമപുരുഷനെ ദർശിക്കാനായി മുഴുവൻ പരിശ്രമവും കൊണ്ടു പോകണം, മുനിശ്രേഷ്ഠന്മാരേ.