സ്നാത്വൈവം സാഗരേ സമ്യക് തസ്മിന് ക്ഷേത്രവരേ ദ്വിജാഃ തീരേ ചാഭ്യര്ച്യ വിധിവന് നാരായണമ് അനാമയമ്
അത്ര സാഗരത്തിൽ യഥാവിധി സ്നാനം ചെയ്ത്, തീരത്ത് നിർദ്ദേശിച്ച രീതിയിൽ അനാമയനായ നാരായണനെ പൂജിക്കണം, ദ്വിജന്മാരേ.
രാമം കൃഷ്ണം സുഭദ്രാം ച പ്രണിപത്യ ച സാഗരമ് ശതാനാമ് അശ്വമേധാനാം ഫലം പ്രാപ്നോതി മാനവഃ
രാമനെയും കൃഷ്ണനെയും സുഭദ്രയെയും സാഗരത്തെയും വന്ദിച്ചാൽ, മനുഷ്യൻ നൂറുകണക്കിന് അശ്വമേധയാഗഫലം നേടുന്നു.
സര്വപാപവിനിര്മുക്തഃ സര്വദുഃഖവിവര്ജിതഃ വൃന്ദാരക ഇവ ശ്രീമാന് രൂപയൌവനഗര്വിതഃ
എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള മോചനവും എല്ലാ ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള മോചനവും ലഭിച്ച്, വൃന്ദാരകനെപ്പോലെ ഭംഗിയിലും യൗവനത്തിലും അഭിമാനത്തോടെ പ്രകാശിക്കുന്നവനാവുന്നു.
വിമാനേനാര്കവര്ണേന ദിവ്യഗന്ധര്വനാദിനാ കുലൈകവിംശമ് ഉദ്ധൃത്യ വിഷ്ണുലോകം സ ഗച്ഛതി
സൂര്യനെപ്പോലെ പ്രകാശിക്കുന്ന ദിവ്യവിമാനത്തിൽ, ഗന്ധർവാദികളോടൊപ്പം, തന്റെ ഇരുപത്തൊന്ന് തലമുറകളെയും ഉയർത്തി, വിഷ്ണുലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു.
ഭുക്ത്വാ തത്ര വരാന് ഭോഗാന് ക്രീഡിത്വാ ചാപ്സരൈഃ സഹ മന്വന്തരശതം സാഗ്രം ജരാമൃത്യുവിവര്ജിതഃ
അവിടെ ഉത്തമമായ അനുഭവങ്ങൾ ആസ്വദിച്ച്, അപ്സരസുമാരോടൊപ്പം നൂറുകണക്കിന് മന്വന്തരങ്ങൾ കളിച്ചു, അവൻ ജരയും മരണവും ഇല്ലാതെ ഇരിക്കുന്നു.
പുണ്യക്ഷയാദ് ഇഹായാതഃ കുലേ സര്വഗുണാന്വിതേ രൂപവാന് സുഭഗഃ ശ്രീമാന് സത്യവാദീ ജിതേന്ദ്രിയഃ
പുണ്യം ക്ഷയിച്ചാൽ, എല്ലാ ഗുണങ്ങളോടും കൂടിയ ഒരു കുടുംബത്തിൽ, സുന്ദരനും ഭാഗ്യവാനുമായും, ശ്രേഷ്ഠനും സത്യവാനുമായും ഇന്ദ്രിയജയിയുമായും ജനിക്കുന്നു.
വേദശാസ്ത്രാര്ഥവിദ് വിപ്രോ ഭവേദ് യജ്വാ തു വൈഷ്ണവഃ യോഗം ച വൈഷ്ണവം പ്രാപ്യ തതോ മോക്ഷമ് അവാപ്നുയാത്
വേദങ്ങളും ശാസ്ത്രങ്ങളുടെയും അർത്ഥം അറിയുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തുകയും, വിഷ്ണുവിന്റെ ഭക്തനാകുകയും ചെയ്യുന്നു. വൈഷ്ണവയോഗം പ്രാപിച്ചാൽ, പിന്നീട് മോക്ഷം ലഭിക്കും.
ഗ്രഹോപരാഗേ സംക്രാന്ത്യാമ് അയനേ വിഷുവേ തഥാ യുഗാദിഷു ഷഡശീത്യാം വ്യതീപാതേ ദിനക്ഷയേ
ചന്ദ്രനും സൂര്യനും ഗ്രഹണമാകുമ്പോഴും, സംക്രാന്തി, അയനം, വിഷുവു, യುಗാദി, ആറാം ദിവസം, ഗ്രഹങ്ങളുടെ സംയോജനം, ദിവസത്തിന്റെ അവസാനം—ഇവയൊക്കെയായിരിക്കും,
ആഷാഢ്യാം ചൈവ കാര്ത്തിക്യാം മാഘ്യാം വാന്യേ ശുഭേ തിഥൌ യേ തത്ര ദാനം വിപ്രേഭ്യഃ പ്രയച്ഛന്തി സുമേധസഃ
ആഷാഢം, കാർത്തികം, മാഘം, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റേതെങ്കിലും ശുഭദിനത്തിൽ, അവിടെ ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് ദാനം ചെയ്യുന്ന ജ്ഞാനികൾ,
ഫലം സഹസ്രഗുണിതമ് അന്യതീര്ഥാല് ലഭന്തി തേ പിതൄണാം യേ പ്രയച്ഛന്തി പിണ്ഡം തത്ര വിധാനതഃ
അവിടെ വിധിപ്രകാരം പിതാക്കൾക്ക് പിണ്ഡം അർപ്പിക്കുന്നവർക്ക്, മറ്റു തീർത്ഥങ്ങളിൽ ലഭിക്കുന്നതിനെക്കാൾ ആയിരംപട്ടും കൂടുതൽ ഫലം ലഭിക്കും.
അക്ഷയാം പിതരസ് തേഷാം തൃപ്തിം സംപ്രാപ്നുവന്തി വൈ ഏവം സ്നാനഫലം സമ്യക് സാഗരസ്യ മയോദിതമ്
അവരുടെ പിതാക്കൾക്ക് അക്ഷയമായ തൃപ്തി ലഭിക്കും. സമുദ്രത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നതിന്റെ ഫലം ഞാൻ സമ്പൂർണ്ണമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
ദാനസ്യ ച ഫലം വിപ്രാഃ പിണ്ഡദാനസ്യ ചൈവ ഹി ധര്മാര്ഥമോക്ഷഫലദമ് ആയുഷ്കീര്തിയശസ്കരമ്
ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, ദാനത്തിന്റെയും പിണ്ഡദാനത്തിന്റെയും ഫലം ധർമ്മം, അർത്ഥം, മോക്ഷം, ദീർഘായുസ്, കീർത്തി, മഹത്വം എന്നിവ നൽകുന്നു.
ഭുക്തിമുക്തിഫലം നൄണാം ധന്യം ദുഃസ്വപ്നനാശനമ് സര്വപാപഹരം പുണ്യം സര്വകാമഫലപ്രദമ്
ഇത് മനുഷ്യർക്കു ഭോഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്നു, ധന്യമായിരിക്കും, ദുഷ്സ്വപ്നങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കും, എല്ലാ പാപങ്ങളും നീക്കം ചെയ്യും, പുണ്യം നൽകും, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റും.
നാസ്തികായ ന വക്തവ്യം പുരാണം ച ദ്വിജോത്തമാഃ താവദ് ഗര്ജന്തി തീര്ഥാനി മാഹാത്മ്യൈഃ സ്വൈഃ പൃഥക് പൃഥക്
നാസ്തികനോട് പുരാണം പറയരുത്, ഉത്തമ ബ്രാഹ്മണന്മാരേ. അതുവരെ ഓരോ തീർത്ഥവും തങ്ങളുടെ മഹത്വം വേറേ വേറേ പ്രഖ്യാപിക്കും.
യാവന് ന തീര്ഥരാജസ്യ മാഹാത്മ്യം വര്ണ്യതേ ദ്വിജാഃ പുഷ്കരാദീനി തീര്ഥാനി പ്രയച്ഛന്തി സ്വകം ഫലമ്
ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, തീർത്ഥരാജാവിന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കപ്പെടുന്നതുവരെ, പുഷ്കരവും മറ്റും തങ്ങളുടെ തത്വഫലങ്ങൾ മാത്രം നൽകും.
തീര്ഥരാജസ് തു സ പുനഃ സര്വതീര്ഥഫലപ്രദഃ ഭൂതലേ യാനി തീര്ഥാനി സരിതശ് ച സരാംസി ച
പക്ഷേ, തീർത്ഥരാജാവ് വീണ്ടും എല്ലാ തീർത്ഥഫലങ്ങളും നൽകുന്നു; ഭൂമിയിലെ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളും, നദികളും, തടാകങ്ങളും—
വിശന്തി സാഗരേ താനി തേനാസൌ ശ്രേഷ്ഠതാം ഗതഃ രാജാ സമസ്തതീര്ഥാനാം സാഗരഃ സരിതാം പതിഃ
അവയെല്ലാം സമുദ്രത്തിൽ ലയിക്കുന്നു; അതിനാൽ സമുദ്രം ഉത്തമത്വം നേടിയിരിക്കുന്നു. സമുദ്രം എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളുടെ രാജാവും, നദികളുടെ അധിപനുമാണ്.
തസ്മാത് സമസ്തതീര്ഥേഭ്യഃ ശ്രേഷ്ഠോ ഽസൌ സര്വകാമദഃ തമോ നാശം യഥാഭ്യേതി ഭാസ്കരേ ഽഭ്യുദിതേ ദ്വിജാഃ
അതുകൊണ്ട്, എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിൽനിന്നും സമുദ്രം ശ്രേഷ്ഠമാണ്, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നൽകുന്നു; സൂര്യൻ ഉദിക്കുമ്പോൾ ഇരുണ്ടത് എങ്ങനെ അകറ്റപ്പെടുന്നുവോ, അതുപോലെയാണ്.
സ്നാനേന തീര്ഥരാജസ്യ തഥാ പാപസ്യ സംക്ഷയഃ തീര്ഥരാജസമം തീര്ഥം ന ഭൂതം ന ഭവിഷ്യതി
തീർത്ഥരാജാവിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ പാപങ്ങൾ അങ്ങനെ തന്നെ നശിക്കും; തീർത്ഥരാജാവിനോട് തുല്യമായ മറ്റൊരു തീർത്ഥം ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടില്ല, ഉണ്ടാകുകയും ഇല്ല.
അധിഷ്ഠാനം യദാ യത്ര പ്രഭോര് നാരായണസ്യ വൈ കഃ ശക്നോതി ഗുണാന് വക്തും തീര്ഥരാജസ്യ ഭോ ദ്വിജാഃ
പ്രഭു നാരായണന്റെ വാസസ്ഥലം എവിടെയായാലും, തീർത്ഥരാജാവിന്റെ ഗുണങ്ങൾ ആരാണ് വിവരിക്കാൻ കഴിയുക, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ?
കോട്യോ നവനവത്യസ് തു യത്ര തീര്ഥാനി സന്തി വൈ തസ്മാത് സ്നാനം ച ദാനം ച ഹോമം ജപ്യം സുരാര്ചനമ് യത് കിംചിത് ക്രിയതേ തത്ര ചാക്ഷയം ക്രിയതേ ദ്വിജാഃ
അവിടെ കൊടിയോളം തൊണ്ണൂറു ലക്ഷം തീർത്ഥങ്ങൾ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, അവിടെയുള്ള സ്നാനം, ദാനം, ഹോമം, ജപം, ദേവാരാധന—എന്ത് ചെയ്താലും, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, അതെല്ലാം അക്ഷയമാകും.
തതോ ഗച്ഛേദ് ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാസ് തീര്ഥം യജ്ഞാങ്ഗസംഭവമ് ഇന്ദ്രദ്യുമ്നസരോ നാമ യത്രാസ്തേ പാവനം ശുഭമ്
അതിനുശേഷം, ഉത്തമ ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, യജ്ഞത്തിന്റെ അംശങ്ങളിൽ നിന്നു ഉദിച്ച, ഇന്ദ്രദ്യുമ്നസരസ് എന്ന വിശുദ്ധവും ശുഭവുമായ തീർത്ഥത്തിലേക്ക് പോകണം.
ഗത്വാ തത്ര ശുചിര് ധീമാന് ആചമ്യ മനസാ ഹരിമ് ധ്യാത്വോപസ്ഥായ ച ജലമ് ഇമം മന്ത്രമ് ഉദീരയേത്
അവിടെ എത്തി, ശുദ്ധനും ധീരനും ആയവൻ, ജലം ആചമനം ചെയ്ത് മനസ്സിൽ ഹരിയെ ധ്യാനിച്ച്, ജലത്തോട് സമീപിച്ച് ഈ മന്ത്രം ഉച്ചരിക്കണം:
അശ്വമേധാങ്ഗസംഭൂത തീര്ഥ സര്വാഘനാശന സ്നാനം ത്വയി കരോമ്യ് അദ്യ പാപം ഹര നമോ ഽസ്തു തേ
അശ്വമേധയാഗത്തിന്റെ അംശങ്ങളിൽ നിന്നു ജനിച്ച തീർത്ഥമേ, എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്നവളേ, ഇന്ന് ഞാൻ നിന്നിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നു; എന്റെ പാപം നീക്കം ചെയ്യണമേ, നമസ്കാരം.
ഏവമ് ഉച്ചാര്യ വിധിവത് സ്നാത്വാ ദേവാന് ഋഷീന് പിതൄന് തിലോദകേന ചാന്യാംശ് ച സംതര്പ്യാചമ്യ വാഗ്യതഃ
ഇങ്ങനെ ശാസ്ത്രാനുസൃതമായി ഉച്ചരിച്ച്, വിധിപ്രകാരം സ്നാനം ചെയ്ത്, ദേവന്മാരെയും ഋഷിമാരെയും പിതാക്കളെയും മറ്റുള്ളവരെയും എള്ള് വെള്ളംകൊണ്ട് തൃപ്തിപ്പെടുത്തി, വെള്ളം കഴിച്ച് വാക്കിലും മനസ്സിലും നിയന്ത്രണമുള്ളവനായി ഇരിക്കണം.
ദത്ത്വാ പിതൄണാം പിണ്ഡാംശ് ച സംപൂജ്യ പുരുഷോത്തമമ് ദശാശ്വമേധികം സമ്യക് ഫലം പ്രാപ്നോതി മാനവഃ
പിതാക്കൾക്കായി പിണ്ടം സമർപ്പിച്ച്, പരമപുരുഷനെ ആരാധിച്ചാൽ, ഒരു മനുഷ്യന് പത്ത് അശ്വമേധയാഗത്തിന് തുല്യമായ ഫലം ലഭിക്കും.
സപ്താവരാന് സപ്ത പരാന് വംശാന് ഉദ്ധൃത്യ ദേവവത് കാമഗേന വിമാനേന വിഷ്ണുലോകം സ ഗച്ഛതി
തന്റെ വംശത്തിലെ ഏഴു തലമുറ മുൻപും പിന്നെയും ദൈവങ്ങളെപ്പോലെ ഉയർത്തി, ആഗ്രഹം കൊണ്ടു ഉണ്ടാകുന്ന ദിവ്യവിമാനത്തിൽ കയറി, വിഷ്ണുലോകത്തിൽ എത്തുന്നു.
ഭുക്ത്വാ തത്ര സുഖാന് ഭോഗാന് യാവച് ചന്ദ്രാര്കതാരകമ് ച്യുതസ് തസ്മാദ് ഇഹായാതോ മോക്ഷം ച ലഭതേ ധ്രുവമ്
അവിടെ, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും നക്ഷത്രങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നവരെല്ലാം ആനന്ദകരമായ അനുഭവങ്ങൾ അനുഭവിച്ച്, അവിടെ നിന്ന് പുറത്ത് പോയി ഈ ലോകത്ത് തിരിച്ചെത്തുമ്പോൾ, അവൻ നിർബന്ധമായും മോക്ഷം നേടുന്നു.
ഏവം കൃത്വാ പഞ്ചതീര്ഥീമ് ഏകാദശ്യാമ് ഉപോഷിതഃ ജ്യേഷ്ഠശുക്ലപഞ്ചദശ്യാം യഃ പശ്യേത് പുരുഷോത്തമമ്
പഞ്ചതീർത്ഥം നിർവഹിച്ചു, ഏകാദശിയിൽ ഉപവാസം അനുഷ്ഠിച്ച്, ജ്യേഷ്ഠ മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ പന്ത്രണ്ടാം തീയതിയിൽ പരമപുരുഷനെ ദർശിക്കുന്നവൻ—
സ പൂര്വോക്തം ഫലം പ്രാപ്യ ക്രീഡിത്വാ വാച്യുതാലയേ പ്രയാതി പരമം സ്ഥാനം യസ്മാന് നാവര്തതേ പുനഃ
അവൻ മുമ്പ് പറഞ്ഞ ഫലം ലഭിച്ച്, അച്യുതന്റെ ആലയത്തിൽ ആനന്ദിച്ചു കഴിഞ്ഞ്, പിന്നെ തിരികെ വരാത്ത പരമസ്ഥിതിയിൽ എത്തുന്നു.