ശക്രാദ്യാ മേനിരേ ദേവാഃ സര്വ ഏവ സുരേശ്വരാഃ തസ്യ ദേവീ തദാ ഹൃഷ്ടാ സമക്ഷം ത്രിദിവൌകസാമ്
ഇന്ദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരും, സ്വർഗ്ഗത്തിലെ എല്ലാ ദേവാധിപതികളും അവനെ നോക്കി; ആ സമയത്ത് ദേവിയും സ്വർഗ്ഗവാസികളുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ആനന്ദിച്ചു.
പാദയോഃ സ്ഥാപയാമ് ആസ സ്രങ്മാലാമ് അമിതദ്യുതിഃ സാധു സാധ്വ് ഇതി തേ ഹോചുഃ സര്വേ ദേവാഃ പുനര് വിഭുമ്
അവൾ അതിവിശിഷ്ടമായ പ്രകാശമുള്ള പുഷ്പമാല പാദങ്ങളിൽ വച്ചു; ദേവന്മാർ എല്ലാവരും വീണ്ടും 'നല്ലതു, നല്ലതു' എന്ന് ഉച്ചരിച്ചു.
സഹ ദേവ്യാ നമശ് ചക്രുഃ ശിരോഭിര് ഭൂതലാശ്രിതൈഃ അഥാസ്മിന്ന് അന്തരേ വിപ്രാസ് തമ് അഹം ദൈവതൈഃ സഹ
അവരും ദേവിയുമൊത്ത് തലകൂന്തി ഭൂമിയിൽ നമസ്കരിച്ചു. അപ്പോൾ, മഹർഷിമാരേ, ഞാൻ ദേവന്മാരോടൊപ്പം അവനോട് സംസാരിച്ചു.
ഹിമവന്തം മഹാശൈലമ് ഉക്തവാംശ് ച മഹാദ്യുതിമ് ശ്ലാഘ്യഃ പൂജ്യശ് ച വന്ദ്യശ് ച സര്വേഷാം ത്വം മഹാന് അസി
ഹിമവാനെന്ന മഹത്തായ പ്രകാശമുള്ള പർവതനോട് ഞാൻ പറഞ്ഞു: 'നീ എല്ലാവർക്കും പ്രശംസിക്കപ്പെടുകയും ആരാധിക്കപ്പെടുകയും വേണം; നീയാണല്ലോ ഏറ്റവും വലിയവൻ.'
ശര്വേണ സഹ സംബന്ധോ യസ്യ തേ ഽഭ്യുദയോ മഹാന് ക്രിയതാം ചാരുര് ഉദ്വാഹഃ കിമര്ഥം സ്ഥീയതേ പരമ് തതഃ പ്രണമ്യ ഹിമവാംസ് തദാ മാം പ്രത്യഭാഷത
'നിനക്ക് ശർവനോടൊപ്പം വലിയ ബന്ധം ഉണ്ടല്ലോ, അതിനാൽ ഈ മനോഹരമായ കല്യാണം നടത്തുക. പിന്നെന്തിനാണ് വൈകിപ്പ്, മഹാനുഭാവാ?' എന്നുവെച്ച്, ഹിമവാൻ അപ്പോൾ എനിക്ക് നമസ്കരിച്ച് മറുപടി പറഞ്ഞു.
ത്വമ് ഏവ കാരണം ദേവ യസ്യ സര്വോദയേ മമ പ്രസാദഃ സഹസോത്പന്നോ ഹേതുശ് ചാപി ത്വമ് ഏവ ഹി ഉദ്വാഹസ് തു യദാ യാദൃക് തദ് വിധത്സ്വ പിതാമഹ
'എന്റെ എല്ലാ ഉന്നതിക്കും കാരണം നീയാണു ദേവാ; നിന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ എല്ലാം സംഭവിച്ചു. കല്യാണം എങ്ങനെയായാലും, അതു നീയാണു തീരുമാനിക്കേണ്ടത്, പിതാമഹാ.'
തത ഏവം വചഃ ശ്രുത്വാ ഗിരിരാജസ്യ ഭോ ദ്വിജാഃ ഉദ്വാഹഃ ക്രിയതാം ദേവ ഇത്യ് അഹം ചോക്തവാന് വിഭുമ്
പർവതരാജാവിന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട്, മഹർഷിമാരേ, ഞാൻ ഭഗവാനോട് പറഞ്ഞു: 'ദേവാ, കല്യാണം നടത്തട്ടെ.'
മാമ് ആഹ ശംകരോ ദേവോ യഥേഷ്ടമ് ഇതി ലോകപഃ തത്ക്ഷണാച് ച തതോ വിപ്രാ അസ്മാഭിര് നിര്മിതം പുരമ്
ശങ്കരൻ എന്നോട് പറഞ്ഞു: 'ലോകങ്ങളുടെ ഇശ്വരനേ, നിന്റെ ഇഷ്ടം പോലെ ആകട്ടെ.' അതേ സമയം തന്നെ, മഹർഷിമാരേ, ഞങ്ങൾ ഒരു നഗരം നിർമ്മിച്ചു.
ഉദ്വാഹാര്ഥം മഹേശസ്യ നാനാരത്നോപശോഭിതമ് രത്നാനി മണയശ് ചിത്രാ ഹേമമൌക്തികമ് ഏവ ച
മഹേശന്റെ കല്യാണത്തിനായി ആ നഗരം പലവിധ രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടു; അവിടെ രത്നങ്ങളും മനോഹരമായ മാണിക്യങ്ങളും പൊന്നും മുത്തുകളും നിറഞ്ഞിരുന്നു.
മൂര്തിമന്ത ഉപാഗമ്യ അലംചക്രുഃ പുരോത്തമമ് ചിത്രാ മാരകതീ ഭൂമിഃ സുവര്ണസ്തമ്ഭശോഭിതാ
രൂപംകൊണ്ടവരായ ദേവതകൾ വന്ന് ആ ഉത്തമനഗരം അലങ്കരിച്ചു; അവിടത്തെ നിലം നിറയെ പച്ചമണികൾ, പൊൻതൂണുകൾ കൊണ്ട് ഭംഗിയാർന്നതായിരുന്നു.
ഭാസ്വത്സ്ഫടികഭിത്തിശ് ച മുക്താഹാരപ്രലമ്ബിതാ തസ്മിന് ദ്വാരി പുരേ രമ്യ ഉദ്വാഹാര്ഥം വിനിര്മിതാ
അവിടെ തെളിഞ്ഞ സ്ഫടികഭിത്തികൾ മുത്തുമാലകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു; ആ മനോഹരമായ നഗരവാതിലിൽ കല്യാണമണ്ഡപം പണിതു.
ശുശുഭേ ദേവദേവസ്യ മഹേശസ്യ മഹാത്മനഃ സോമാദിത്യൌ സമം തത്ര താപയന്തൌ മഹാമണീ
ദേവദേവനായ മഹേശ്വരന്റെ മഹാത്മാവിനായി ആ നഗരം അതിമനോഹരമായി തിളങ്ങി; അവിടെ ചന്ദ്രനും സൂര്യനും ഒരുമിച്ച് അതിനെ പ്രകാശിപ്പിച്ചു.
സൌരഭേയം മനോരമ്യം ഗന്ധമ് ആദായ മാരുതഃ പ്രവവൌ സുഖസംസ്പര്ശോ ഭവഭക്തിം പ്രദര്ശയന്
അവിടെ സുഗന്ധവും ആഹ്ലാദവും നിറഞ്ഞ കാറ്റ് മൃദുലമായി വീശി, ഭവനോടുള്ള ഭക്തി പ്രകടിപ്പിച്ചു.
സമുദ്രാസ് തത്ര ചത്വാരഃ ശക്രാദ്യാശ് ച സുരോത്തമാഃ ദേവനദ്യോ മഹാനദ്യഃ സിദ്ധാ മുനയ ഏവ ച
അവിടെ നാലു സമുദ്രങ്ങളും, ഇന്ദ്രനു മുതലായ ഉത്തമദേവന്മാരും, ദൈവനദികളും വലിയ നദികളും, സിദ്ധന്മാരും മുനിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു.
ഗന്ധര്വാപ്സരസഃ സര്വേ നാഗാ യക്ഷാഃ സരാക്ഷസാഃ ഔദകാഃ ഖേചരാശ് ചാന്യേ കിംനരാ ദേവചാരണാഃ
അവിടെ എല്ലാ ഗന്ധർവന്മാരും അപ്സരസുകളും, നാഗന്മാർ, യക്ഷന്മാർ, രാക്ഷസന്മാർ, ജലജീവികൾ, ആകാശചാരികൾ, കിന്നരന്മാർ, ദൈവചാരണന്മാർ എന്നിവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.
തുമ്ബുരുര് നാരദോ ഹാഹാ ഹൂഹൂശ് ചൈവ തു സാമഗാഃ രമ്യാണ്യ് ആദായ വാദ്യാനി തത്രാജഗ്മുസ് തദാ പുരമ്
തുംബുരു, നാരദൻ, ഹാഹാ, ഹൂഹൂ, സാമഗായകർ എന്നിവരും മനോഹരമായ വാദ്യങ്ങൾ എടുത്ത് ആ നഗരത്തിലേക്ക് വന്നു.
ഋഷയസ് തു കഥാസ് തത്ര വേദഗീതാസ് തപോധനാഃ പുണ്യാന് വൈവാഹികാന് മന്ത്രാഞ് ജേപുഃ സംഹൃഷ്ടമാനസാഃ
തപസ്സിൽ സമ്പന്നരായ ഋഷിമാർ അവിടെ കഥകളും വേദഗാനങ്ങളും പാടി, സന്തോഷത്തോടെ പുണ്യമായ കല്യാണമന്ത്രങ്ങൾ ജപിച്ചു.
ജഗതോ മാതരഃ സര്വാ ദേവകന്യാശ് ച കൃത്സ്നശഃ ഗായന്തി ഹര്ഷിതാഃ സര്വാ ഉദ്വാഹേ പരമേഷ്ഠിനഃ
ലോകത്തിലെ എല്ലാ മാതാക്കളും ദേവകന്യകമാരും, പരമേശ്വരന്റെ കല്യാണത്തിൽ സന്തോഷത്തോടെ പാടിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
ഋതവഃ ഷട് സമം തത്ര നാനാഗന്ധസുഖാവഹാഃ ഉദ്വാഹഃ ശംകരസ്യേതി മൂര്തിമന്ത ഉപസ്ഥിതാഃ
ആറ് ঋതുക്കളും വിവിധ സുഗന്ധങ്ങളും ആനന്ദവും കൊണ്ടുവന്ന് അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു; 'ഇത് ശങ്കരന്റെ കല്യാണമാണ്' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു.
നീലജീമൂതസംകാശൈര് മന്ത്രധ്വനിപ്രഹര്ഷിഭിഃ കേകായമാനൈഃ ശിഖിഭിര് നൃത്യമാനൈശ് ച സര്വശഃ
നീലമേഘങ്ങളെപ്പോലെയുള്ള മയിലുകൾ, മന്ത്രങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് ആനന്ദത്തോടെ കൂവിക്കൊണ്ട് എല്ലായിടത്തും നൃത്തം ചെയ്തു.
വിലോലപിങ്ഗലസ്പഷ്ടവിദ്യുല്ലേഖാവിഹാസിതാ കുമുദാപീഡശുക്ലാഭിര് ബലാകാഭിശ് ച ശോഭിതാ
കുമുദപ്പൂവിന്റെ മുടിയിലുപരി വെളുത്തതും, കിളികൾ പോലെ അലിഞ്ഞു ചിരിച്ചും, തെളിഞ്ഞ മിന്നലിന്റെ തെളിച്ചത്തോടും, ചഞ്ചലവും കാപ്പിവര്ണ്ണവുമായ കുരുവികൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
പ്രത്യഗ്രസംജാതശിലീന്ധ്രകന്ദലീ ലതാദ്രുമാദ്യുദ്ഗതപല്ലവാ ശുഭാ ശുഭാമ്ബുധാരാപ്രണയപ്രബോധിതൈര് മഹാലസൈര് ഭേകഗണൈശ് ച നാദിതാ
പുതിയ കുരുമുളകുകളും, വള്ളികളും, മരങ്ങളും, ചെറു മുളകളും പുതുപ്പിറക്കുന്ന ഈ ഭംഗിയുള്ള ഭൂമി, നല്ല മഴമേഘങ്ങളുടെ സ്നേഹസ്പർശത്തിൽ ഉണർന്ന വലിയ തവളകളുടെ കൂക്കളാൽ മുഴങ്ങുന്നു.
പ്രിയേഷു മാനോദ്ധതമാനസാനാം മനസ്വിനീനാമ് അപി കാമിനീനാമ് മയൂരകേകാഭിരുതൈഃ ക്ഷണേന മനോഹരൈര് മാനവിഭങ്ഗഹേതുഭിഃ
പ്രിയനോടു ദേഷ്യപ്പെട്ട മനസ്സുള്ള അഭിമാനിയായ സ്ത്രീകളുടെ ഹൃദയം, മയിലുകളുടെ ആകർഷകമായ, നിമിഷം മാത്രം നീളുന്ന കൂക്കൾ കേട്ടപ്പോൾ ഉടൻ തന്നെ കീഴടങ്ങുന്നു.
തഥാ വിവര്ണോജ്ജ്വലചാരുമൂര്തിനാ ശശാങ്കലേഖാകുടിലേന സര്വതഃ പയോദസംഘാതസമീപവര്തിനാ മഹേന്ദ്രചാപേന ഭൃശം വിരാജിതാ
മഴമേഘങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിനു സമീപം, ചന്ദ്രന്റെ കിരീടംപോലെ വളഞ്ഞു കിടക്കുന്ന, അത്യന്തം ഭംഗിയുള്ള ഇന്ദ്രധനുസ്സിന്റെ പ്രകാശത്തിൽ എല്ലായിടത്തും ദീപ്തിയായി അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
വിചിത്രപുഷ്പാമ്ബുഭവൈഃ സുഗന്ധിഭിര് ഘനാമ്ബുസംപര്കതയാ സുശീതലൈഃ വികമ്പയന്തീ പവനൈര് മനോഹരൈഃ സുരാങ്ഗനാനാമ് അലകാവലീഃ ശുഭാഃ
മഴയുള്ള കനിഞ്ഞ മേഘങ്ങളുമായി സ്പർശിച്ചുകൊണ്ടുള്ള, സുഗന്ധമുള്ള, തണുത്ത മനോഹരമായ കാറ്റുകൾ, ദേവതാസ്ത്രികളുടെ മനോഹരമായ മുടികൾ ഇളക്കുന്നു.
ഗര്ജത്പയോദസ്ഥഗിതേന്ദുബിമ്ബാ നവാമ്ബുസിക്തോദകചാരുദൂര്വാ നിരീക്ഷിതാ സാദരമ് ഉത്സുകാഭിര് നിശ്വാസധൂമ്രം പഥികാങ്ഗനാഭിഃ
ഗംഭീരമായി ഗർജിക്കുന്ന മേഘങ്ങൾ ചന്ദ്രനെ മറച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, പുതുതായി മഴയിൽ നനഞ്ഞ മനോഹരമായ പുൽത്തകിടികൾ, യാത്രക്കാരുടെ ഭാര്യമാർ ആകാംക്ഷയോടെ നോക്കി, അവരുടെ ഉച്ച്വാസം പുകപോലെ ഉയരുന്നു.
ഹംസനൂപുരശബ്ദാഢ്യാ സമുന്നതപയോധരാ ചലദ്വിദ്യുല്ലതാഹാരാ സ്പഷ്ടപദ്മവിലോചനാ
ഹംസയുടെ കാൽക്കളുള്ള മണികളുടെ ശബ്ദം നിറഞ്ഞു, ഉയർന്ന മുലകളോടെ, മിന്നുന്ന മിന്നലിന്റെ ഹാരങ്ങൾ ധരിച്ച്, തെളിഞ്ഞ താമരപ്പൂക്കളെപ്പോലെയുള്ള കണ്ണുകളോടെ.
അസിതജലദധീരധ്വാനവിത്രസ്തഹംസാ വിമലസലിലധാരോത്പാതനമ്രോത്പലാഗ്രാ സുരഭികുസുമരേണുകൣപ്തസര്വാങ്ഗശോഭാ ഗിരിദുഹിതൃവിവാഹേ പ്രാവൃഡ് ആവിര്ബഭൂവ
കറുത്ത മഴമേഘങ്ങളുടെ ഗംഭീരമായ ഗർജനയിൽ ഭയപ്പെട്ട ഹംസകൾ, ശുദ്ധമായ വെള്ളം ഉയർത്തുന്ന താമരപ്പൂക്കൾ, സുഗന്ധമുള്ള പൂക്കളുടെ പൊടിയാൽ ശരീരം അലങ്കരിച്ചുകൊണ്ട്, മലയുടെ മകളുടെ വിവാഹത്തിൽ മഴക്കാലം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
മേഘകഞ്ചുകനിര്മുക്താ പദ്മകോശോദ്ഭവസ്തനീ ഹംസനൂപുരനിഹ്രാദാ സര്വസസ്യദിഗന്തരാ
മേഘങ്ങളുടെ പുതപ്പിൽ നിന്ന് മോചിതയായി, താമരപ്പൂക്കളെപ്പോലെ വിരിയുന്ന മുലകളോടെ, ഹംസമണികളുടെ ശബ്ദത്തിൽ മുഴങ്ങിക്കൊണ്ട്, എല്ലാ ദിക്കുകളും ധാന്യസമൃദ്ധിയാൽ നിറക്കുന്നു.
വിസ്തീര്ണപുലിനശ്രോണീ കൂജത്സാരസമേഖലാ പ്രഫുല്ലേന്ദീവരശ്യാമവിലോചനമനോഹരാ
വിശാലമായ മണൽത്തീരങ്ങൾ കെട്ടിയുള്ള കിടക്ക, കുരുവികളുടെ കൂക്കളാൽ കെട്ടിയുള്ള മേഖല, പുഷ്പിച്ച നീല താമരപ്പൂക്കളെപ്പോലെയുള്ള കറുത്ത കണ്ണുകളാൽ ആകർഷകമായിരിക്കുന്നു.