ഏതത് തു ത്രികുമാരീകം ജഗത് സ്ഥാവരജങ്ഗമമ് ഏതാസാം തപസാം വൃത്തം യാവദ് ഭൂമിര് ധരിഷ്യതി
ഇതാണ് ആ മൂന്നു കന്യകമാരുടെ കഥ. അവരുടെ തപസ്സിന്റെ മഹത്വം ഭൂമി നിലനില്ക്കുന്നത്ര കാലം നിലനില്ക്കും.
തപഃശരീരാസ് താഃ സര്വാസ് തിസ്രോ യോഗം സമാശ്രിതാഃ സര്വാശ് ചൈവ മഹാഭാഗാസ് തഥാ ച സ്ഥിരയൌവനാഃ
അവരുടെ ശരീരം മുഴുവന് തപസ്സാല് രൂപപ്പെട്ടവയാണ്. മൂവരും യോഗം സ്വീകരിച്ചു. അവര് എല്ലാവരും വലിയ ഭാഗ്യശാലികളും, യൗവനം ഒരിക്കലും ക്ഷയിക്കാത്തവരുമാണ്.
താ ലോകമാതരശ് ചൈവ ബ്രഹ്മചാരിണ്യ ഏവ ച അനുഗൃഹ്ണന്തി ലോകാംശ് ച തപസാ സ്വേന സര്വദാ
അവരാണ് ലോകത്തിന്റെ മാതാക്കളും, സദാ ബ്രഹ്മചാരിണികളുമാണ്. അവര് സ്വന്തം തപസ്സുകൊണ്ട് എല്ലായ്പ്പോഴും ലോകങ്ങളെ പോഷിപ്പിക്കുന്നു.
ഉമാ താസാം വരിഷ്ഠാ ച ജ്യേഷ്ഠാ ച വരവര്ണിനീ മഹായോഗബലോപേതാ മഹാദേവമ് ഉപസ്ഥിതാ
അവരില് ഉമയാണ് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠയും മൂത്തവളും. അവള് മനോഹരവണ്ണയാളും മഹായോഗബലമുള്ളവളും മഹാദേവനോടു ചേര്ന്നവളുമാണ്.
ദത്തകശ് ചോശനാ തസ്യ പുത്രഃ സ ഭൃഗുനന്ദനഃ ആസീത് തസ്യൈകപര്ണാ തു ദേവലം സുഷുവേ സുതമ്
ദത്തക എന്ന പേരിലും ഉശനാ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നവന് ഭൃഗുവംശജനായവനാണ്. ഏകപര്ണ ദേവളനെ പുത്രനായി പ്രസവിച്ചു.
യാ തു താസാം കുമാരീണാം തൃതീയാ ഹ്യ് ഏകപാടലാ പുത്രം സാ തമ് അലര്കസ്യ ജൈഗീഷവ്യമ് ഉപസ്ഥിതാ
അവരില് മൂന്നാമത്തേത് ഏകപാടലയാണ്. അവള് അലര്ക്കന്റെ ജൈഗീഷവ്യനായ പുത്രനെ പ്രസവിച്ചു.
തസ്യാശ് ച ശങ്ഖലിഖിതൌ സ്മൃതൌ പുത്രാവ് അയോനിജൌ ഉമാ തു യാ മയാ തുഭ്യം കീര്തിതാ വരവര്ണിനീ
അവള്ക്ക് ഗർഭത്തിലൂടെ അല്ലാതെ രണ്ട് മക്കളായി ശംഖനും ലിഖിതനും ജനിച്ചു. ഞാൻ നിന്നോട് പ്രസംസിച്ച അത്യന്തം മനോഹരിയായ ഉമയും അവളാണ്.
അഥ തസ്യാസ് തപോയോഗാത് ത്രൈലോക്യമ് അഖിലം തദാ പ്രധൂപിതമ് ഇഹാലക്ഷ്യ വചസ് താമ് അഹമ് അബ്രവമ്
അവളുടെ കഠിനതപസ്സിന്റെ ഫലമായി അന്ന് മൂന്നു ലോകവും മുഴുവനായി ദഹിച്ചു. ഇത് കണ്ടപ്പോൾ ഞാൻ അവളോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ദേവി കിം തപസാ ലോകാംസ് താപയിഷ്യസി ശോഭനേ ത്വയാ സൃഷ്ടമ് ഇദം സര്വം മാ കൃത്വാ തദ് വിനാശയ
ദേവി, നീ ഈ ലോകങ്ങളെ തപസ്സിലൂടെ എന്തിന് വേദനിപ്പിക്കുന്നു, ഭാസുരേ? ഈ സകലവും നീയല്ലേ സൃഷ്ടിച്ചത്? ദയവായി ഇതെല്ലാം നശിപ്പിക്കരുത്.
ത്വം ഹി ധാരയസേ ലോകാന് ഇമാന് സര്വാന് സ്വതേജസാ ബ്രൂഹി കിം തേ ജഗന്മാതഃ പ്രാര്ഥിതം സംപ്രതീഹ നഃ
നിന്റെ തേജസ്സുകൊണ്ടാണ് ഈ ലോകങ്ങൾ എല്ലാം നിലനിൽക്കുന്നത്. ലോകമാതാവേ, ഇപ്പോൾ നിന്നെന്താണ് ഞങ്ങളോട് ആഗ്രഹം? പറയൂ.
യദര്ഥം തപസോ ഹ്യ് അസ്യ ചരണം മേ പിതാമഹ ത്വമ് ഏവ തദ് വിജാനീഷേ തതഃ പൃച്ഛസി കിം പുനഃ
പിതാമഹാ, ഞാൻ ഈ തപസ്സ് ചെയ്യുന്നതിന്റെ ഉദ്ദേശം നീയല്ലേ അറിയുന്നത്? പിന്നെ വീണ്ടും എന്തിന് ചോദിക്കുന്നു?
തതസ് താമ് അബ്രവം ചാഹം യദര്ഥം തപ്യസേ ശുഭേ സ ത്വാം സ്വയമ് ഉപാഗമ്യ ഇഹൈവ വരയിഷ്യതി
അതിനുശേഷം ഞാൻ അവളോട് പറഞ്ഞു: ഭാഗ്യവതിയേ, നീ തപസ്സു ചെയ്യുന്ന ആ ലക്ഷ്യത്തിനായി അവൻ തന്നെ ഇവിടെ വന്നു നിന്നെ തിരഞ്ഞെടുക്കും.
ശര്വ ഏവ പതിഃ ശ്രേഷ്ഠഃ സര്വലോകേശ്വരേശ്വരഃ വയം സദൈവ യസ്യേമേ വശ്യാ വൈ കിംകരാഃ ശുഭേ
ശർവൻ മാത്രമാണ് ലോകങ്ങളിലെ എല്ലാ ഇശ്വരന്മാരുടെയും പരമേശ്വരൻ. ഞങ്ങൾ എല്ലാം എപ്പോഴും അവനു കീഴിലുള്ള ദാസന്മാരാണ്, ഭാഗ്യവതിയേ.
സ ദേവദേവഃ പരമേശ്വരഃ സ്വയം സ്വയംഭുര് ആയാസ്യതി ദേവി തേ ഽന്തികമ് ഉദാരരൂപോ വികൃതാദിരൂപഃ സമാനരൂപോ ഽപി ന യസ്യ കസ്യചിത്
ദേവതകളുടെ ദേവനായ പരമേശ്വരൻ, സ്വയംഭൂവായ അവൻ തന്നെ, മനോഹരമായ രൂപംകൊണ്ടു, അനേകം വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളോടെ, ആരോടും തുല്യനല്ലാത്തവനായി, ദേവിയേ, നിന്റെ അടുത്ത് വരും.
മഹേശ്വരഃ പര്വതലോകവാസീ ചരാചരേശഃ പ്രഥമോ ഽപ്രമേയഃ വിനേന്ദുനാ ഹീന്ദ്രസമാനവര്ചസാ വിഭീഷണം രൂപമ് ഇവാസ്ഥിതോ യഃ
മഹേശ്വരൻ, പർവ്വതലോകത്തിൽ വസിക്കുന്നവൻ, ചലനസ്ഥിരങ്ങളുടെയുമെല്ലാം നാഥൻ, ആദ്യനും അളക്കാനാകാത്തവനും, ചന്ദ്രനെയും ഇന്ദ്രനെയും പോലെ പ്രകാശമുള്ളവനും, ഭയങ്കരമായ രൂപം ധരിച്ചവനുമാണ്.
തതസ് താമ് അബ്രുവന് ദേവാസ് തദാ ഗത്വാ തു സുന്ദരീമ് ദേവി ശീഘ്രേണ കാലേന ധൂര്ജടിര് നീലലോഹിതഃ
അതിനുശേഷം ദേവന്മാർ അവളോടു പറഞ്ഞു: 'സുന്ദരിയായ ദേവി, നീണ്ടു താമസിക്കാതെ നീലവും ചുവപ്പും നിറമുള്ള ധൂർജടി വരും.' എന്ന്.
സ ഭര്താ തവ ദേവേശോ ഭവിതാ മാ തപഃ കൃഥാഃ തതഃ പ്രദക്ഷിണീകൃത്യ ദേവാ വിപ്രാ ഗിരേഃ സുതാമ്
'ദേവന്മാരുടെ നാഥൻ തന്നെയാണ് നിന്റെ ഭർത്താവാകുന്നത്. ഇനി നീ തപസ്സു തുടരേണ്ടതില്ല.' എന്നിട്ട് ദേവന്മാരും ഋഷിമാരും പർവ്വതപുത്രിയെ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് പുറപ്പെട്ടു.
ജഗ്മുശ് ചാദര്ശനം തസ്യാഃ സാ ചാപി വിരരാമ ഹ സാ ദേവീ സൂക്തമ് ഇത്യ് ഏവമ് ഉക്ത്വാ സ്വസ്യാശ്രമേ ശുഭേ
അവള്ക്ക് അവർ കാണാതായി. അവളും സ്തുതികൾ ചൊല്ലുന്നത് നിർത്തി, തന്റെ പുണ്യമായ ആശ്രമത്തിൽ തന്നെ തുടരുകയായിരുന്നു.
ദ്വാരി ജാതമ് അശോകം ച സമുപാശ്രിത്യ ചാസ്ഥിതാ അഥാഗാച് ചന്ദ്രതിലകസ് ത്രിദശാര്തിഹരോ ഹരഃ
വാതിലിനരികിൽ അശോകമരത്തിൻ കീഴിൽ അവൾ നിന്നു. അപ്പോൾ ദേവന്മാരുടെ ദുഃഖം അകറ്റുന്ന, ചന്ദ്രക്കല അലങ്കാരമായ ഹരൻ അവിടെ എത്തി.
വികൃതം രൂപമ് ആസ്ഥായ ഹ്രസ്വോ ബാഹുക ഏവ ച വിഭഗ്നനാസികോ ഭൂത്വാ കുബ്ജഃ കേശാന്തപിങ്ഗലഃ
അവൻ വിചിത്രമായ രൂപം ധരിച്ചു, ചെറുതും ചെറു കൈകളും, മൂക്ക് തകർന്നതും കുനിഞ്ഞതുമായ, മുടിയുടെ അറ്റം കവിളം നിറമുള്ളതുമായവനായി.
ഉവാച വികൃതാസ്യശ് ച ദേവി ത്വാം വരയാമ്യ് അഹമ് അഥോമാ യോഗസംസിദ്ധാ ജ്ഞാത്വാ ശംകരമ് ആഗതമ്
വികൃതമായ മുഖത്തോടെ അവൻ പറഞ്ഞു: 'ദേവി, ഞാൻ നിന്നെ വരം ചോദിക്കുന്നു.' എന്നാൽ യോഗത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ഉമ, ശങ്കരൻ തന്നെയാണ് എത്തിയതെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞു.
അന്തര്ഭാവവിശുദ്ധാത്മാ കൃപാനുഷ്ഠാനലിപ്സയാ തമ് ഉവാചാര്ഘപാദ്യാഭ്യാം മധുപര്കേണ ചൈവ ഹ
നിഷ്കളങ്കമായ മനസ്സോടെ, ദയയോടു ചേർന്ന്, അവളവനെ അർഘ്യവും പാദ്യവും മധുപർകവും നൽകി ആദരിച്ചു.
സംപൂജ്യ സുമനോഭിസ് തം ബ്രാഹ്മണം ബ്രാഹ്മണപ്രിയാ
ബ്രാഹ്മണന്മാരെ സ്നേഹിക്കുകയും അവർക്ക് പ്രിയങ്കരയുമായിരുന്നു അവൾ, സുഗന്ധമുള്ള പുഷ്പങ്ങൾകൊണ്ട് ആ ബ്രാഹ്മണനെ ആരാധിച്ചു.
ഭഗവന് ന സ്വതന്ത്രാഹം പിതാ മേ ത്വ് അഗ്രണീര് ഗൃഹേ സ പ്രഭുര് മമ ദാനേ വൈ കന്യാഹം ദ്വിജപുംഗവ
'ഭഗവൻ, ഞാൻ സ്വതന്ത്രയല്ല. എന്റെ അച്ഛനാണ് വീട്ടിലെ മുഖ്യൻ. എന്നെ വിവാഹം നൽകാനുള്ള അധികാരം അവനാണ്; ഞാൻ ഒരു കന്യകയാണല്ലോ, മഹാനായ ബ്രാഹ്മണാ.'
ഗത്വാ യാചസ്വ പിതരം മമ ശൈലേന്ദ്രമ് അവ്യയമ് സ ചേദ് ദദാതി മാം വിപ്ര തുഭ്യം തദ് ഉചിതം മമ
എന്റെ അച്ഛനോടു പോയി ചോദിച്ചോളു. അവൻ അച്ഛേദ്യനായ പർവ്വതാധിപതിയാണ്. അവൻ നിന്നെ എന്നെ സമ്മാനിച്ചാൽ, അതാണ് എനിക്കു യോജിച്ചത്.
തതഃ സ ഭഗവാന് ദേവസ് തഥൈവ വികൃതഃ പ്രഭുഃ ഉവാച ശൈലരാജാനം സുതാം മേ യച്ഛ ശൈലരാട്
അപ്പോൾ ആ മഹാത്മാവായ ദേവൻ, അതേ രൂപത്തിൽ, പർവ്വതരാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'എന്റെ മകളെ എനിക്ക് സമ്മാനിക്കൂ, പർവ്വതരാജാ.'
സ തം വികൃതരൂപേണ ജ്ഞാത്വാ രുദ്രമ് അഥാവ്യയമ് ഭീതഃ ശാപാച് ച വിമനാ ഇദം വചനമ് അബ്രവീത്
അവൻ ആ വ്യത്യസ്തരൂപത്തിൽ പോലും അവ്യയനായ രുദ്രനെന്നു തിരിച്ചറിഞ്ഞു. ശാപഭയത്താൽ മനസ്സിൽ ഭയപ്പെട്ട് രാജാവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
ഭഗവന് നാവമന്യേ ഽഹം ബ്രാഹ്മണാന് ഭുവി ദേവതാഃ മനീഷിതം തു യത് പൂര്വം തച് ഛൃണുഷ്വ മഹാമതേ
പ്രഭോ, ഞാൻ ഭൂമിയിലെ ബ്രാഹ്മണരെയോ ദേവന്മാരെയോ അവഗണിക്കുന്നില്ല. എന്നാൽ മുമ്പ് തീരുമാനിച്ച കാര്യം കേൾക്കൂ, മഹാമനസാ.
സ്വയംവരോ മേ ദുഹിതുര് ഭവിതാ വിപ്രപൂജിതഃ വരയേദ് യം സ്വയം തത്ര സ ഭര്താസ്യാ ഭവിഷ്യതി
എന്റെ മകൾക്കായി സ്വയംവരം നടത്തും; ബ്രാഹ്മണരെ ആദരിക്കും. അവിടെ അവൾ ആരെയാണു തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത്, അവൻ തന്നെയാണ് അവളുടെ ഭർത്താവാകുക.
തച് ഛ്രുത്വാ ശൈലവചനം ഭഗവാന് വൃഷഭധ്വജഃ ദേവ്യാഃ സമീപമ് ആഗത്യ ഇദമ് ആഹ മഹാമനാഃ
പർവ്വതരാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, വൃഷഭധ്വജനായ ഭഗവാൻ മഹാമനസ്സോടെ ദേവിയുടെ അടുക്കൽ ചെന്നു ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: