ക്ഷീരേണ തര്പണം കൃത്വാ മനസ് താപൈര് ന യുജ്യതേ ദധ്നാ തു തര്പണം കൃത്വാ കാര്യസിദ്ധിം ലഭേന് നരഃ
പാലിൽ തർപ്പണം ചെയ്താൽ മനസ്സിന് ദുഃഖം ബാധിക്കില്ല; തയിരിൽ തർപ്പണം ചെയ്താൽ പ്രവർത്തിയിൽ വിജയമുണ്ടാകും.
സ്നാനാര്ഥമ് ആഹരേദ് യസ് തു ജലം ഭാനോഃ സമാഹിതഃ തീര്ഥേഷു ശുചിതാപന്നഃ സ യാതി പരമാം ഗതിമ്
ആത്മസംയമനത്തോടെ സൂര്യനു കുളിക്കാനായി വെള്ളം ശുദ്ധതയോടെ തീർത്ഥത്തിൽ എടുത്താൽ, പരമഗതി പ്രാപിക്കും.
ഛത്ത്രം ധ്വജം വിതാനം വാ പതാകാം ചാമരാണി ച ശ്രദ്ധയാ ഭാനവേ ദത്ത്വാ ഗതിമ് ഇഷ്ടാമ് അവാപ്നുയാത്
വിശ്വാസത്തോടെ സൂര്യനു കുട, കൊടി, പന്തൽ, പതാക, ചാമരം എന്നിവ സമർപ്പിച്ചാൽ ഇഷ്ടമായ ലക്ഷ്യം ലഭിക്കും.
യദ് യദ് ദ്രവ്യം നരോ ഭക്ത്യാ ആദിത്യായ പ്രയച്ഛതി തത് തസ്യ ശതസാഹസ്രമ് ഉത്പാദയതി ഭാസ്കരഃ
മനുഷ്യൻ ഭക്തിയോടെ സൂര്യനു ഏത് വസ്തുവും സമർപ്പിച്ചാൽ, സൂര്യൻ അതിനെ അയാള്ക്ക് ലക്ഷക്കണക്കിന് വർദ്ധിപ്പിച്ച് നൽകുന്നു.
മാനസം വാചികം വാപി കായജം യച് ച ദുഷ്കൃതമ് സര്വം സൂര്യപ്രസാദേന തദ് അശേഷം വ്യപോഹതി
മനസ്സിൽ, വാക്കിൽ, ശരീരത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന എല്ലാ ദുഷ്കൃത്യങ്ങളും സൂര്യന്റെ കൃപയാൽ പൂര്ണമായി നീങ്ങുന്നു.
ഏകാഹേനാപി യദ് ഭാനോഃ പൂജായാഃ പ്രാപ്യതേ ഫലമ് യഥോക്തദക്ഷിണൈര് വിപ്രൈര് ന തത് ക്രതുശതൈര് അപി
ഒരു ദിവസം പോലും സൂര്യനെ നിർദ്ദേശിച്ച ദക്ഷിണയോടെ പൂജിച്ചാൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലം, നൂറു യാഗങ്ങൾ ചെയ്താലും ലഭിക്കില്ല.
അഹോ ദേവസ്യ മാഹാത്മ്യം ശ്രുതമ് ഏവം ജഗത്പതേ ഭാസ്കരസ്യ സുരശ്രേഷ്ഠ വദതസ് തേഷു ദുര്ലഭമ്
അയ്യോ, ഈ ദേവന്റെ മഹത്വം ഇങ്ങനെ കേട്ടിരിക്കുന്നു, ലോകനാഥാ! ദേവന്മാരിൽ അത്യപൂർവമായത് ദൈവങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ നീ പറഞ്ഞത്.
ഭൂയഃ പ്രബ്രൂഹി ദേവേശ യത് പൃച്ഛാമോ ജഗത്പതേ ശ്രോതുമ് ഇച്ഛാമഹേ ബ്രഹ്മന് പരം കൌതൂഹലം ഹി നഃ
ദേവേശാ, ലോകനാഥാ, ഞങ്ങൾ ചോദിക്കുന്നതൊക്കെ വീണ്ടും പറയൂ; ബ്രഹ്മനേ, ഞങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു, കാരണം ഞങ്ങൾക്കു വലിയ കൗതുകമുണ്ട്.
ഗൃഹസ്ഥോ ബ്രഹ്മചാരീ ച വാനപ്രസ്ഥോ ഽഥ ഭിക്ഷുകഃ യ ഇച്ഛേന് മോക്ഷമ് ആസ്ഥാതും ദേവതാം കാം യജേത സഃ
ഗൃഹസ്ഥൻ, ബ്രഹ്മചാരി, വനവാസി, ഭിക്ഷുക്കൻ — മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ആരായാലും, അവൻ ഏതെങ്കിലും ദേവതയെ ആരാധിക്കണം.
കുതോ ഹ്യ് അസ്യാക്ഷയഃ സ്വര്ഗഃ കുതോ നിഃശ്രേയസം പരമ് സ്വര്ഗതശ് ചൈവ കിം കുര്യാദ് യേന ന ച്യവതേ പുനഃ
അവനു എങ്ങനെ ശാശ്വതമായ സ്വർഗ്ഗം ലഭിക്കും? പരമമായ മോക്ഷം എങ്ങനെ സാദ്ധ്യമാകും? സ്വർഗ്ഗത്തിൽ എത്തിച്ചേരുമ്പോൾ, വീണ്ടും വീഴാതിരിക്കാൻ എന്ത് ചെയ്യണം?
ദേവാനാം ചാത്ര കോ ദേവഃ പിതൄണാം ചൈവ കഃ പിതാ യസ്മാത് പരതരം നാസ്തി തന് മേ ബ്രൂഹി സുരേശ്വര
ദേവന്മാരിൽ ആരാണ് പരമ ദേവൻ? പിതാക്കന്മാരിൽ ആരാണ് പരമ പിതാവ്? ഇതിൽനിന്ന് ഉയർന്നതൊന്നുമില്ലാത്തതെന്താണെന്ന് ദേവേന്ദ്രാ, ദയവായി പറയൂ.
കുതഃ സൃഷ്ടമ് ഇദം വിശ്വം സര്വം സ്ഥാവരജങ്ഗമമ് പ്രലയേ ച കമ് അഭ്യേതി തദ് ഭവാന് വക്തുമ് അര്ഹതി
ഈ സകല ജഗത്തും — ചലനമുള്ളതും നിലനിൽക്കുന്നതും — എവിടുനിന്നാണ് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടത്? പ്രളയകാലത്ത് അത് എവിടേക്കാണ് തിരിച്ചുപോകുന്നത്? ഇതെല്ലാം പറയാൻ അർഹതയുള്ളത് ഭഗവാനാണ്.
ഉദ്യന്ന് ഏവൈഷ കുരുതേ ജഗദ് വിതിമിരം കരൈഃ നാതഃ പരതരോ ദേവഃ കശ്ചിദ് അന്യോ ദ്വിജോത്തമാഃ
ഭഗവാൻ ഉദയിക്കുമ്പോൾ തന്റെ കിരണങ്ങൾകൊണ്ട് ലോകത്തിലെ ഇരുണ്ടതെല്ലാം നീക്കം ചെയ്യുന്നു; ഇതിൽനിന്ന് ഉയർന്ന ദേവൻ ആരുമില്ല, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ.
അനാദിനിധനോ ഹ്യ് ഏഷ പുരുഷഃ ശാശ്വതോ ഽവ്യയഃ താപയത്യ് ഏഷ ത്രീംല് ലോകാന് ഭവന് രശ്മിഭിര് ഉല്ബണഃ
ഇവൻ ആദിയുമില്ല, അന്തവും ഇല്ല, ശാശ്വതനും അക്ഷയനും ആകുന്നു; ശക്തമായ കിരണങ്ങൾകൊണ്ട് മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും ഇദ്ദേഹം ദഹിപ്പിക്കുന്നു.
സര്വദേവമയോ ഹ്യ് ഏഷ തപതാം തപനോ വരഃ സര്വസ്യ ജഗതോ നാഥഃ സര്വസാക്ഷീ ജഗത്പതിഃ
സകല ദേവന്മാരുടെയും സാരമായ ഈ ഭഗവാൻ, പ്രകാശിക്കുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ; ലോകത്തിന്റെ നാഥനും സാക്ഷിയും, സകലത്തിന്റെയും അധിപതിയുമാണ്.
സംക്ഷിപത്യ് ഏഷ ഭൂതാനി തഥാ വിസൃജതേ പുനഃ ഏഷ ഭാതി തപത്യ് ഏഷ വര്ഷത്യ് ഏഷ ഗഭസ്തിഭിഃ
ഇദ്ദേഹം സകല ജീവികളെ സംഹരിക്കുകയും വീണ്ടും സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; പ്രകാശിക്കുകയും ചൂടാക്കുകയും മഴ പെയ്യിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഏഷ ധാതാ വിധാതാ ച ഭൂതാദിര് ഭൂതഭാവനഃ ന ഹ്യ് ഏഷ ക്ഷയമ് ആയാതി നിത്യമ് അക്ഷയമണ്ഡലഃ
ഇദ്ദേഹം സൃഷ്ടാവും നിയമാവുമാണ്, സകല ജീവികളുടെ ആദിയും പോഷകനുമാണ്; ഇദ്ദേഹത്തിന് ഒരിക്കലും നാശമില്ല, ഭഗവാന്റെ വലയം ശാശ്വതവും അക്ഷയവുമാണ്.
പിതൄണാം ച പിതാ ഹ്യ് ഏഷ ദേവതാനാം ഹി ദേവതാ ധ്രുവം സ്ഥാനം സ്മൃതം ഹ്യ് ഏതദ് യസ്മാന് ന ച്യവതേ പുനഃ
ഇദ്ദേഹം പിതാക്കന്മാരുടെ പിതാവും, ദേവതകളുടെ ദേവതയും ആകുന്നു; ഇതാണ് സ്ഥിരമായ സ്ഥാനം, ഇവിടെനിന്ന് പിന്നെ തിരിച്ചുപോകേണ്ടതില്ല.
സര്ഗകാലേ ജഗത് കൃത്സ്നമ് ആദിത്യാത് സംപ്രസൂയതേ പ്രലയേ ച തമ് അഭ്യേതി ഭാസ്കരം ദീപ്തതേജസമ്
സൃഷ്ടിക്കാലത്ത് ലോകമൊക്കെയും ആദിത്യനിൽനിന്നാണ് ജനിക്കുന്നത്; പ്രളയത്തിൽ അത് ദീപ്തമായ ഭാസ്കരനിലേക്കാണ് തിരിച്ചുപോകുന്നത്.
യോഗിനശ് ചാപ്യ് അസംഖ്യാതാസ് ത്യക്ത്വാ ഗൃഹകലേവരമ് വായുര് ഭൂത്വാ വിശന്ത്യ് അസ്മിംസ് തേജോരാശൌ ദിവാകരേ
അനവധി യോഗികൾ, ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ച്, വായുവായി മാറി ഈ പ്രകാശസമൂഹമായ സൂര്യനിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു.
അസ്യ രശ്മിസഹസ്രാണി ശാഖാ ഇവ വിഹംഗമാഃ വസന്ത്യ് ആശ്രിത്യ മുനയഃ സംസിദ്ധാ ദൈവതൈഃ സഹ
അവന്റെ ആയിരക്കണക്കിന് കിരണങ്ങൾ, ശാഖകളും പക്ഷികളുംപോലെ, ദൈവങ്ങളോടൊപ്പം വസിക്കുന്ന സിദ്ധന്മാരായ മുനികൾക്ക് ആശ്രയമാണ്.
ഗൃഹസ്ഥാ ജനകാദ്യാശ് ച രാജാനോ യോഗധര്മിണഃ വാലഖില്യാദയശ് ചൈവ ഋഷയോ ബ്രഹ്മവാദിനഃ
ജനകാദികളായ ഗൃഹസ്ഥന്മാർ, യോഗത്തിൽ സ്ഥിരമായ രാജാക്കന്മാർ, വാലഖില്യന്മാരും ബ്രഹ്മവിദ്യാ പ്രഭാഷകരായ ഋഷിമാരും —
വാനപ്രസ്ഥാശ് ച യേ ചാന്യേ വ്യാസാദ്യാ ഭിക്ഷവസ് തഥാ യോഗമ് ആസ്ഥായ സര്വേ തേ പ്രവിഷ്ടാഃ സൂര്യമണ്ഡലമ്
വനവാസികളും, വ്യാസാദികളായ ഭിക്ഷുക്കന്മാരും, യോഗം ആചരിച്ച്, എല്ലാവരും സൂര്യന്റെ വലയത്തിൽ പ്രവേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
ശുകോ വ്യാസസുതഃ ശ്രീമാന് യോഗധര്മമ് അവാപ്യ സഃ ആദിത്യകിരണാന് ഗത്വാ ഹ്യ് അപുനര്ഭാവമ് ആസ്ഥിതഃ
വ്യാസപുത്രനായ മഹത്വമുള്ള ശുകൻ, യോഗമാർഗം പ്രാപിച്ച്, സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങളിൽ എത്തി, വീണ്ടും ജനനം ഇല്ലാത്ത അവസ്ഥയിൽ സ്ഥിരമായി നിലകൊണ്ടു.
ശബ്ദമാത്രശ്രുതിമുഖാ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാദയഃ പ്രത്യക്ഷോ ഽയം പരോ ദേവഃ സൂര്യസ് തിമിരനാശനഃ
ബ്രഹ്മാവു, വിഷ്ണു, ശിവൻ മുതലായവർ വാക്കിലും കേൾവിയിലുമാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്; എന്നാൽ ഈ പരമ ദേവനായ സൂര്യൻ, ഇരുണ്ടതെല്ലാം നശിപ്പിക്കുന്നവൻ, നേരിട്ട് കാണാവുന്നതാണ്.
തസ്മാദ് അന്യത്ര ഭക്തിര് ഹി ന കാര്യാ ശുഭമ് ഇച്ഛതാ യസ്മാദ് ദൃഷ്ടേര് അഗമ്യാസ് തേ ദേവാ വിഷ്ണുപുരോഗമാഃ
അതിനാൽ, മംഗല്യം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ വേറെ ദേവന്മാരിൽ ഭക്തി പുലർത്തേണ്ടതില്ല; വിഷ്ണുവിനെ മുന്നിൽ വെക്കുന്ന ആ ദേവന്മാരെ കണ്ണുകൊണ്ട് കാണാൻ കഴിയില്ല.
അതോ ഭവദ്ഭിഃ സതതമ് അഭ്യര്ച്യോ ഭഗവാന് രവിഃ സ ഹി മാതാ പിതാ ചൈവ കൃത്സ്നസ്യ ജഗതോ ഗുരുഃ
അതുകൊണ്ട്, നിങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും ഭഗവാൻ രവി എന്ന സൂര്യനെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിക്കണം. അവൻ തന്നെ ഈ ലോകത്തിന്റെ അമ്മയും അച്ഛനും ഗുരുവുമാണ്.
അനാദ്യോ ലോകനാഥോ ഽസൌ രശ്മിമാലീ ജഗത്പതിഃ മിത്രത്വേ ച സ്ഥിതോ യസ്മാത് തപസ് തേപേ ദ്വിജോത്തമാഃ
ആദിയില്ലാത്ത ലോകങ്ങളുടെ നാഥൻ, കിരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവൻ, ഈ സകലത്തിന്റെയും അധിപതിയാണ്. അവൻ സ്നേഹിതനായി നിലകൊള്ളുന്നതുകൊണ്ടാണ്, മഹാന്മാരേ, അവൻ തപസ്സ് ചെയ്തതും.
അനാദിനിധനോ ബ്രഹ്മാ നിത്യശ് ചാക്ഷയ ഏവ ച സൃഷ്ട്വാ സസാഗരാന് ദ്വീപാന് ഭുവനാനി ചതുര്ദശ
ആദിയും അന്തവും ഇല്ലാത്ത ബ്രഹ്മാവ്, ശാശ്വതനും അക്ഷയനുമാണ്. സമുദ്രങ്ങളോടുകൂടിയ ദ്വീപുകളും പതിനാലു ലോകങ്ങളും സൃഷ്ടിച്ചത് അവനാണ്.
ലോകാനാം സ ഹിതാര്ഥായ സ്ഥിതശ് ചന്ദ്രസരിത്തടേ സൃഷ്ട്വാ പ്രജാപതീന് സര്വാന് സൃഷ്ട്വാ ച വിവിധാഃ പ്രജാഃ
ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി, അവൻ ചന്ദ്രനദിയുടെ തീരത്ത് നിലകൊള്ളുന്നു. എല്ലാ പ്രജാപതിമാരെയും വിവിധ ജീവജാലങ്ങളെയും സൃഷ്ടിച്ചു.