തേ കൃച്ഛ്രേ യാന്ത്യ് അശൌചാശ് ച കുഹകാജീവിനശ് ച യേ അസിപത്ത്രവനം യാതി വനച്ഛേദീ വൃഥൈവ യഃ
അശുദ്ധരായവരും, കപടജീവിതം നയിക്കുന്നവരും, കാരണമില്ലാതെ കാടുകൾ വെട്ടുന്നവരും, വലിയ കഷ്ടതയോടെ അസിപത്രവനം എന്ന നരകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
ഔരഭ്രികാ മൃഗവ്യാധാ വഹ്നിജ്വാലേ പതന്തി വൈ യാന്തി തത്രൈവ തേ വിപ്രാ യശ് ചാപാകേഷു വഹ്നിദഃ
ആടു വളർത്തുന്നവരും, കാട്ടുപോലികൾ, തീകൊളുത്തുന്നവരും, മറ്റുള്ളവരുടെ വീട്ടിൽ തീവെക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാരും—all ഇവർ അഗ്നിജ്വാലയിൽ വീഴുന്നു.
വ്രതോപലോപകോ യശ് ച സ്വാശ്രമാദ് വിച്യുതശ് ച യഃ സംദംശയാതനാമധ്യേ പതതസ് താവ് ഉഭാവ് അപി
വ്രതങ്ങൾ തടയുന്നവനും, സ്വന്തം ആശ്രമത്തിൽ നിന്ന് തെറ്റിപ്പോയവനും, ഇരുവരും കടുത്ത കടിയേറ്റു പീഡനമനുഭവിക്കുന്ന സ്ഥലത്താണ് വീഴുന്നത്.
ദിവാ സ്വപ്നേഷു സ്യന്ദന്തേ യേ നരാ ബ്രഹ്മചാരിണഃ പുത്രൈര് അധ്യാപിതാ യേ തു തേ പതന്തി ശ്വഭോജനേ
പകൽ സ്വപ്നത്തിൽ വീര്യം സ്രവിക്കുന്ന ബ്രഹ്മചാരികളും, സ്വന്തം മക്കൾക്ക് പഠിപ്പിക്കപ്പെടുന്നവരും, ഇവർ ശ്വഭോജനം എന്ന നരകത്തിലേക്ക് വീഴുന്നു.
ഏതേ ചാന്യേ ച നരകാഃ ശതശോ ഽഥ സഹസ്രശഃ യേഷു ദുഷ്കൃതകര്മാണഃ പച്യന്തേ യാതനാഗതാഃ
ഇവയും, അനേകം നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും നരകങ്ങളും, ദുഷ്കൃത്യങ്ങൾ ചെയ്തവരെ പീഡനത്തിനായി വേവിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളാണ്.
തഥൈവ പാപാന്യ് ഏതാനി തഥാന്യാനി സഹസ്രശഃ ഭുജ്യന്തേ ജാതിപുരുഷൈര് നരകാന്തരഗോചരൈഃ
ഇതുപോലെയും, ആയിരക്കണക്കിന് മറ്റും പാപങ്ങൾ, വിവിധ ജാതികളിലെയും, നരകങ്ങളിൽ കഴിയുന്നവരിലെയും പുരുഷന്മാർ അനുഭവിക്കുന്നു.
വര്ണാശ്രമവിരുദ്ധം ച കര്മ കുര്വന്തി യേ നരാഃ കര്മണാ മനസാ വാചാ നിരയേഷു പതന്തി തേ
വർണ്ണാശ്രമധർമ്മങ്ങൾക്ക് വിരുദ്ധമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവർ—ക്രിയയാലോ, മനസാലോ, വാക്കാലോ—അവർ നരകത്തിലേക്ക് വീഴുന്നു.
അധഃശിരോഭിര് ദൃശ്യന്തേ നാരകൈര് ദിവി ദേവതാഃ ദേവാശ് ചാധോമുഖാന് സര്വാന് അധഃ പശ്യന്തി നാരകാന്
നരകവാസികൾ തലകീഴായി ദേവതകളെ മുകളിലായി കാണുന്നു; ദേവതകളും തലകീഴായി എല്ലാ നരകവാസികളെയും താഴെ കാണുന്നു.
സ്ഥാവരാഃ കൃമയോ ഽജ്വാശ് ച പക്ഷിണഃ പശവോ നരാഃ ധാര്മികാസ് ത്രിദശാസ് തദ്വന് മോക്ഷിണശ് ച യഥാക്രമമ്
സ്ഥാവരങ്ങൾ, പുഴുക്കൾ, ആടുകൾ, പക്ഷികൾ, പശുക്കൾ, മനുഷ്യർ, ധാർമ്മികർ, ദേവന്മാർ, മോക്ഷം നേടിയവർ—ഇവരെല്ലാവരും ക്രമത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു.
സഹസ്രഭാഗഃ പ്രഥമാദ് ദ്വിതീയോ ഽനുക്രമാത് തഥാ സര്വേ ഹ്യ് ഏതേ മഹാഭാഗാ യാവന് മുക്തിസമാശ്രയാഃ
ആദ്യനിൽ നിന്ന് രണ്ടാമനു ആയിരത്തിൽ ഒരു ഭാഗം വീതം ക്രമത്തിൽ ലഭിക്കുന്നു; മോക്ഷം ലഭിക്കുന്നതുവരെ ഈ മഹാത്മാക്കൾ എല്ലാം നിലനിൽക്കുന്നു.
യാവന്തോ ജന്തവഃ സ്വര്ഗേ താവന്തോ നരകൌകസഃ പാപകൃദ് യാതി നരകം പ്രായശ്ചിത്തപരാങ്മുഖഃ
സ്വർഗത്തിൽ എത്രയോ ജീവികൾ ഉണ്ടോ, അത്രയേറെ നരകവാസികളും ഉണ്ട്; പാപം ചെയ്തവൻ പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യാതെ വിട്ടാൽ നരകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
പാപാനാമ് അനുരൂപാണി പ്രായശ്ചിത്താനി യദ് യഥാ തഥാ തഥൈവ സംസ്മൃത്യ പ്രോക്താനി പരമര്ഷിഭിഃ
പാപത്തിന് അനുയോജ്യമായ പ്രായശ്ചിത്തങ്ങൾ എങ്ങനെയോ, അങ്ങനെ തന്നെ പരമർഷിമാർ ഓർത്ത് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പാപേ ഗുരൂണി ഗുരുണി സ്വല്പാന്യ് അല്പേ ച തദ്വിദഃ പ്രായശ്ചിത്താനി വിപ്രേന്ദ്രാ ജഗുഃ സ്വായംഭുവാദയഃ
വലിയ പാപങ്ങൾക്ക് വലിയ പ്രായശ്ചിത്തവും, ചെറിയ പാപങ്ങൾക്ക് ചെറിയതും—സ്വയമ്പുവു മുതലായ ജ്ഞാനികൾ, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, അങ്ങനെ പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പ്രായശ്ചിത്താന്യ് അശേഷാണി തപഃകര്മാത്മകാനി വൈ യാനി തേഷാമ് അശേഷാണാം കൃഷ്ണാനുസ്മരണം പരമ്
എല്ലാ പ്രായശ്ചിത്തങ്ങളും തപസ്സായ കർമ്മങ്ങളാണ്; എന്നാൽ അവയിൽ ഏറ്റവും ഉന്നതം കൃഷ്ണസ്മരണയാണ്.
കൃതേ പാപേ ഽനുതാപോ വൈ യസ്യ പുംസഃ പ്രജായതേ പ്രായശ്ചിത്തം തു തസ്യൈകം ഹരിസംസ്മരണം പരമ്
ഒരു മനുഷ്യന് പാപം ചെയ്ത ശേഷം ഹൃദയത്തിൽ സത്യമായ പശ്ചാത്താപം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, അവന്റെ ഏറ്റവും ഉത്തമമായ പ്രായശ്ചിത്തം ഹരിയെ ഓർക്കുന്നതാണ്.
പ്രാതര് നിശി തഥാ സംധ്യാമധ്യാഹ്നാദിഷു സംസ്മരന് നാരായണമ് അവാപ്നോതി സദ്യഃ പാപക്ഷയാന് നരഃ
പ്രഭാതത്തിൽ, രാത്രിയിൽ, സന്ധ്യാകാലങ്ങളിൽ, ഉച്ചയ്ക്ക്, മറ്റ് സമയങ്ങളിലും നാരായണനെ ഓർക്കുന്നവന് പാപങ്ങൾ ഉടൻ തന്നെ നശിക്കുന്നു.
വിഷ്ണുസംസ്മരണാത് ക്ഷീണസമസ്തക്ലേശസംചയഃ മുക്തിം പ്രയാതി ഭോ വിപ്രാ വിഷ്ണോസ് തസ്യാനുകീര്തനാത്
വിഷ്ണുവിനെ ഓർക്കുമ്പോൾ, എല്ലാം ദു:ഖങ്ങളും കുറയുമ്പോൾ, പുനഃപുനഃ വിഷ്ണുവിനെ സ്തുതിച്ചാൽ മോക്ഷം ലഭിക്കുന്നു, ജ്ഞാനികൾക്ക് ഇതാണ് സത്യം.
വാസുദേവേ മനോ യസ്യ ജപഹോമാര്ചനാദിഷു തസ്യാന്തരായോ വിപ്രേന്ദ്രാ ദേവേന്ദ്രത്വാദികം ഫലമ്
ജപം, ഹോമം, അർച്ചന തുടങ്ങിയവയിൽ വാസുദേവനിൽ മനസ്സ് ഏകാഗ്രമാക്കുന്നവന് ഒരു തടസ്സവും ഉണ്ടാകില്ല, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, അവൻ ദേവേന്ദ്രപദം പോലെയുള്ള ഫലങ്ങൾ നേടും.
ക്വ നാകപൃഷ്ഠഗമനം പുനരാവൃത്തിലക്ഷണമ് ക്വ ജപോ വാസുദേവേതി മുക്തിബീജമ് അനുത്തമമ്
തിരിച്ചുവരേണ്ടി വരുന്ന സ്വർഗ്ഗലോകത്തിലേക്കുള്ള യാത്രക്കും, 'വാസുദേവ' എന്ന നാമജപം കൊണ്ടുള്ള ഉത്തമമായ മോക്ഷബീജത്തിനും തമ്മിൽ എന്ത് താരതമ്യമാണ്?
തസ്മാദ് അഹര്നിശം വിഷ്ണും സംസ്മരന് പുരുഷോ ദ്വിജഃ ന യാതി നരകം ശുദ്ധഃ സംക്ഷീണാഖിലപാതകഃ
അതിനാൽ, ഒരു ദ്വിജൻ രാവും പകലും വിഷ്ണുവിനെ ഓർത്താൽ, അവൻ ശുദ്ധനായി, എല്ലാ പാപങ്ങളും കുറയുകയും നരകത്തിൽ പോകാതിരിക്കുകയും ചെയ്യും.
മനഃപ്രീതികരഃ സ്വര്ഗോ നരകസ് തദ്വിപര്യയഃ നരകസ്വര്ഗസംജ്ഞേ വൈ പാപപുണ്യേ ദ്വിജോത്തമാഃ
സ്വർഗ്ഗം മനസ്സിന് ആനന്ദം നൽകുന്നു, നരകം അതിന്റെ വിരുദ്ധമാണ്; ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, പാപത്തിനും പുണ്യത്തിനും 'നരകം' 'സ്വർഗ്ഗം' എന്ന പേരുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
വസ്ത്വ് ഏകമ് ഏവ ദുഃഖായ സുഖായേര്ഷ്യോദയായ ച കോപായ ച യതസ് തസ്മാദ് വസ്തു ദുഃഖാത്മകം കുതഃ
ഒരു വസ്തുവാണ് ദു:ഖത്തിനും സുഖത്തിനും, അസൂയക്കും കോപത്തിനും കാരണമാകുന്നത്; അങ്ങനെ വന്നാൽ, ഒരു വസ്തു ദു:ഖം മാത്രം നൽകുന്നു എന്ന് എങ്ങനെ പറയാം?
തദ് ഏവ പ്രീതയേ ഭൂത്വാ പുനര് ദുഃഖായ ജായതേ തദ് ഏവ കോപാലയതഃ പ്രസാദായ ച ജായതേ
ഒരേ വസ്തു ഒരിക്കൽ സന്തോഷം നൽകുമ്പോൾ, പിന്നീട് അതേ വസ്തു ദു:ഖത്തിനും കാരണമാകുന്നു; അതേ വസ്തു കോപം ഉണർത്തിയാൽ, പിന്നീട് സന്തോഷത്തിനും കാരണമാകും.
തസ്മാദ് ദുഃഖാത്മകം നാസ്തി ന ച കിംചിത് സുഖാത്മകമ് മനസഃ പരിണാമോ ഽയം സുഖദുഃഖാദിലക്ഷണഃ
അതിനാൽ, ദു:ഖം മാത്രം ഉള്ളതോ, സുഖം മാത്രം ഉള്ളതോ ആയ വസ്തു ഒന്നുമില്ല; മനസ്സിന്റെ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടാണ് സുഖം, ദു:ഖം തുടങ്ങിയവ ഉണ്ടാകുന്നത്.
ജ്ഞാനമ് ഏവ പരം ബ്രഹ്മാജ്ഞാനം ബന്ധായ ചേഷ്യതേ ജ്ഞാനാത്മകമ് ഇദം വിശ്വം ന ജ്ഞാനാദ് വിദ്യതേ പരമ്
ജ്ഞാനമാണ് പരബ്രഹ്മം; അജ്ഞാനം ബന്ധനമാണ് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഈ ലോകം മുഴുവൻ ജ്ഞാനസ്വഭാവമാണ്; ജ്ഞാനത്തിന് പുറത്തൊന്നുമില്ല.
വിദ്യാവിദ്യേ ഹി ഭോ വിപ്രാ ജ്ഞാനമ് ഏവാവധാര്യതാമ് ഏവമ് ഏതദ് മയാഖ്യാതം ഭവതാം മണ്ഡലം ഭുവഃ
വിദ്യയും അവിദ്യയും ജ്ഞാനമാണ്, ജ്ഞാനികൾക്കേ, ഇതാണ് മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. ഇങ്ങനെ ഞാൻ ഭൂമിയുടെ മണ്ഡലം നിങ്ങൾക്കു വിശദീകരിച്ചു.
പാതാലാനി ച സര്വാണി തഥൈവ നരകാ ദ്വിജാഃ സമുദ്രാഃ പര്വതാശ് ചൈവ ദ്വീപാ വര്ഷാണി നിമ്നഗാഃ സംക്ഷേപാത് സര്വമ് ആഖ്യാതം കിം ഭൂയഃ ശ്രോതുമ് ഇച്ഛഥ
ദ്വിജന്മാരേ, പാതാളങ്ങൾ, നരകങ്ങൾ, സമുദ്രങ്ങൾ, പർവതങ്ങൾ, ദ്വീപുകൾ, ദേശങ്ങൾ, നദികൾ — എല്ലാം സംക്ഷിപ്തമായി ഞാൻ പറഞ്ഞു. ഇനി നിങ്ങൾക്ക് എന്ത് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹമുണ്ട്?
കഥിതം ഭവതാ സര്വമ് അസ്മാകം സകലം തഥാ ഭുവര്ലോകാദികാംല് ലോകാഞ് ശ്രോതുമ് ഇച്ഛാമഹേ വയമ്
നിങ്ങൾ എല്ലാം യഥാർത്ഥത്തിൽ ഞങ്ങൾക്കു പറഞ്ഞു. ഇനി ഭൂവര്ലോകം മുതലായ ലോകങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഞങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
തഥൈവ ഗ്രഹസംസ്ഥാനം പ്രമാണാനി യഥാ തഥാ സമാചക്ഷ്വ മഹാഭാഗ യഥാവല് ലോമഹര്ഷണ
അത് പോലെ തന്നെ ഗ്രഹങ്ങളുടെ ക്രമവും അളവുകളും യഥാർത്ഥത്തിൽ വിശദീകരിക്കണം, ഭാഗ്യശാലിയായ ലോമഹർഷണാ.
രവിചന്ദ്രമസോര് യാവന് മയൂഖൈര് അവഭാസ്യതേ സസമുദ്രസരിച്ഛൈലാ താവതീ പൃഥിവീ സ്മൃതാ
സൂര്യനും ചന്ദ്രനും പുറപ്പെടുന്ന കിരണങ്ങൾ എത്തുന്നിടംവരെ, സമുദ്രങ്ങളും നദികളും പർവതങ്ങളും ഉള്ള ഭൂമി വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു എന്ന് പറയുന്നു.