വായവേ ച പ്രതിദിശം ദിഗ്ഭ്യഃ പ്രാച്യാദിഷു ക്രമാത് ബ്രഹ്മണേ ചാന്തരിക്ഷായ സൂര്യായ ച യഥാക്രമാത്
വായുവിന് ഓരോ ദിക്കിലും, കിഴക്കു തുടങ്ങി യഥാക്രമം; ബ്രഹ്മാവിനും, അന്തരീക്ഷത്തിനും, സൂര്യനുമൊക്കെ യഥാക്രമം അർപ്പണം ചെയ്യണം.
വിശ്വേഭ്യശ് ചൈവ ദേവേഭ്യോ വിശ്വഭൂതേഭ്യ ഏവ ച ഉഷസേ ഭൂതപതയേ ദദ്യാദ് വോത്തരതഃ ശുചിഃ
സകല ദേവന്മാർക്കും, സകല ജീവികൾക്കും, ഉഷസിനും, ഭൂതങ്ങളുടെ അധിപതിക്കും, ശുദ്ധനായവൻ വടക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച് അർപ്പണം ചെയ്യണം.
സ്വധാ ച നമ ഇത്യ് ഉക്ത്വാ പിതൃഭ്യശ് ചൈവ ദക്ഷിണേ കൃത്വാപസവ്യം വായവ്യാം യക്ഷ്മൈതത് തൈതി സംവദന്
'സ്വധാ', 'നമഃ' എന്നിങ്ങനെ ഉച്ചരിച്ച്, പിതൃകർമ്മകൾക്ക് ദക്ഷിണദിക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച്, വാമഭാഗം വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് വച്ചുകൊണ്ട്, 'യക്ഷ്മൈതത് തൈതി' എന്ന മന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് അർപ്പണം ചെയ്യണം.
അന്നാവശേഷമിശ്രം വൈ തോയം ദദ്യാദ് യഥാവിധി ദേവാനാം ച തതഃ കുര്യാദ് ബ്രാഹ്മണാനാം നമസ്ക്രിയാമ്
അവശിഷ്ടഭക്ഷ്യവും വെള്ളവും ചേർത്ത്, ദേവന്മാർക്ക് വിധിപ്രകാരം അർപ്പണം ചെയ്തശേഷം, ബ്രാഹ്മണന്മാരെ നമസ്കരിക്കേണ്ട ചടങ്ങ് നടത്തണം.
അങ്ഗുഷ്ഠോത്തരതോ രേഖാ പാണേര് യാ ദക്ഷിണസ്യ ച ഏതദ് ബ്രാഹ്മമ് ഇതി ഖ്യാതം തീര്ഥമ് ആചമനായ വൈ
വലത് കൈയിലെ അങ്ങൂഠത്തിന് മുകളിലുള്ള രേഖ ബ്രഹ്മതീർത്ഥം എന്നറിയപ്പെടുന്നു; അതാണ് ആചമനത്തിന് ഉപയോഗിക്കേണ്ടത്.
തര്ജന്യങ്ഗുഷ്ഠയോര് അന്തഃ പിത്ര്യം തീര്ഥമ് ഉദാഹൃതമ് പിതൄണാം തേന തോയാനി ദദ്യാന് നാന്ദീമുഖാദ് ഋതേ
തരജ്ഞി വിരലും അങ്ങൂഠവും തമ്മിലുള്ള ഇടം പിതൃതീർത്ഥം എന്നറിയപ്പെടുന്നു; അതുപയോഗിച്ച് പിതൃദേവന്മാർക്ക് വെള്ളം അർപ്പിക്കണം, നന്ദിമുഖം ഒഴികെ.
അങ്ഗുല്യഗ്രേ തഥാ ദൈവം തേന ദിവ്യക്രിയാവിധിഃ തീര്ഥം കനിഷ്ഠികാമൂലേ കായം തത്ര പ്രജാപതേഃ
വിരലിന്റെ അഗ്രത്തിൽ ദൈവിക കര്മ്മം നടത്തണം; കനിഷ്ഠികയുടെ അടിയിൽ തീർത്ഥം എടുക്കണം; അവിടെ ശരീരം പ്രജാപതിക്ക് സമർപ്പിക്കണം.
ഏവമ് ഏഭിഃ സദാ തീര്ഥൈര് വിധാനം പിതൃഭിഃ സഹ സദാ കാര്യാണി കുര്വീത നാന്യതീര്ഥഃ കദാചന
ഇങ്ങനെ ഈ തീർത്ഥങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് പിതാക്കളോടൊപ്പം സദാ കര്മ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം; മറ്റേതെങ്കിലും തീർത്ഥം ഒരിക്കലും ഉപയോഗിക്കരുത്.
ബ്രാഹ്മേണാചമനം ശസ്തം പൈത്ര്യം പിത്ര്യേണ സര്വദാ ദേവതീര്ഥേന ദേവാനാം പ്രാജാപത്യം ജിതേന ച
ആചമനത്തിന് ബ്രാഹ്മം തീർത്ഥം ഉത്തമം; പിതൃകര്മ്മങ്ങൾക്ക് പൈത്ര്യം തീർത്ഥം; ദേവന്മാർക്ക് ദേവതീർത്ഥം; പ്രജാപതിക്ക് പ്രജാപത്യ തീർത്ഥം.
നാന്ദീമുഖാനാം കുര്വീത പ്രാജ്ഞഃ പിണ്ഡോദകക്രിയാമ് പ്രാജാപത്യേന തീര്ഥേന യച് ച കിംചിത് പ്രജാപതേഃ
നന്ദീമുഖ പിതാക്കൾക്കുള്ള പിണ്ഡം, വെള്ളം എന്നിവയുടെ കര്മ്മങ്ങൾക്കും, പ്രജാപതിക്ക് വേണ്ടിയുള്ള എല്ലാ കര്മ്മങ്ങൾക്കും പ്രജാപത്യ തീർത്ഥം ഉപയോഗിക്കണം.
യുഗപജ് ജലമ് അഗ്നിം ച ബിഭൃയാന് ന വിചക്ഷണഃ ഗുരുദേവപിതൄന് വിപ്രാന് ന ച പാദൌ പ്രസാരയേത്
ജ്ഞാനം ഇല്ലാത്തവൻ ഒരുമിച്ച് വെള്ളവും അഗ്നിയും കൈവശം വയ്ക്കരുത്; ഗുരുക്കന്മാരോടോ, ദേവന്മാരോടോ, പിതാക്കളോടോ, ബ്രാഹ്മണന്മാരോടോ കാലുകൾ നീട്ടരുത്.
നാചക്ഷീത ധയന്തീം ഗാം ജലം നാഞ്ജലിനാ പിബേത് ശൌചകാലേഷു സര്വേഷു ഗുരുഷ്വ് അല്പേഷു വാ പുനഃ ന വിലമ്ബേത മേധാവീ ന മുഖേനാനലം ധമേത്
മോഷം ചെയ്യുമ്പോൾ പശുവിനെ നോക്കരുത്; കയ്യിൽ ചുരുണ്ട വെള്ളം കുടിക്കരുത്; ശുദ്ധീകരണ സമയങ്ങളിൽ, മുതിർന്നവരോടോ ഒറ്റയ്ക്കോ ആയാലും, ജ്ഞാനി വൈകരുത്; വായിലൂടെ അഗ്നിയിൽ ഊതരുത്.
തത്ര വിപ്രാ ന വസ്തവ്യം യത്ര നാസ്തി ചതുഷ്ടയമ് ഋണപ്രദാതാ വൈദ്യശ് ച ശ്രോത്രിയഃ സജലാ നദീ
വായ്പ നൽകുന്നവൻ, വൈദ്യൻ, പണ്ഡിതൻ ബ്രാഹ്മണൻ, വെള്ളമുള്ള നദി — ഈ നാലും ഇല്ലാത്ത സ്ഥലത്ത് ബ്രാഹ്മണർ താമസിക്കരുത്.
ജിതഭൃത്യോ നൃപോ യത്ര ബലവാന് ധര്മതത്പരഃ തത്ര നിത്യം വസേത് പ്രാജ്ഞഃ കുതഃ കുനൃപതൌ സുഖമ്
ഭൃത്യന്മാരെ കീഴടക്കിയ, ശക്തനായ, ധർമ്മത്തിൽ ഉറച്ച രാജാവുള്ള സ്ഥലത്ത് ജ്ഞാനികൾ എപ്പോഴും താമസിക്കണം; ദുഷ്ടരാജാവിന്റെ കീഴിൽ എങ്ങനെ സന്തോഷം ഉണ്ടാകാം?
പൌരാഃ സുസംഹതാ യത്ര സതതം ന്യായവര്തിനഃ ശാന്താമത്സരിണോ ലോകാസ് തത്ര വാസഃ സുഖോദയഃ
നഗരവാസികൾ ഐക്യത്തോടെ നീതിപഥത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന, ശാന്തരും അസൂയ ഇല്ലാത്തവരുമായ ജനങ്ങൾ ഉള്ളിടത്ത് താമസം സന്തോഷം നൽകും.
യസ്മിന് കൃഷീവലാ രാഷ്ട്രേ പ്രായശോ നാതിമാനിനഃ യത്രൌഷധാന്യ് അശേഷാണി വസേത് തത്ര വിചക്ഷണഃ
കർഷകർ അധികം അഭിമാനമില്ലാത്ത, ഔഷധങ്ങൾ സമൃദ്ധമായ ദേശത്ത് വിവേകമുള്ളവർ താമസിക്കണം.
തത്ര വിപ്രാ ന വസ്തവ്യം യത്രൈതത് ത്രിതയം സദാ ജിഗീഷുഃ പൂര്വവൈരശ് ച ജനശ് ച സതതോത്സവഃ
എപ്പോഴും വഴക്കു തേടുന്നവരും, പഴയ വൈരവും, എല്ലായ്പ്പോഴും ഉത്സവങ്ങളിൽ മുഴുകിയ ജനവും ഉള്ളിടത്ത് ബ്രാഹ്മണർ താമസിക്കരുത്.
വസേന് നിത്യം സുശീലേഷു സഹചാരിഷു പണ്ഡിതഃ യത്രാപ്രധൃഷ്യോ നൃപതിര് യത്ര സസ്യപ്രദാ മഹീ
നല്ല സ്വഭാവമുള്ള കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം, ജയിക്കാൻ കഴിയാത്ത രാജാവും ധാന്യസമൃദ്ധമായ ഭൂമിയും ഉള്ളിടത്ത് പണ്ഡിതൻ എപ്പോഴും താമസിക്കണം.
ഇത്യ് ഏതത് കഥിതം വിപ്രാ മയാ വോ ഹിതകാമ്യയാ അതഃപരം പ്രവക്ഷ്യാമി ഭക്ഷ്യഭോജ്യവിധിക്രിയാമ്
ബ്രാഹ്മണമാരേ, നിങ്ങളുടെ ഭലത്തിനായി ഇതുവരെ ഞാൻ പറഞ്ഞതാണിത്; ഇനി ഭക്ഷ്യവിഭവങ്ങളുടെ നിയമങ്ങൾ ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം.
ഭോജ്യമ് അന്നം പര്യുഷിതം സ്നേഹാക്തം ചിരസംഭൃതമ് അസ്നേഹാ അപി ഗോധൂമയവഗോരസവിക്രിയാഃ
പഴകിയ അന്നം, എണ്ണ ചേർത്തത്, ദീർഘകാലം സൂക്ഷിച്ചത്, എണ്ണ ചേർക്കാത്ത ഗോതമ്പ്, യവം, പശുവിന്റെ പാൽ എന്നിവയാൽ തയ്യാറാക്കിയ വിഭവങ്ങൾ ഭക്ഷിക്കാവുന്നതാണ്.
ശശകഃ കച്ഛപോ ഗോധാ ശ്വാവിന് മത്സ്യോ ഽഥ ശല്യകഃ ഭക്ഷ്യാശ് ചൈതേ തഥാ വര്ജ്യൌ ഗ്രാമശൂകരകുക്കുടൌ
മൂയൽ, ആമ, ഉണ്ണി, നായ, മീൻ, മുള്ളൻപന്നി എന്നിവ ഭക്ഷ്യമാണ്; ഗ്രാമത്തിൽ വളർത്തുന്ന പന്നിയും കോഴിയും ഒഴിവാക്കണം.
പിതൃദേവാദിശേഷം ച ശ്രാദ്ധേ ബ്രാഹ്മണകാമ്യയാ പ്രോക്ഷിതം ചൌഷധാര്ഥം ച ഖാദന് മാംസം ന ദുഷ്യതി
പിതാക്കൾക്കും ദേവന്മാർക്കും മറ്റുള്ളവർക്കുമായി ബ്രാഹ്മണർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ശ്രാദ്ധത്തിൽ തളിച്ച മാംസം, ഔഷധാർത്ഥം ഉപയോഗിച്ചാൽ, ഭക്ഷിച്ചാലും അശുദ്ധമാകില്ല.
ശങ്ഖാശ്മസ്വര്ണരൂപ്യാണാം രജ്ജൂനാമ് അഥ വാസസാമ് ശാകമൂലഫലാനാം ച തഥാ വിദലചര്മണാമ്
ശംഖ്, കല്ല്, പൊന്നു, വെള്ളി, കയറ്, വസ്ത്രം, പച്ചക്കറി, കിഴങ്ങ്, പഴം, പിളർന്നതൊതുക്കളെല്ലാം ശുദ്ധിക്രമം അനുസരിച്ച് ശുദ്ധമാക്കണം.
മണിവസ്ത്രപ്രവാലാനാം തഥാ മുക്താഫലസ്യ ച പാത്രാണാം ചമസാനാം ച അമ്ബുനാ ശൌചമ് ഇഷ്യതേ
മണികൾ, വസ്ത്രം, പവഴ, മുത്ത്, പാത്രങ്ങൾ, കുടിവെള്ളക്കപ്പുകൾ എന്നിവ വെള്ളംകൊണ്ട് ശുദ്ധമാക്കണം.
തഥാശ്മകാനാം തോയേന അശ്മസംഘര്ഷണേന ച സസ്നേഹാനാം ച പാത്രാണാം ശുദ്ധിര് ഉഷ്ണേന വാരിണാ
അദ്വിതീയമായി, കല്ലുകൾ വെള്ളംകൊണ്ട് കഴുകിയാലും, മറ്റുകല്ലുകളാൽ ഉരസിച്ചാലും, എണ്ണയോടു ചേർന്ന പാത്രങ്ങൾ ചൂടുവെള്ളംകൊണ്ട് കഴുകിയാലും ശുദ്ധിയാകും.
ശൂര്പാണാമ് അജിനാനാം ച മുശലോലൂഖലസ്യ ച സംഹതാനാം ച വസ്ത്രാണാം പ്രോക്ഷണാത് സംചയസ്യ ച
ചാളക്കടലാസുകൾ, മൃഗത്വചകൾ, ഉലക്കയും ഉരളിയും, കെട്ടിയ വസ്ത്രങ്ങളും ധാന്യക്കൂട്ടങ്ങളും വെള്ളം തളിച്ചാൽ ശുദ്ധിയാകും.
വല്കലാനാമ് അശേഷാണാമ് അമ്ബുമൃച്ഛൌചമ് ഇഷ്യതേ ആവികാനാം സമസ്താനാം കേശാനാം ചൈവമ് ഇഷ്യതേ
വിവിധ തരം വൽക്കലങ്ങൾ വെള്ളംകൊണ്ടും മണ്ണുകൊണ്ടും കഴുകിയാൽ ശുദ്ധിയാകും; ആടിന്റെ മുടിയും മറ്റു മുടികളും അങ്ങനെ തന്നെ ശുദ്ധിയാകും.
സിദ്ധാര്ഥകാനാം കല്കേന തിലകല്കേന വാ പുനഃ ശോധനം ചൈവ ഭവതി ഉപഘാതവതാം സദാ
സിദ്ധാർത്ഥകമോ എള്ള് പിണ്ഡമോ ഉപയോഗിച്ചുണ്ടാക്കിയ വസ്തുക്കൾ അശുദ്ധമായാൽ അവയുടെ തന്നെ പിണ്ഡം പുരട്ടിയാൽ എപ്പോഴും വീണ്ടും ശുദ്ധിയാകും.
തഥാ കാര്പാസികാനാം ച ശുദ്ധിഃ സ്യാജ് ജലഭസ്മനാ ദാരുദന്താസ്ഥിശൃങ്ഗാണാം തക്ഷണാച് ഛുദ്ധിര് ഇഷ്യതേ
അതുപോലെ, പഞ്ചസാര വസ്തുക്കൾ ചാരവും വെള്ളവും ചേർത്ത് കഴുകിയാൽ ശുദ്ധിയാകും; മരത്താൽ, ദന്തത്താൽ, അസ്ഥിയാൽ, കൊമ്പുകൊണ്ടുള്ള വസ്തുക്കൾ ഉരിച്ചാൽ ശുദ്ധിയാകും.
പുനഃ പാകേന ഭാണ്ഡാനാം പാര്ഥിവാനാമ് അമേധ്യതാ ശുദ്ധം ഭൈക്ഷ്യം കാരുഹസ്തഃ പണ്യം യോഷിന്മുഖം തഥാ
കുടിലായ പാത്രങ്ങൾ വീണ്ടും ചുട്ടാൽ ശുദ്ധിയാകും; ഭിക്ഷയാൽ കിട്ടിയ ഭക്ഷണം, കയ്യാൽ കൈവശപ്പെടുത്തിയ സാധനങ്ങൾ, സ്ത്രീയുടെ വായിൽ നിന്നുള്ള വസ്തുക്കൾ ഇവയും അങ്ങനെ തന്നെ ശുദ്ധിയാകും.