ഏവം സമ്യഗ് ഗൃഹസ്ഥേന ദേവതാഃ പിതരസ് തഥാ സംപൂജ്യാ ഹവ്യകവ്യാഭ്യാമ് അന്നേനാതിഥിബാന്ധവാഃ
ഇങ്ങനെ ഗൃഹസ്ഥൻ ദേവന്മാരെയും പിതാക്കളെയും ഹവ്യകവ്യങ്ങളാൽ ആദരിക്കണം, അന്നം നൽകി അതിഥികളും ബന്ധുക്കളും തൃപ്തരാക്കണം.
ഭൂതാനി ഭൃത്യാഃ സകലാഃ പശുപക്ഷിപിപീലികാഃ ഭിക്ഷവോ യാചമാനാശ് ച യേ ചാന്യേ പാന്ഥകാ ഗൃഹേ
എല്ലാ ജീവികളും, ഭൃത്യന്മാർ, മൃഗങ്ങൾ, പക്ഷികൾ, ഉറുമ്പുകൾ, ഭിക്ഷക്കാരും, യാചകരും, കൂടാതെ വീട്ടിലെ മറ്റു യാത്രക്കാരും —
സദാചാരരതാ വിപ്രാഃ സാധുനാ ഗൃഹമേധിനാ പാപം ഭുങ്ക്തേ സമുല്ലങ്ഘ്യ നിത്യനൈമിത്തികീഃ ക്രിയാഃ
നല്ല ആചാരത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാരും, സദാചാരമുള്ള ഗൃഹസ്ഥനും, നിത്യനൈമിത്തികകർമ്മങ്ങൾ അവഗണിച്ചാൽ പാപം അനുഭവിക്കും.
കഥിതം ഭവതാ വിപ്ര നിത്യനൈമിത്തികം ച യത് നിത്യം നൈമിത്തികം കാമ്യം ത്രിവിധം കര്മ പൌരുഷമ്
നിത്യവും, നൈമിത്തികവും, കാമ്യവുമായ മനുഷ്യകർമ്മങ്ങൾ മൂന്നു വിധത്തിൽ ബ്രാഹ്മണനേ, നിങ്ങൾ വിശദമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
സദാചാരം മുനേ ശ്രോതുമ് ഇച്ഛാമോ വദതസ് തവ യം കുര്വന് സുഖമ് ആപ്നോതി പരത്രേഹ ച മാനവഃ
മഹർഷേ, സദാചാരം എന്താണെന്ന് ഞങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. അതു പാലിച്ചാൽ മനുഷ്യൻ ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും സുഖം നേടും.
ഗൃഹസ്ഥേന സദാ കാര്യമ് ആചാരപരിരക്ഷണമ് ന ഹ്യ് ആചാരവിഹീനസ്യ ഭദ്രമ് അത്ര പരത്ര വാ
ഗൃഹസ്ഥൻ എപ്പോഴും സദാചാരം കാക്കണം. സദാചാരം ഇല്ലാത്തവന് neither ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും ഭദ്രതയില്ല.
യജ്ഞദാനതപാംസീഹ പുരുഷസ്യ ന ഭൂതയേ ഭവന്തി യഃ സദാചാരം സമുല്ലങ്ഘ്യ പ്രവര്തതേ
യജ്ഞം, ദാനം, തപസ്സു എന്നിവ ചെയ്യുമ്പോഴും, നല്ല പെരുമാറ്റം പാലിക്കാതെ വേറൊരു വഴി നടക്കുന്നവന് ഈ ലോകത്ത് അതിനാൽ യാതൊരു ഗുണവും ഉണ്ടാകില്ല.
ദുരാചാരോ ഹി പുരുഷോ നേഹായുര് വിന്ദതേ മഹത് കാര്യോ ധര്മഃ സദാചാര ആചാരസ്യൈവ ലക്ഷണമ്
ദുഷ്ടമായ പെരുമാറ്റമുള്ളവന് ഈ ലോകത്ത് ദീർഘായുസ് ലഭിക്കില്ല; ധർമ്മത്തിന്റെ പ്രധാന ഉദ്ദേശം നല്ല പെരുമാറ്റം തന്നെയാണ്, അതാണ് ധർമ്മത്തിന്റെ അടയാളവും.
തസ്യ സ്വരൂപം വക്ഷ്യാമി സദാചാരസ്യ ഭോ ദ്വിജാഃ ആത്മനൈകമനാ ഭൂത്വാ തഥൈവ പരിപാലയേത്
നല്ല പെരുമാറ്റത്തിന്റെ സ്വഭാവം ഞാൻ ഇപ്പോൾ പറയാം, മഹാന്മാരേ; മനസ്സിൽ ഏകാഗ്രതയോടെ അതിനെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കണം.
ത്രിവര്ഗസാധനേ യത്നഃ കര്തവ്യോ ഗൃഹമേധിനാ തത്സംസിദ്ധൌ ഗൃഹസ്ഥസ്യ സിദ്ധിര് അത്ര പരത്ര ച
ഗൃഹസ്ഥന് ജീവിതത്തിലെ മൂന്നു പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ നേടാൻ പരിശ്രമിക്കണം; അവ നേടുമ്പോൾ ഈ ലോകത്തും പരലോകത്തും വിജയം ലഭിക്കും.
പാദേനാപ്യ് അസ്യ പാരത്ര്യം കുര്യാച് ഛ്രേയഃ സ്വമ് ആത്മവാന് അര്ധേന ചാത്മഭരണം നിത്യനൈമിത്തികാനി ച
സ്വന്തം ഉത്തമമാർഗ്ഗം തേടാൻ സ്വയം നിയന്ത്രണം പുലർത്തി നാലിൽ ഒരു ഭാഗം ഉപയോഗിക്കണം; പാതി സ്വയം പോഷിപ്പിക്കാൻ, ദിവസവും നിർബന്ധമായും ചെയ്യേണ്ട കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കണം.
പാദേനൈവ തഥാപ്യ് അസ്യ മൂലഭൂതം വിവര്ധയേത് ഏവമ് ആചരതോ വിപ്രാ അര്ഥഃ സാഫല്യമ് ഋച്ഛതി
ശേഷിക്കുന്ന നാലിൽ ഒരു ഭാഗം അടിസ്ഥാന സമ്പത്ത് വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കണം; ഇങ്ങനെ പ്രവർത്തിച്ചാൽ, മഹർഷികളേ, സമ്പത്ത് ഫലപ്രദമായി ലഭിക്കും.
തദ്വത് പാപനിഷേധാര്ഥം ധര്മഃ കാര്യോ വിപശ്ചിതാ പരത്രാര്ഥസ് തഥൈവാന്യഃ കാര്യോ ഽത്രൈവ ഫലപ്രദഃ
അതു പോലെ, പാപം ഒഴിവാക്കാൻ ജ്ഞാനികൾ ധർമ്മം ആചരിക്കണം; മറ്റൊന്ന് പരലോക സുഖത്തിനും, മറ്റൊന്ന് ഈ ലോകത്ത് ഫലം നൽകുന്നതിനും വേണ്ടിയാണ്.
പ്രത്യവായഭയാത് കാമസ് തഥാന്യശ് ചാവിരോധവാന് ദ്വിധാ കാമോ ഽപി രചിതസ് ത്രിവര്ഗായാവിരോധകൃത്
ദുഷ്ഫലത്തിന്റെ ഭയത്താൽ, ആഗ്രഹം മറ്റൊരു വിധം തടസ്സമില്ലാതെ ഉയരുന്നു; ആഗ്രഹം രണ്ടുവിധമാണ്, മൂന്നു ലക്ഷ്യങ്ങൾക്കായി, തടസ്സമില്ലാതെ പ്രവർത്തിക്കുന്നതും.
പരസ്പരാനുബന്ധാംശ് ച സര്വാന് ഏതാന് വിചിന്തയേത് വിപരീതാനുബന്ധാംശ് ച ബുധ്യധ്വം താന് ദ്വിജോത്തമാഃ
ഇവയുടെ പരസ്പരബന്ധങ്ങൾ എല്ലാം ആലോചിക്കണം; വിപരീതഫലമുള്ളവയും തിരിച്ചറിയണം; മഹാന്മാരേ, ഇതെല്ലാം മനസ്സിലാക്കണം.
ധര്മോ ധര്മാനുബന്ധാര്ഥോ ധര്മോ നാത്മാര്ഥപീഡകഃ ഉഭാഭ്യാം ച ദ്വിധാ കാമം തേന തൌ ച ദ്വിധാ പുനഃ
ധർമ്മം ധർമ്മത്തിന്റെ ബന്ധത്തിനായാണ്, സ്വയം ദു:ഖിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടിയല്ല; ഇരുവരും ചേർന്ന് ആഗ്രഹം രണ്ടുവിധമാകുന്നു, അതിനാൽ അവയും വീണ്ടും രണ്ടായി ഭേദിക്കുന്നു.
ബ്രാഹ്മേ മുഹൂര്തേ ബുധ്യേത ധര്മാര്ഥാവ് അനുചിന്തയേത് സമുത്ഥായ തഥാചമ്യ പ്രസ്നാതോ നിയതഃ ശുചിഃ
ബ്രാഹ്മമുഹൂർത്തത്തിൽ എഴുന്നേറ്റു ധർമ്മത്തെയും സമ്പത്തെയും ചിന്തിക്കണം; എഴുന്നേറ്റു, ശുദ്ധീകരണം നടത്തി, വായ് കഴുകി, നിയന്ത്രിതനും ശുദ്ധനും ആയിരിക്കണം.
പൂര്വാം സംധ്യാം സനക്ഷത്രാം പശ്ചിമാം സദിവാകരാമ് ഉപാസീത യഥാന്യായം നൈനാം ജഹ്യാദ് അനാപദി
നക്ഷത്രങ്ങളോടുകൂടിയ പുലർച്ചെ സന്ധ്യയും സൂര്യനോടുകൂടിയ വൈകുന്നേരം സന്ധ്യയും യഥാവിധി ആചരിക്കണം; ആപത്ത് ഇല്ലെങ്കിൽ ഇതെന്തും ഉപേക്ഷിക്കരുത്.
അസത്പ്രലാപമ് അനൃതം വാക്പാരുഷ്യം ച വര്ജയേത് അസച്ഛാസ്ത്രമ് അസദ്വാദമ് അസത്സേവാം ച വൈ ദ്വിജാഃ
അസത്യവാക്ക്, കള്ളം, കഠിനമായ വാക്കുകൾ ഒഴിവാക്കണം; തെറ്റായ ശാസ്ത്രം, തെറ്റായ ഉപദേശം, ദുഷ്ടരുടെ കൂട്ടം എന്നിവയും ഉപേക്ഷിക്കണം.
സായംപ്രാതസ് തഥാ ഹോമം കുര്വീത നിയതാത്മവാന് നോദയാസ്തമനേ ചൈവമ് ഉദീക്ഷേത വിവസ്വതഃ
വൈകുന്നേരവും രാവിലെയും ഹോമം ചെയ്യണം, ആത്മസംയമനം പുലർത്തണം; അങ്ങനെ സൂര്യന്റെ ഉദയവും അസ്തമയവും ശ്രദ്ധിക്കണം.
കേശപ്രസാധനാദര്ശദന്തധാവനമ് അഞ്ജനമ് പൂര്വാഹ്ണ ഏവ കാര്യാണി ദേവതാനാം ച തര്പണമ്
മുടി വെട്ടി വെട്ടി വൃത്തിയാക്കൽ, കണ്ണാടി നോക്കൽ, പല്ല് വൃത്തിയാക്കൽ, കജൽ ഇടൽ എന്നിവ പുലർച്ചെ തന്നെ ചെയ്യണം; ദേവന്മാർക്ക് തൃപ്തി നൽകുന്നതും ചെയ്യണം.
ഗ്രാമാവസഥതീര്ഥാനാം ക്ഷേത്രാണാം ചൈവ വര്ത്മനി ന വിണ്മൂത്രമ് അനുഷ്ഠേയം ന ച കൃഷ്ടേ ന ഗോവ്രജേ
ഗ്രാമം, വീടുകൾ, തീർത്ഥങ്ങൾ, കൃഷിഭൂമി എന്നിവയുടെ വഴികളിൽ മൂത്രം അല്ലെങ്കിൽ മല വഹിക്കരുത്; കൃഷിയിടത്തിലും പശുക്കളുടെ കാളരിയിലും ചെയ്യരുത്.
നഗ്നാം പരസ്ത്രിയം നേക്ഷേന് ന പശ്യേദ് ആത്മനഃ ശകൃത് ഉദക്യാദര്ശനസ്പര്ശമ് ഏവം സംഭാഷണം തഥാ
സ്വന്തം ഭാര്യയല്ലാത്ത നഗ്ന സ്ത്രീയെ നോക്കരുത്; സ്വന്തം മലയും നോക്കരുത്; രക്തസ്രാവം വരുന്ന സ്ത്രീയെ കാണലും സ്പർശിക്കലും സംസാരിക്കലും ഒഴിവാക്കണം.
നാപ്സു മൂത്രം പുരീഷം വാ മൈഥുനം വാ സമാചരേത് നാധിതിഷ്ഠേച് ഛകൃന്മൂത്രേ കേശഭസ്മസപാലികാഃ
ജലത്തിൽ മൂത്രം, മല, ലൈംഗികചടങ്ങ് എന്നിവ ചെയ്യരുത്; മലമൂത്രം, മുടി, ചാരം, പൊട്ടിച്ച പാത്രം എന്നിവയുടെ മുകളിൽ ഇരിക്കരുത്.
തുഷാങ്ഗാരവിശീര്ണാനി രജ്ജുവസ്ത്രാദികാനി ച നാധിതിഷ്ഠേത് തഥാ പ്രാജ്ഞഃ പഥി വസ്ത്രാണി വാ ഭുവി
ചിതറിക്കിടക്കുന്ന തവിടും ചൂടുള്ള ചാരവും കയറും വസ്ത്രങ്ങളും ഉള്ളിടത്ത് ബുദ്ധിമാനായവൻ നില്ക്കരുത്. വഴിയിലോ നിലത്തോ വസ്ത്രങ്ങൾ ഇടുകയും ചെയ്യരുത്.
പിതൃദേവമനുഷ്യാണാം ഭൂതാനാം ച തഥാര്ചനമ് കൃത്വാ വിഭവതഃ പശ്ചാദ് ഗൃഹസ്ഥോ ഭോക്തുമ് അര്ഹതി
തന്റെ ശേഷിയനുസരിച്ച് പിതാക്കന്മാരെയും ദേവന്മാരെയും മനുഷ്യരെയും മറ്റ് ജീവികളെയും ആദരപൂർവ്വം പൂജിച്ചശേഷം ഗൃഹസ്ഥൻ ഭക്ഷണം കഴിക്കാൻ അർഹനാണ്.
പ്രാങ്മുഖോദങ്മുഖോ വാപി സ്വാചാന്തോ വാഗ്യതഃ ശുചിഃ ഭുഞ്ജീത ചാന്നം തച്ചിത്തോ ഹ്യ് അന്തര്ജാനുഃ സദാ നരഃ
കിഴക്കോട്ടോ വടക്കോട്ടോ മുഖം തിരിച്ച്, അല്ലെങ്കിൽ ശുദ്ധവും ഒറ്റപ്പെട്ടതുമായ സ്ഥലത്ത്, വാക്ക് നിയന്ത്രിച്ച്, മനസ്സും ശരീരവും ശുദ്ധമായി, മനസ്സാക്ഷി ആക്കി, കാൽ മടക്കി ഇരുന്ന്, ആൾ ഭക്ഷണം കഴിക്കണം.
ഉപഘാതമ് ഋതേ ദോഷാന് നാന്നസ്യോദീരയേദ് ബുധഃ പ്രത്യക്ഷലവണം വര്ജ്യമ് അന്നമ് ഉച്ഛിഷ്ടമ് ഏവ ച
ഭക്ഷ്യത്തിൽ യാതൊരു ദോഷവുമില്ലെങ്കിൽ അതിനെ കുറ്റം പറയരുത്; ഉപ്പു പുറത്തു കാണുന്ന ഭക്ഷ്യവും ശേഷിച്ച ഭക്ഷ്യവും ഒഴിവാക്കണം.
ന ഗച്ഛന് ന ച തിഷ്ഠന് വൈ വിണ്മൂത്രോത്സര്ഗമ് ആത്മവാന് കുര്വീത ചൈവമ് ഉച്ഛിഷ്ടം ന കിംചിദ് അപി ഭക്ഷയേത്
ആത്മനിയന്ത്രണമുള്ളവൻ നടക്കുമ്പോഴും നിൽക്കുമ്പോഴും മൂത്രം വെടിയുകയോ മലവിസർജനം ചെയ്യുകയോ ചെയ്യരുത്; അങ്ങനെ ചെയ്തശേഷം ശേഷിച്ച ഭക്ഷണം കഴിക്കരുത്.
ഉച്ഛിഷ്ടോ നാലപേത് കിംചിത് സ്വാധ്യായം ച വിവര്ജയേത് ന പശ്യേച് ച രവിം ചേന്ദും നക്ഷത്രാണി ച കാമതഃ
ഭക്ഷണം കഴിച്ചശേഷം ഒന്നും സംസാരിക്കരുത്, സ്വാധ്യായവും ഒഴിവാക്കണം; സൂര്യനെയും ചന്ദ്രനെയും നക്ഷത്രങ്ങളെയും ഇഷ്ടം പോലെ നോക്കരുത്.