അക്ഷതാസ് തു യവൌഷധ്യഃ സര്വദേവാംശസംഭവാഃ രക്ഷന്തി സര്വത്ര ദിശോ രക്ഷാര്ഥം നിര്മിതാ ഹി തേ
അക്ഷതങ്ങൾ യവവും ഔഷധികളും ചേർത്ത്, എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും ഭാഗം ഉൾക്കൊണ്ടവയാണ്. അവ ദിശകളെ എല്ലാം സംരക്ഷിക്കാൻ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടവയും, സംരക്ഷണത്തിനായി ഉണ്ടാക്കിയതുമാണ്.
ദേവദാനവദൈത്യേഷു യക്ഷരക്ഷഃസു ചൈവ ഹി നഹി കശ്ചിത് ക്ഷയം തേഷാം കര്തും ശക്തശ് ചരാചരേ
ദേവന്മാരിലും അസുരന്മാരിലും ദൈത്യന്മാരിലും, യക്ഷന്മാരിലും രാക്ഷസന്മാരിലും, ചലനമുള്ളവയോ അചലമായവയോ ആരും അവയെ നശിപ്പിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ന കേനചിത് കൃതം യസ്മാത് തസ്മാത് തേ ഹ്യ് അക്ഷതാഃ കൃതാഃ ദേവാനാം തേ ഹി രക്ഷാര്ഥം നിയുക്താ വിഷ്ണുനാ പുരാ
അവയെ ആരും വേറെ ഉണ്ടാക്കിയതല്ലാത്തതിനാൽ, അക്ഷതങ്ങൾ ദേവന്മാരുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി വിഷ്ണു പണ്ടുകാലത്ത് നിയോഗിച്ചതാണ്.
കുശഗന്ധയവൈഃ പുഷ്പൈര് അര്ഘ്യം കൃത്വാ ച ശൂകരഃ വിശ്വേഭ്യോ ദേവേഭ്യ ഇതി തതസ് താന് പര്യപൃച്ഛത
കുശഗന്ധവും യവപ്പൂക്കളും ചേർത്ത് അർഘ്യം samarppichu, ശേഷം വരാഹമൂർത്തി എല്ലാ ദേവന്മാരോടും ചോദിച്ചു.
പിതൄന് ആവാഹയിഷ്യാമി യേ ദിവ്യാ യേ ച മാനുഷാഃ ആവാഹയസ്വേതി ച തൈര് ഉക്തസ് ത്വ് ആവാഹയേച് ഛുചിഃ
ദൈവികരായും മാനുഷരായും പിതൃകൾ വരണമെന്ന് ഞാൻ വിളിക്കും; 'വിളിക്കൂ' എന്നു അവർ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ശുദ്ധനായവൻ അവരെ വിളിച്ചു.
ശ്ലിഷ്ടമൂലാഗ്രദര്ഭാംസ് തു സതിലാന് വേദ വേദവിത് ജാനാവ് ആരോപ്യ ഹസ്തം തു ദദൌ സവ്യേന ചാസനമ്
വേദങ്ങൾ അറിയുന്നവൻ, ചേര്ന്ന മുളയും അഗ്രവും ഉള്ള ദർഭയും, എള്ളും ചേർത്ത്, തോളിൽ വെച്ച്, ഇടതു കൈകൊണ്ട് ഇരിപ്പിടം നൽകി.
തഥൈവ ജാനുസംസ്ഥേന കരേണൈകേന താന് പിതൄന് വാരാഹഃ പിതൃവിപ്രാണാമ് ആയാന്തു ന ഇതീരയന്
അതു പോലെ തന്നെ, ഒരു കൈ മുട്ടിൽ വെച്ച്, വരാഹം പിതൃകളും ബ്രാഹ്മണന്മാരും വരണമെന്ന് വിളിച്ചു.
അപഹതേത്യ് ഉവാചൈവ രക്ഷണം ചാപസവ്യതഃ കൃത്വാ ചാവാഹനം ചക്രേ പിതൄണാം നാമഗോത്രതഃ
'അകറ്റപ്പെടട്ടെ' എന്നു പറഞ്ഞ്, ഇടതുവശത്ത് സംരക്ഷണം നടത്തി, ശേഷം പിതൃകളെ പേരും ഗോത്രവും വിളിച്ച് ആഹ്വാനം ചെയ്തു.
തത് പിതരോ മനോജരാന് ആഗച്ഛത ഇതീരയന് സംവത്സരൈര് ഇത്യ് ഉദീര്യ തതോ ഽര്ഘ്യം തേഷു വിന്യസേത്
'മനസ്സിൽ ജനിച്ച പിതാക്കന്മാർ വരട്ടെ' എന്നു വിളിച്ചു, വർഷങ്ങൾ പറഞ്ഞ്, ശേഷം അവർക്കു അർഘ്യം സമർപ്പിച്ചു.
യാസ് തിഷ്ഠന്ത്യ് അമൃതാ വാചോ യന് മൈതി ച പിതുഃ പിതുഃ യന് മേ പിതാമഹാഇത്യ് ഏവം ദദാവ് അര്ഘ്യം പിതാമഹ
'എന്റെ അച്ഛനു, അച്ഛന്റെ അച്ഛനു' എന്ന അമൃതമായ വാക്കുകൾ ഉച്ചരിച്ച്, അർഘ്യം പിതാമഹനു നൽകി.
യന് മേ പ്രപിതാമഹാഇതി ദദൌ ച പ്രപിതാമഹേ കുശഗന്ധതിലോന്മിശ്രം സപുഷ്പമ് അപസവ്യതഃ
'എന്റെ പ്രപിതാമഹനു' എന്നു പറഞ്ഞ്, കുശഗന്ധവും എള്ളും പൂവും ചേർത്ത് ഇടതുവശത്ത് നിന്ന് പ്രപിതാമഹനു അർഘ്യം നൽകി.
തദ്വന് മാതാമഹേഭ്യസ് തു വിധിം ചക്രേ ജനാര്ദനഃ താന് അര്ച്യ ഭൂയോ ഗന്ധാദ്യൈര് ധൂപം ദത്ത്വാ തു ഭക്തിതഃ
അതു പോലെ തന്നെ, ജനാർദ്ദനൻ മാതാവിന്റെ പിതാക്കന്മാർക്കും വിധി അനുഷ്ഠിച്ചു, അവരെ വീണ്ടും സുഗന്ധങ്ങളാലും ധൂപം samarppichu ഭക്തിയോടെ പൂജിച്ചു.
ആദിത്യാ വസവോ രുദ്രാ ഇത്യ് ഉച്ചാര്യ ജഗത്പ്രഭുഃ തതശ് ചാന്നം സമാദായ സര്പിസ്തിലകുശാകുലമ്
'ആദിത്യന്മാർ, വസുക്കൾ, രുദ്രന്മാർ' എന്നു ഉച്ചരിച്ച്, ലോകനാഥൻ നെയ്യും എള്ളും കുശയും ചേർത്ത അന്നം എടുത്തു.
വിധായ പാത്രേ തച് ചൈവ പര്യപൃച്ഛത് തതോ മുനീന് അഗ്നൌ കരിഷ്യ ഇതി തൈഃ കുരുഷ്വേതി ച ചോദിതഃ
അത് ഒരു പാത്രത്തിൽ ഒരുക്കി, ശേഷം മുനിമാരോടു 'ഇത് അഗ്നിയിൽ samarppikkatte?' എന്നു ചോദിച്ചു. അവർ 'കുരുക്കളിൽ ചെയ്യൂ' എന്നു പറഞ്ഞപ്പോൾ അങ്ങനെ ചെയ്തു.
ആഹുതിത്രിതയം ദദ്യാത് സോമായാഗ്നേര് യമായ ച യേ മാമകാഇതി ച ജപേദ് യജുഃസപ്തകമ് അച്യുതമ്
സോമനും അഗ്നിക്കും യമനും മൂന്നു ഹോമങ്ങൾ samarppikkണം. ഓരോ ഹോമത്തിനും ഏഴു യജുസ് മന്ത്രങ്ങൾ ഉച്ചരിച്ച്, 'ഇത് എന്റെവയാണ്' എന്നു പറയണം.
ഹുതാവശിഷ്ടം ച ദദൌ നാമഗോത്രസമന്വിതമ് ത്രിര് ആഹുതികമ് ഏകൈകം പിതരം തു പ്രതി ദ്വിജാഃ
ഹോമശേഷം ശേഷിച്ചത് പേരും ഗോത്രവും ചേർത്ത്, ഓരോ പിതാവിനും മൂന്നു ഹോമങ്ങൾ വീതം samarppichu, ദ്വിജന്മാർ അങ്ങനെ ചെയ്തു.
അതോ ഽവശിഷ്ടമ് അന്നാദ്യം പിണ്ഡപാത്രേ തു നിക്ഷിപേത് തതോ ഽന്നം സരസം സ്വാദു ദദൌ പായസപൂര്വകമ്
ശേഷിച്ച അന്നവും പാനീയവും പിണ്ഡപാത്രത്തിൽ വച്ചു. അതിനുശേഷം രസവും മധുരവും ഉള്ള അന്നം, പായസം കൂടെ സമർപ്പിച്ചു.
പ്രത്യഗ്രമ് ഏകദാ സ്വിന്നമ് അപര്യുഷിതമ് ഉത്തമമ് അല്പശാകം ബഹുഫലം ഷഡ്രസമ് അമൃതോപമമ്
അത് പുതിയതും ഒരിക്കൽ മാത്രം പാകം ചെയ്തതും ചൂടുള്ളതും പഴകിയതല്ലാത്തതും ഉത്തമമായതും കുറച്ച് പച്ചക്കറികളും കൂടുതൽ പഴങ്ങളും ആറു രുചികളുമുള്ളതും അമൃതത്തിനെപ്പോലും രുചിയുള്ളതുമായിരുന്നു.
യദ് ബ്രാഹ്മണേഷു പ്രദദൌ പിണ്ഡപാത്രേ പിതൄംസ് തഥാ വേദപൂര്വം പിതൃസ്വന്നമ് ആജ്യപ്ലുതം മധൂക്ഷിതമ്
ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് പിണ്ഡപാത്രത്തിൽ നൽകിയതുപോലെ തന്നെ പിതാക്കള്ക്കും സമർപ്പിച്ചു; വേദമന്ത്രങ്ങൾ ചൊല്ലി, നെയ്യിലും തേനിലും നനച്ച പിതൃഭോജനം നൽകി.
മന്ത്രിതം പൃഥിവീത്യ് ഏവം മധുവാതാതൃചം ജഗൌ ഭുഞ്ജാനേഷു തു വിപ്രേഷു ജപന് വൈ മന്ത്രപഞ്ചകമ്
അവൻ 'പൃഥിവി' എന്ന മന്ത്രം ഉച്ചരിച്ച് മധുവാത സ്തോത്രം പാടി; ബ്രാഹ്മണന്മാർ ഭക്ഷിക്കുമ്പോൾ, അഞ്ചു മന്ത്രങ്ങൾ ജപിച്ചു.
യത് തേ പ്രകാരമ് ആരഭ്യ നാധികം തേ തതോ ജഗൌ ത്രിമധു ത്രിസുപര്ണം ച ബൃഹദാരണ്യകം തഥാ
നിശ്ചയിച്ച രീതിക്ക് അതിലധികം ഒന്നും ഉച്ചരിച്ചില്ല; ത്രിമധു, ത്രിസുപർണ, ബ്രഹദാരണ്യകവും ചൊല്ലി.
ജജാപ വൈഷാം ജാപ്യം തു സൂക്തം സൌരം സപൌരുഷമ് ഭുക്തവത്സു ച വിപ്രേഷു പൃഷ്ട്വാ തൃപ്താ സ്ഥ ഇത്യ് ഉത
അവൻ നിർദ്ദിഷ്ട ജപവും സാവിത്രം സ്തോത്രവും പുരുഷസൂക്തവും ജപിച്ചു; ബ്രാഹ്മണന്മാർ ഭക്ഷണം കഴിച്ചശേഷം, 'നിങ്ങൾ തൃപ്തരാണോ?' എന്ന് ചോദിച്ചു.
തൃപ്താഃ സ്മേതി സകൃത് തോയം ദദൌ മൌനവിമോചനമ് പിണ്ഡപാത്രം സമാദായ ച്ഛായായൈ പ്രദദൌ തതഃ
അവർ 'നാം തൃപ്തരായി' എന്ന് മറുപടി നൽകിയപ്പോൾ, ഒരിക്കൽ വെള്ളം നൽകി മൗനം അവസാനിപ്പിച്ചു; പിണ്ഡപാത്രം എടുത്ത്, അതു ഛായയ്ക്ക് സമർപ്പിച്ചു.
സാ തദ് അന്നം ദ്വിധാ കൃത്വാ ത്രിധൈകൈകമ് അഥാകരോത് വാരാഹോ ഭൂമ് അഥോല്ലിഖ്യ സമാച്ഛാദ്യ കുശൈര് അപി
അവൾ ആ അന്നം രണ്ടായി വിഭജിച്ച്, ഓരോ ഭാഗവും വീണ്ടും മൂന്നു ആയി ചെയ്തു; കാളപോലെ ഭൂമിയിൽ അടയാളം വെച്ച്, കുശതൃണങ്ങൾ കൊണ്ട് മൂടി.
ദക്ഷിണാഗ്രാന് കുശാന് കൃത്വാ തേഷാമ് ഉപരി ചാസനമ് സതിലേഷു സമൂലേഷു കുശേഷ്വ് ഏവ തു സംശ്രയഃ
കുശതൃണങ്ങൾ ദക്ഷിണാഭാഗത്തേക്ക് അഗ്രം വെച്ച്, അതിന്മേൽ ഇരിപ്പിടം ഒരുക്കി; തിലവും വേർപടർന്ന കുശതൃണങ്ങൾക്കുമേൽ സമർപ്പണം സ്ഥാപിച്ചു.
ഗന്ധപുഷ്പാദികം കൃത്വാ തതഃ പിണ്ഡം തു ഭക്തിതഃ പൃഥിവീ ദധീര് ഇത്യ് ഉക്ത്വാ തതഃ പിണ്ഡം പ്രദത്തവാന്
സുഗന്ധവും പുഷ്പവും അർപ്പിച്ച്, ഭക്തിയോടെ പിണ്ഡം സമർപ്പിച്ചു; 'ഭൂമി ഇതു കൈവശം വെക്കട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞ് പിണ്ഡം നൽകി.
പിതാമഹാഃ പ്രപിതാമഹാസ് തഥേതി ചാന്തരിക്ഷതഃ മാതാമഹാനാമ് അപ്യ് ഏവം ദദൌ പിണ്ഡാന് സ ശൂകരഃ
പിതാമഹന്മാരും പ്രപിതാമഹന്മാരും ആകാശത്തിൽ നിന്ന് 'അങ്ങനെയാകട്ടെ' എന്ന് പറഞ്ഞു; അതുപോലെ തന്നെ അമ്മാവൻമാർക്കും പിണ്ഡങ്ങൾ സമർപ്പിച്ചു.
പിണ്ഡനിര്വാപണോച്ഛിഷ്ടമ് അന്നം ലേപഭുജേഷ്വ് അദാത് ഏതദ് വഃ പിതര് ഇത്യ് ഉക്ത്വാ ദദൌ വാസാംസി ഭക്തിതഃ
പിണ്ഡസമർപ്പണത്തിന് ശേഷമുള്ള അന്നം അവശിഷ്ടം കഴിക്കുന്നവർക്ക് നൽകി, 'ഇത് നിങ്ങൾക്കാണ്, പിതാക്കളേ' എന്ന് പറഞ്ഞു; ഭക്തിയോടെ വസ്ത്രങ്ങളും നൽകി.
ദ്വ്യങ്ഗുലജാനി ശുക്ലാനി ധൌതാന്യ് അഭിനവാനി ച ഗന്ധപുഷ്പാദികം ദത്ത്വാ കൃത്വാ ചൈഷാം പ്രദക്ഷിണാമ്
രണ്ട് വിരൽ വീതമുള്ള, വെള്ളയും കഴുകിയതും പുതുതുമായ വസ്ത്രങ്ങൾ നൽകി; സുഗന്ധവും പുഷ്പവും അർപ്പിച്ച് അവരെ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തു.
ആചമ്യാചാമയേദ് വിപ്രാന് പൈത്രാന് ആദൌ തതഃ സുരാന് തതസ് ത്വ് അഭ്യുക്ഷ്യ താം ഭൂമിം ദത്ത്വാപഃ സുമനോക്ഷതാന്
താൻ ആചമനം ചെയ്ത്, ആദ്യം ബ്രാഹ്മണന്മാരെ പിതാക്കൾക്കായി ആചമിപ്പിച്ചു, പിന്നെ ദേവന്മാർക്കായി; പിന്നെ ആ ഭൂമിയിൽ പൂക്കളും വെള്ളവും ചിതറി സമർപ്പിച്ചു.