അന്നം ദത്ത്വാ ദ്വിജാതിഭ്യഃ ശൂദ്രഃ പാപാത് പ്രമുച്യതേ ഔരസേന ബലേനാന്നമ് അര്ജയിത്വാ വിഹിംസകഃ
ശൂദ്രൻ ദ്വിജന്മാർക്ക് ഭക്ഷണം നൽകിയാൽ പാപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും, സ്വന്തം ബലത്തോടെ, മറ്റുള്ളവരെ ഉപദ്രവിച്ചും സമ്പാദിച്ചാലും.
യഃ പ്രയച്ഛതി വിപ്രേഭ്യോ ന സ ദുര്ഗാണി സേവതേ ന്യായേനാവാപ്തമ് അന്നം തു നരോ ഹര്ഷസമന്വിതഃ
ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് ഭക്ഷണം നൽകുന്നവൻ ദുരിതം അനുഭവിക്കില്ല; നീതിപൂർവ്വം സമ്പാദിച്ച ഭക്ഷണം സന്തോഷത്തോടെ നൽകുന്നവൻ.
ദ്വിജേഭ്യോ വേദവൃദ്ധേഭ്യോ ദത്ത്വാ പാപാത് പ്രമുച്യതേ അന്നമ് ഊര്ജസ്കരം ലോകേ ദത്ത്വോര്ജസ്വീ ഭവേന് നരഃ
വേദത്തിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ദ്വിജന്മാർക്ക് ഭക്ഷണം നൽകിയാൽ പാപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും; ലോകത്തിൽ ശക്തി നൽകുന്ന ഭക്ഷണം നൽകിയാൽ ദാനി ശക്തനാകും.
സതാം പന്ഥാനമ് ആവൃത്യ സര്വപാപൈഃ പ്രമുച്യതേ ദാനവിദ്ഭിഃ കൃതഃ പന്ഥാ യേന യാന്തി മനീഷിണഃ
സത്പുരുഷന്മാരുടെ വഴി പിന്തുടർന്ന് എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനാകാം; ദാനത്തിന്റെ അർത്ഥം അറിയുന്നവർ സൃഷ്ടിച്ച വഴിയാണ് ജ്ഞാനികൾ പിന്തുടരുന്നത്.
തേഷ്വ് അപ്യ് അന്നസ്യ ദാതാരസ് തേഭ്യോ ധര്മഃ സനാതനഃ സര്വാവസ്ഥം മനുഷ്യേണ ന്യായേനാന്നമ് ഉപാര്ജിതമ്
അവരിലുമുള്ള അന്നം നൽകുന്നവർക്ക് ശാശ്വതമായ ധർമ്മം ലഭിക്കും. മനുഷ്യൻ എപ്പോഴും നീതിപാലിച്ച് സമ്പാദിച്ച അന്നം മറ്റുള്ളവർക്കു നൽകണം.
കാര്യാന് ന്യായാഗതം നിത്യമ് അന്നം ഹി പരമാ ഗതിഃ അന്നസ്യ ഹി പ്രദാനേന നരോ യാതി പരാം ഗതിമ്
നീതിയോടെ സമ്പാദിച്ച അന്നം എല്ലായ്പ്പോഴും നൽകണം, കാരണം അന്നം നൽകുന്നത് ഏറ്റവും ഉത്തമമായ മാർഗമാണ്. അന്നം നൽകുന്നവൻ പരമഗതിയിലേക്കു എത്തും.
സര്വകാമസമായുക്തഃ പ്രേത്യ ചാപ്യ് അശ്നുതേ സുഖമ് ഏവം പുണ്യസമായുക്തോ നരഃ പാപൈഃ പ്രമുച്യതേ
എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റി, മരിച്ചശേഷവും ആനന്ദം അനുഭവിക്കും. ഈ വിധത്തിൽ പുണ്യത്താൽ അനുഭവിച്ച മനുഷ്യൻ പാപങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും.
തസ്മാദ് അന്നം പ്രദാതവ്യമ് അന്യായപരിവര്ജിതമ് യസ് തു പ്രാണാഹുതീപൂര്വമ് അന്നം ഭുങ്ക്തേ ഗൃഹീ സദാ
അതിനാൽ, അന്യായം ഒഴിവാക്കി അന്നം നൽകണം. ഗൃഹസ്ഥൻ പ്രാണാഹുതി അർപ്പിച്ച ശേഷം അന്നം കഴിക്കുമ്പോൾ എപ്പോഴും ശരിയായ രീതിയിലാണ്.
അവന്ധ്യം ദിവസം കുര്യാദ് അന്നദാനേന മാനവഃ ഭോജയിത്വാ ശതം നിത്യം നരോ വേദവിദാം വരമ്
പ്രതിദിനവും അന്നം നൽകുന്നതിലൂടെ മനുഷ്യൻ തന്റെ ദിനം ഫലപ്രദമാക്കണം. നിത്യവും നൂറുപേർക്കും, പ്രത്യേകിച്ച് വേദപണ്ഡിതന്മാരിൽ ഉത്തമരായവർക്കും ഭക്ഷണം നൽകുന്നവൻ മഹത്തായ ഫലം നേടും.
ന്യായവിദ്ധര്മവിദുഷാമ് ഇതിഹാസവിദാം തഥാ ന യാതി നരകം ഘോരം സംസാരം ന ച സേവതേ
നീതിയും ധർമ്മവും ചരിത്രവും അറിയുന്നവർക്കു അന്നം നൽകുന്നവൻ ഭയാനകമായ നരകത്തിലേക്കോ ലോകദുഃഖത്തിലേക്കോ പോകുന്നില്ല.
സര്വകാമസമായുക്തഃ പ്രേത്യ ചാപ്യ് അശ്നുതേ സുഖമ് ഏവം കര്മസമായുക്തോ രമതേ വിഗതജ്വരഃ
എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറ്റി, മരിച്ചശേഷവും ആനന്ദം അനുഭവിക്കും. നല്ല പ്രവൃത്തികളോടെ ജീവിക്കുന്നവൻ കഷ്ടപ്പാടുകൾ ഇല്ലാതെ സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കും.
രൂപവാന് കീര്തിമാംശ് ചൈവ ധനവാംശ് ചോപജായതേ ഏതദ് വഃ സര്വമ് ആഖ്യാതമ് അന്നദാനഫലം മഹത് മൂലമ് ഏതത് തു ധര്മാണാം പ്രദാനാനാം ച ഭോ ദ്വിജാഃ
അവൻ സുന്ദരനും പ്രശസ്തനും സമ്പന്നനുമാകും. അന്നദാനത്തിന്റെ മഹത്തായ ഫലങ്ങൾ എല്ലാം നിങ്ങള്ക്ക് പറഞ്ഞുതന്നു. ഇതാണ് എല്ലാ ധർമ്മങ്ങൾക്കും ദാനങ്ങൾക്കും അടിസ്ഥാനമായത്, ദ്വിജന്മാരേ.
പരലോകഗതാനാം തു സ്വകര്മസ്ഥാനവാസിനാമ് തേഷാം ശ്രാദ്ധം കഥം ജ്ഞേയം പുത്രൈശ് ചാന്യൈശ് ച ബന്ധുഭിഃ
പരലോകത്തിൽ തങ്ങളുടെ കർമ്മഫലപ്രദേശങ്ങളിൽ വസിക്കുന്നവരുടെ ശ്രാദ്ധം എങ്ങനെ ചെയ്യണമെന്ന് പുത്രന്മാരും ബന്ധുക്കളും മനസ്സിലാക്കണം?
നമസ്കൃത്യ ജഗന്നാഥം വാരാഹം ലോകഭാവനമ് ശൃണുധ്വം സംപ്രവക്ഷ്യാമി ശ്രാദ്ധകല്പം യഥോദിതമ്
ലോകങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ജഗന്നാഥനായ വാരാഹനു നമസ്കരിച്ച്, ഞാൻ ശ്രാദ്ധവിധി എങ്ങനെ ചെയ്യണമെന്ന് വിശദമായി പറയാം; നിങ്ങൾ ശ്രദ്ധിച്ച് കേൾക്കൂ.
പുരാ കോകാജലേ മഗ്നാന് പിതൄന് ഉദ്ധൃതവാന് വിഭുഃ ശ്രാദ്ധം കൃത്വാ തദാ ദേവോ യഥാ തത്ര ദ്വിജോത്തമാഃ
പണ്ടൊരു കാലത്ത്, കൊകാ ജലത്തിൽ മുങ്ങിയിരുന്ന പിതൃകൾക്ക് ദേവൻ ശ്രാദ്ധം നടത്തി അവരെ രക്ഷിച്ചു, അപ്പോൾ ദ്വിജോത്തമന്മാരെപ്പോലെ ദേവന്മാരും അങ്ങനെ തന്നെ ചെയ്തു.
കിമര്ഥം തേ തു കോകായാം നിമഗ്നാഃ പിതരോ ഽമ്ഭസി കഥം തേനോദ്ധൃതാസ് തേ വൈ വാരാഹേണ ദ്വിജോത്തമ
എന്തുകൊണ്ടാണ് നിങ്ങളുടെ പിതാക്കന്മാർ കൊകാ നദിയിലെ വെള്ളത്തിൽ മുങ്ങിയിരുന്നത്? വാരാഹൻ അവരെ എങ്ങനെ രക്ഷിച്ചു, ദ്വിജോത്തമാ?
തസ്മിന് കോകാമുഖേ തീര്ഥേ ഭുക്തിമുക്തിഫലപ്രദേ ശ്രോതുമ് ഇച്ഛാമഹേ ബ്രൂഹി പരം കൌതൂഹലം ഹി നഃ
ഭോഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്ന കൊകാമുഖ തീർത്ഥത്തിൽ സംഭവിച്ച കാര്യങ്ങൾ ഞങ്ങൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; ദയവായി പറയൂ, ഞങ്ങൾക്ക് അതിൽ വലിയ കൗതുകമുണ്ട്.
ത്രേതാദ്വാപരയോഃ സംധൌ പിതരോ ദിവ്യമാനുഷാഃ പുരാ മേരുഗിരേഃ പൃഷ്ഠേ വിശ്വൈര് ദേവൈഃ സഹ സ്ഥിതാഃ
ത്രേതായും ദ്വാപരയുഗവും തമ്മിലുള്ള സംധിയിൽ, ദൈവികരായും മാനുഷരായും പിതാക്കന്മാർ എല്ലാം ദേവന്മാരോടൊപ്പം മെരുകിരിയുടെ മുകളിൽ നിന്നിരുന്നു.
തേഷാം സമുപവിഷ്ടാനാം പിതൄണാം സോമസംഭവാ കന്യാ കാന്തിമതീ ദിവ്യാ പുരതഃ പ്രാഞ്ജലിഃ സ്ഥിതാ താമ് ഊചുഃ പിതരോ ദിവ്യാ യേ തത്രാസന് സമാഗതാഃ
അവിടെ ഇരുന്നിരുന്ന സോമസന്തതിയായ പിതാക്കന്മാരുടെ മുമ്പിൽ, കാന്തിയുള്ള ദിവ്യയുവതി കയ്യൂന്നി നിന്നു. അവിടെ കൂടിയിരുന്ന ദിവ്യപിതാക്കന്മാർ അവളോട് ചോദിച്ചു.
കാസി ഭദ്രേ പ്രഭുഃ കോ വാ ഭവത്യാ വക്തുമ് അര്ഹസി
ആരാണു നീ, ഭദ്രേ? നിന്റെ പ്രഭു ആർ? ദയവായി ഞങ്ങൾക്ക് പറയണം.
സാ പ്രോവാച പിതൄന് ദേവാന് കലാ ചാന്ദ്രമസീതി ഹ പ്രഭുത്വേ ഭവതാമ് ഏവ വരയാമി യദീച്ഛഥ
അവൾ പിതാക്കന്മാരോടും ദേവന്മാരോടും പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ കലാ, ചന്ദ്രന്റെ പുത്രി. നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിച്ചാൽ, നിങ്ങളുടെ അധിപതിത്വം ഞാൻ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു.'
ഊര്ജാ നാമാസ്തി പ്രഥമം സ്വധാ ച തദനന്തരമ് ഭവദ്ഭിശ് ചാദ്യൈവ കൃതം നാമ കോകേതി ഭാവിതമ്
'എന്റെ ആദ്യത്തെ പേര് ഊർജ്ജാ, പിന്നെ സ്വധാ. ഇന്ന് നിങ്ങൾകൊണ്ട് എനിക്ക് കൊകാ എന്ന പേരാണ് ലഭിച്ചത്.'
തേ ഹി തസ്യാ വചഃ ശ്രുത്വാ പിതരോ ദിവ്യമാനുഷാഃ തസ്യാ മുഖം നിരീക്ഷന്തോ ന തൃപ്തിമ് അധിജഗ്മിരേ
അവളുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടു ദൈവികരും മാനുഷികരുമായ പിതാക്കന്മാർ അവളുടെ മുഖം നോക്കി നോക്കി തൃപ്തരാകാൻ കഴിയാതെ നിന്നു.
വിശ്വേദേവാശ് ച താഞ് ജ്ഞാത്വാ കന്യാമുഖനിരീക്ഷകാന് യോഗച്യുതാന് നിരീക്ഷ്യൈവ വിഹായ ത്രിദിവം ഗതാഃ
വിശ്വദേവന്മാർ ആ പിതാക്കന്മാർ ആ കന്യകയുടെ മുഖം നോക്കുന്നതും യോഗം വിട്ടുപോയതും കണ്ടപ്പോൾ അവരെ ഉപേക്ഷിച്ച് സ്വർഗ്ഗം വിട്ടുപോയി.
ഭഗവാന് അപി ശീതാംശുര് ഊര്ജാം നാപശ്യദ് ആത്മജാമ് സമാകുലമനാ ദധ്യൌ ക്വ ഗതേതി മഹായശാഃ
പുണ്യവാനായ ചന്ദ്രൻ തന്റെ മകൾ ഊർജയെ കാണാതിരുന്നതിൽ മനസ്സിൽ വലിയ ആശങ്കയോടെ 'അവൾ എവിടേക്ക് പോയി?' എന്ന് ആലോചിച്ചു.
സ വിവേദ തദാ സോമഃ പ്രാപ്താം പിതൄംശ് ച കാമതഃ തൈശ് ചാവലോകിതാം ഹാര്ദാത് സ്വീകൃതാം ച തപോബലാത്
അപ്പോൾ ചന്ദ്രൻ മനസ്സിലാക്കി, ആ പിതാക്കന്മാർ ആകാംക്ഷയാൽ അവളെ സ്വീകരിക്കുകയും ഹൃദയത്തിൽ ആലോചിക്കുകയും തപസ്സിന്റെ ശക്തിയാൽ അവളെ സ്വന്തമാക്കുകയും ചെയ്തുവെന്ന്.
തതഃ ക്രോധപരീതാത്മാ പിതൄഞ് ശശധരോ ദ്വിജാഃ ശശാപ നിപതിഷ്യധ്വം യോഗഭ്രഷ്ടാ വിചേതസഃ
അതോടെ, ദേഷ്യത്തോടെ ചന്ദ്രൻ ആ പിതാക്കന്മാരെ ശപിച്ചു: 'നിങ്ങൾ യോഗം വിട്ടു മനസ്സില്ലാതെ പോയിരിക്കുന്നു; അതിനാൽ നിങ്ങൾ താഴേക്ക് വീഴും!'
യസ്മാദ് അദത്താം മത്കന്യാം കാമയധ്വം സുബാലിശാഃ യസ്മാദ് ധൃതവതീ ചേയം പതീന് പിതൃമതീ സതീ
നിങ്ങൾ, മടിയരേ, എന്റെ മകളെ ഞാൻ നൽകാതിരിക്കെയാണ് ആഗ്രഹിക്കുന്നത്, കൂടാതെ ഈ സതിയായ കന്യക അച്ഛൻ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ ഭർത്താക്കന്മാരെ സ്വീകരിച്ചു.
സ്വതന്ത്രാ ധര്മമ് ഉത്സൃജ്യ തസ്മാദ് ഭവതു നിമ്നഗാ കോകേതി പ്രഥിതാ ലോകേ ശിശിരാദ്രിസമാശ്രിതാ
അവൾ സ്വന്തം ധർമ്മം ഉപേക്ഷിച്ച് സ്വതന്ത്രയായി പ്രവർത്തിച്ചതിനാൽ, അവൾ ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തമായ കൊകാ എന്ന പേരിൽ ഹിമപർവ്വതം ആശ്രയിച്ചൊരു ഒഴുകുന്ന നദിയായി മാറട്ടെ.
ഇത്ഥം ശപ്താശ് ചന്ദ്രമസാ പിതരോ ദിവ്യമാനുഷാഃ യോഗഭ്രഷ്ടാ നിപതിതാ ഹിമവത്പാദഭൂതലേ
ഇങ്ങനെ ചന്ദ്രൻ ശപിച്ചതിനുശേഷം, ദൈവികരും മാനുഷികരുമായ പിതാക്കന്മാർ യോഗം വിട്ട് ഹിമവാന്റെ പാദഭൂമിയിൽ വീണു.