ജഗാമ കൃഷ്ണഃ സഹസാ ഗൃഹീത്വാ പാദപോത്തമമ് തതഃ ശങ്ഖമ് ഉപാധ്മായ ദ്വാരകോപരി സംസ്ഥിതഃ
കൃഷ്ണൻ അതിവേഗം ആ മഹത്തായ വൃക്ഷം എടുത്ത്, ശംഖം ഊതി, ദ്വാരകയുടെ മുകളിൽ നില്ക്കുന്നു.
ഹര്ഷമ് ഉത്പാദയാമ് ആസ ദ്വാരകാവാസിനാം ദ്വിജാഃ അവതീര്യാഥ ഗരുഡാത് സത്യഭാമാസഹായവാന്
ദ്വാരകയിൽ താമസിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കു സന്തോഷം പകരിച്ചു, ഗരുഡനിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി, സത്യഭാമയോടൊപ്പം കൃഷ്ണൻ നില്ക്കുന്നു.
നിഷ്കുടേ സ്ഥാപയാമ് ആസ പാരിജാതം മഹാതരുമ് യമ് അഭ്യേത്യ ജനഃ സര്വോ ജാതിം സ്മരതി പൌര്വികീമ്
അവൻ ആ വലിയ പാർിജാതവൃക്ഷം കൊട്ടാരത്തിന്റെ അകത്തളത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചു. അതു കാണാൻ വന്ന എല്ലാവർക്കും അവരുടെ പഴയ വംശം ഓർമ്മയായി.
വാസ്യതേ യസ്യ പുഷ്പാണാം ഗന്ധേനോര്വീ ത്രിയോജനമ് തതസ് തേ യാദവാഃ സര്വേ ദേവഗന്ധാന് അമാനുഷാന്
അവന്റെ പൂക്കളുടെ സുഗന്ധം മൂന്നു യോജന ദൂരത്തോളം ഭൂമിയിൽ പരന്നു. അതുകൊണ്ട് യാദവന്മാർക്കൊക്കെയും ദൈവികവും അതിമാനുഷികവുമായ സുഗന്ധം അനുഭവപ്പെട്ടു.
ദദൃശുഃ പാദപേ തസ്മിന് കുര്വതോ മുഖദര്ശനമ് കിംകരൈഃ സമുപാനീതം ഹസ്ത്യശ്വാദി തതോ ധനമ്
അവിടെ കൃഷ്ണനെ വൃക്ഷത്തിനരികിൽ മുഖം കാണിച്ച് നില്ക്കുന്നത് അവർ കണ്ടു. സേവകർ ആനകളും കുതിരകളും ധനവും കൊണ്ടുവന്നു.
സ്ത്രിയശ് ച കൃഷ്ണോ ജഗ്രാഹ നരകസ്യ പരിഗ്രഹാത് തതഃ കാലേ ശുഭേ പ്രാപ്ത ഉപയേമേ ജനാര്ദനഃ
നരകാസുരന്റെ അടിമത്വത്തിൽ നിന്ന് സ്ത്രീകളെയും കൃഷ്ണൻ ഏറ്റെടുത്തു. പിന്നീട് ഉത്തമമായ സമയത്ത് ജനാർദ്ദനൻ അവരെ വിവാഹം ചെയ്തു.
താഃ കന്യാ നരകാവാസാത് സര്വതോ യാഃ സമാഹൃതാഃ ഏകസ്മിന്ന് ഏവ ഗോവിന്ദഃ കാലേനാസാം ദ്വിജോത്തമാഃ
നരകാസുരന്റെ വാസസ്ഥലത്തിൽ നിന്ന് എല്ലാ ദിക്കുകളിൽ നിന്നുമുള്ള ആ കന്യാകൾ, ഗോവിന്ദൻ ഒരുമിച്ച് വിവാഹം ചെയ്തു, മഹാബ്രാഹ്മണന്മാരേ.
ജഗ്രാഹ വിധിവത് പാണീന് പൃഥഗ്ദേഹേ സ്വധര്മതഃ ഷോഡശ സ്ത്രീസഹസ്രാണി ശതമ് ഏകം തഥാധികമ്
അവൻ ആ സ്ത്രീകളുടെ കൈകൾ, ഓരോരുത്തരുടെയും ശരീരത്തിൽ, ആചാരപ്രകാരം പിടിച്ചു. ആകെ പതിനാറായിരത്തി ഒരുനൂറ് സ്ത്രീകൾ.
താവന്തി ചക്രേ രൂപാണി ഭഗവാന് മധുസൂദനഃ ഏകൈകശശ് ച താഃ കന്യാ മേനിരേ മധുസൂദനമ്
ഭഗവാൻ മധുസൂദനൻ അത്രയും രൂപങ്ങൾ എടുത്തു. ഓരോ കന്യയും മധുസൂദനൻ താനാണ് തന്റെ ഭർത്താവെന്ന് കരുതുകയായിരുന്നു.
മമൈവ പാണിഗ്രഹണം ഗോവിന്ദഃ കൃതവാന് ഇതി നിശാസു ജഗതഃ സ്രഷ്ടാ താസാം ഗേഹേഷു കേശവഃ ഉവാസ വിപ്രാഃ സര്വാസാം വിശ്വരൂപധരോ ഹരിഃ
‘ഗോവിന്ദൻ എനിക്ക് തന്നെ കൈപിടിച്ചു’ എന്ന ചിന്തയോടെ, ലോകസൃഷ്ടാവായ കേശവൻ അവരുടെ വീടുകളിൽ വിശ്വരൂപം ധരിച്ച് താമസിച്ചു, മഹാബ്രാഹ്മണന്മാരേ.
പ്രദ്യുമ്നാദ്യാ ഹരേഃ പുത്രാ രുക്മിണ്യാം കഥിതാ ദ്വിജാഃ ഭാന്വാദികാംശ് ച വൈ പുത്രാന് സത്യഭാമാ വ്യജായത
പ്രദ്യുമ്നനും മറ്റു പുത്രന്മാരും രുക്മിണിയിൽ നിന്ന് ഹരിക്ക് ജനിച്ചു, മഹാബ്രാഹ്മണന്മാരേ. ഭാനുവിനെ തുടക്കംവെച്ച് സത്യഭാമയ്ക്കും പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു.
ദീപ്തിമന്തഃ പ്രപക്ഷാദ്യാ രോഹിണ്യാസ് തനയാ ഹരേഃ ബഭൂവുര് ജാമ്ബവത്യാശ് ച സാമ്ബാദ്യാ ബാഹുശാലിനഃ
ദീപ്തിമാൻ, പ്രപക്ഷൻ തുടങ്ങിയ രോഹിണിയുടെ പുത്രന്മാർ പ്രകാശമുള്ളവരായിരുന്നു. ജാംബവതിയുടെ പുത്രന്മാരിൽ സാംബൻ മുതലായവർ ബലവാന്മാരായിരുന്നു.
തനയാ ഭദ്രവിന്ദാദ്യാ നാഗ്നജിത്യാം മഹാബലാഃ സംഗ്രാമജിത്പ്രധാനാസ് തു ശൈബ്യായാം ചാഭവന് സുതാഃ
നാഗ്നജിതിയിൽ നിന്ന് ഭദ്രവിന്ദൻ മുതലായ ശക്തരായ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു. ശൈബ്യയിൽ നിന്ന് സംഘ്രാമജിത് പ്രധാനമായ പുത്രന്മാരും ഉണ്ടായി.
വൃകാദ്യാസ് തു സുതാ മാദ്രീ ഗാത്രവത്പ്രമുഖാന് സുതാന് അവാപ ലക്ഷ്മണാ പുത്രാന് കാലിന്ദ്യാശ് ച ശ്രുതാദയഃ
മാദ്രിയിൽ നിന്ന് വൃകനും മറ്റും, ലക്ഷ്മണയിൽ നിന്ന് ഗാത്രവാൻ മുതലായ പുത്രന്മാരും, കാലിന്ദിയിൽ നിന്ന് ശ്രുതനും മറ്റു പുത്രന്മാരും ജനിച്ചു.
അന്യാസാം ചൈവ ഭാര്യാണാം സമുത്പന്നാനി ചക്രിണഃ അഷ്ടായുതാനി പുത്രാണാം സഹസ്രാണി ശതം തഥാ
മറ്റു ഭാര്യമാരിൽ നിന്നുമാണ് ചക്രധാരിക്ക് എൺപതിനായിരത്തി ഒരുനൂറ് പുത്രന്മാർ കൂടി ജനിച്ചത്.
പ്രദ്യുമ്നഃ പ്രമുഖസ് തേഷാം രുക്മിണ്യാസ് തു സുതസ് തതഃ പ്രദ്യുമ്നാദ് അനിരുദ്ധോ ഽഭൂദ് വജ്രസ് തസ്മാദ് അജായത
അവരിൽ പ്രധാനനായ പ്രദ്യുമ്നൻ രുക്മിണിയുടെ പുത്രനായിരുന്നു. പ്രദ്യുമ്നനിൽ നിന്ന് അനിരുദ്ധനും, അവനിൽ നിന്ന് വജ്രനും ജനിച്ചു.
അനിരുദ്ധോ രണേ രുദ്ധോ ബലേഃ പൌത്രീം മഹാബലഃ ബാണസ്യ തനയാമ് ഊഷാമ് ഉപയേമേ ദ്വിജോത്തമാഃ
അനിരുദ്ധൻ, അതിവിശാലമായ ശക്തിയോടെ, യുദ്ധത്തിൽ പിടിക്കപ്പെട്ടു. ബാണന്റെ മകൾ ഉഷയെ, ബലിയുടെ കൊച്ചുമകളായ ഉഷയെ, അനിരുദ്ധൻ വിവാഹം കഴിച്ചു, മഹാശ്രേഷ്ഠരായ ദ്വിജന്മാരേ.
യത്ര യുദ്ധമ് അഭൂദ് ഘോരം ഹരിശംകരയോര് മഹത് ഛിന്നം സഹസ്രം ബാഹൂനാം യത്ര ബാണസ്യ ചക്രിണാ
അവിടെ ഹരിയും ശംഭുവും തമ്മിൽ ഭയങ്കരവും വലിയതുമായ ഒരു യുദ്ധം നടന്നു. അപ്പോൾ ചക്രധാരി കൃഷ്ണൻ ബാണന്റെ ആയിരം കൈകളും വെട്ടി അകറ്റി.
കഥം യുദ്ധമ് അഭൂദ് ബ്രഹ്മന്ന് ഉഷാര്ഥേ ഹരകൃഷ്ണയോഃ കഥം ക്ഷയം ച ബാണസ്യ ബാഹൂനാം കൃതവാന് ഹരിഃ
ബ്രാഹ്മണനേ, ഉഷയെക്കുറിച്ച് ഹരനും കൃഷ്ണനും തമ്മിൽ എങ്ങനെ യുദ്ധം ഉണ്ടായി? കൃഷ്ണൻ എങ്ങനെ ബാണന്റെ കൈകൾ നശിപ്പിച്ചു?
ഏതത് സര്വം മഹാഭാഗ വക്തുമ് അര്ഹസി നോ ഽഖിലമ് മഹത് കൌതൂഹലം ജാതം ശ്രോതുമ് ഏതാം കഥാം ശുഭാമ്
മഹാഭാഗവനേ, ഇതെല്ലാം മുഴുവനും ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞുതരിക. ഈ ശുഭമായ കഥ കേൾക്കാൻ ഞങ്ങൾക്കിപ്പോൾ വലിയ ആസക്തിയുണ്ട്.
ഉഷാ ബാണസുതാ വിപ്രാഃ പാര്വതീം ശംഭുനാ സഹ ക്രീഡന്തീമ് ഉപലക്ഷ്യോച്ചൈഃ സ്പൃഹാം ചക്രേ തദാ സ്വയമ് തതഃ സകലചിത്തജ്ഞാ ഗൌരീ താമ് ആഹ ഭാമിനീമ്
ദ്വിജന്മാരേ, ബാണന്റെ മകൾ ഉഷ ഒരു ദിവസം ശംഭുവിനൊപ്പം പാർവതിയെ കളിക്കുന്നതു കണ്ടു. അവളെ അതീവ ആഗ്രഹം പിടിച്ചു. അപ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും മനസ്സറിയുന്ന ഗൗരി ആ ഭാസുരയായ യുവതിയെ ഉദ്ദേശിച്ച് പറഞ്ഞു.
അലമ് ഇത്യ് അനുതാപേന ഭര്ത്രാ ത്വമ് അപി രംസ്യസേ
"മതി, ഇനി ദുഃഖിക്കേണ്ട. നിനക്കും ഭർത്താവിനൊപ്പം സന്തോഷം അനുഭവിക്കാം," എന്നു ഗൗരി പറഞ്ഞു.
ഇത്യ് ഉക്താ സാ തദാ ചക്രേ കദേതി മതിമ് ആത്മനഃ കോ വാ ഭര്താ മമേത്യ് ഏനാം പുനര് അപ്യ് ആഹ പാര്വതീ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ ഉഷ തന്റെ മനസ്സിൽ, "എപ്പോൾ ആണിത് നടക്കുന്നത്? ആരാണ് എന്റെ ഭർത്താവ്?" എന്ന് ആലോചിച്ചു. പിന്നെയും പാർവതി അവളോട് പറഞ്ഞു.
വൈശാഖേ ശുക്ലദ്വാദശ്യാം സ്വപ്നേ യോ ഽഭിഭവം തവ കരിഷ്യതി സ തേ ഭര്താ രാജപുത്രി ഭവിഷ്യതി
വൈശാഖമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ പന്ത്രണ്ടാം തീയതിയിൽ, സ്വപ്നത്തിൽ നിന്നെ ജയിക്കുന്നവൻ, രാജകുമാരിയെ, അവൻ തന്നെയാണ് നിന്റെ ഭർത്താവാവുക.
തസ്യാം തിഥൌ പുമാന് സ്വപ്നേ യഥാ ദേവ്യാ ഉദീരിതഃ തഥൈവാഭിഭവം ചക്രേ രാഗം ചക്രേ ച തത്ര സാ തതഃ പ്രബുദ്ധാ പുരുഷമ് അപശ്യന്തീ തമ് ഉത്സുകാ
അന്നേ ദിവസം, ദേവി പറഞ്ഞതുപോലെ, ഒരു പുരുഷൻ സ്വപ്നത്തിൽ അവളെ ജയിച്ചു. അവൾ അവനോടു പ്രണയം തോന്നി. ഉണർന്നപ്പോൾ, ആകാംക്ഷയോടെ, അവനെ കാണാനായില്ല.
ക്വ ഗതോ ഽസീതി നിര്ലജ്ജാ ദ്വിജാശ് ചോക്തവതീ സഖീമ് ബാണസ്യ മന്ത്രീ കുമ്ഭാണ്ഡശ് ചിത്രലേഖാ തു തത്സുതാ
ലജ്ജയില്ലാതെ ഉഷ തന്റെ സുഹൃത്തിനോട് ചോദിച്ചു: "അവൻ എവിടെയായി പോയി?" ആ സുഹൃത്ത് ബാണന്റെ മന്ത്രിയായ കുമ്ഭാണ്ഡന്റെ മകൾ ചിത്രലേഖയായിരുന്നു.
തസ്യാഃ സഖ്യ് അഭവത് സാ ച പ്രാഹ കോ ഽയം ത്വയോച്യതേ യദാ ലജ്ജാകുലാ നാസ്യ കഥയാമ് ആസ സാ സഖീ
ചിത്രലേഖ അവളുടെ അടുത്ത സുഹൃത്ത് ആയി. അവൾ ചോദിച്ചു: "നീ പറയുന്ന ആൾ ആരാണ്?" ഉഷ ലജ്ജയിൽ ഒന്നും പറയാതിരുന്നതുകൊണ്ട് സുഹൃത്ത് വീണ്ടും ചോദിച്ചു.
തദാ വിശ്വാസമ് ആനീയ സര്വമ് ഏവാന്വവേദയത് വിദിതായാം തു താമ് ആഹ പുനര് ഊഷാ യഥോദിതമ് ദേവ്യാ തഥൈവ തത്പ്രാപ്തൌ യോ ഽഭ്യുപായഃ കുരുഷ്വ തമ്
അവളുടെ വിശ്വാസം നേടി, ചിത്രലേഖ എല്ലാം മനസ്സിലാക്കി. അപ്പോൾ ഉഷ പറഞ്ഞു: "ദേവി പറഞ്ഞതുപോലെ, അവനെ എങ്ങനെ നേടാമെന്നു വഴി കാണിക്കണം."
തതഃ പടേ സുരാന് ദൈത്യാന് ഗന്ധര്വാംശ് ച പ്രധാനതഃ മനുഷ്യാംശ് ചാഭിലിഖ്യാസൌ ചിത്രലേഖാപ്യ് അദര്ശയത്
അതിനുശേഷം ചിത്രലേഖ ദേവന്മാരെയും അസുരന്മാരെയും പ്രധാനപ്പെട്ട ഗാന്ധർവന്മാരെയും മനുഷ്യരെയും ചിത്രത്തിൽ വരച്ചു ഉഷയ്ക്ക് കാണിച്ചു.
അപാസ്യ സാ തു ഗന്ധര്വാംസ് തഥോരഗസുരാസുരാന് മനുഷ്യേഷു ദദൌ ദൃഷ്ടിം തേഷ്വ് അപ്യ് അന്ധകവൃഷ്ണിഷു
ഉഷ ഗാന്ധർവന്മാരെയും പാമ്പുകളെയും ദേവന്മാരെയും അസുരന്മാരെയും ഒഴിവാക്കി. മനുഷ്യരിൽ, അവളുടെ ദൃഷ്ടി അന്ധകരും വൃഷ്ണികളുമായിരുന്നു.