ക്ഷിപ്തം വജ്രമ് അഥേന്ദ്രേണ ജഗ്രാഹ ഭഗവാന് ഹരിഃ ന മുമോച തദാ ചക്രം തിഷ്ഠ തിഷ്ഠേതി ചാബ്രവീത്
ഇന്ദ്രൻ തന്റെ വജ്രം എറിഞ്ഞപ്പോൾ, ഭഗവാൻ ഹരിഃ അതു പിടിച്ചു. അപ്പോൾ അവൻ തന്റെ ചക്രം വിട്ടില്ല; 'നിൽക്കു, നിൽക്കു' എന്നു പറഞ്ഞു.
പ്രനഷ്ടവജ്രം ദേവേന്ദ്രം ഗരുഡക്ഷതവാഹനമ് സത്യഭാമാബ്രവീദ് വാക്യം പലായനപരായണമ്
വജ്രം നഷ്ടപ്പെട്ട ഇന്ദ്രനും, ഗരുഡനാൽ വണ്ടി പരിക്കേറ്റതും, ഓടിപ്പോകാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ സത്യഭാമ അവനോട് പറഞ്ഞു.
ത്രൈലോക്യേശ്വര നോ യുക്തം ശചീഭര്തുഃ പലായനമ് പാരിജാതസ്രഗാഭോഗാത് ത്വാമ് ഉപസ്ഥാസ്യതേ ശചീ
മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെ അധിപതിയായ ഭർത്താവേ, ശചിയുടെ ഭർത്താവ് ഓടിപ്പോകുന്നത് യുക്തമല്ല. പാരിജാതമാലയുടെ ആസ്വാദനത്തിനായി ശചി നിന്നെ സമീപിക്കും.
കീദൃശം ദേവ രാജ്യം തേ പാരിജാതസ്രഗുജ്ജ്വലാമ് അപശ്യതോ യഥാപൂര്വം പ്രണയാഭ്യാഗതാം ശചീമ്
ദേവാ, നീ പ്രകാശമുള്ള പാരിജാതമാല കാണുമ്പോഴും, ശചി പഴയപോലെ സ്നേഹത്തോടെ നിന്നെ സമീപിക്കുമ്പോഴും, നിന്റെ രാജത്വം എങ്ങനെയാണ്?
അലം ശക്ര പ്രയാസേന ന വ്രീഡാം യാതുമ് അര്ഹസി നീയതാം പാരിജാതോ ഽയം ദേവാഃ സന്തു ഗതവ്യഥാഃ
ശക്രാ, മതിയാകട്ടെ ഈ പരിശ്രമം; നീ ലജ്ജിക്കേണ്ടതില്ല. ഈ പാരിജാതം കൊണ്ടുപോകട്ടെ; ദേവന്മാർക്ക് ഇനി ദുഃഖമില്ലായിരിക്കട്ടെ.
പതിഗര്വാവലേപേന ബഹുമാനപുരഃസരമ് ന ദദര്ശ ഗൃഹായാതാമ് ഉപചാരേണ മാം ശചീ
ഭർത്താവിനുള്ള അഭിമാനത്താലും അതികമായ മാനത്താലും, ശചി വീട്ടിൽ ഞാൻ എത്തിയപ്പോൾ എന്നെ യോജിച്ച ആദരവോടെ സ്വീകരിച്ചില്ല.
സ്ത്രീത്വാദ് അഗുരുചിത്താഹം സ്വഭര്തുഃ ശ്ലാഘനാപരാ തതഃ കൃതവതീ ശക്ര ഭവതാ സഹ വിഗ്രഹമ്
സ്ത്രിയായതിനാൽ എന്റെ മനസ്സ് ഉന്നതമായിരുന്നില്ല; ഞാൻ എന്റെ ഭർത്താവിനെ മാത്രം പ്രശംസിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ശക്രാ, നിന്നോടൊപ്പം ഞാൻ കലഹിച്ചത്.
തദ് അലം പാരിജാതേന പരസ്വേന ഹൃതേന വാ രൂപേണ യശസാ ചൈവ ഭവേത് സ്ത്രീ കാ ന ഗര്വിതാ
പാരിജാതം മറ്റൊരാൾ കൊണ്ടുപോയാലോ നഷ്ടമായാലോ മതിയാകട്ടെ; സൗന്ദര്യവും പ്രശസ്തിയും ഉള്ളപ്പോൾ ഏത് സ്ത്രീയാണു അഭിമാനിക്കാത്തത്?
ഇത്യ് ഉക്തേ വൈ നിവവൃതേ ദേവരാജസ് തയാ ദ്വിജാഃ പ്രാഹ ചൈനാമ് അലം ചണ്ഡി സഖി ഖേദാതിവിസ്തരൈഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ദ്വിജന്മാരേ, ദേവരാജാവ് പിന്മാറി; അവൾ അവളോട് പറഞ്ഞു: 'മതി ചണ്ഡി, സഖി, ഇത്രയും ദുഃഖം പറയേണ്ട.'
ന ചാപി സര്ഗസംഹാരസ്ഥിതികര്താഖിലസ്യ യഃ ജിതസ്യ തേന മേ വ്രീഡാ ജായതേ വിശ്വരൂപിണാ
സൃഷ്ടി, സംഹാരം, നിലനിർത്തൽ എല്ലാം ചെയ്യുന്ന, വിശ്വരൂപനായ അവനാൽ ജയിക്കപ്പെട്ടതിൽ എനിക്ക് ലജ്ജയില്ല.
യസ്മിഞ് ജഗത് സകലമ് ഏതദ് അനാദിമധ്യേ യസ്മാദ് യതശ് ച ന ഭവിഷ്യതി സര്വഭൂതാത് തേനോദ്ഭവപ്രലയപാലനകാരണേന വ്രീഡാ കഥം ഭവതി ദേവി നിരാകൃതസ്യ
ആദിയും അന്തവും ഇല്ലാതെ ഈ ലോകം മുഴുവൻ നിലകൊള്ളുന്നവനിൽ നിന്നാണ് എല്ലാം ഉണ്ടാകുന്നത്; സൃഷ്ടി, സംഹാരം, സംരക്ഷണം ചെയ്യുന്നതായ അവനാൽ തോറ്റതിൽ ദേവി, എങ്ങനെയാണ് ലജ്ജ ഉണ്ടാകുക?
സകലഭുവനമൂര്തിര് അല്പാ സുസൂക്ഷ്മാ വിദിതസകലവേദൈര് ജ്ഞായതേ യസ്യ നാന്യൈഃ തമ് അജമ് അകൃതമ് ഈശം ശാശ്വതം സ്വേച്ഛയൈനം ജഗദുപകൃതിമ് ആദ്യം കോ വിജേതും സമര്ഥഃ
സകലഭൂവനങ്ങളുടെയും രൂപവും, അത്യന്തം സൂക്ഷ്മവും, എല്ലാ വേദങ്ങളും അറിയുന്നവനും, മറ്റൊരാൾക്ക് അറിയാനാവാത്തവനും, ജനനം ഇല്ലാത്തവനും, സൃഷ്ടിക്കപ്പെടാത്തവനും, ശാശ്വതനായ ഈശ്വരനും, സ്വച്ഛന്ദമായി ലോകത്തിന് ഉപകാരമാകുന്ന ആദിപുരുഷനുമായ അവനെ ജയിക്കാൻ ആരാണ് കഴിയുക?
സംസ്തുതോ ഭഗവാന് ഇത്ഥം ദേവരാജേന കേശവഃ പ്രഹസ്യ ഭാവഗമ്ഭീരമ് ഉവാചേദം ദ്വിജോത്തമാഃ
ഇങ്ങനെ ദേവരാജാവ് സ്തുതിച്ചപ്പോൾ, ഭഗവാൻ കേശവൻ ആഴത്തിലുള്ള ഒരു പുഞ്ചിരിയോടെ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ദേവരാജോ ഭവാന് ഇന്ദ്രോ വയം മര്ത്യാ ജഗത്പതേ ക്ഷന്തവ്യം ഭവതൈവൈതദ് അപരാധകൃതം മമ
ദേവരാജാവായതും ഇന്ദ്രനുമാണ് ഭവാൻ; ഞങ്ങൾ മനുഷ്യരാണ്, ലോകനാഥാ. ഞാൻ ചെയ്ത ഈ കുറ്റം ഭവാൻ ക്ഷമിക്കണം.
പാരിജാതതരുശ് ചായം നീയതാമ് ഉചിതാസ്പദമ് ഗൃഹീതോ ഽയം മയാ ശക്ര സത്യാവചനകാരണാത്
ഈ പാരിജാതവൃക്ഷം യോജിച്ച സ്ഥലത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകട്ടെ; സത്യവാക്ക് പാലിക്കാനായി ഞാൻ ഇതു കൈവശമാക്കി, ശക്രാ.
വജ്രം ചേദം ഗൃഹാണ ത്വം യഷ്ടവ്യം പ്രഹിതം ത്വയാ തവൈവൈതത് പ്രഹരണം ശക്ര വൈരിവിദാരണമ്
ഈ വജ്രം നീ സ്വീകരിക്കണം; യാഗത്തിൽ ഉപയോഗിക്കേണ്ടതാണ്. ശക്രാ, ശത്രുക്കളെ തകർക്കാനുള്ളത് നിന്റെ തന്നെ ആയുധമാണ് ഇത്.
വിമോഹയസി മാമ് ഈശ മര്ത്യോ ഽഹമ് ഇതി കിം വദന് ജാനീമസ് ത്വാം ഭഗവതോ ഽനന്തസൌഖ്യവിദോ വയമ്
ഭഗവാനേ, 'ഞാൻ മനുഷ്യൻ' എന്നു പറഞ്ഞ് എന്നെ ഭ്രമിപ്പിക്കേണ്ട; അനന്തസുഖം അറിയുന്നവനാണ് ഭഗവാൻ എന്ന് ഞങ്ങൾ അറിയുന്നു.
യോ ഽസി സോ ഽസി ജഗന്നാഥ പ്രവൃത്തൌ നാഥ സംസ്ഥിതഃ ജഗതഃ ശല്യനിഷ്കര്ഷം കരോഷ്യ് അസുരസൂദന
ലോകനാഥാ, നീ തന്നെയാണ് നീ; പ്രവർത്തിയിലും വിശ്രമത്തിലും നിലകൊള്ളുന്നവൻ. അസുരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്നവനേ, ലോകത്തിലെ കഷ്ടത നീ നീക്കുന്നു.
നീയതാം പാരിജാതോ ഽയം കൃഷ്ണ ദ്വാരവതീം പുരീമ് മര്ത്യലോകേ ത്വയാ മുക്തേ നായം സംസ്ഥാസ്യതേ ഭുവി
കൃഷ്ണാ, ഈ പാർിജാതവൃക്ഷം ദ്വാരകനഗരിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകണം. നീ ഭൂമിയിൽ നിന്നു മോചിതനാകുമ്പോൾ, ഇത് ഭൂമിയിൽ തുടരുകയില്ല.
തഥേത്യ് ഉക്ത്വാ തു ദേവേന്ദ്രമ് ആജഗാമ ഭുവം ഹരിഃ പ്രയുക്തൈഃ സിദ്ധഗന്ധര്വൈഃ സ്തൂയമാനസ് ത്വ് അഥര്ഷിഭിഃ
അങ്ങനെയാണെന്ന് സമ്മതിച്ച്, ഹരിച്ഛൻ ദേവേന്ദ്രന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, സിദ്ധന്മാരും ഗാന്ധർവന്മാരും ഋഷിമാരും സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട് ഭൂമിയിൽ എത്തി.
ജഗാമ കൃഷ്ണഃ സഹസാ ഗൃഹീത്വാ പാദപോത്തമമ് തതഃ ശങ്ഖമ് ഉപാധ്മായ ദ്വാരകോപരി സംസ്ഥിതഃ
കൃഷ്ണൻ അതിവേഗം ആ മഹത്തായ വൃക്ഷം എടുത്ത്, ശംഖം ഊതി, ദ്വാരകയുടെ മുകളിൽ നില്ക്കുന്നു.
ഹര്ഷമ് ഉത്പാദയാമ് ആസ ദ്വാരകാവാസിനാം ദ്വിജാഃ അവതീര്യാഥ ഗരുഡാത് സത്യഭാമാസഹായവാന്
ദ്വാരകയിൽ താമസിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണന്മാർക്കു സന്തോഷം പകരിച്ചു, ഗരുഡനിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങി, സത്യഭാമയോടൊപ്പം കൃഷ്ണൻ നില്ക്കുന്നു.
നിഷ്കുടേ സ്ഥാപയാമ് ആസ പാരിജാതം മഹാതരുമ് യമ് അഭ്യേത്യ ജനഃ സര്വോ ജാതിം സ്മരതി പൌര്വികീമ്
അവൻ ആ വലിയ പാർിജാതവൃക്ഷം കൊട്ടാരത്തിന്റെ അകത്തളത്തിൽ സ്ഥാപിച്ചു. അതു കാണാൻ വന്ന എല്ലാവർക്കും അവരുടെ പഴയ വംശം ഓർമ്മയായി.
വാസ്യതേ യസ്യ പുഷ്പാണാം ഗന്ധേനോര്വീ ത്രിയോജനമ് തതസ് തേ യാദവാഃ സര്വേ ദേവഗന്ധാന് അമാനുഷാന്
അവന്റെ പൂക്കളുടെ സുഗന്ധം മൂന്നു യോജന ദൂരത്തോളം ഭൂമിയിൽ പരന്നു. അതുകൊണ്ട് യാദവന്മാർക്കൊക്കെയും ദൈവികവും അതിമാനുഷികവുമായ സുഗന്ധം അനുഭവപ്പെട്ടു.
ദദൃശുഃ പാദപേ തസ്മിന് കുര്വതോ മുഖദര്ശനമ് കിംകരൈഃ സമുപാനീതം ഹസ്ത്യശ്വാദി തതോ ധനമ്
അവിടെ കൃഷ്ണനെ വൃക്ഷത്തിനരികിൽ മുഖം കാണിച്ച് നില്ക്കുന്നത് അവർ കണ്ടു. സേവകർ ആനകളും കുതിരകളും ധനവും കൊണ്ടുവന്നു.
സ്ത്രിയശ് ച കൃഷ്ണോ ജഗ്രാഹ നരകസ്യ പരിഗ്രഹാത് തതഃ കാലേ ശുഭേ പ്രാപ്ത ഉപയേമേ ജനാര്ദനഃ
നരകാസുരന്റെ അടിമത്വത്തിൽ നിന്ന് സ്ത്രീകളെയും കൃഷ്ണൻ ഏറ്റെടുത്തു. പിന്നീട് ഉത്തമമായ സമയത്ത് ജനാർദ്ദനൻ അവരെ വിവാഹം ചെയ്തു.
താഃ കന്യാ നരകാവാസാത് സര്വതോ യാഃ സമാഹൃതാഃ ഏകസ്മിന്ന് ഏവ ഗോവിന്ദഃ കാലേനാസാം ദ്വിജോത്തമാഃ
നരകാസുരന്റെ വാസസ്ഥലത്തിൽ നിന്ന് എല്ലാ ദിക്കുകളിൽ നിന്നുമുള്ള ആ കന്യാകൾ, ഗോവിന്ദൻ ഒരുമിച്ച് വിവാഹം ചെയ്തു, മഹാബ്രാഹ്മണന്മാരേ.
ജഗ്രാഹ വിധിവത് പാണീന് പൃഥഗ്ദേഹേ സ്വധര്മതഃ ഷോഡശ സ്ത്രീസഹസ്രാണി ശതമ് ഏകം തഥാധികമ്
അവൻ ആ സ്ത്രീകളുടെ കൈകൾ, ഓരോരുത്തരുടെയും ശരീരത്തിൽ, ആചാരപ്രകാരം പിടിച്ചു. ആകെ പതിനാറായിരത്തി ഒരുനൂറ് സ്ത്രീകൾ.
താവന്തി ചക്രേ രൂപാണി ഭഗവാന് മധുസൂദനഃ ഏകൈകശശ് ച താഃ കന്യാ മേനിരേ മധുസൂദനമ്
ഭഗവാൻ മധുസൂദനൻ അത്രയും രൂപങ്ങൾ എടുത്തു. ഓരോ കന്യയും മധുസൂദനൻ താനാണ് തന്റെ ഭർത്താവെന്ന് കരുതുകയായിരുന്നു.
മമൈവ പാണിഗ്രഹണം ഗോവിന്ദഃ കൃതവാന് ഇതി നിശാസു ജഗതഃ സ്രഷ്ടാ താസാം ഗേഹേഷു കേശവഃ ഉവാസ വിപ്രാഃ സര്വാസാം വിശ്വരൂപധരോ ഹരിഃ
‘ഗോവിന്ദൻ എനിക്ക് തന്നെ കൈപിടിച്ചു’ എന്ന ചിന്തയോടെ, ലോകസൃഷ്ടാവായ കേശവൻ അവരുടെ വീടുകളിൽ വിശ്വരൂപം ധരിച്ച് താമസിച്ചു, മഹാബ്രാഹ്മണന്മാരേ.