വിദ്വാന്മാരായ വേദപാരംഗതന്മാര് വിവരിച്ചപോലെ, മഹത്തായ പുണ്യഫലങ്ങള് നല്കുന്ന, ഋഷിമാര് ആദരിക്കുന്ന വിശ്വാമിത്രന്റെ അതി വിശുദ്ധമായ സ്ഥലം എങ്ങനെയാണെന്നത് ഞാന് വിവരിക്കാം. ഒരു സമയത്ത്, ഭയങ്കരമായ ഒരു വരള്ച്ച ആളുകളെ ബാധിച്ചു. അപ്പോള് ജ്ഞാനിയായ വിശ്വാമിത്രന് തന്റെ ശിഷ്യന്മാരെയും കൂടെ കൊണ്ടു ഗൗതമീ നദിയുടെ തീരത്ത് എത്തി. വിശ്വാമിത്രന്റെ ശിഷ്യന്മാരും പുത്രന്മാരും ഭാര്യയും ക്ഷുഭിതരായി ക്ഷീണിച്ചിരിക്കുന്നു, ഭക്ഷണക്കുറവ് മൂലം അവര് വളരെ ദു:ഖിതരായി ദുർബലരായി തീര്ന്നത് കണ്ട കൌശികന് തന്റെ ശിഷ്യന്മാരോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "ഏതു വഴിയിലും, എവിടെയും, എങ്ങനെയായാലും, ഉടന് ഭക്ഷണം കൊണ്ടുവരിക; വൈകരുത്, പെട്ടെന്ന് കൊണ്ടുവരിക." മഹർഷിയുടെ ഈ കല്പനയനുസരിച്ച്, ആകുലരായ ശിഷ്യന്മാര് ത്വരിതമായി പുറപ്പെട്ടു. ഇവര് ഇവിടെ അവിടെ തിരിഞ്ഞു നടക്കുമ്പോള് ഒരു ചത്ത നായയെ കണ്ടു. അതു ഉടന് എടുത്ത് ഗുരുവിന് മുന്നില് സമര്പ്പിച്ചു. വിശ്വാമിത്രന് അതു കൈകൊണ്ട് സ്വീകരിച്ചു, "ശുഭമാകട്ടെ" എന്നു പറഞ്ഞു. "ഈ നായയുടെ മാംസം കഷ്ണം കഷ്ണമായി മുറിച്ച് വെള്ളത്തില് കഴുകി, പാകം ചെയ്ത്, മന്ത്രങ്ങള് ജപിച്ച്, ആഹുതിയായി അഗ്നിയില് സമര്പ്പിക്കൂ," എന്ന് അദ്ദേഹം ശിഷ്യന്മാരോട് ആജ്ഞാപിച്ചു. "ദേവന്മാരെയും, ഋഷിമാരെയും, പിതൃഗണങ്ങളെയും, അതിഥികളെയും, ഗുരുക്കന്മാരെയും ആദ്യം തൃപ്തിപ്പെടുത്തി ശേഷിച്ചതു നമ്മള് കഴിക്കും," എന്ന് കൌശികന് പറഞ്ഞു. വിശ്വാമിത്രന്റെ വാക്കുകള് കേട്ട ശിഷ്യന്മാര് അതുപോലെ തന്നെ ചെയ്തു. നായയുടെ മാംസം പാകം ചെയ്യുമ്പോള്, ദേവദൂതനായ അഗ്നി ദേവലോകത്തിലേക്ക് പോയി സംഭവിച്ചതെല്ലാം ദേവന്മാരോട് അറിയിച്ചു. "ഋഷിമാര് പാകം ചെയ്തിരിക്കുന്ന നായയുടെ മാംസം അവർ ദുരിതത്തിൽ ഭക്ഷിക്കാൻ പോകുന്നു," എന്ന് അഗ്നി ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു. അഗ്നിയുടെ ഈ വിവരമറിഞ്ഞ്, ഇന്ദ്രന് ഒരു പരുന്തായി ആകാശത്ത് പറന്നു, പാകം ചെയ്ത മാംസം നിറഞ്ഞ പാത്രം എടുത്തു പറന്നു. ഇതു കണ്ട ശിഷ്യന്മാര് മഹർഷിയെ അറിയിച്ചു: "മഹർഷേ, പരുന്ത് തെറ്റായ ഉദ്ദേശത്തോടെ പാത്രം കൊണ്ടുപോയി." അപ്പോൾ വിശ്വാമിത്രന് ദാരുണമായ കോപം വന്നു; ഹരിയെ ശപിക്കുവാൻ അദ്ദേഹം മനസ്സിലാക്കി. അതറിഞ്ഞ ദേവാധിപതി പാത്രം തേന് നിറയുന്നവണ്ണം മാറ്റി. ഹരിയ് വീണ്ടും ആ പാത്രം ഗ്രഹങ്ങളിലിടയില് തേന് നിറച്ച് വെച്ചു. ഈ ദൃശ്യങ്ങള് കണ്ട വിശ്വാമിത്രന് വീണ്ടും കോപം കൊണ്ട് പറഞ്ഞു: "ഞങ്ങള്ക്കു നായയുടെ മാംസം മാത്രം തരിക, അതാണ് ഞങ്ങള്ക്കു അമൃതം; അല്ലെങ്കില് നിങ്ങളെ ഞാന് ചിതലാക്കും." ഈ ഭീഷണിയില് ഭയപ്പെട്ട ഇന്ദ്രന് ഉത്തരം പറഞ്ഞു: "നിശ്ചയിച്ച രീതിയില് തേന് സമര്പ്പിച്ച്, പുത്രന്മാരോടൊപ്പം കുടിക്കൂ; ഈ അശുദ്ധമായ നായമാംസം എന്തിനാണ്, മഹർഷേ?" വിശ്വാമിത്രന് മറുപടി പറഞ്ഞു: "ഇതില് ഒരു ഭാഗം മാത്രം ഞങ്ങള് കഴിച്ചാല് എന്തു പ്രയോജനം? എല്ലാ ജീവികളും ദുരിതത്തിലാണ് – ആ തേന് എനിക്ക് എന്ത് ഉപയോഗം, ഹരിയേ?" "എല്ലാവർക്കും അമൃതമാകുന്നുവെങ്കില് ഞാന് ശുദ്ധമായ അമൃതം കഴിക്കും; അല്ലെങ്കില് ദേവന്മാരും പിതൃഗണങ്ങളും ഈ നായമാംസം കഴിക്കട്ടെ. അതിനുശേഷം ഞാന് അവശിഷ്ടം കഴിക്കും; എനിക്കു അസത്യമില്ല." ഇതുകേട്ട ഇന്ദ്രന് ഭയപ്പെട്ട്, ഉടന് മേഘങ്ങളെ വിളിച്ചു. അവര് അമൃതസമാനമായ വെള്ളം പെയ്യിച്ചു. ആ ജലാമൃതം ഹരിയുടെ യജ്ഞാനുസൃതമായി സമര്പ്പിക്കപ്പെട്ടതോടെ, സകല ജീവികളും ശുദ്ധരായി. ദേവന്മാരെയും, മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും ആദ്യം തൃപ്തിപ്പെടുത്തിയ ശേഷം, വിശ്വാമിത്രന് തന്റെ ശിഷ്യന്മാരോടും ഭാര്യയോടും കൂടെ അവശിഷ്ടം കഴിച്ചു. അന്ന് മുതലാണ്, ഈ തീരം അത്യന്തം വിശുദ്ധമായതായും, ദേവാധിപന് ലോകങ്ങള്ക്ക് അമൃതം സമര്പ്പിച്ച സ്ഥലമായതായും അറിയപ്പെടുന്നത്. ഈ തീരം മാംസംശുദ്ധമായതായും, അവിടെ സ്നാനവും ദാനവും ചെയ്താല് യാഗഫലങ്ങള് ലഭിക്കുന്നതായും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. അന്ന് മുതലാണ് ഈ തീരം വിശ്വാമിത്രതീരം, മധുതീരം, ഇന്ദ്രതീരം, ശ്യേനതീരം, പര്ജന്യതീരം എന്നിങ്ങനെയും അറിയപ്പെടുന്നത്. ഇത് ശ്വേതതീരം എന്ന പേരിലും മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലുമുള്ള പ്രശസ്തിയിലും അറിയപ്പെടുന്നു. അതിന്റെ മഹിമ കേള്ക്കുന്നവന് പോലും പാപമില്ലാതാവും. ഒരിക്കല് ശ്വേതന് എന്നൊരു ബ്രാഹ്മണന് ഉണ്ടായിരുന്നു. ഗൗതമന്റെ പ്രിയസുഹൃത്തും, അതിഥിസത്കാരത്തിലും ആരാധനയിലും ഭക്തിയുള്ളവനുമായ ശ്വേതന് ഗൗതമീയുടെ തീരത്ത് വസിച്ചു. മനസ്സിലും, വാക്കിലും, കര്മ്മത്തിലും ശിവഭക്തനായ ശ്വേതന് എപ്പോഴും ശിവനെ ധ്യാനിക്കുകയും പൂജിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. അവന്റെ ആയുര് പൂര്ത്തിയായപ്പോള്, ദക്ഷിണദിശയുടെ അധിപന്റെ ദൂതന്മാര് അവനെ കൊണ്ടുപോകാന് എത്തി. നാരദേ, അവര്ക്ക് ശ്വേതന്റെ വീട്ടിലേക്കു കടക്കാന് പോലും കഴിഞ്ഞില്ല. കൃത്യസമയമാവുമ്പോള് ചിത്രകന് യമനോട് ചോദിച്ചു: "ശ്വേതന് ജീവന് കഴിഞ്ഞിട്ടും എന്തുകൊണ്ട് വരുന്നില്ല, യമനേ? നിന്റെ ദൂതന്മാര് ഇതുവരെ എത്താത്തതെന്ത്? ഇത് യമന്ചെയ്യേണ്ടതല്ല." അപ്പോള് കോപംകൊണ്ട് യമന് തന്നെ ശ്വേതന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി. അവിടെ താനെത്തിയപ്പോള് ഭയപ്പെട്ട ദൂതന്മാര് പുറത്തു നിന്നു നിന്നു. യമന് അവരോട് ചോദിച്ചു: "ഇതെന്ത്, ദൂതന്മാരേ?" അപ്പോള് അവര് പറഞ്ഞു: "ശ്വേതന് ശിവന്റെ കൃപയില് സംരക്ഷിതനാണ്; ഞങ്ങള്ക്ക് അവനെ നോക്കാനും കഴിയുന്നില്ല. പര്വതാധിപന് കൃപയുള്ളവന് എന്ത് ഭയം?" അതിനുശേഷം യമന് തന്റെ പാശം എടുത്ത് ശ്വേതന് സമീപം കടന്നു. എന്നാല് ശ്വേതന് യമനെയും ദൂതന്മാരെയും കണ്ടില്ല. ശ്വേതന് ഭക്തിയോടെ ശിവനെ ആരാധിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. അവിടെയെത്തി, പാശം എടുത്ത് നില്ക്കുന്ന യമനെ കണ്ട സന്ന്യാസി അത്ഭുതപ്പെട്ടു ചോദിച്ചു: "പാശധാരിയായ യമനേ, നീ എന്തിനാണ് ഇവിടെ നോക്കുന്നത്?" യമന് പറഞ്ഞു: "ശ്വേതനെ കൊണ്ടുപോകാനാണ് ഞാന് ഇവിടെ വന്നത്; അതിനാലാണ് ഞാന് ഈ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനെ നോക്കുന്നത്." അപ്പോള് ദണ്ഡധാരി പറഞ്ഞു: "നീ പോകൂ." എന്നിട്ടു യമന് തന്റെ പാശം ശ്വേതനിലേക്കു എറിഞ്ഞു. അപ്പോള് ദണ്ഡധാരി കോപിതനായി. ശിവന് നല്കിയ ദണ്ഡം കൊണ്ട് ദണ്ഡധാരി യമനെ അടിച്ചു. അങ്ങനെ പാശധാരിയായ യമന് നിലത്ത് വീണു. യമന് കൊല്ലപ്പെട്ടതോടെ, ദൂതന്മാര് ഉടന് യമനോട് ഓടിപ്പോയി, ദണ്ഡധാരിയായ സന്ന്യാസി യമനെ കൊല്ലുകയും ചെയ്ത വിവരം അറിയിച്ചു. ഇതറിഞ്ഞ ധര്മ്മരാജാവായ യമന്, കോപംകൊണ്ട് ചിത്രഗുപ്തനെയും ശക്തരായ അനുചരന്മാരെയും, യമന്റെ ദണ്ഡത്തെയും, കാവലുകാരെയും വിളിച്ചു.