സമാധാനവും ധാർമ്മികതയും നിറഞ്ഞ കാലത്ത്, ഒരു മഹാനായ രാജാവ് തന്റെ യോഗശക്തിയാൽ അതിസ്വർണ്ണമായ നാലു വരങ്ങൾ നേടിയിരുന്നു; അതിൽ ഒന്നായിരുന്ന ആയിരം ഭുജങ്ങൾ എന്ന അതിഗംഭീരമായ വരം, അദ്ദേഹം മുമ്പ് അഭ്യർത്ഥിച്ചിരുന്നു. അശുദ്ധതയുടെ കാലത്ത്, ധാർമ്മികരായവർ അതിനെ തടഞ്ഞു; ഭൂമിയെ ശക്തമായി ജയിച്ച രാജാവ് തൻറെ നീതിയിലൂടെ എല്ലാവരുടെയും അനുകൂലത നേടി. അനേകം യുദ്ധങ്ങൾ ജയിച്ച് ആയിരക്കണക്കിന് ശത്രുക്കളെ വധിച്ച അദ്ദേഹം, പോരിന്റെ നടുവിൽ പോലും മരണത്തിന്റെ ഭയാനകമായ വെല്ലുവിളികളെ നേരിട്ടു. ദ്വിജന്മാരേ, യുദ്ധത്തിനിടെ, യോഗശക്തിയാൽ അദ്ദേഹത്തിന് ആയിരം ഭുജങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷമായി; യോഗികളുടെ അധിപനു സമമായ മായയാൽ, അതു സംഭവിച്ചു. അദ്ദേഹം ഈ ഭൂമിയിലെ ഏഴു ദ്വീപുകളും, നഗരങ്ങളും, സമുദ്രങ്ങളും, പട്ടണങ്ങളും അതിശക്തിയോടെ ജയിച്ചു. മഹർഷിമാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവരേ, ഈ രാജാവായ കർത്തവീര്യൻ ഏഴു ദ്വീപുകളിൽ ഏഴു നൂറ് യാഗങ്ങൾ നിർവ്വഹിച്ചുവെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ആ യാഗങ്ങൾ എല്ലാം ലക്ഷക്കണക്കിന് ദാനങ്ങൾകൊണ്ട് സമ്പന്നമായിരുന്നു; സ്വർണ്ണം കൊണ്ടുള്ള യാഗശിലകളും, സ്വർണ്ണം കൊണ്ടുള്ള യാഗപീഠങ്ങളും അതിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. ആ യാഗങ്ങൾ എല്ലാം ദേവതകളും, ഗന്ധർവരും, അപ്സരസ്സുകളും ആകാശയാനങ്ങളിൽ വന്ന് അലങ്കരിച്ചിരുന്നു. കർത്തവീര്യന്റെ യാഗത്തിൽ, വാരിദപുത്രനായ ഗന്ധർവൻ നാരദൻ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഹത്വം കണ്ടു അതിശയിച്ചുകൊണ്ട് സ്തുതിഗാനം ആലപിച്ചു. യാഗങ്ങൾ, ദാനങ്ങൾ, തപസ്സു, വീര്യം, വിദ്യ എന്നിവയിലൂടെ മറ്റേതൊരു രാജാവും കർത്തവീര്യന്റെ പാതയിൽ എത്താൻ കഴിയില്ല. അർജുനൻ ആയിരം ഭുജങ്ങൾ, കവർ, വില്ലും ബാണങ്ങളും ധരിച്ച് രഥത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ, യോഗശക്തിയോടെ ഏഴു ദ്വീപുകൾ മുഴുവൻ മനുഷ്യർ അദ്ദേഹത്തെ കണ്ടു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണകാലത്ത് ജനങ്ങൾക്ക് ധനനഷ്ടം, ദു:ഖം, അകത്വം ഒന്നും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല; മഹാരാജാവ് തന്റെ ശക്തിയാൽ, നീതിയോടെ അവരെ സംരക്ഷിച്ചു. ലോകത്തിലെ എല്ലാ രത്നങ്ങൾക്കും ഉടമയായ ചക്രവർത്തി, കർത്തവീര്യൻ, കൃഷിക്കാരനും, പശുക്കാരനും, വയൽകാവൽക്കാരനും ആയിരുന്നു. യോഗശക്തിയാൽ, അദ്ദേഹം പര്ജന്യനു സമമായ മഴവർഷകൻ; അർജുനൻ എന്ന പേരിൽ, ആയിരം ഭുജങ്ങൾ കൊണ്ട് വില്ലിന്റെ ദാരത്തിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ത്വക്ക് കട്ടിയായിരുന്നു. ശരത്കാലത്തിലെ സൂര്യനു സമമായ ആയിരം കിരണങ്ങളാൽ പ്രകാശിച്ച അദ്ദേഹം, മഹിഷ്മതിയിലെ മനുഷ്യരിൽ പാമ്പിനു സമമായ മഹാത്മാവായിരുന്നു. കർക്കോടകന്റെ പുത്രന്മാരെ ജയിച്ച ശേഷം, ആ നഗരത്തിൽ അവരെ പാർപ്പിച്ചു; കമലനയനനായവരേ, മഴക്കാലത്ത് സമുദ്രത്തിന്റെ ഒഴുക്ക് അദ്ദേഹം തടഞ്ഞു. കളിയിലാണെന്നതുപോലെ, അദ്ദേഹം നദിയെ അതിന്റെ ഒഴുക്കിന് വിരുദ്ധമായി തിരിച്ചു, തന്റെ ഭുജങ്ങൾ കൊണ്ട്; ആ നദി, കിഴക്കൻ ഗ്രാമങ്ങളാൽ നിരന്നത്, അദ്ദേഹത്തിന്റെ കളിയുടെ ഭാഗമായി ആയിരുന്നു. ആയിരം തിരയോടുകൂടിയ നർമ്മദാ നദി, ഭയപ്പെടുന്നു; കാരണം, അദ്ദേഹം തന്റെ ആയിരം ഭുജങ്ങൾ കൊണ്ട് മഹാസമുദ്രത്തെ എറിഞ്ഞു. പാതാളത്തിൽ താമസിക്കുന്ന മഹാസർപ്പങ്ങൾ, ഭയപ്പെട്ട് അചലമായിരുന്നു; അദ്ദേഹം സമുദ്രത്തെ churn ചെയ്തു, വലിയ തിരകളും, മത്സ്യങ്ങളും, വാൽമുതലകളും ചിതറിച്ചു. അദ്ദേഹം ആയിരം ഭുജങ്ങൾ കൊണ്ട് കാറ്റ് അടിച്ച കുഡിയുള്ള വെള്ളം, തിരികൊണ്ടു, ചുഴികളാൽ ഉണങ്ങിയ വെള്ളം സഞ്ചലിപ്പിച്ചു. ദേവതകളും, അസുരന്മാരും ക്ഷീരസമുദ്രത്തിൽ മന്ദാര പർവതം എറിഞ്ഞതുപോലെ, അവരും ഭയപ്പെട്ടു, അമൃതം ജനിക്കുമെന്ന് സംശയിച്ചു. അപ്രതീക്ഷിതമായി, മഹാരാജാവിനെ കണ്ട മഹാസർപ്പങ്ങൾ ഭയപ്പെട്ട്, തലകുനിയിച്ചു, ഉയർന്നു. സന്ധ്യയിൽ, കാറ്റ് അടിച്ച വാഴത്തണ്ടിനുപോലെ, അദ്ദേഹം വില്ലിൽ പഞ്ചബാണങ്ങൾ വേഗത്തിൽ എറിഞ്ഞു. ലങ്കാധിപനായ രാവണനും, അവന്റെ സൈന്യവും അജ്ഞാനത്തിലാക്കി, കർത്തവീര്യൻ അവനെ ശക്തിയോടെ കീഴടക്കി, മഹിഷ്മതിയിൽ ബന്ധിച്ചു. പുൽസ്ത്യവംശജനായ രാവണൻ അർജുനന്റെ കൈയിൽ ബന്ധിതനാണെന്നു കേട്ട്, പുൽസ്ത്യൻ അർജുനനെ കാണാൻ വന്നു. പുൽസ്ത്യന്റെ അപേക്ഷയിൽ, കർത്തവീര്യൻ രാവണനെ മോചിപ്പിച്ചു; ഒരിക്കൽ ആയിരം ഭുജങ്ങൾ കൊണ്ട് വില്ലിന്റെ ശബ്ദം മുഴങ്ങിച്ചിരുന്ന രാവണനെ. ഒരു യುಗാന്തത്തിൽ, മേഘങ്ങൾ പൊട്ടുന്നതുപോലോ, ഭർഗവന്റെ ശക്തി യുദ്ധത്തിൽ കർത്തവീര്യന്റെ ശക്തി വെട്ടിച്ചുറ്റി. ആയിരം ഭുജങ്ങൾ ഉള്ള രാജാവിന്റെ സ്വർണ്ണപനത്തോട്ടം പോലെ, ഒരിക്കൽ ചിത്രഭാനു, ദാഹത്താൽ കർത്തവീര്യനോട് ഭിക്ഷ ചോദിച്ചു. ആ വീരൻ ഏഴു ദ്വീപുകളും, അഗ്നിയുടെ പുരാതന നഗരങ്ങളും, ഗ്രാമങ്ങളും, ചെറുപട്ടണങ്ങളും, തന്റെ എല്ലാ ഭൂമികളും ദാനമായി നൽകി. ചിത്രഭാനു അവയെല്ലാം ദഹിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു; എന്നാൽ, അതു മഹാത്മാവായ കർത്തവീര്യന്റെ ശക്തിയാൽ ആയിരുന്നു. കർത്തവീര്യന്റെ പർവതങ്ങളും, വനങ്ങളും, വരുണപുത്രന്റെ ശോഭനമായ, ശൂന്യമായ ആശ്രമവും ചിത്രഭാനു ദഹിച്ചു. ചിത്രഭാനു ഭയപ്പെട്ടു, ഹൈഹയനായ കർത്തവീര്യനെ ദഹിച്ചു; വരുണൻ ഒരിക്കൽ ഏറ്റവും പ്രകാശമുള്ള പുത്രനായി അവനെ നേടുകയും ചെയ്തു. പ്രസിദ്ധനായ വസിഷ്ഠമുനി, ആപവ എന്ന പേരിൽ, അർജുനന്റെ മേൽ കോപത്തിൽ ശാപം ഉണർത്തി. "ഹൈഹയേ, നീ എന്റെ വനത്തെ സംരക്ഷിച്ചില്ല; നീ ഭയാനകമായ പ്രവർത്തി നടത്തി; മറ്റൊരാൾ നിന്നെ കൊല്ലും," എന്നായിരുന്നു ആ ശാപം. ശക്തിയുള്ള രാമൻ, ജമദഗ്നിയുടെ പുത്രൻ, പ്രശസ്തനായ ഭർഗവൻ, നിന്നെ ആയിരം ഭുജങ്ങൾ വെട്ടി നശിപ്പിക്കും. ഭർഗവൻ എന്ന ബ്രാഹ്മണതപസ്വി, നിന്റെ ധനം ഒരിക്കലും നഷ്ടപ്പെട്ടില്ല, ശത്രുക്കളെ ജയിച്ചു; അദ്ദേഹം നിന്നെ കൊല്ലും. ആ മഹാമുനിയുടെ ശാപത്താൽ, ജനങ്ങളെ നീതിയോടെ സംരക്ഷിച്ച രാജാവിന്റെ മരണവും സംഭവിച്ചു. ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, അതുപോലെ, ഒരിക്കൽ കർത്തവീര്യൻ തന്നെ ഒരു വരം അഭ്യർത്ഥിച്ചു; ആ മഹാത്മാവിന് നൂറു പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു, അതിൽ അഞ്ച് മാത്രം ശേഷിച്ചു. ആയുധങ്ങളിലെ പ്രാവീണ്യം, ശക്തി, ധൈര്യം, നീതി, പ്രശസ്തി എന്നിവയുള്ളവരായിരുന്നു അവർ: ശൂരസേനൻ, ശൂരൻ, വൃഷണൻ, മധുപധ്വജൻ. അവന്റേത് ആയിരുന്നു ജയധ്വജ എന്ന മഹാരാജാവ്, അവന്തി ദേശത്തിലെ, കർത്തവീര്യന്റെ പുത്രൻ, ശക്തിയും വൈഭവവും നിറഞ്ഞവൻ.