ತತಃ ಸಂಶಯಮ್ ಆಪನ್ನಾಸ್ ತಾರಾಮ್ ಊಚುಃ ಸುರೋತ್ತಮಾಃ ಸತ್ಯಂ ಬ್ರೂಹಿ ಸುತಃ ಕಸ್ಯ ಸೋಮಸ್ಯಾಥ ಬೃಹಸ್ಪತೇಃ
ಆಗ ಸಂಶಯಗೊಂಡ ದೇವತೆಗಳು ತಾರೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದರು: 'ನಿಜವನ್ನು ಹೇಳು—ಈ ಮಗನು ಸೋಮನವರಾ ಅಥವಾ ಬೃಹಸ್ಪತಿಯವರಾ?'
ಪೃಚ್ಛ್ಯಮಾನಾ ಯದಾ ದೇವೈರ್ ನಾಹ ಸಾ ವಿಬುಧಾನ್ ಕಿಲ ತದಾ ತಾಂ ಶಪ್ತುಮ್ ಆರಬ್ಧಃ ಕುಮಾರೋ ದಸ್ಯುಹನ್ತಮಃ
ದೇವತೆಗಳು ಕೇಳಿದರೂ ಅವಳು ಉತ್ತರಿಸದಿದ್ದಾಗ, ಆ ಶೂರವೀರ ಕುಮಾರನು ಅವಳನ್ನು ಶಪಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು.
ತಂ ನಿವಾರ್ಯ ತತೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ತಾರಾಂ ಪಪ್ರಚ್ಛ ಸಂಶಯಮ್ ಯದ್ ಅತ್ರ ತಥ್ಯಂ ತದ್ ಬ್ರೂಹಿ ತಾರೇ ಕಸ್ಯ ಸುತಸ್ ತ್ವ್ ಅಯಮ್
ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವನನ್ನು ತಡೆಯಿತು, ತಾರೆಯ ಬಳಿ ಸಂಶಯವನ್ನು ಕೇಳಿದನು: 'ನಿಜವನ್ನು ಹೇಳು ತಾರೇ, ಈ ಮಗನು ಯಾರದು?'
ಉವಾಚ ಪ್ರಾಞ್ಜಲಿಃ ಸಾ ತಂ ಸೋಮಸ್ಯೇತಿ ಪಿತಾಮಹಮ್ ತದಾ ತಂ ಮೂರ್ಧ್ನಿ ಚಾಘ್ರಾಯ ಸೋಮೋ ರಾಜಾ ಸುತಂ ಪ್ರತಿ
ಅವಳು ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಉತ್ತರಿಸಿದಳು: 'ಈ ಮಗನು ಸೋಮನ ಮಗನು' ಎಂದು ಪಿತಾಮಹನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು. ಆಗ ಸೋಮರಾಜನು ಮಗನ ತಲೆಯನ್ನು ವಾಸಿಸಿ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು.
ಬುಧ ಇತ್ಯ್ ಅಕರೋನ್ ನಾಮ ತಸ್ಯ ಬಾಲಸ್ಯ ಧೀಮತಃ ಪ್ರತಿಕೂಲಂ ಚ ಗಗನೇ ಸಮಭ್ಯುತ್ತಿಷ್ಠತೇ ಬುಧಃ
ಆ ಧೀಮಂತ ಮಗನಿಗೆ ಬುದ್ಧ ಎಂಬ ಹೆಸರಿಟ್ಟರು; ಬುದ್ಧನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಇತರರಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಉದಯಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಉತ್ಪಾದಯಾಮ್ ಆಸ ತದಾ ಪುತ್ರಂ ವೈರಾಜಪುತ್ರಿಕಮ್ ತಸ್ಯಾಪತ್ಯಂ ಮಹಾತೇಜಾ ಬಭೂವೈಲಃ ಪುರೂರವಾಃ
ಆಗ ಅವನು ವೈರೋಜನನ ಮಗಳ ಮೂಲಕ ಮಗನನ್ನು ಪಡೆದನು; ಆ ಮಗನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಪುರುರಾವನು ಹುಟ್ಟಿದನು.
ಉರ್ವಶ್ಯಾಂ ಜಜ್ಞಿರೇ ಯಸ್ಯ ಪುತ್ರಾಃ ಸಪ್ತ ಮಹಾತ್ಮನಃ ಏತತ್ ಸೋಮಸ್ಯ ವೋ ಜನ್ಮ ಕೀರ್ತಿತಂ ಕೀರ್ತಿವರ್ಧನಮ್
ಆ ಮಹಾತ್ಮನಿಗೆ ಉರ್ವಶಿಯಿಂದ ಏಳು ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು; ಈ ರೀತಿ ಸೋಮನವರ ಪವಿತ್ರ ಜನ್ಮವನ್ನು ನಿಮಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಂಶಮ್ ಅಸ್ಯ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠಾಃ ಕೀರ್ತ್ಯಮಾನಂ ನಿಬೋಧತ ಧನ್ಯಮ್ ಆಯುಷ್ಯಮ್ ಆರೋಗ್ಯಂ ಪುಣ್ಯಂ ಸಂಕಲ್ಪಸಾಧನಮ್
ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರೆ, ಈಗ ಅವನ ವಂಶವನ್ನು ಕೇಳಿರಿ; ಅದು ಧನ್ಯತೆ, ಆಯುಷ್ಯ, ಆರೋಗ್ಯ, ಪುಣ್ಯ ಮತ್ತು ಇಚ್ಛಾಪೂರ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಸೋಮಸ್ಯ ಜನ್ಮ ಶ್ರುತ್ವೈವ ಪಾಪೇಭ್ಯೋ ವಿಪ್ರಮುಚ್ಯತೇ
ಸೋಮನ ಜನ್ಮವನ್ನು ಕೇಳಿದಮಾತ್ರಕ್ಕೂ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಬಹುದು.
ಬುಧಸ್ಯ ತು ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠಾ ವಿದ್ವಾನ್ ಪುತ್ರಃ ಪುರೂರವಾಃ ತೇಜಸ್ವೀ ದಾನಶೀಲಶ್ ಚ ಯಜ್ವಾ ವಿಪುಲದಕ್ಷಿಣಃ
ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರೆ, ಬುದ್ಧನ ವಿದ್ಯಾವಂತ ಮಗನು ಪುರುರಾವನು; ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ದಾನಶೀಲ, ಯಜ್ಞಪ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಉದಾರ ಮನಸ್ಸಿನವನಾಗಿದ್ದನು.
ಬ್ರಹ್ಮವಾದೀ ಪರಾಕ್ರಾನ್ತಃ ಶತ್ರುಭಿರ್ ಯುಧಿ ದುರ್ದಮಃ ಆಹರ್ತಾ ಚಾಗ್ನಿಹೋತ್ರಸ್ಯ ಯಜ್ಞಾನಾಂ ಚ ಮಹೀಪತಿಃ
ಅವನು ವೇದಾಂತವನ್ನು ಹೇಳುವವನು, ಶೂರನಾದವನು, ಶತ್ರುಗಳು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದವನು, ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರವನ್ನು ಮಾಡುವವನು, ಯಜ್ಞಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು, ರಾಜನೇ.
ಸತ್ಯವಾದೀ ಪುಣ್ಯಮತಿಃ ಸಮ್ಯಕ್ಸಂವೃತಮೈಥುನಃ ಅತೀವ ತ್ರಿಷು ಲೋಕೇಷು ಯಶಸಾಪ್ರತಿಮಃ ಸದಾ
ಅವನು ಸದಾ ಸತ್ಯವನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದನು, ಪುಣ್ಯಮಯ ಮನಸ್ಸು ಹೊಂದಿದ್ದನು, ಕಾಮದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಮಿತನಾಗಿದ್ದನು, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅವನಿಗೆ ಸಮಾನನಾದ ಖ್ಯಾತಿಯು ಯಾರಿಗೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ತಂ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಂ ಶಾನ್ತಂ ಧರ್ಮಜ್ಞಂ ಸತ್ಯವಾದಿನಮ್ ಉರ್ವಶೀ ವರಯಾಮ್ ಆಸ ಹಿತ್ವಾ ಮಾನಂ ಯಶಸ್ವಿನೀ
ಆ ಶಾಂತಸ್ವಭಾವದ, ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದ, ಸತ್ಯವನ್ನೇ ಹೇಳುವ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಯನ್ನು, ತನ್ನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಬದಿಗೊತ್ತಿ, ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾದ ಉರ್ವಶಿಯು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿಕೊಂಡಳು.
ತಯಾ ಸಹಾವಸದ್ ರಾಜಾ ದಶ ವರ್ಷಾಣಿ ಪಞ್ಚ ಚ ಷಟ್ ಪಞ್ಚ ಸಪ್ತ ಚಾಷ್ಟೌ ಚ ದಶ ಚಾಷ್ಟೌ ಚ ಭೋ ದ್ವಿಜಾಃ
ಅವಳ ಜೊತೆ ಆ ರಾಜನು ಹತ್ತು ವರ್ಷ, ಐದು ವರ್ಷ, ಆರು ವರ್ಷ, ಮತ್ತೆ ಐದು, ಏಳು, ಎಂಟು, ಹತ್ತು ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಾಸವಿದ್ದನು, ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ.
ವನೇ ಚೈತ್ರರಥೇ ರಮ್ಯೇ ತಥಾ ಮನ್ದಾಕಿನೀತಟೇ ಅಲಕಾಯಾಂ ವಿಶಾಲಾಯಾಂ ನನ್ದನೇ ಚ ವನೋತ್ತಮೇ
ಚೈತ್ರರಥದ ಸುಂದರ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಮಂದಾಕಿನಿ ನದಿಯ ತಟದಲ್ಲಿ, ವಿಶಾಲವಾದ ಅಲಕಾನಗರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ನಂದನವನದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ವಾಸವಿದ್ದರು.
ಉತ್ತರಾನ್ ಸ ಕುರೂನ್ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಮನೋರಮಫಲದ್ರುಮಾನ್ ಗನ್ಧಮಾದನಪಾದೇಷು ಮೇರುಶೃಙ್ಗೇ ತಥೋತ್ತರೇ
ಆ ರಾಜನು ಉತ್ತರ ಕುರುಗಳನ್ನು ತಲುಪಿ, ಅಲ್ಲಿನ ರುಚಿಕರವಾದ ಹಣ್ಣುಮರಗಳ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ, ಗಂಧಮಾದನ ಪರ್ವತದ ಪಾದದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರದ ಮೇರುವಿನ ಶಿಖರದಲ್ಲಿಯೂ ಇದ್ದನು.
ಏತೇಷು ವನಮುಖ್ಯೇಷು ಸುರೈರ್ ಆಚರಿತೇಷು ಚ ಉರ್ವಶ್ಯಾ ಸಹಿತೋ ರಾಜಾ ರೇಮೇ ಪರಮಯಾ ಮುದಾ
ಈ ಪ್ರಮುಖವಾದ, ದೇವತೆಗಳು ಸಂಚರಿಸುವ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಉರ್ವಶಿಯ ಜೊತೆ ಆ ರಾಜನು ಪರಮ ಆನಂದದಿಂದ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.
ದೇಶೇ ಪುಣ್ಯತಮೇ ಚೈವ ಮಹರ್ಷಿಭಿರ್ ಅಭಿಷ್ಟುತೇ ರಾಜ್ಯಂ ಸ ಕಾರಯಾಮ್ ಆಸ ಪ್ರಯಾಗೇ ಪೃಥಿವೀಪತಿಃ
ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಹೊಗಳಿದ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವಾದ ದೇಶದಲ್ಲಿ, ಪೃಥ್ವೀಪತಿಯಾದ ರಾಜನು ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.
ಏವಂಪ್ರಭಾವೋ ರಾಜಾಸೀದ್ ಐಲಸ್ ತು ನರಸತ್ತಮಃ ಉತ್ತರೇ ಜಾಹ್ನವೀತೀರೇ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನೇ ಮಹಾಯಶಾಃ
ಈ ರೀತಿ ಮಹಿಮೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ರಾಜನು, ಇಳನ ವಂಶದವನು, ಉತ್ತರ ಜಹ್ನವೀ ತಟದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆದವನು.
ಐಲಪುತ್ರಾ ಬಭೂವುಸ್ ತೇ ಸಪ್ತ ದೇವಸುತೋಪಮಾಃ ಗನ್ಧರ್ವಲೋಕೇ ವಿದಿತಾ ಆಯುರ್ ಧೀಮಾನ್ ಅಮಾವಸುಃ
ಅವನಿಗೆ ಉರ್ವಶಿಯಿಂದ ಏಳು ಮಂದಿ ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ದೇವಪುತ್ರರಂತೆ ಗಂಧರ್ವ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು. ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು ಆಯು, ಧೀಮಂತನಾದ ಅಮಾವಸು,
ವಿಶ್ವಾಯುಶ್ ಚೈವ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ಶ್ರುತಾಯುಶ್ ಚ ತಥಾಪರಃ ದೃಢಾಯುಶ್ ಚ ವನಾಯುಶ್ ಚ ಬಹ್ವಾಯುಶ್ ಚೋರ್ವಶೀಸುತಾಃ
ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ ವಿಶ್ವಾಯು, ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಶ್ರುತಾಯು, ದೃಢಾಯು, ವನಾಯು ಮತ್ತು ಬಹ್ವಾಯು—ಇವರು ಎಲ್ಲರೂ ಉರ್ವಶಿಯ ಪುತ್ರರು.
ಅಮಾವಸೋಸ್ ತು ದಾಯಾದೋ ಭೀಮೋ ರಾಜಾಥ ರಾಜರಾಟ್ ಶ್ರೀಮಾನ್ ಭೀಮಸ್ಯ ದಾಯಾದೋ ರಾಜಾಸೀತ್ ಕಾಞ್ಚನಪ್ರಭಃ
ಅಮಾವಸುವಿನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದನು ರಾಜ ಭೀಮನು, ರಾಜಾಧಿರಾಜನು. ಭೀಮನ ಮಗನಾಗಿ ಶ್ರೀಮಂತನಾದ ಕಾಂಚನಪ್ರಭನೂ ರಾಜನಾದನು.
ವಿದ್ವಾಂಸ್ ತು ಕಾಞ್ಚನಸ್ಯಾಪಿ ಸುಹೋತ್ರೋ ಽಭೂನ್ ಮಹಾಬಲಃ ಸುಹೋತ್ರಸ್ಯಾಭವಜ್ ಜಹ್ನುಃ ಕೇಶಿನ್ಯಾ ಗರ್ಭಸಂಭವಃ
ಕಾಂಚನಪ್ರಭನ ಮಗನಾಗಿ ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಸುಹೊತ್ರನು ಜನಿಸಿದನು. ಸುಹೊತ್ರನಿಗೆ ಕೇಶಿನಿಯಿಂದ ಜಹ್ನು ಎಂಬ ಪುತ್ರನು ಹುಟ್ಟಿದನು.
ಆಜಹ್ರೇ ಯೋ ಮಹತ್ ಸತ್ತ್ರಂ ಸರ್ಪಮೇಧಂ ಮಹಾಮಖಮ್ ಪತಿಲೋಭೇನ ಯಂ ಗಙ್ಗಾ ಪತಿತ್ವೇನ ಸಸಾರ ಹ
ಆ ಜಹ್ನು ಮಹಾನ್ ಯಾಗವನ್ನು, ಮಹಾ ಸರ್ಪಯಾಗವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಗಂಗೆಯು ತನ್ನ ಪತಿಯ ಮೇಲೆ ಆಸೆಪಟ್ಟು, ಮಹಿಳೆಯಾಗಿ ಹರಿದುಬಂದಳು.
ನೇಚ್ಛತಃ ಪ್ಲಾವಯಾಮ್ ಆಸ ತಸ್ಯ ಗಙ್ಗಾ ತದಾ ಸದಃ ಸ ತಯಾ ಪ್ಲಾವಿತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಯಜ್ಞವಾಟಂ ಸಮನ್ತತಃ
ಆಗ ಜಹ್ನು ರಾಜನು ಇಚ್ಛಿಸದಿದ್ದರೂ, ಗಂಗೆಯು ಅವನ ಯಜ್ಞಶಾಲೆಯನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿಸಿದಳು. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೂ ತನ್ನ ಯಜ್ಞಸ್ಥಳ ತುಂಬಿರುವುದನ್ನು ಅವನು ನೋಡಿದನು.
ಸೌಹೋತ್ರಿರ್ ಅಶಪದ್ ಗಙ್ಗಾಂ ಕ್ರುದ್ಧೋ ರಾಜಾ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾಃ ಏಷ ತೇ ವಿಫಲಂ ಯತ್ನಂ ಪಿಬನ್ನ್ ಅಮ್ಭಃ ಕರೋಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ಸುಹೊತ್ರನು, ಕ್ರೋಧಗೊಂಡು, ಗಂಗೆಯನ್ನು ಶಪಿಸಿದನು: 'ನಿನ್ನ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ವ್ಯರ್ಥಗೊಳಿಸಲು ನಾನು ನಿನ್ನ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತೇನೆ' ಎಂದನು, ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ.
ಅಸ್ಯ ಗಙ್ಗೇ ಽವಲೇಪಸ್ಯ ಸದ್ಯಃ ಫಲಮ್ ಅವಾಪ್ನುಹಿ ಜಹ್ನುರಾಜರ್ಷಿಣಾ ಪೀತಾಂ ಗಙ್ಗಾಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಮಹರ್ಷಯಃ
'ಈ ಗರ್ವಕ್ಕೆ ತಕ್ಷಣ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸು ಗಂಗೆಯೇ!' ಎಂದು ಶಪಿಸಿದನು. ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಜಹ್ನು ರಾಜನು ಗಂಗೆಯನ್ನು ಕುಡಿದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಪಟ್ಟರು.
ಉಪನಿನ್ಯುರ್ ಮಹಾಭಾಗಾಂ ದುಹಿತೃತ್ವೇನ ಜಾಹ್ನವೀಮ್ ಯುವನಾಶ್ವಸ್ಯ ಪುತ್ರೀಂ ತು ಕಾವೇರೀಂ ಜಹ್ನುರ್ ಆವಹತ್
ಅವರು ಆ ಪುಣ್ಯವಂತಿಯಾದ ಜಹ್ನವಿಯನ್ನು ಅವನಿಗೆ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಸಿದರು. ಜಹ್ನು ಯುವನಾಶ್ವನ ಪುತ್ರಿಯಾದ ಕಾವೇರಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು.
ಯುವನಾಶ್ವಸ್ಯ ಶಾಪೇನ ಗಙ್ಗಾರ್ಧೇನ ವಿನಿರ್ಗತಾ ಕಾವೇರೀಂ ಸರಿತಾಂ ಶ್ರೇಷ್ಠಾಂ ಜಹ್ನೋರ್ ಭಾರ್ಯಾಮ್ ಅನಿನ್ದಿತಾಮ್
ಯುವನಾಶ್ವನ ಶಾಪದಿಂದ ಗಂಗೆಯು ಅರ್ಧಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಕಾವೇರಿ ನದಿಗೆ ಸೇರಿತು. ಆ ಕಾವೇರಿ, ಜಹ್ನು ಮಹರ್ಷಿಯ ನಿರ್ದೋಷಿಯಾದ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದಳು.
ಜಹ್ನುಸ್ ತು ದಯಿತಂ ಪುತ್ರಂ ಸುನದ್ಯಂ ನಾಮ ಧಾರ್ಮಿಕಮ್ ಕಾವೇರ್ಯಾಂ ಜನಯಾಮ್ ಆಸ ಅಜಕಸ್ ತಸ್ಯ ಚಾತ್ಮಜಃ
ಜಹ್ನು ಮಹರ್ಷಿಯು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯವಾದ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ಪತ್ನಿ ಕಾವೇರಿಯಿಂದ ಸುನಂದ ಎಂಬ ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ ಮಗನನ್ನು ಪಡೆದನು. ಆ ಸುನಂದನಿಗೆ ಅಜಕ ಎಂಬ ಮಗನಾಗಿದ್ದನು.