ದೇವರ್ಷಿಃ ಪ್ರಿಯಸಂವಾದೋ ನಾರದಃ ಪ್ರಾಬ್ರವೀದ್ ಇದಮ್ ನಾಶಾಯ ವಚನಂ ತೇಷಾಂ ಶಾಪಾಯೈವಾತ್ಮನಸ್ ತಥಾ
ದೇವರ್ಷಿ ನಾರದನು, ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ಹೊಂದಿದ್ದವನು, ಅವರ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಶಾಪಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
ಯಂ ಕಶ್ಯಪಃ ಸುತವರಂ ಪರಮೇಷ್ಠೀ ವ್ಯಜೀಜನತ್ ದಕ್ಷಸ್ಯ ವೈ ದುಹಿತರಿ ದಕ್ಷಶಾಪಭಯಾನ್ ಮುನಿಃ
ಪರಮೇಶ್ಠಿಯಾದ ಕಶ್ಯಪನು, ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರಿಯಲ್ಲಿಯೇ, ದಕ್ಷನ ಶಾಪದ ಭಯದಿಂದ, ಒಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುತ್ರನನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು.
ಪೂರ್ವಂ ಸ ಹಿ ಸಮುತ್ಪನ್ನೋ ನಾರದಃ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಃ ಅಸಿಕ್ನ್ಯಾಮ್ ಅಥ ವೈರಣ್ಯಾಂ ಭೂಯೋ ದೇವರ್ಷಿಸತ್ತಮಃ
ಹಿಂದೆ ನಾರದನು ಪರಮೇಶ್ಠಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದನು. ನಂತರ, ದೇವರ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದನು, ಅಸಿಕ್ನಿಯಲ್ಲಿ, ವೈರಣಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟಿದನು.
ತಂ ಭೂಯೋ ಜನಯಾಮ್ ಆಸ ಪಿತೇವ ಮುನಿಪುಂಗವಮ್ ತೇನ ದಕ್ಷಸ್ಯ ವೈ ಪುತ್ರಾ ಹರ್ಯಶ್ವಾ ಇತಿ ವಿಶ್ರುತಾಃ
ಅವನನ್ನು ಪುನಃ ತಂದೆಯಂತೆ ಹುಟ್ಟಿಸಿದನು, ಅವನು ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನಾದನು. ಅವನಿಂದ ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರರು ಹರ್ಯಶ್ವರು ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದರು.
ನಿರ್ಮಥ್ಯ ನಾಶಿತಾಃ ಸರ್ವೇ ವಿಧಿನಾ ಚ ನ ಸಂಶಯಃ ತಸ್ಯೋದ್ಯತಸ್ ತದಾ ದಕ್ಷೋ ನಾಶಾಯಾಮಿತವಿಕ್ರಮಃ
ಅವನು ಎಲ್ಲರನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಾಶಮಾಡಿದನು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಆಗ ದಕ್ಷನು ದೃಢನಿಶ್ಚಯದಿಂದ ಅವರ ನಾಶಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದನು.
ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷೀನ್ ಪುರತಃ ಕೃತ್ವಾ ಯಾಚಿತಃ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಾ ತತೋ ಽಭಿಸಂಧಿಶ್ ಚಕ್ರೇ ವೈ ದಕ್ಷಸ್ಯ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಾ
ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಪರಮೇಶ್ಠಿಯಿಂದ ಬೇಡಿಕೊಂಡು, ನಂತರ ದಕ್ಷನು ಪರಮೇಶ್ಠಿಯೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು.
ಕನ್ಯಾಯಾಂ ನಾರದೋ ಮಹ್ಯಂ ತವ ಪುತ್ರೋ ಭವೇದ್ ಇತಿ ತತೋ ದಕ್ಷಃ ಸುತಾಂ ಪ್ರಾದಾತ್ ಪ್ರಿಯಾಂ ವೈ ಪರಮೇಷ್ಠಿನೇ ಸ ತಸ್ಯಾಂ ನಾರದೋ ಜಜ್ಞೇ ಭೂಯಃ ಶಾಪಭಯಾದ್ ಋಷಿಃ
ನಾರದನು ನನ್ನಿಗೆ ನಿನ್ನ ಪ್ರಿಯವಾದ ಮಗಳ ಮೂಲಕ ಜನಿಸಿದ್ದಾನೆ. ದಕ್ಷನು ಶಾಪದ ಭಯದಿಂದ ತನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗೆ ನನಗೆ ಕೇಳಿದಂತೆ ಕೊಟ್ಟನು.
ಕಥಂ ಪ್ರಣಾಶಿತಾಃ ಪುತ್ರಾ ನಾರದೇನ ಮಹರ್ಷಿಣಾ ಪ್ರಜಾಪತೇಃ ಸೂತವರ್ಯ ಶ್ರೋತುಮ್ ಇಚ್ಛಾಮ ತತ್ತ್ವತಃ
ಮಹರ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಪುತ್ರರನ್ನು ಮಹರ್ಷಿ ನಾರದನು ಹೇಗೆ ನಾಶಮಾಡಿದನು ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ನಾವು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ.
ದಕ್ಷಸ್ಯ ಪುತ್ರಾ ಹರ್ಯಶ್ವಾ ವಿವರ್ಧಯಿಷವಃ ಪ್ರಜಾಃ ಸಮಾಗತಾ ಮಹಾವೀರ್ಯಾ ನಾರದಸ್ ತಾನ್ ಉವಾಚ ಹ
ದಕ್ಷನ ಪುತ್ರರಾದ ಹರ್ಯಶ್ವರು ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಉತ್ಸುಕರಾಗಿದ್ದರು. ಆ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿದ್ದಾಗ ನಾರದನು ಅವರೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ಬಾಲಿಶಾ ಬತ ಯೂಯಂ ವೈ ನಾಸ್ಯಾ ಜಾನೀತ ವೈ ಭುವಃ ಪ್ರಮಾಣಂ ಸ್ರಷ್ಟುಕಾಮಾ ವೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಾಚೇತಸಾತ್ಮಜಾಃ
ಪ್ರಚೇತಸನ ಮಗನೇ, ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಇನ್ನೂ ಬಾಲಿಶರಾಗಿದ್ದೀರಿ. ಈ ಭೂಮಿಯ ಗಾತ್ರವನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೀರಿ.
ಅನ್ತರ್ ಊರ್ಧ್ವಮ್ ಅಧಶ್ ಚೈವ ಕಥಂ ಸೃಜಥ ವೈ ಪ್ರಜಾಃ ತೇ ತು ತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ಪ್ರಯಾತಾಃ ಸರ್ವತೋ ದಿಶಃ
ಮೇಲೆ, ಕೆಳಗೆ, ಒಳಗೆಯೂ ಹೇಗೆ ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು? ನಾರದನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವರು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಗೂ ಹೋದರು.
ಅದ್ಯಾಪಿ ನ ನಿವರ್ತನ್ತೇ ಸಮುದ್ರೇಭ್ಯ ಇವಾಪಗಾಃ ಹರ್ಯಶ್ವೇಷ್ವ್ ಅಥ ನಷ್ಟೇಷು ದಕ್ಷಃ ಪ್ರಾಚೇತಸಃ ಪುನಃ
ಇಂದುವರೆಗೂ ಅವರು ಹಿಂದಿರುಗಿಲ್ಲ, ನದಿಗಳು ಸಮುದ್ರ ಸೇರಿದ ಮೇಲೆ ಹಿಂತಿರುಗದಂತೆ. ಹರ್ಯಶ್ವರು ಹೋದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಚೇತಸನ ಮಗನಾದ ದಕ್ಷನು ಮತ್ತೆ—
ವೈರಣ್ಯಾಮ್ ಅಥ ಪುತ್ರಾಣಾಂ ಸಹಸ್ರಮ್ ಅಸೃಜತ್ ಪ್ರಭುಃ ವಿವರ್ಧಯಿಷವಸ್ ತೇ ತು ಶಬಲಾಶ್ವಾಸ್ ತಥಾ ಪ್ರಜಾಃ
ಆಮೇಲೆ ಪ್ರಭುವಾದ ದಕ್ಷನು ವೈರಣಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಸಾವಿರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಅವರೂ ಕೂಡ ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಉತ್ಸುಕರಾಗಿದ್ದ ಶಬಲಾಶ್ವರು.
ಪೂರ್ವೋಕ್ತಂ ವಚನಂ ತೇ ತು ನಾರದೇನ ಪ್ರಚೋದಿತಾಃ ಅನ್ಯೋನ್ಯಮ್ ಊಚುಸ್ ತೇ ಸರ್ವೇ ಸಮ್ಯಗ್ ಆಹ ಮಹಾನ್ ಋಷಿಃ
ಹಿಂದಿನಂತೆಯೇ ನಾರದನು ಅವರಿಗೂ ಅದೇ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು. ಆಗ ಅವರು ಪರಸ್ಪರ, 'ಮಹರ್ಷಿಯು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸರಿಯಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಭ್ರಾತೄಣಾಂ ಪದವೀಂ ಜ್ಞಾತುಂ ಗನ್ತವ್ಯಂ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ಪ್ರಮಾಣಂ ಪೃಥ್ವ್ಯಾಶ್ ಚ ಸುಖಂ ಸ್ರಕ್ಷ್ಯಾಮಹೇ ಪ್ರಜಾಃ
'ನಾವು ನಮ್ಮ ಅಣ್ಣಂದಿರ ಹಾದಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲೇಬೇಕು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವೇ ಇಲ್ಲ. ಭೂಮಿಯ ಗಾತ್ರವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸೋಣ.'
ತೇ ಽಪಿ ತೇನೈವ ಮಾರ್ಗೇಣ ಪ್ರಯಾತಾಃ ಸರ್ವತೋ ದಿಶಮ್ ಅದ್ಯಾಪಿ ನ ನಿವರ್ತನ್ತೇ ಸಮುದ್ರೇಭ್ಯ ಇವಾಪಗಾಃ
ಅವರೂ ಕೂಡ ಅದೇ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಗೂ ಹೋದರು. ಇಂದಿಗೂ ಅವರು ಹಿಂತಿರುಗಿಲ್ಲ, ನದಿಗಳು ಸಮುದ್ರ ಸೇರಿದ ಮೇಲೆ ಹಿಂತಿರುಗದಂತೆ.
ತದಾ ಪ್ರಭೃತಿ ವೈ ಭ್ರಾತಾ ಭ್ರಾತುರ್ ಅನ್ವೇಷಣೇ ದ್ವಿಜಾಃ ಪ್ರಯಾತೋ ನಶ್ಯತಿ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ತನ್ ನ ಕಾರ್ಯಂ ವಿಪಶ್ಚಿತಾ
ಆ ಕಾಲದಿಂದಲೂ, ದ್ವಿಜರೆ, ತಮ್ಮ ಅಣ್ಣನನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಹೋದ ಸಹೋದರನು ಬೇಗ ನಾಶವಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹಾಗೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
ತಾಂಶ್ ಚೈವ ನಷ್ಟಾನ್ ವಿಜ್ಞಾಯ ಪುತ್ರಾನ್ ದಕ್ಷಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ಷಷ್ಟಿಂ ತತೋ ಽಸೃಜತ್ ಕನ್ಯಾ ವೈರಣ್ಯಾಮ್ ಇತಿ ನಃ ಶ್ರುತಮ್
ಪುತ್ರರು ನಾಶವಾದುದನ್ನು ಅರಿತು, ಪ್ರಜಾಪತಿ ದಕ್ಷನು ವೈರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅರುವತ್ತು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು ಎಂದು ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ.
ತಾಸ್ ತದಾ ಪ್ರತಿಜಗ್ರಾಹ ಭಾರ್ಯಾರ್ಥಂ ಕಶ್ಯಪಃ ಪ್ರಭುಃ ಸೋಮೋ ಧರ್ಮಶ್ ಚ ಭೋ ವಿಪ್ರಾಸ್ ತಥೈವಾನ್ಯೇ ಮಹರ್ಷಯಃ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ, ಕಶ್ಯಪನು ಅವಳನ್ನು ಹೆಂಡತಿಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಸೋಮನು, ಧರ್ಮನು ಮತ್ತು ಇತರ ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.
ದದೌ ಸ ದಶ ಧರ್ಮಾಯ ಕಶ್ಯಪಾಯ ತ್ರಯೋದಶ ಸಪ್ತವಿಂಶತಿ ಸೋಮಾಯ ಚತಸ್ರೋ ಽರಿಷ್ಟನೇಮಿನೇ
ಅವನಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಜನರನ್ನು ಧರ್ಮನಿಗೆ, ಹದಿಮೂರು ಜನರನ್ನು ಕಶ್ಯಪನಿಗೆ, ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು ಜನರನ್ನು ಸೋಮನಿಗೆ, ನಾಲ್ಕು ಜನರನ್ನು ಅರಿಷ್ಟನೇಮಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.
ದ್ವೇ ಚೈವ ಬಹುಪುತ್ರಾಯ ದ್ವೇ ಚೈವಾಙ್ಗಿರಸೇ ತಥಾ ದ್ವೇ ಕೃಶಾಶ್ವಾಯ ವಿದುಷೇ ತಾಸಾಂ ನಾಮಾನಿ ಮೇ ಶೃಣು
ಇನ್ನೂ ಎರಡು ಜನರನ್ನು ಬಹುಪುತ್ರನಿಗೆ, ಎರಡು ಜನರನ್ನು ಅಂಗಿರಸನಿಗೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ಜನರನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಕೃಶಾಶ್ವನಿಗೂ ಕೊಟ್ಟನು. ಅವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ನನಗಿಂದ ಕೇಳಿ.
ಅರುನ್ಧತೀ ವಸುರ್ ಯಾಮೀ ಲಮ್ಬಾ ಭಾನುರ್ ಮರುತ್ವತೀ ಸಂಕಲ್ಪಾ ಚ ಮುಹೂರ್ತಾ ಚ ಸಾಧ್ಯಾ ವಿಶ್ವಾ ಚ ಭೋ ದ್ವಿಜಾಃ
ಅರುಂಧತಿ, ವಸು, ಯಾಮಿ, ಲಂಬಾ, ಭಾನು, ಮರುತ್ವತಿ, ಸಂಕಲ್ಪಾ, ಮುಹೂರ್ತಾ, ಸಾಧ್ಯಾ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆ.
ಧರ್ಮಪತ್ನ್ಯೋ ದಶ ತ್ವ್ ಏತಾಸ್ ತಾಸ್ವ್ ಅಪತ್ಯಾನಿ ಬೋಧತ ವಿಶ್ವೇದೇವಾಸ್ ತು ವಿಶ್ವಾಯಾಃ ಸಾಧ್ಯಾ ಸಾಧ್ಯಾನ್ ವ್ಯಜಾಯತ
ಈ ಹತ್ತು ಜನರು ಧರ್ಮನ ಪತ್ನಿಯರು. ಅವರ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ. ವಿಶ್ವಾದಿಂದ ವಿಶ್ವದೇವರು, ಸಾಧ್ಯೆಯಿಂದ ಸಾಧ್ಯರು ಹುಟ್ಟಿದರು.
ಮರುತ್ವತ್ಯಾಂ ಮರುತ್ವನ್ತೋ ವಸೋಸ್ ತು ವಸವಃ ಸುತಾಃ ಭಾನೋಸ್ ತು ಭಾನವಃ ಪುತ್ರಾ ಮುಹೂರ್ತಾಸ್ ತು ಮುಹೂರ್ತಜಾಃ
ಮರುತ್ವತಿಯ ಮಗರು ಮರುತ್ವರು, ವಸುವಿನ ಮಕ್ಕಳೇ ವಸುಗಳು, ಭಾನುವಿನ ಮಕ್ಕಳು ಭಾನುಗಳು, ಮುಹೂರ್ತೆಯ ಮಕ್ಕಳೇ ಮುಹೂರ್ತರು.
ಲಮ್ಬಾಯಾಶ್ ಚೈವ ಘೋಷೋ ಽಥ ನಾಗವೀಥೀ ಚ ಯಾಮಿಜಾ ಪೃಥಿವೀ ವಿಷಯಂ ಸರ್ವಮ್ ಅರುನ್ಧತ್ಯಾಂ ವ್ಯಜಾಯತ
ಲಂಬಾದಿಂದ ಘೋಷ ಎಂಬವರು ಹುಟ್ಟಿದರು. ನಾಗವೀಥಿಯಿಂದ ಯಾಮಿಜಾ ಎಂಬವರು ಜನಿಸಿದರು. ಭೂಮಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಅರುಂಧತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಕಟವಾದವು.
ಸಂಕಲ್ಪಾಯಾಸ್ ತು ವಿಶ್ವಾತ್ಮಾ ಜಜ್ಞೇ ಸಂಕಲ್ಪ ಏವ ಹಿ ನಾಗವೀಥ್ಯಾಂ ಚ ಯಾಮಿನ್ಯಾಂ ವೃಷಲಶ್ ಚ ವ್ಯಜಾಯತ
ಸಂಕಲ್ಪೆಯಿಂದ ವಿಶ್ವಾತ್ಮಾ ಎಂಬವರು ಹುಟ್ಟಿದರು, ಏಕೆಂದರೆ ಸಂಕಲ್ಪವೇ ಅವರ ಸ್ವರೂಪ. ನಾಗವೀಥಿ ಮತ್ತು ಯಾಮಿನಿಯಿಂದ ವೃಷಲ ಎಂಬವರು ಜನಿಸಿದರು.
ಪರಾ ಯಾಃ ಸೋಮಪತ್ನೀಶ್ ಚ ದಕ್ಷಃ ಪ್ರಾಚೇತಸೋ ದದೌ ಸರ್ವಾ ನಕ್ಷತ್ರನಾಮ್ನ್ಯಸ್ ತಾ ಜ್ಯೋತಿಷೇ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಾಃ
ಪರಾ ಎಂಬ ಚಂದ್ರನ ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ಪ್ರಚೇತಸನಾದ ದಕ್ಷನು ಕೊಟ್ಟನು. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಯೇ ತ್ವ್ ಅನ್ಯೇ ಖ್ಯಾತಿಮನ್ತೋ ವೈ ದೇವಾ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಪುರೋಗಮಾಃ ವಸವೋ ಽಷ್ಟೌ ಸಮಾಖ್ಯಾತಾಸ್ ತೇಷಾಂ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ವಿಸ್ತರಮ್
ಇನ್ನೂ ಪ್ರಕಾಶಮಾನರಾದ ದೇವತೆಗಳು, ಜ್ಯೋತಿರ್ಗಣಗಳ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಎಂಟು ವಸುಗಳು ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ವಿವರವನ್ನು ಈಗ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಆಪೋ ಧ್ರುವಶ್ ಚ ಸೋಮಶ್ ಚ ಧವಶ್ ಚೈವಾನಿಲೋ ಽನಲಃ ಪ್ರತ್ಯೂಷಶ್ ಚ ಪ್ರಭಾಸಶ್ ಚ ವಸವೋ ನಾಮಭಿಃ ಸ್ಮೃತಾಃ
ಆಪ, ಧ್ರುವ, ಸೋಮ, ಧವ, ಅನಿಲ, ಅನಲ, ಪ್ರತ್ಯೂಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾಸ—ಇವರನ್ನು ವಸುಗಳು ಎಂದು ಹೆಸರು ಮಾಡಿ ನೆನಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆಪಸ್ಯ ಪುತ್ರೋ ವೈತಣ್ಡ್ಯಃ ಶ್ರಮಃ ಶ್ರಾನ್ತೋ ಮುನಿಸ್ ತಥಾ ಧ್ರುವಸ್ಯ ಪುತ್ರೋ ಭಗವಾನ್ ಕಾಲೋ ಲೋಕಪ್ರಕಾಲನಃ
ಆಪನ ಮಗ ವೈತಂಡ್ಯ, ಅವನಿಗೆ ಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಶ್ರಾಂತ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇವೆ, ಅವನು ಮುನಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಧ್ರುವನ ಮಗನು ಭಗವಂತನಾದ ಕಾಲ, ಲೋಕಗಳನ್ನು ಅಳೆಯುವವನು.