ધ્યેયધ્યાનપરસ્ ત્વં ચ કૃતવાન્ અસિ ચૌષધીઃ ત્વં દેવદેવ સપ્તાસ્ય કાલાખ્યો દીપ્તવિગ્રહઃ
તમે ધ્યાન અને ધ્યાનના વિષયમાં તત્પર રહી ઔષધિઓનું સર્જન કર્યું; હે દેવોના દેવ, તમે સાત મુખવાળા, કાળ નામે પ્રખ્યાત અને તેજસ્વી સ્વરૂપ ધરાવ છો.
જઙ્ગમાજઙ્ગમં સર્વં જગદ્ એતચ્ ચરાચરમ્ ત્વત્તઃ સર્વમ્ ઇદં જાતં ત્વયિ સર્વં પ્રતિષ્ઠિતમ્
ચાલતું અને અચળ, આ સમગ્ર જગત, જે ચર અને અચર છે, તે બધું તમારામાંથી જન્મ્યું છે; સર્વ વસ્તુઓ તમામાં જ સ્થિર છે.
અનિરુદ્ધસ્ ત્વં માધવસ્ ત્વં પ્રદ્યુમ્નઃ સુરારિહા દેવ સર્વસુરશ્રેષ્ઠ સર્વલોકપરાયણ
તમે અનિરુદ્ધ છો, તમે માધવ છો, તમે પ્રદ્યુમ્ન છો, દેવતાઓના દુશ્મનોને હરાવનાર છો; હે દેવ, બધા દેવોમાં શ્રેષ્ઠ, બધા લોકોએ આશરો લેનાર છો.
ત્રાહિ મામ્ અરવિન્દાક્ષ નારાયણ નમો ઽસ્તુ તે નમસ્ તે ભગવન્ વિષ્ણો નમસ્ તે પુરુષોત્તમ
હે કમળની આંખવાળા, મને બચાવો; હે નારાયણ, તમને વંદન; હે ભગવાન વિષ્ણુ, તમને વંદન; હે પુરુષોત્તમ, તમને વંદન.
નમસ્ તે સર્વલોકેશ નમસ્ તે કમલાલય ગુણાલય નમસ્ તે ઽસ્તુ નમસ્ તે ઽસ્તુ ગુણાકર
તમને વંદન, બધા લોકોના સ્વામી; તમારે કમળનું નિવાસ છે, ગુણોના ઘર છો, તમને વારંવાર વંદન, ગુણોના ખજાના, તમને વંદન.
વાસુદેવ નમસ્ તે ઽસ્તુ નમસ્ તે ઽસ્તુ સુરોત્તમ જનાર્દન નમસ્ તે ઽસ્તુ નમસ્ તે ઽસ્તુ સનાતન
હે વાસુદેવ, તમને વંદન, દેવોમાં શ્રેષ્ઠ, હે જનાર્દન, તમને વંદન, હે સનાતન, તમને વંદન.
નમસ્ તે યોગિનાં ગમ્ય યોગાવાસ નમો ઽસ્તુ તે ગોપતે શ્રીપતે વિષ્ણો નમસ્ તે ઽસ્તુ મરુત્પતે
યોગીઓ જે તમને પામી શકે છે, યોગમાં નિવાસ કરો છો, તમને વંદન; ગોપાળના સ્વામી, શ્રીના પતિ, હે વિષ્ણુ, તમને વંદન, હે મરુતોના સ્વામી, તમને વંદન.
જગત્પતે જગત્સૂતે નમસ્ તે જ્ઞાનિનાં પતે દિવસ્પતે નમસ્ તે ઽસ્તુ નમસ્ તે ઽસ્તુ મહીપતે
હે જગતના સ્વામી, જગતના સર્જનહાર, તમને વંદન; જ્ઞાનીઓના સ્વામી, સ્વર્ગના સ્વામી, તમને વારંવાર વંદન; ધરતીના સ્વામી, તમને વંદન.
નમસ્ તે મધુહન્ત્રે ચ નમસ્ તે પુષ્કરેક્ષણ કૈટભઘ્ન નમસ્ તે ઽસ્તુ સુબ્રહ્મણ્ય નમો ઽસ્તુ તે
હે મધુના સંહારક, તમને વંદન; કમળની આંખવાળા, તમને વંદન; કૈટભના સંહારક, તમને વંદન; સુબ્રહ્મણ્ય, તમને વંદન.
નમો ઽસ્તુ તે મહામીન શ્રુતિપૃષ્ઠધરાચ્યુત સમુદ્રસલિલક્ષોભ પદ્મજાહ્લાદકારિણે
હે મહામીન, વેદોને પીઠ પર ધારણ કરનાર અચ્યૂત, સમુદ્રના પાણીમાં હલચલ લાવનાર અને કમળમાં જન્મેલા બ્રહ્માને આનંદ આપનાર, તમને વંદન.
અશ્વશીર્ષ મહાઘોણ મહાપુરુષવિગ્રહ મધુકૈટભહન્ત્રે ચ નમસ્ તે તુરગાનન
ઘોડાની માથાવાળા, મજબૂત ગળાવાળા, મહાપુરુષના સ્વરૂપવાળા, મધુ અને કૈટભના સંહારક, હે તુરગાનન, તમને વંદન.
મહાકમઠભોગાય પૃથિવ્યુદ્ધરણાય ચ વિધૃતાદ્રિસ્વરૂપાય મહાકૂર્માય તે નમઃ
મહાકાચબાના સ્વરૂપવાળા, ધરતીને ઉપાડનાર, પર્વતને ધારણ કરનાર મહાકૂર્મ, તમને વંદન.
નમો મહાવરાહાય પૃથિવ્યુદ્ધારકારિણે નમશ્ ચાદિવરાહાય વિશ્વરૂપાય વેધસે
મહાવરાહ, ધરતીને ઉપાડનાર, પ્રાચીન વરાહ, સર્વરૂપ, સર્જનહાર, તમને વંદન.
નમો ઽનન્તાય સૂક્ષ્માય મુખ્યાય ચ વરાય ચ પરમાણુસ્વરૂપાય યોગિગમ્યાય તે નમઃ
અનંત, સૂક્ષ્મ, મુખ્ય અને શ્રેષ્ઠ, પરમાણુ સ્વરૂપ ધરાવનાર, યોગીઓ જે તમને પામી શકે છે, તમને વંદન.
તસ્મૈ નમઃ કારણકારણાય યોગીન્દ્રવૃત્તનિલયાય સુદુર્વિદાય ક્ષીરાર્ણવાશ્રિતમહાહિસુતલ્પગાય તુભ્યં નમઃ કનકરત્નસુકુણ્ડલાય
કારણોના પણ કારણ, યોગીઓના વર્તનને નિવાસસ્થાન, અત્યંત દુર્લભ, ક્ષીરસાગરમાં મહાન સાપ પર શયન કરનાર, સોનાના રત્નજડિત કુંડલ ધારણ કરનાર, તમને વંદન.
ઇત્થં સ્તુતસ્ તદા તેન પ્રીતઃ પ્રોવાચ માધવઃ ક્ષિપ્રં બ્રૂહિ મુનિશ્રેષ્ઠ મત્તો યદ્ અભિવાઞ્છસિ
આ રીતે સ્તુતિ થતાં, ત્યારે પ્રસન્ન થઈને માધવે કહ્યું: 'હે શ્રેષ્ઠ મુનિ, તું મારી પાસે જે ઇચ્છે છે તે જલદી કહો.'
સંસારે ઽસ્મિઞ્ જગન્નાથ દુસ્તરે લોમહર્ષણે અનિત્યે દુઃખબહુલે કદલીદલસંનિભે
આ સંસારમાં, હે જગન્નાથ, જે પાર કરવું અઘરું છે, રોમાંચક, અસ્થિર, દુઃખથી ભરેલું અને કેળાના પાન જેવું છે,
નિરાશ્રયે નિરાલમ્બે જલબુદ્બુદચઞ્ચલે સર્વોપદ્રવસંયુક્તે દુસ્તરે ચાતિભૈરવે
જેમાં કોઈ આધાર નથી, કોઈ આધાર બાકી નથી, પાણીના બબ્બુડાની જેમ ચંચળ છે, સર્વ પ્રકારની આપત્તિઓથી ભરેલું છે, પાર કરવું અઘરું અને અત્યંત ભયાનક છે,
ભ્રમામિ સુચિરં કાલં માયયા મોહિતસ્ તવ ન ચાન્તમ્ અભિગચ્છામિ વિષયાસક્તમાનસઃ
હું તારી માયાથી ભ્રમિત થઈ, વિષયોમાં મન લગાડીને, ઘણાં સમયથી ભટકું છું અને અંત સુધી પહોંચી શકતો નથી.
ત્વામ્ અહં ચાદ્ય દેવેશ સંસારભયપીડિતઃ ગતો ઽસ્મિ શરણં કૃષ્ણ મામ્ ઉદ્ધર ભવાર્ણવાત્
હે દેવેશ, સંસારના ભયથી પીડાઈને, આજે હું તારી શરણ આવી ગયો છું, હે કૃષ્ણ, મને સંસારમાંથી ઉગારી લો.
ગન્તુમ્ ઇચ્છામિ પરમં પદં યત્ તે સનાતનમ્ પ્રસાદાત્ તવ દેવેશ પુનરાવૃત્તિદુર્લભમ્
હું તમારી એ સર્વોચ્ચ અવિનાશી સ્થિતિમાં પહોંચવા ઇચ્છું છું, દેવેશ, જે તમારા કૃપાથી જ મળે છે અને જ્યાંથી પાછા આવવું બહુ દુર્લભ છે.
ભક્તો ઽસિ મે મુનિશ્રેષ્ઠ મામ્ આરાધય નિત્યશઃ મત્પ્રસાદાદ્ ધ્રુવં મોક્ષં પ્રાપ્યસિ ત્વં સમીહિતમ્
મુનિશ્રેષ્ઠ, તું તો મારો ભક્ત છે; હંમેશા મારી ભક્તિ કર. મારી કૃપાથી તું નિશ્ચયે જ એ મોક્ષ પ્રાપ્ત કરીશ, જે તારે ઇચ્છેલો છે.
મદ્ભક્તાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યાઃ સ્ત્રિયઃ શૂદ્રાન્ત્યજાતિજાઃ પ્રાપ્નુવન્તિ પરાં સિદ્ધિં કિં પુનસ્ ત્વં દ્વિજોત્તમ
મારા ભક્તો કશ્યપ, વૈશ્ય, સ્ત્રીઓ, શૂદ્રો અને નીચી જાતિના લોકો—even તેઓ પણ સર્વોચ્ચ સિદ્ધિ મેળવે છે; તો પછી, દ્વિજશ્રેષ્ઠ, તું તો એથી પણ વધુ પાત્ર છે.
શ્વપાકો ઽપિ ચ મદ્ભક્તઃ સમ્યક્ શ્રદ્ધાસમન્વિતઃ પ્રાપ્નોત્ય્ અભિમતાં સિદ્ધિમ્ અન્યેષાં તત્ર કા કથા
અગ્નિખાદક પણ જો મારી ભક્તિ અને શ્રદ્ધાથી ભરપૂર હોય, તો તે પણ ઇચ્છિત સિદ્ધિ પ્રાપ્ત કરે છે; તો બીજાઓની તો વાત જ શું?
એવમ્ ઉક્ત્વા તુ તં વિપ્રાઃ સ દેવો ભક્તવત્સલઃ દુર્વિજ્ઞેયગતિર્ વિષ્ણુસ્ તત્રૈવાન્તરધીયત
આ રીતે કહ્યું પછી, હે વિદ્વાનો, ભક્તપ્રેમી અને દુર્લભ માર્ગવાળા એ વિષ્ણુ ત્યાં જ અદૃશ્ય થઈ ગયા.
ગતે તસ્મિન્ મુનિશ્રેષ્ઠાઃ કણ્ડુઃ સંહૃષ્ટમાનસઃ સર્વાન્ કામાન્ પરિત્યજ્ય સ્વસ્થચિત્તો ભવત્ પુનઃ
તે વિષ્ણુના વિદાય પછી, મુનિશ્રેષ્ઠ કંડુ આનંદિત મનથી સર્વ ઇચ્છાઓ ત્યજી, ફરીથી સ્વસ્થ અને સ્થિર ચિત્તવાળા બન્યા.
સર્વેન્દ્રિયાણિ સંયમ્ય નિર્મમો નિરહંકૃતિઃ એકાગ્રમાનસઃ સમ્યગ્ ધ્યાત્વા તં પુરુષોત્તમમ્
સર્વ ઇન્દ્રિયોને સંયમમાં રાખી, મમત્વ અને અહંકાર છોડીને, એકાગ્ર મનથી તેમણે એ પુરુષોત્તમનું યોગ્ય રીતે ધ્યાન કર્યું.
નિર્લેપં નિર્ગુણં શાન્તં સત્તામાત્રવ્યવસ્થિતમ્ અવાપ પરમં મોક્ષં સુરાણામ્ અપિ દુર્લભમ્
એવી અવ્યક્ત, ગુણરહિત, શાંત અને માત્ર સત્તામાં સ્થિત પરમ મોક્ષ પ્રાપ્ત કર્યો, જે દેવતાઓ માટે પણ દુર્લભ છે.
યઃ પઠેચ્ છૃણુયાદ્ વાપિ કથાં કણ્ડોર્ મહાત્મનઃ વિમુક્તઃ સર્વપાપેભ્યઃ સ્વર્ગલોકં સ ગચ્છતિ
જે કોઈ મહાત્મા કંડુની આ કથા વાંચે કે સાંભળે, તે સર્વ પાપોથી મુક્ત થઈ સ્વર્ગલોકમાં જાય છે.
એવં મયા મુનિશ્રેષ્ઠાઃ કર્મભૂમિર્ ઉદાહૃતા મોક્ષક્ષેત્રં ચ પરમં દેવં ચ પુરુષોત્તમમ્
હે મુનિશ્રેષ્ઠો, મેં કર્મભૂમિ, પરમ મોક્ષક્ષેત્ર અને સર્વોચ્ચ દેવ પુરુષોત્તમનું વર્ણન કર્યું છે.