બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યાઃ સ્ત્રિયઃ શૂદ્રાશ્ ચ વૈ નૃપ પુષ્પૈર્ ગન્ધૈસ્ તથા ધૂપૈર્ દીપૈર્ નૈવેદ્યકૈર્ વરૈઃ
હે રાજા, બ્રાહ્મણ, ક્ષત્રિય, વૈશ્ય, સ્ત્રીઓ અને શૂદ્રો, ફૂલો, સુગંધો, ધૂપ, દીવો, ભોજન અને શ્રેષ્ઠ ભેટો દ્વારા,
ઉપહારૈર્ બહુવિધૈઃ પ્રણિપાતૈઃ પ્રદક્ષિણૈઃ જયશબ્દૈસ્ તથા સ્તોત્રૈર્ ગીતૈર્ વાદ્યૈર્ મનોહરૈઃ
વિવિધ પ્રકારની ભેટો, નમસ્કાર, પરિક્રમા, જયઘોષ, સ્તુતિ, ગીત અને મનોહર વાદ્યોથી,
ન તેષાં દુર્લભં કિંચિત્ ફલં યસ્ય યદ્ ઈપ્સિતમ્ ભવિષ્યતિ નૃપશ્રેષ્ઠ મત્પ્રસાદાદ્ અસંશયમ્
તેમને કશું અપ્રાપ્ય રહેતું નથી; જે જે ફળની ઇચ્છા હોય તે નિશ્ચયે મળે છે, હે રાજાશ્રેષ્ઠ, મારી કૃપાથી.
એવમ્ ઉક્ત્વા તુ તં દેવસ્ તત્રૈવાન્તરધીયત સ તુ રાજવરઃ શ્રીમાન્ કૃતકૃત્યો ઽભવત્ તદા
આ રીતે કહ્યા પછી દેવ ત્યાં જ અદૃશ્ય થઈ ગયા; અને તે તેજસ્વી રાજા એ સમયે પૂર્ણતાથી તૃપ્ત થયો.
તસ્માત્ સર્વપ્રયત્નેન ગુડિવાયાં દ્વિજોત્તમાઃ સર્વકામપ્રદં દેવં પશ્યેત્ તં પુરુષોત્તમમ્
એથી, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજો, સર્વશક્તિને લગાવી ગુડિવામાં સર્વ ઇચ્છા પુરા કરનાર એ પુરુષોત્તમ ભગવાનનું દર્શન કરવું જોઈએ.
અપુત્રો લભતે પુત્રાન્ નિર્ધનો લભતે ધનમ્ રોગાચ્ ચ મુચ્યતે રોગી કન્યા પ્રાપ્નોતિ સત્પતિમ્
જેનાં સંતાન નથી તેને સંતાન મળે છે, ગરીબને ધન મળે છે, રોગી રોગમુક્ત થાય છે અને કન્યાને સારો પતિ મળે છે.
આયુઃ કીર્તિં યશો મેધાં બલં વિદ્યાં ધૃતિં પશૂન્ નરઃ સંતતિમ્ આપ્નોતિ રૂપયૌવનસંપદમ્
માણસે આયુષ્ય, કીર્તિ, યશ, બુદ્ધિ, બળ, વિદ્યા, ધીરજ, પશુ, સંતાન, રૂપ, યુવાની અને સંપત્તિ પ્રાપ્ત કરે છે.
યાન્ યાન્ સમીહતે ભોગાન્ દૃષ્ટ્વા તં પુરુષોત્તમમ્ નરો વાપ્ય્ અથવા નારી તાંસ્ તાન્ પ્રાપ્નોત્ય્ અસંશયમ્
પુરુષ કે સ્ત્રી જે જે ભોગ ઇચ્છે છે, એ પુરુષોત્તમનું દર્શન કરીને તે બધું નિશ્ચયે પ્રાપ્ત કરે છે.
યાત્રાં કૃત્વા ગુડિવાખ્યાં વિધિવત્ સુસમાહિતઃ આષાઢસ્ય સિતે પક્ષે નરો યોષિદ્ અથાપિ વા
જે પુરુષ કે સ્ત્રી આશાઢ માસના શુક્લ પક્ષમાં યોગ્ય રીતે મન એકાગ્ર કરીને ગુડિવા નામની યાત્રા કરે છે,
દૃષ્ટ્વા કૃષ્ણં ચ રામં ચ સુભદ્રાં ચ દ્વિજોત્તમાઃ દશપઞ્ચાશ્વમેધાનાં ફલં પ્રાપ્નોતિ ચાધિકમ્
કૃષ્ણ, રામ અને સુભદ્રાનું દર્શન કરીને, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજો, તે પચાસ અશ્વમેઘ યજ્ઞથી પણ વધારે ફળ મેળવે છે.
સપ્તાવરાન્ સપ્ત પરાન્ વંશાન્ ઉદ્ધૃત્ય ચાત્મનઃ કામગેન વિમાનેન સર્વરત્નૈર્ અલંકૃતઃ
પોતાના સાત પૂર્વજ અને સાત વંશજોને ઉદ્ધાર કરીને, સર્વ રત્નોથી શોભિત ઇચ્છિત વિમાનમાં આરોહણ કરે છે.
ગન્ધર્વૈર્ અપ્સરોભિશ્ ચ સેવ્યમાનો યથોત્તરૈઃ રૂપવાન્ સુભગઃ શૂરો નરો વિષ્ણુપુરં વ્રજેત્
ગંધર્વો અને અપ્સરાઓ દ્વારા સેવા પામતો, સુંદર, ભાગ્યશાળી અને પરાક્રમી પુરુષ વિષ્ણુપુરીમાં પહોંચે છે.
તત્ર ભુક્ત્વા વરાન્ ભોગાન્ યાવદ્ આભૂતસંપ્લવમ્ સર્વકામસમૃદ્ધાત્મા જરામરણવર્જિતઃ
ત્યાં, સૃષ્ટિના અંત સુધી શ્રેષ્ઠ ભોગો ભોગવીને, સર્વ ઇચ્છાઓથી તૃપ્ત, વૃદ્ધાપન અને મૃત્યુથી રહિત રહે છે.
પુણ્યક્ષયાદ્ ઇહાગત્ય ચતુર્વેદી દ્વિજો ભવેત્ વૈષ્ણવં યોગમ્ આસ્થાય તતો મોક્ષમ્ અવાપ્નુયાત્
પુણ્ય ક્ષય પછી અહીં આવીને, તે ચતુર્વેદી બ્રાહ્મણ બને છે; વૈષ્ણવ યોગ અપનાવીને પછી મોક્ષ પ્રાપ્ત કરે છે.
એકૈકસ્યાસ્ તુ યાત્રાયાઃ ફલં બ્રૂહિ પૃથક્ પૃથક્ યત્ પ્રાપ્નોતિ નરઃ કૃત્વા નારી વા તત્ર સંયતા
પ્રત્યેક યાત્રાનું ફળ અલગ અલગ કહો, જે પુરુષ કે સ્ત્રી ત્યાં સંયમથી કરે છે તેને શું મળે છે.
પ્રતિયાત્રાફલં વિપ્રાઃ શૃણુધ્વં ગદતો મમ યત્ પ્રાપ્નોતિ નરઃ કૃત્વા તસ્મિન્ ક્ષેત્રે સુસંયતઃ
હે બ્રાહ્મણો, દરેક યાત્રાનું ફળ હું કહું છું તે સાંભળો; જે મનથી સંયમ રાખીને તે પવિત્ર સ્થળે કરે છે તેને શું મળે છે.
ગુડિવાયાં તથોત્થાને ફાલ્ગુન્યાં વિષુવે તથા યાત્રાં કૃત્વા વિધાનેન દૃષ્ટ્વા કૃષ્ણં પ્રણમ્ય ચ
ગુડિવામાં, એ જ રીતે ફાગણમાં, વિષ્ણુવિષુવ સંધિએ, નિયમ પ્રમાણે યાત્રા કરીને, કૃષ્ણને દર્શન કરીને અને નમસ્કાર કરીને,
સંકર્ષણં સુભદ્રાં ચ લભેત્ સર્વત્ર વૈ ફલમ્ નરો ગચ્છેદ્ વિષ્ણુલોકે યાવદ્ ઇન્દ્રાશ્ ચતુર્દશ
સંકર્ષણ અને સુભદ્રાના સર્વ ફળો મનુષ્યને મળે છે; એ મનુષ્ય ચૌદ ઇન્દ્રો જેટલો સમય વિષ્ણુલોકમાં રહે છે.
યાવદ્ યાત્રાં જ્યેષ્ઠમાસે કરોતિ વિધિવન્ નરઃ તાવત્ કલ્પં વિષ્ણુલોકે સુખં ભુઙ્ક્તે ન સંશયઃ
જે મનુષ્ય જેઠ મહિનામાં નિયમ પ્રમાણે યાત્રા કરે છે, એ જેટલો સમય યાત્રા કરે છે, એટલો જ સમય એક કલ્પ સુધી વિષ્ણુલોકમાં સુખ ભોગવે છે, એમાં કોઈ શંકા નથી.
તસ્મિન્ ક્ષેત્રવરે પુણ્યે રમ્યે શ્રીપુરુષોત્તમે ભુક્તિમુક્તિપ્રદે નૄણાં સર્વસત્ત્વસુખાવહે
શ્રીપુરુષોત્તમના એ પવિત્ર અને મનોહર ક્ષેત્રમાં, જે મનુષ્યને ભોગ અને મોક્ષ બંને આપે છે અને સર્વ જીવોને સુખ આપે છે,
જ્યેષ્ઠે યાત્રાં નરઃ કૃત્વા નારી વા સંયતેન્દ્રિયઃ યથોક્તેન વિધાનેન દશ દ્વે ચ સમાહિતઃ
જે પુરુષ કે સ્ત્રી, જેઠ મહિનામાં, નિયમ પ્રમાણે, દસ અને બે દિવસ યાત્રા કરે છે અને ઇન્દ્રિયો પર સંયમ રાખે છે,
પ્રતિષ્ઠાં કુરુતે યસ્ તુ શાઠ્યદમ્ભવિવર્જિતઃ સ ભુક્ત્વા વિવિધાન્ ભોગાન્ મોક્ષં ચાન્તે લભેદ્ ધ્રુવમ્
જે માણસ ષડયંત્ર અને દંભ વિના પ્રતિષ્ઠા કરે છે, એ વિવિધ ભોગો ભોગવીને અંતે ચોક્કસ મોક્ષ પામે છે.
શ્રોતુમ્ ઇચ્છામહે દેવ પ્રતિષ્ઠાં વદતસ્ તવ વિધાનં ચાર્ચનં દાનં ફલં તત્ર જગત્પતેઃ
હે દેવ, અમને તમારી પાસેથી પ્રતિષ્ઠા, તેનું વિધાન, પૂજા, દાન અને જગતના સ્વામીના ત્યાં મળતા ફળ વિશે સાંભળવા ઇચ્છા છે.
શૃણુધ્વં મુનિશાર્દૂલાઃ પ્રતિષ્ઠાં વિધિચોદિતામ્ યાં કૃત્વા તુ નરો ભક્ત્યા નારી વા લભતે ફલમ્
હે મુનિશ્રેષ્ઠો, નિયમથી જે પ્રતિષ્ઠા કરવી તે સાંભળો; જે પુરુષ કે સ્ત્રી ભક્તિપૂર્વક કરે છે, તેને ફળ મળે છે.
યાત્રા દ્વાદશ સંપૂર્ણા યદા સ્યાત્ તુ દ્વિજોત્તમાઃ તદા કુર્વીત વિધિવત્ પ્રતિષ્ઠાં પાપનાશિનીમ્
જ્યારે બાર દિવસની યાત્રા પૂર્ણ થાય, હે દ્વિજોત્તમો, ત્યારે નિયમ પ્રમાણે પાપ નાશક પ્રતિષ્ઠા કરવી જોઈએ.
જ્યેષ્ઠે માસિ સિતે પક્ષે ત્વ્ એકાદશ્યાં સમાહિતઃ ગત્વા જલાશયં પુણ્યમ્ આચમ્ય પ્રયતઃ શુચિઃ
જેઠ મહિનામાં, શુક્લ પક્ષની એકાદશી દિવસે, મન એકાગ્ર કરીને, પવિત્ર જળાશયે જઈ, પાણી પીને, શુદ્ધ અને નિષ્ઠાવાન થવું જોઈએ.
આવાહ્ય સર્વતીર્થાનિ ધ્યાત્વા નારાયણં તથા તતઃ સ્નાનં પ્રકુર્વીત વિધિવત્ સુસમાહિતઃ
બધા તીર્થોને આવાહન કરીને, નારાયણનું ધ્યાન કરીને, પછી નિયમ પ્રમાણે પૂરેપૂરું મન લગાડી સ્નાન કરવું જોઈએ.
યસ્ય યો વિધિર્ ઉદ્દિષ્ટ ઋષિભિઃ સ્નાનકર્મણિ તેનૈવ તુ વિધાનેન સ્નાનં તસ્ય વિધીયતે
સ્નાનવિધિ માટે ઋષિઓએ જે રીત બતાવી છે, એ જ પ્રમાણે દરેકના માટે સ્નાન કરવું જોઈએ.
સ્નાત્વા સમ્યગ્ વિધાનેન તતો દેવાન્ ઋષીન્ પિતૄન્ સંતર્પયેત્ તથાન્યાંશ્ ચ નામગોત્રવિધાનવિત્
નિયમ પ્રમાણે સારી રીતે સ્નાન કરીને, પછી દેવતાઓ, ઋષિઓ, પિતૃઓ અને અન્ય લોકોને તેમનાં નામ અને ગોત્ર જાણીને તૃપ્ત કરવું જોઈએ.
ઉત્તીર્ય વાસસી ધૌતે નિર્મલે પરિધાય વૈ ઉપસ્પૃશ્ય વિધાનેન ભાસ્કરાભિમુખસ્ તતઃ
પાર ઉતરી, ધોઈને સ્વચ્છ વસ્ત્રો પહેરી, નિયમ પ્રમાણે જળ સ્પર્શ કરીને, પછી સૂર્યદેવની દિશામાં ઊભા રહેવું જોઈએ.