વૃતં શાલૈઃ કદમ્બૈશ્ ચ પુંનાગૈઃ સરલદ્રુમૈઃ પનસૈર્ નારિકેલૈશ્ ચ બકુલૈર્ નાગકેસરૈઃ
તે સ્થળ શાલ, કદંબ, પુન્નાગ, સરળ, પનસ, નાળિયેર, બકુલ અને નાગકેસર જેવા વૃક્ષોના વનોથી શોભિત હતું.
તાલૈઃ પિપ્પલૈઃ ખર્જૂરૈર્ નારઙ્ગૈર્ બીજપૂરકૈઃ શાલૈર્ આમ્રાતકૈર્ લોધ્રૈર્ બકુલૈર્ બહુવારકૈઃ
ત્યાં તાડ, પિપળ, ખજુર, નારંગી, બીજપૂર, શાલ, આમ્રાતક, લોધ્ર, બકુલ અને અનેક વારક વૃક્ષો હતાં.
કપિત્થૈઃ કર્ણિકારૈશ્ ચ પાટલાશોકચમ્પકૈઃ દાડિમૈશ્ ચ તમાલૈશ્ ચ પારિજાતૈસ્ તથાર્જુનૈઃ
કપિઠ, કર્ણિકાર, પાટેળ, અશોક, ચંપક, દાડમ, તમાલ, પારિજાત અને અર્જુન જેવા વૃક્ષો પણ ત્યાં હતાં.
પ્રાચીનામલકૈર્ બિલ્વૈઃ પ્રિયઙ્ગુવટખાદિરૈઃ ઇઙ્ગુદીસપ્તપર્ણૈશ્ ચ અશ્વત્થાગસ્ત્યજમ્બુકૈઃ
પ્રાચીન આમળા, બિલ્વ, પ્રિયંગુ, વટ, ખાદિર, ઇંગુદી, સપ્તપર્ણ, અશ્વત્થ, અગસ્ત્ય અને જાંબુક જેવા વૃક્ષો પણ ત્યાં હતાં.
મધુકૈઃ કર્ણિકારૈશ્ ચ બહુવારૈઃ સતિન્દુકૈઃ પલાશબદરૈર્ નીપૈઃ સિદ્ધનિમ્બશુભાઞ્જનૈઃ
મધુક, કર્ણિકાર, અનેક વારક, તિન્દુક, પલાશ, બદર, નીપ, સિદ્ધ નિમ અને શુભ અંજણ વૃક્ષો પણ ત્યાં હતાં.
વારકૈઃ કોવિદારૈશ્ ચ ભલ્લાતામલકૈસ્ તથા ઇતિ હિન્તાલકાઙ્કોલૈઃ કરઞ્જૈઃ સવિભીતકૈઃ
વારક, કોવિદાર, ભલ્લાત, આમળા, હિંતાળ, અંકોલ, કરંજ અને વિભીતક જેવા વૃક્ષો પણ ત્યાં હતાં.
સસર્જમધુકાશ્મર્યૈઃ શાલ્મલીદેવદારુભિઃ શાખોઠકૈર્ નિમ્બવટૈઃ કુમ્ભીકૌષ્ઠહરીતકૈઃ
સરસજ, મધુક, આશ્મરી, શાલમળી, દેવદારુ, શાખોટક, નિમ, વટ, કુંભી, કૌષ્ઠ અને હરિતક જેવા વૃક્ષો પણ હતાં.
ગુગ્ગુલૈશ્ ચન્દનૈર્ વૃક્ષૈસ્ તથૈવાગુરુપાટલૈઃ જમ્બીરકરુણૈર્ વૃક્ષૈસ્ તિન્તિડીરક્તચન્દનૈઃ
ગુગ્ગળ, ચંદન, તેમજ અગુરુ અને પાટેળા, જાંબીરા, કરુણા, તિંતિડી અને લાલ ચંદન જેવા વૃક્ષો પણ હતાં.
એવં નાનાવિધૈર્ વૃક્ષૈસ્ તથાન્યૈર્ બહુપાદપૈઃ કલ્પદ્રુમૈર્ નિત્યફલૈઃ સર્વર્તુકુસુમોત્કરૈઃ
આ રીતે અનેક પ્રકારના વૃક્ષો અને અનેક જાતના છોડ, સર્વકાલે ફળ આપનારા કલ્પવૃક્ષો અને દરેક ઋતુમાં ફૂલતા ફૂલોની સમૃદ્ધિથી તે સ્થળ શોભિત હતું.
નાનાપક્ષિરુતૈર્ દિવ્યૈર્ મત્તકોકિલનાદિતૈઃ મયૂરવરસંઘુષ્ટૈઃ શુકસારિકસંકુલૈઃ
ત્યાં અનેક પ્રકારના દિવ્ય પક્ષીઓ, મદમસ્ત કોયલના મધુર ગીતો, સુંદર મોરોના જૂથો અને શુક-સારિકા જેવી ચહકતી ચીડિયાઓથી ભરેલું હતું.
હારીતૈર્ ભૃઙ્ગરાજૈશ્ ચ ચાતકૈર્ બહુપુત્રકૈઃ જીવંજીવકકાકોલૈઃ કલવિઙ્કૈઃ કપોતકૈઃ
હારીત, ભૃંગરાજ, ચાતક, બહુપુત્ર, જીવંજિવ, કાકોલ, કલવિંક અને કબૂતર જેવી અનેક પક્ષીઓ પણ ત્યાં હતાં.
ખગૈર્ નાનાવિધૈશ્ ચાન્યૈઃ શ્રોત્રરમ્યૈર્ મનોહરૈઃ પુષ્પિતાગ્રેષુ વૃક્ષેષુ કૂજદ્ભિશ્ ચાર્વધિષ્ઠિતૈઃ
અનેક પ્રકારના અન્ય પક્ષીઓ, સાંભળવા મીઠા અને મનોહર, ફૂલેલા ડાળીઓ પર સુંદર રીતે બેઠેલા અને મધુર કૂજન કરતા હતાં.
કેતકીવનખણ્ડૈશ્ ચ સદા પુષ્પધરૈઃ સિતૈઃ મલ્લિકાકુન્દકુસુમૈર્ યૂથિકાતગરૈસ્ તથા
કેટકીના વનખંડો, હંમેશા સફેદ ફૂલો ધરાવતા, મલ્લિકા, કુન્દકુસુમ, યુથિકા અને તગરના ફૂલો પણ ત્યાં હતાં.
કુટજૈર્ બાણપુષ્પૈશ્ ચ અતિમુક્તૈઃ સકુબ્જકૈઃ માલતીકરવીરૈશ્ ચ તથા કદલકાઞ્ચનૈઃ
કુટજ, બાણપુષ્પ, અતિમુક્ત, કુબજક, માલતી, કરવીર અને સુવર્ણ કેળાના છોડ પણ ત્યાં હતાં.
અન્યૈર્ નાનાવિધૈઃ પુષ્પૈઃ સુગન્ધૈશ્ ચારુદર્શનૈઃ વનોદ્યાનોપવનજૈર્ નાનાવર્ણૈઃ સુગન્ધિભિઃ
અન્ય અનેક પ્રકારના સુગંધિત અને સુંદર ફૂલો, જંગલ, બગીચા અને ઉપવનમાં ઉગતા, વિવિધ રંગ અને સુગંધ ધરાવતા ફૂલો પણ ત્યાં હતાં.
વિદ્યાધરગણાકીર્ણૈઃ સિદ્ધચારણસેવિતૈઃ ગન્ધર્વોરગરક્ષોભિર્ ભૂતાપ્સરસકિંનરૈઃ
વિદ્યાધરગણોથી ભરેલું, સિદ્ધ અને ચારણો દ્વારા સેવા પામતું, ગંધર્વ, સાપ, રાક્ષસ, ભૂત, અપ્સરા અને કિન્નરોથી યુક્ત હતું.
મુનિયક્ષગણાકીર્ણૈર્ નાનાસત્ત્વનિષેવિતૈઃ મૃગૈઃ શાખામૃગૈઃ સિંહૈર્ વરાહમહિષાકુલૈઃ
મુનિ અને યક્ષોના સમૂહોથી ભરેલું, અનેક જાતનાં પ્રાણીઓથી વસેલું, હરણો, વૃક્ષોમાં રહેતાં પ્રાણીઓ, સિંહો, વનદૂમડા અને મહિષોથી ગૂંથાયેલું હતું.
તથાન્યૈઃ કૃષ્ણસારાદ્યૈર્ મૃગૈઃ સર્વત્ર શોભિતૈઃ શાર્દૂલૈર્ દીપ્તમાતઙ્ગૈસ્ તથાન્યૈર્ વનચારિભિઃ
એવી રીતે કાળાં કષ્ટુર અને બીજા અનેક પ્રાણીઓ, વાઘો, તેજસ્વી હાથીઓ અને અન્ય વનચર પ્રાણીઓથી સર્વત્ર શોભાયમાન હતું.
એવં નાનાવિધૈર્ વૃક્ષૈર્ ઉદ્યાનૈર્ નન્દનોપમૈઃ લતાગુલ્મવિતાનૈશ્ ચ વિવિધૈશ્ ચ જલાશયૈઃ
એવી રીતે અનેક પ્રકારનાં વૃક્ષો, નંદનવન જેવી બાગો, લતાવાળી ઝાડીઓ અને વિવિધ જળાશયો વડે તે સ્થાન સુશોભિત હતું.
હંસકારણ્ડવાકીર્ણૈઃ પદ્મિનીખણ્ડમણ્ડિતૈઃ કાદમ્બૈશ્ ચ પ્લવૈર્ હંસૈશ્ ચક્રવાકોપશોભિતૈઃ
હંસ અને કારંડવ પક્ષીઓના જૂથોથી, કમળવાળા તળાવોના સમૂહોથી, કાદંબ, પલવ, હંસ અને ચક્રવાક જેવા પક્ષીઓથી તે સ્થાન શોભાયમાન હતું.
કમલૈઃ શતપત્ત્રૈશ્ ચ કહ્લારૈઃ કુમુદોત્પલૈઃ ખગૈર્ જલચરૈશ્ ચાન્યૈઃ પુષ્પૈર્ જલસમુદ્ભવૈઃ
કમળ, શતપત્ર કમળ, નીલકમળ, કુમુદ, ઉટપલ અને અન્ય જળચર પક્ષીઓ તથા જળમાંથી ઉગેલા ફૂલો વડે તે સ્થાન શોભિત હતું.
પર્વતૈર્ દીપ્તશિખરૈશ્ ચારુકન્દરમણ્ડિતૈઃ નાનાવૃક્ષસમાકીર્ણૈર્ નાનાધાતુવિભૂષિતૈઃ
પ્રખર શિખરવાળા પર્વતો, સુંદર ગુફાઓ, અનેક પ્રકારનાં વૃક્ષો અને વિવિધ ધાતુઓથી શોભાયમાન હતું.
સર્વાશ્ચર્યમયૈઃ શૃઙ્ગૈઃ સર્વભૂતાલયૈઃ શુભૈઃ સર્વૌષધિસમાયુક્તૈર્ વિપુલૈશ્ ચિત્રસાનુભિઃ
વિવિધ આશ્ચર્યજનક શિખરો, સર્વ પ્રાણીઓના પવિત્ર નિવાસસ્થાન, સર્વ ઔષધિઓથી ભરપૂર અને વિશાળ રંગબેરંગી ઢોળાણોથી તે સ્થાન શોભિત હતું.
એવં સર્વૈઃ સમુદિતૈઃ શોભિતં સુમનોહરૈઃ દદર્શ સ મહીપાલઃ સ્થાનં ત્રૈલોક્યપૂજિતમ્
આ રીતે સર્વે મનોહર અને શોભાયમાન ગુણોથી યુક્ત એ સ્થાનને, જે ત્રિલોકમાં પૂજનીય છે, એ રાજાએ જોયું.
દશયોજનવિસ્તીર્ણં પઞ્ચયોજનમ્ આયતમ્ નાનાશ્ચર્યસમાયુક્તં ક્ષેત્રં પરમદુર્લભમ્
દસ યોજન જેટલી પહોળાઈ અને પાંચ યોજન જેટલી લંબાઈ ધરાવતું, અનેક અદ્ભુતતાઓથી ભરેલું અને અત્યંત દુર્લભ એવું તે ક્ષેત્ર હતું.
તસ્મિન્ ક્ષેત્રવરે પુણ્યે વૈષ્ણવે પુરુષોત્તમે કિં તત્ર પ્રતિમા પૂર્વં ન સ્થિતા વૈષ્ણવી પ્રભો
એ ઉત્તમ, પવિત્ર, વૈષ્ણવ અને સર્વોપરી ક્ષેત્રમાં, હે પ્રભુ, અગાઉ વૈષ્ણવ પ્રતિમા કેમ સ્થાપિત નહોતી?
યેનાસૌ નૃપતિસ્ તત્ર ગત્વા સબલવાહનઃ સ્થાપયામ્ આસ કૃષ્ણં ચ રામં ભદ્રાં શુભપ્રદામ્
કયા કારણથી એ રાજાએ પોતાની સેના અને વાહનો સાથે ત્યાં જઈને કૃષ્ણ, રામ અને શુભ ફળ આપનારી ભદ્રાની પ્રતિમા સ્થાપી હતી?
સંશયો નો મહાન્ અત્ર વિસ્મયશ્ ચ જગત્પતે શ્રોતુમ્ ઇચ્છામહે સર્વં બ્રૂહિ તત્કારણં ચ નઃ
અહીં અમને મોટો સંદેહ અને આશ્ચર્ય થાય છે, હે જગતના સ્વામી; અમે બધું સાંભળવા ઇચ્છીએ છીએ—કૃપા કરીને તેનું કારણ પણ જણાવો.
શૃણુધ્વં પૂર્વસંવૃત્તાં કથાં પાપપ્રણાશિનીમ્ પ્રવક્ષ્યામિ સમાસેન શ્રિયા પૃષ્ટઃ પુરા હરિઃ
હવે તમે એ પ્રાચીન પાપનાશક કથા સાંભળો; હું સંક્ષિપ્તમાં કહું છું, જેમ શ્રીએ પૂછતાં હરિએ પહેલાં કહેલી હતી.
સુમેરોઃ કાઞ્ચને શૃઙ્ગે સર્વાશ્ચર્યસમન્વિતે સિદ્ધવિદ્યાધરૈર્ યક્ષૈઃ કિંનરૈર્ ઉપશોભિતે
સુમેરુ પર્વતના સુવર્ણ શિખર પર, જ્યાં સર્વ પ્રકારનાં અદ્ભુતતા હતી, સિદ્ધો, વિદ્યાધરો, યક્ષો અને કિન્નરો દ્વારા શોભાયમાન હતું.