અન્યાશ્ ચ તત્ર તિષ્ઠન્તિ વિરજે લોકમાતરઃ સર્વપાપહરા દેવ્યો વરદા ભક્તિવત્સલાઃ
વિરજામાં અન્ય લોકમાતાઓ પણ વસે છે—એ બધી દેવીઓ સર્વ પાપ દૂર કરતી, વરદાન આપનારી અને ભક્તિપ્રિય છે.
આસ્તે વૈતરણી તત્ર સર્વપાપહરા નદી યસ્યાં સ્નાત્વા નરશ્રેષ્ઠઃ સર્વપાપૈઃ પ્રમુચ્યતે
ત્યાં વૈતરણી નામની નદી વહે છે, જે સર્વ પાપો દૂર કરે છે; એમાં સ્નાન કરવાથી, મનુષ્યોમાં શ્રેષ્ઠ, બધા પાપોથી મુક્તિ મળે છે.
આસ્તે સ્વયંભૂસ્ તત્રૈવ ક્રોડરૂપી હરિઃ સ્વયમ્ દૃષ્ટ્વા પ્રણમ્ય તં ભક્ત્યા પરં વિષ્ણું વ્રજન્તિ તે
ત્યાં સ્વયંભૂ હરિ પોતે જ વરાહ રૂપે નિવાસ કરે છે; જે ભક્તિપૂર્વક તેમનું દર્શન કરીને વંદન કરે છે, તે પરમ વિષ્ણુને પામે છે.
કાપિલે ગોગ્રહે સોમે તીર્થે ચાલાબુસંજ્ઞિતે મૃત્યુંજયે ક્રોડતીર્થે વાસુકે સિદ્ધકેશ્વરે
કપિલ, ગોગ્રહ, સોમ, અલાબુ નામના તીર્થ, મૃત્યુઞ્ય, ક્રોધતીર્થ, વાસુકિ અને સિદ્ધકેશ્વર—
તીર્થેષ્વ્ એતેષુ મતિમાન્ વિરજે સંયતેન્દ્રિયઃ ગત્વાષ્ટતીર્થં વિધિવત્ સ્નાત્વા દેવાન્ પ્રણમ્ય ચ
જે મનુષ્ય વિરજાના આ આઠ તીર્થોમાં સંયમિત ઇન્દ્રિયથી વિધિપૂર્વક સ્નાન કરે છે અને દેવતાઓને વંદન કરે છે—
સર્વપાપવિનિર્મુક્તો વિમાનવરમ્ આસ્થિતઃ ઉપગીયમાનો ગન્ધર્વૈર્ મમ લોકે મહીયતે
એ સર્વ પાપોથી મુક્ત થઈને સુંદર વિમાનમાં આરૂઢ થાય છે, ગંધર્વો તેની સ્તુતિ કરે છે અને મારા લોકમાં સન્માન પામે છે.
વિરજે યો મમ ક્ષેત્રે પિણ્ડદાનં કરોતિ વૈ સ કરોત્ય્ અક્ષયાં તૃપ્તિં પિતૄણાં નાત્ર સંશયઃ
વિરજામાં, મારા ક્ષેત્રે, જે મનુષ્ય પિંડદાન કરે છે, તે પોતાના પિતૃઓને અક્ષય તૃપ્તિ આપે છે; આમાં કોઈ શંકા નથી.
મમ ક્ષેત્રે મુનિશ્રેષ્ઠા વિરજે યે કલેવરમ્ પરિત્યજન્તિ પુરુષાસ્ તે મોક્ષં પ્રાપ્નુવન્તિ વૈ
મુનિશ્રેષ્ઠો, વિરજામાં, મારા ક્ષેત્રે, જે પુરુષો દેહ ત્યાગ કરે છે, તેઓ નિશ્ચયે મોક્ષ પામે છે.
સ્નાત્વા યઃ સાગરે મર્ત્યો દૃષ્ટ્વા ચ કપિલં હરિમ્ પશ્યેદ્ દેવીં ચ વારાહીં સ યાતિ ત્રિદશાલયમ્
જે મનુષ્ય દરિયામાં સ્નાન કરીને કપિલ અને હરિનું દર્શન કરે છે અને વરાહી દેવીને પણ જુએ છે, એ મનુષ્ય દેવલોકને પ્રાપ્ત કરે છે.
સન્તિ ચાન્યાનિ તીર્થાનિ પુણ્યાન્ય્ આયતનાનિ ચ તત્કાલે તુ મુનિશ્રેષ્ઠા વેદિતવ્યાનિ તાનિ વૈ
એ સમયે, હે શ્રેષ્ઠ મુનિ, ત્યાં બીજા પણ ઘણા પવિત્ર તીર્થો અને પવિત્ર સ્થાનોએ છે, જેને જાણવું જોઈએ.
સમુદ્રસ્યોત્તરે તીરે તસ્મિન્ દેશે દ્વિજોત્તમાઃ આસ્તે ગુહ્યં પરં ક્ષેત્રં મુક્તિદં પાપનાશનમ્
દરિયાના ઉત્તર કાંઠે, એ દેશમાં, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજગણો, એક ગુપ્ત અને ઉત્તમ ક્ષેત્ર છે, જે મુક્તિ આપે છે અને પાપોનો નાશ કરે છે.
સર્વત્ર વાલુકાકીર્ણં પવિત્રં સર્વકામદમ્ દશયોજનવિસ્તીર્ણં ક્ષેત્રં પરમદુર્લભમ્
આ ક્ષેત્ર સર્વત્ર રેતીથી ઢંકાયેલું, પવિત્ર અને સર્વ ઇચ્છાઓ પૂર્ણ કરનારું છે; દસ યોજન જેટલું વિશાળ અને અત્યંત દુર્લભ છે.
અશોકાર્જુનપુંનાગૈર્ બકુલૈઃ સરલદ્રુમૈઃ પનસૈર્ નારિકેલૈશ્ ચ શાલૈસ્ તાલૈઃ કપિત્થકૈઃ
તે અશોક, અર્જુન, પુન્નાગ, બકુલ, સલ, સરળ, પનસ, નાળિયેર, શાલ, તાળ અને કપિથ વૃક્ષોથી શોભાયમાન છે.
ચમ્પકૈઃ કર્ણિકારૈશ્ ચ ચૂતબિલ્વૈઃ સપાટલૈઃ કદમ્બૈઃ કોવિદારૈશ્ ચ લકુચૈર્ નાગકેસરૈઃ
તેમાં ચંપક, કર્ણિકાર, કેરી, બિલ્વ, પાટલ, કદંબ, કોવિદાર, લકુચ અને નાગકેસર વૃક્ષો પણ છે.
પ્રાચીનામલકૈર્ લોધ્રૈર્ નારઙ્ગૈર્ ધવખાદિરૈઃ સર્જભૂર્જાશ્વકર્ણૈશ્ ચ તમાલૈર્ દેવદારુભિઃ
પ્રાચીન આમળા, લોધ્ર, નારંગી, ધવ, ખાદિર, સર્જ, ભૂર્જ, અશ્વકર્ણ, તમાલ અને દેવદારુ વૃક્ષો પણ ત્યાં છે.
મન્દારૈઃ પારિજાતૈશ્ ચ ન્યગ્રોધાગુરુચન્દનૈઃ ખર્જૂરામ્રાતકૈઃ સિદ્ધૈર્ મુચુકુન્દૈઃ સકિંશુકૈઃ
મંદાર, પારિજાત, વટ, અગરૂ, ચંદન, ખજુર, આમ્રાતક, સિદ્ધ, મુચુકુંદ અને કિંચુક વૃક્ષોથી પણ તે શોભાયમાન છે.
અશ્વત્થૈઃ સપ્તપર્ણૈશ્ ચ મધુધારશુભાઞ્જનૈઃ શિંશપામલકૈર્ નીપૈર્ નિમ્બતિન્દુવિભીતકૈઃ
અશ્વત્થ, સપ્તપર્ણ, મધુધારા, શુભાંજન, શિંપશાપ, આમળા, નીપ, નીમ, તિંડુ અને વિભીતક વૃક્ષો પણ છે.
સર્વર્તુફલગન્ધાઢ્યૈઃ સર્વર્તુકુસુમોજ્જ્વલૈઃ મનોહ્લાદકરૈઃ શુભ્રૈર્ નાનાવિહગનાદિતૈઃ
તે સ્થળ સર્વ ઋતુના ફળો અને સુગંધોથી ભરપૂર, સર્વ ઋતુના ફૂલોની તેજસ્વીતા ધરાવતું, મનને આનંદ આપતું, પવિત્ર અને વિવિધ પક્ષીઓના મીઠા અવાજોથી ગુંજતું છે.
શ્રોત્રરમ્યૈઃ સુમધુરૈર્ બલનિર્મદનેરિતૈઃ મનસઃ પ્રીતિજનકૈઃ શબ્દૈઃ ખગમુખેરિતૈઃ
પક્ષીઓના મીઠા અને મનોહર અવાજોથી, જોરદાર અને મદમસ્ત પક્ષીઓ દ્વારા ઉત્પન્ન થયેલા, મનને આનંદ આપતા એવા અવાજોથી તે સ્થળ ગુંજતું છે.
ચકોરૈઃ શતપત્ત્રૈશ્ ચ ભૃઙ્ગરાજૈસ્ તથા શુકૈઃ કોકિલૈઃ કલવિઙ્કૈશ્ ચ હારીતૈર્ જીવજીવકૈઃ
ત્યાં ચકોર, કમળ, ભ્રિંગરાજ, શુક, કોયલ, કલવિંક, હારીત અને જીવજીવક જેવા અનેક પક્ષીઓ વસે છે.
પ્રિયપુત્રૈશ્ ચાતકૈશ્ ચ તથાન્યૈર્ મધુરસ્વરૈઃ શ્રોત્રરમ્યૈઃ પ્રિયકરૈઃ કૂજદ્ભિશ્ ચાર્વધિષ્ઠિતૈઃ
પ્રિયપુત્ર, ચાતક અને અન્ય મીઠા અવાજવાળા, કાનને આનંદ આપતા, હૈયાને ખુશી આપતા, સુંદર રીતે કૂજન કરતા પક્ષીઓ પણ ત્યાં વસે છે.
કેતકીવનખણ્ડૈશ્ ચ અતિમુક્તૈઃ સકુબ્જકૈઃ માલતીકુન્દબાણૈશ્ ચ કરવીરૈઃ સિતેતરૈઃ
કેટકીના વનખંડ, અતિમુક્તા અને કુબજકાથી, માલતી અને કુન્દના હારથી તથા સફેદ અને અન્ય રંગના કરવીર ફૂલોની શોભા પણ ત્યાં છે.
જમ્બીરકરુણાઙ્કોલૈર્ દાડિમૈર્ બીજપૂરકૈઃ માતુલુઙ્ગૈઃ પૂગફલૈર્ હિન્તાલૈઃ કદલીવનૈઃ
જાંબીરા, કરુણા, અંકોલ, દાડમ, બીજાપૂર, માતુલુંગ, સુપારી, હિંતાલ અને કેળાના વનોથી પણ તે સ્થળ શોભાયમાન છે.
અન્યૈશ્ ચ વિવિધૈર્ વૃક્ષૈઃ પુષ્પૈશ્ ચાન્યૈર્ મનોહરૈઃ લતાવિતાનગુલ્મૈશ્ ચ વિવિધૈશ્ ચ જલાશયૈઃ
અને પણ અનેક પ્રકારના વૃક્ષો, મનોહર ફૂલો, લતાવટ અને વિવિધ ઝાડીઓ તથા અનેક પ્રકારના જળાશયો પણ ત્યાં છે.
દીર્ઘિકાભિસ્ તડાગૈશ્ ચ પુષ્કરિણીભિશ્ ચ વાપિભિઃ નાનાજલાશયૈઃ પુણ્યૈઃ પદ્મિનીખણ્ડમણ્ડિતૈઃ
લાંબા તળાવ, સરોવર, કમળવાળી પાંખ, વાવ અને અનેક પવિત્ર જળાશયો, કમળના જૂથોથી શોભાયમાન છે.
સરાંસિ ચ મનોજ્ઞાનિ પ્રસન્નસલિલાનિ ચ કુમુદૈઃ પુણ્ડરીકૈશ્ ચ તથા નીલોત્પલૈઃ શુભૈઃ
મનોહર સરોવર, શુદ્ધ અને સ્વચ્છ પાણી, કુમુદ, કમળ અને સુંદર નીલોત્પલ ફૂલોની શોભા ધરાવે છે.
કહ્લારૈઃ કમલૈશ્ ચાપિ આચિતાનિ સમન્તતઃ કાદમ્બૈશ્ ચક્રવાકૈશ્ ચ તથૈવ જલકુક્કુટૈઃ
આ આસપાસ કાહલારના ફૂલો, કમળ, કાદંબના વૃક્ષો, ચક્રવાક અને જળકુક્કુટ પક્ષીઓથી શોભાયમાન છે.
કારણ્ડવૈઃ પ્લવૈર્ હંસૈઃ કૂર્મૈર્ મત્સ્યૈશ્ ચ મદ્ગુભિઃ દાત્યૂહસારસાકીર્ણૈઃ કોયષ્ટિબકશોભિતૈઃ
કરંડવ, વિવિધ પ્રકારના તરતા પક્ષીઓ, હંસ, કાચબા, માછલીઓ અને મદગુ પક્ષીઓ, દાત્યૂહ અને સારસ જેવા પક્ષીઓની ભીડ, તથા કોયષ્ટિ અને બકાથી તે સ્થળ સુંદર બનેલું છે.
એતૈશ્ ચાન્યૈશ્ ચ કૂજદ્ભિઃ સમન્તાજ્ જલચારિભિઃ ખગૈર્ જલચરૈશ્ ચાન્યૈઃ કુસુમૈશ્ ચ જલોદ્ભવૈઃ
આ અને અન્ય અનેક પ્રકારના ગાન કરતા, જળમાં રહેતા પક્ષીઓ અને જળચર પ્રાણીઓ, તેમજ જળમાં ઉગતા ફૂલો ત્યાં જોવા મળે છે.
એવં નાનાવિધૈર્ વૃક્ષૈઃ પુષ્પૈઃ સ્થલજલોદ્ભવૈઃ બ્રહ્મચારિગૃહસ્થૈશ્ ચ વાનપ્રસ્થૈશ્ ચ ભિક્ષુભિઃ
એવી રીતે વિવિધ પ્રકારના જમીન અને જળમાં ઉગતા વૃક્ષો અને ફૂલો, તથા બ્રહ્મચારી, ગૃહસ્થ, વાનપ્રસ્થ અને ભિક્ષુકો ત્યાં વસે છે.