ధనం ధాన్యం హిరణ్యం చ దాసీదాసాదికం వహు
ధనం, ధాన్యం, బంగారం, ఇంకా అనేక మంది ఆడ, మగ సేవకులు,
ఉమామహేశ్వరం నామ అప్సరోభిః పురా కృతమ్
ఉమామహేశ్వరము అనే వ్రతాన్ని దేవకన్యలు పూర్వం స్థాపించారు.
రూపిణ్యా రంభయా చైవ సీతయాఽహల్యయా తథా
ఆ వ్రతాన్ని రూపిణి, రంభ, అలాగే సీత, అహల్య కూడా ఆచరించారు.
ఏతాభిశ్చరితం పార్థ వ్రతం సర్వవ్రతోత్తమమ్
పార్థా! ఈ సర్వ వ్రతాలలో శ్రేష్ఠమైన ఉమామహేశ్వర వ్రతాన్ని వీరు ఆచరించారు.
మర్త్యలోకే స్త్రియో యాశ్చ దుర్భగారూపవర్జితాః
మనుష్య లోకంలో అదృష్టం లేదా అందం లేని స్త్రీలు,
తాసాం హితార్థం పార్వత్యా ఉమామహేశ్వరం వ్రతమ్
వారి మేలుకోసం పార్వతీదేవి ఉమామహేశ్వర వ్రతాన్ని స్థాపించింది.
పూర్వం మార్గశిరే మాసి నారీ ధర్మపరాయణా 4.23.
మార్గశిర మాసంలో ధర్మానికి నిబద్ధత కలిగిన స్త్రీ స్నానం చేసిన తర్వాత,
స్నాత్వా సంపూజ్య లలితాం హరకాయార్ధవాసినీమ్ కృత్వా దేవీస్తర్పయిత్వా ఇదం వాక్యముదీరయేత్
స్నానం చేసి, హరుని అర్ధాంగిని అయిన లలితాదేవిని పూజించి, దేవిని సంతృప్తిపరిచి, ఈ మాటలు పలకాలి:
నమో నమస్తే దేవేశ ఉమాదేహార్ద్ధధారక
"దేవేశా! ఉమాదేవి అర్ధాంగిగా ఉన్నవాడా! నీకు పునః పునః నమస్కారం."
హృది కృత్వా శివం దేవీం జపేద్యావద్గృహం గతా
శివుడు, దేవిని హృదయంలో ఉంచుకుని, ఇంటికి చేరే వరకు జపం చేయాలి.
వామపార్శ్వే ఉమాం దేవీం దక్షిణే తు మహేశ్వరమ్ నైవేద్యం తు యథాశక్తి ఘృతపక్వం నివేదయేత్
ఎడమవైపు ఉమాదేవిని, కుడివైపు మహేశ్వరుడిని ఉంచి, తన శక్తికి అనుగుణంగా నెయ్యితో వండిన నైవేద్యం సమర్పించాలి.
కారయేద్వైశ్వదేవం తు తిలాజ్యేన సుసంస్కృతమ్
తిల్లు, నెయ్యితో బాగా సిద్ధం చేసిన వైశ్వదేవం చేయాలి.
ఏవం ద్వాదశమాసాంస్తు పూజయిత్వా మహేశ్వరమ్
ఇలా పన్నెండు నెలలు మహేశ్వరుని పూజించాలి.
శివం రూప్యమయం కృత్వా ఉమాం హైమమయీం తథా
శివుని రూపాన్ని వెండితో, ఉమాదేవిని బంగారంతో తయారు చేయాలి.
చన్దనేన శివం చర్చ్య కుంకుమేన చ పార్వతీమ్
శివునికి గంధం, పార్వతికి కుంకుమం అలంకరించాలి.
వేష్టయేచ్ఛుక్లవస్త్రేణ శివం రక్తేన పార్వతీమ్
శివునికి తెల్ల వస్త్రం, పార్వతికి ఎరుపు వస్త్రం కప్పాలి.
భోజయేచ్ఛివభక్తాంశ్చ బ్రాహ్మణాన్వేదపారగాన్ 4.23.
శివభక్తులు, వేదపారంగత బ్రాహ్మణులను భోజనం పెట్టాలి.
తతః ప్రదక్షిణీకృత్య ఇదముచ్చారయేద్బుధః వ్రతేనానేన సుప్రీతౌ భవేతాం మమ సర్వదా
తర్వాత ప్రదక్షిణ చేసి, జ్ఞానవంతుడు ఇలా పలకాలి: 'ఈ వ్రతంతో మీరు ఇద్దరూ ఎప్పుడూ నాతో సంతోషంగా ఉండాలి.'
ఏవముక్త్వా జితక్రోధే బ్రాహ్మణే వేదపారగే
ఇలా చెప్పి, కోపాన్ని జయించిన, వేదాలలో నిపుణుడైన బ్రాహ్మణుడితో మాట్లాడారు.
ఇదం కృత్వా వ్రతం నారీ మహేశార్పితమానసా
ఒక స్త్రీ మహేశునికి తన మనసును అర్పించి ఈ వ్రతాన్ని ఆచరిస్తే,
శివలోకే వసేత్తావద్యావదిన్ద్రాశ్చతుర్ద్దశ
ఆమె శివలోకంలో పద్నాలుగు ఇంద్రులు ఉండేంతకాలం నివసిస్తుంది.
యదా మానుష్యమాయాతి జాయతే విమలే కులే
తిరిగి మానవ జన్మ పొందినప్పుడు, ఆమె పవిత్రమైన కుటుంబంలో పుడుతుంది.
ధనధాన్యసమాయుక్తే సువర్ణమణిమండితే
ఆమెకు ధనం, ధాన్యం సమృద్ధిగా ఉంటాయి, బంగారం, రత్నాలతో అలంకరించబడుతుంది.
వియోగం నైవ సా పశ్యేద్భర్తృమిత్రసుతాదికైః
భర్త, మిత్రులు, కుమారులు మరియు ఇతరులతో ఆమెకు వేరుపాటు అనుభవం ఉండదు.
హైమీముమాం రజతపిణ్డమయం మహేశం రౌప్యే సురూపవృషభే చ సమాస్థితౌ తౌ
ఆమె భర్తతో కలిసి అందమైన వెండి ఎద్దుపై కూర్చుంటారు; వారి ముందుగా బంగారం లేదా వెండితో చేసిన మహేశుడు ఉంటాడు.
రమ్భాతృతీయావ్రతవర్ణనమ్ పుత్రసౌభాగ్యఫలదాం సర్వామయనివారిణీమ్
ఇప్పుడు రంభా తృతీయ వ్రతవివరణ: ఇది సంతానసౌభాగ్యాలను ఇస్తుంది, అన్ని వ్యాధులను తొలగిస్తుంది.
సర్వదుష్టహరాం పుణ్యాం సర్వసౌఖ్యప్రదాం తథా
ఇది అన్ని దుష్టాలను తొలగిస్తుంది, పుణ్యాన్ని ఇస్తుంది, అన్ని సుఖాలను ప్రసాదిస్తుంది.
శంకరేణ పురా ప్రోక్తా పార్వత్యాః ప్రియకామ్యయా
పార్వతీదేవికి ప్రియమైన సుఖం కోసం శంకరుడు ఈ వ్రతాన్ని పుర్వంలో వివరించాడు.
మార్గశీర్షే శుభే మాసి తృతీ యాయాం నరాధిప ఉపవాసస్య నియమం గృహ్ణీయాద్భక్తిభావితా
మార్గశిర మాసంలో, శుభమైన తృతీయ తిథినాడు, ఓ రాజా, భక్తితో ఉపవాస వ్రతాన్ని ఆచరించాలి.
దేవి సంవత్సరం యావత్తృతీయాయాముపో షితా తదవిఘ్నేన మే యాతు ప్రసాదాత్తవ పార్వతి
దేవీ, సంవత్సరం పొడవునా తృతీయ వ్రతాన్ని ఆచరించాలి; పార్వతీ, నీ కృపతో అది నిరవధిగా సాగిపోవాలి.