సర్వాశుచినిధానస్య శరీరస్య న విద్యతే
అన్ని మలినాల నిలయం అయిన శరీరానికి అసలు శుద్ధి ఉండదు.
కాయః సుగంధధూపాద్యైర్యత్నేనాపి తు సంస్కృతః
శరీరాన్ని సుగంధద్రవ్యాలు, ధూపం వంటివాటితో ఎంత జాగ్రత్తగా శుభ్రం చేసినా,
యథా జాత్యైవ కృష్ణో హి న శుక్లః స్యాదుపాయతః 4.4.
ఎలా జన్మతోనే నలుపు ఉన్నవాడు ఎన్ని ప్రయత్నాలు చేసినా తెల్లగా మారలేడో,
జిఘ్రన్నపి స్వదుర్గంధం పశ్యన్నపి మలం స్వకమ్
తన దుర్గంధాన్ని వాసించుకుంటూ, తన మలిని చూసుకుంటూ,
అహో మోహస్య మాహాత్మ్యం యేన వ్యామోహితం జగత్
ఏ మాయ మహిమ చూడండి! దానివల్ల ఈ లోకం మొత్తం మాయలో పడిపోతుంది.
ఏవమేతచ్ఛరీరం హి నిసర్గాదశుచి ధ్రువమ్
ఇలా, ఈ శరీరం సహజంగా ఎప్పుడూ అపవిత్రమే.
గర్భస్థస్య స్మృతిర్యాసీత్సా జాతస్య ప్రణశ్యతి
గర్భంలో ఉన్నప్పుడు ఉన్న జ్ఞాపకం, పుట్టిన తర్వాత పోయిపోతుంది.
బాహ్యేన వాయునా చాస్య మోహసంజ్ఞేన దేహినః
దేహధారికి బయట నుంచి వచ్చే వాయువు, మాయ అనే పేరుతో,
తేన జ్వరేణ మహతా మహామోహః ప్రజాయతే
ఆ గొప్ప జ్వరం వల్ల మహా మాయ కలుగుతుంది.
స్మృతిభ్రంశాత్తు తస్యేహ పూర్వకర్మవశేన చ
ఇక్కడ జ్ఞాపకం పోయిపోవడం వల్ల, అలాగే గత కర్మల ప్రభావంతో,
రక్తో మూఢస్య లోకోఽయమకార్యే సంప్రవర్తతే
ఈ లోకం మాయలో పడినవారితో కలిసి, తప్పు పనుల వైపు పోతుంది.
న శ్రూయతే పరం శ్రేయః సతి చక్షుషి నేక్షతే
కళ్లుండి ఉన్నా, పరమ శ్రేయస్సు కనిపించదు; వినిపించినా వినిపించదు.
సత్యాం బుద్ధౌ న జానాతి బోధ్యమానో బుధైరపి 4.4.
బుద్ధి ఉన్నా, పండితులు చెప్పినా, అతడు అర్థం చేసుకోడు.
గర్భస్మృతేరభావేన శాస్త్రముక్తం మహర్షిభిః
గర్భంలో ఉన్న జ్ఞాపకం లేకపోవడమే, మహర్షులు శాస్త్రాల్లో చెప్పినదీ అదే.
యే సంత్యస్మిన్పరే జ్ఞానే సర్వకామార్థసాధకే
అందరి కోరికలు తీరే ఆ పరమ జ్ఞానంలో స్థిరమైనవారు
అవ్యక్తేంద్రియవృత్తిత్వాద్బాల్యే దుఃఖం మహత్పునః
పిల్లలలో ఇంద్రియాల క్రియలు ఇంకా వెలుగులోకి రాకపోవడం వల్ల మళ్లీ పెద్ద బాధ కలుగుతుంది.
దంతోత్థానే మహద్దుఃఖం మౌలేన వ్యాధినా తథా
పళ్లొచ్చే సమయంలో ఎంతటి బాధ కలుగుతుందో, అలాగే తలలో వ్యాధి వల్ల కూడా బాధ కలుగుతుంది.
తృడ్బుభుక్షాపరీతాంగః కశ్చిత్తిష్ఠతి రారటన్
దాహం, ఆకలితో శరీరం బాధపడుతూ, ఎవరో ఒకరు ఏడుస్తూ నిలబడతారు.
కౌమారే కర్ణవేధేన మాతాపిత్రోశ్చ తాడనాత్
పిల్లవయసులో చెవి చీల్చడం వల్ల, తల్లిదండ్రులు కొట్టడం వల్ల కూడా బాధ కలుగుతుంది.
ప్రసన్నేంద్రియవృత్తిశ్చ కామరాగప్రపీడనాత్
ఇంద్రియాల క్రియలు స్పష్టంగా ఉన్నప్పుడు, కోరికలు, మోహాల వల్ల బాధ కలుగుతుంది.
ఈర్ష్యయా చ మహద్దుఃఖం మోహాద్రక్తస్య జాయతే
ఈర్ష్య వల్ల పెద్ద బాధ కలుగుతుంది, మోహం వల్ల కామంతో ఉన్నవారికి బాధ కలుగుతుంది.
న రాత్రౌ విందతే నిద్రాం కోపాగ్నిపరిపీడితః
కోపాగ్ని బాధతో రాత్రిపూట నిద్ర పట్టదు.
స్త్రీష్వాయాసితదేహస్య యే పుంసః శుక్రబిందవః 4.4.
స్త్రీలతో మితిమీరిన అనుభవాల వల్ల పురుషుని శరీరం అలసిపోయి, వీర్య బిందువులు తగ్గిపోతాయి.
క్రిమిభిస్తుద్యమానస్య కుష్ఠినః కామినస్తథా
కుష్టురోగి, కామంతో ఉన్నవాడు పురుగులు కాటుకు బాధపడతాడు.
యాదృశం విందతే సౌఖ్యం గండాన్వయవినిర్గమే
పుండ్లు పగిలి బయటకు వస్తే కలిగే సంతోషం
గండస్య వేదనా యద్వత్స్ఫుటితస్య నివర్తతే
పుండ్లు పగిలినప్పుడు వాటి బాధ తగ్గిపోవడం లాగానే
విణ్మూత్రస్య సముత్సర్గాత్సుఖం భవతి యాదృశమ్
విసర్జన వల్ల కలిగే సుఖం
నారీష్వశుచిభూతాసు సర్వదోషాశ్రయాసు చ
అశుద్ధమైన, అన్ని లోపాలు ఉన్న స్త్రీలలో
సన్మానమపమానేన వియోగేన సుసంగమః
గౌరవం, అవమానం, విడిపోవడం, మళ్లీ కలవడం
వలీపలితఖాలిత్యైః శిథిలీకృతవిగ్రహమ్
ముడతలు, తెల్ల జుట్టు, ముండ్లతో శరీరం బలహీనమవుతుంది.