తృతీయశ్చాహ భో రాజన్ధనపాలాయ శోభినే మహ్యం చ స్వసుతాం శీఘ్రం సమర్పయ సుఖీ భవ
మూడవవాడు అన్నాడు: 'రాజా! ధనపాలుడికి నీ కుమార్తెను వెంటనే ఇచ్చి సంతోషంగా ఉండు.'
చతుర్థశ్చాహ భో రాజన్సర్వకలాసు కోవిదః ।। 3.2.7.
నాలుగవవాడు అన్నాడు: 'రాజా! నీవు అన్ని కళల్లో నిపుణుడవు —'
పుణ్యార్థమేకరత్నం చ హోమార్థం ద్వితియం వసు
పుణ్యార్థంగా ఒక రత్నాన్ని, హోమార్ధంగా రెండవ ధనాన్ని ఇవ్వాలి.
శేషం సుభోజనార్థం చ రత్నం నిత్యం మయాహృతమ్
మిగతా రత్నాలను మంచి భోజనార్థంగా నేను ఎప్పుడూ తీసుకొచ్చాను.
ఇతి శ్రుత్వా వచస్తేషాం మోహితో నృపతిస్తదా
వారి మాటలు విన్న రాజు అప్పటికి అయోమయానికి లోనయ్యాడు.
సా దేవీ తు వచః శ్రుత్వా వ్రీడితా దైవమోహితా
ఆ దేవి ఆ మాటలు విని సిగ్గుపడి, విధి వల్ల మాయలో పడిపోయింది.
ఇత్యుక్త్వా స తు వైతాలో విహస్యోవాచ భూపతిమ్
ఇలా చెప్పిన వెంటనే వేతాళుడు నవ్వుతూ రాజును ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
ధర్మదత్తాయ సా కన్యా యోగ్యా భవతి రూపిణీ
ఆ అందమైన యువతి ధర్మదత్తునికి తగిన వరాలు కలదని చెప్పాడు.
సర్వశాస్త్రేషు నిపుణః స ద్విజో వర్ణతః స్మృతః
అతడు అన్ని శాస్త్రాలలో నిపుణుడు, వర్ణపరంగా బ్రాహ్మణుడిగా గుర్తించబడ్డాడు.
కలాజ్ఞః స తు శూద్రో హి ధనుర్వేదీ స భూపతిః అతో వివాహితా బాలా ధర్మదత్తాయ శీలినే
అతడు కళల్లో నిపుణుడు అయినా శూద్రుడు, ధనుర్వేదంలో నిపుణుడు, రాజు కూడా. అందుకే ఆ బాలికను ధర్మదత్తుని వంటి సద్గుణశీలికి పెళ్లి చేశారు.
విదేహదేశే భూపాల నగరీ మిథిలావతీ
విదేహదేశంలో, ఓ రాజా, మిథిలావతి అనే నగరం ఉండేది.
గుణాధిపస్తత్ర రాజా ధనధాన్యసమన్వితః
అక్కడ గుణాధిపుడు అనే రాజు ఉండేవాడు. అతనికి ధనం, ధాన్యం సమృద్ధిగా ఉండేవి.
వృత్త్యర్థం మిథిలాదేశే తత్ర వాసం చకార సః
ఆ జీవనోపాధి కోసం మిథిలా ప్రాంతంలో నివాసముండేవాడు.
మృగయార్థే వనం ప్రాప్తస్తత్ర శార్దూలముత్తమమ్
వేట కోసం అడవిలోకి వెళ్లి, అక్కడ ఒక గొప్ప పులిని చూశాడు.
వ్యాఘ్ర మార్గేణ భూపాలో వనాన్తరముపాయయౌ
పులి వెళ్ళిన దారిలో రాజు అడవి లోతుల్లోకి వెళ్లాడు.
క్షుత్క్షామకణ్ఠో నృపతిః శ్రమసన్తాపపీడితః
ఆ రాజు ఆకలితో గొంతు ఎండిపోయి, అలసటతో బాధపడుతూ ఉన్నాడు.
ఇతి శ్రుత్వా స రాజన్యో హత్వా హరిణముత్తమమ్
ఇలా విన్న రాజు, ఒక మంచి జింకను వేటాడి చంపాడు.
వాంఛితం తే దదామ్యాశు స హోవాచ మహీపతిమ్
"నీవు కోరినది త్వరగా ఇస్తాను," అని అతను రాజును ఉద్దేశించి అన్నాడు.
త్వయా సహస్రముద్రాశ్చ ఖాదితా మమ భూపతే
రాజా, నువ్వు నా వెయ్యి నాణేలు ఖర్చు చేశావు.
శతముద్రాస్తు మాసాన్తే మహ్యం దేహి కుటుంబినే 3.2.8.
నెలాఖరులో నువ్వు నాకు వంద నాణేలు ఇవ్వాలి, గృహస్థా.
ఏకస్మిన్దివసే రాజన్స చ రాజా గుణాధిపః
ఒక రోజు, ఓ రాజా, ఆ గుణాధిపుడు అనే రాజు—
స గత్వా సాగరతటే దేవీమూర్తిం దదర్శ హ
సముద్రతీరానికి వెళ్లి, అక్కడ దేవతామూర్తిని చూశాడు.
గన్ధర్వతనయాం సుభ్రూం పూజయిత్వా ప్రసన్నధీః।। ప్రాంజలిః పురతస్తస్థౌ తదా దేవీ సమాగతా
అతడు అందమైన కనుబొమ్మల గంధర్వ కుమార్తెను పూజించి, హర్షంతో చేతులు జోడించి ఆమె ఎదుట నిలబడ్డాడు. అప్పుడు ఆ దేవత ప్రత్యక్షమైంది.
వరం వరయ తం ప్రాహ చిరందేవస్తు చాబ్రవీత్
"ఏ వరం కావాలో కోరుకో," అని ఆమె చెప్పింది. ఆ దీర్ఘాయువు ఉన్నవాడు సమాధానమిచ్చాడు.
ఇతి శ్రుత్వా తు సా దేవీ విహస్యోవాచ కామినమ్
అది విని ఆ దేవి నవ్వుతూ, కోరికతో ఉన్న వాడిని ఇలా అడిగింది.
తథేత్యుక్త్వా గతస్తోయే ప్లావితో మిథిలాం యయౌ
అవును అని చెప్పి, అతడు నీటిలోకి దిగి, అక్కడినుంచి తేలుతూ మిథిలా పట్టణానికి వెళ్లిపోయాడు.
గుణాధిపస్తు తచ్ఛ్రుత్వా స్వభృత్యేన సమన్వితః
ఆ విషయం విని, గుణాధిపుడు తన సేవకునితో కలిసి స్పందించాడు.
గాంధర్వేణ వివాహేన మాం గృహాణ గుణాధిప
గుణాధిపా! గాంధర్వ వివాహంతో నన్ను స్వీకరించు.
పుణ్యదే త్వం గృహాణాద్య తర్హి త్వాం సంభజామ్యహమ్
పుణ్యదే! నీవు నన్ను ఈ రోజు అంగీకరించు; అప్పుడు నేను నీతో కలుస్తాను.
స హోవాచ శృణు త్వం భో మమ భృత్యం చిరం సురమ్ 3.2.8.
అతడు ఇలా అన్నాడు: విను, నీవూ, నా సేవకుడూ, చాలా కాలంగా, సురమా.