అతస్త్వం విక్రమాదిత్య ధర్మజ్ఞ కథయస్వ మే
కాబట్టి విక్రమాదిత్యా, నీకు ధర్మం తెలుసు, నాకు చెప్పు.
యోగ్యా మధుమతీ నారీ వామనాయ ద్విజన్మనే
మధుమతీ అనే యోగ్యురాలు వామన ద్విజునికి సరిగ్గా సరిపోతుంది.
ప్రాణదాతా తు యో విప్రః పితేవ గుణతత్పరః
ప్రాణం ఇచ్చే, గుణాల పట్ల ఆసక్తి ఉన్న బ్రాహ్మణుడు తండ్రివలె ఉంటాడు.
వైతాలో భూపతిశ్రేష్ఠం పునర్విక్రమమబ్రవీత్
వేతాళుడు మళ్లీ రాజులలో శ్రేష్ఠుడైన విక్రమునితో ఇలా అన్నాడు.
వర్ద్ధవన్నగరే రమ్యే నానాజననిషేవితే
వర్ధవన్ అనే అందమైన పట్టణంలో, ఎన్నో జాతుల ప్రజలు నివసిస్తూ ఉండేవారు.
విద్వన్మాలా ప్రియా తస్య పతిసేవాపరాయణా
అక్కడ ఒక పండితుడు, పుష్పమాలలు తయారు చేసే వాడు ఉండేవాడు. అతని భార్య భర్త సేవలో నిమగ్నంగా ఉండేది.
పుత్రకన్యాసపత్నీకో వృత్త్యర్థం సముపాగతః
తన కుమారుడు, కుమార్తె, భార్యతో కలిసి జీవనోపాధి కోసం అక్కడికి వచ్చాడు.
కించిచ్ఛ్రుత్వా దదౌ స్వర్ణం సహస్రం ప్రత్యహం నృప
అతని కథలో కొంత వినగానే, రాజు ప్రతిరోజూ వెయ్యి బంగారు నాణేలు ఇచ్చాడు.
వ్యయం కృత్వా తు తచ్ఛేషం స కుల్యే భుక్తవాన్స్వయమ్
కొంత ఖర్చు చేసి, మిగిలినదాన్ని కుటుంబంతో కలిసి ఆనందంగా వినియోగించాడు.
పరీక్షార్థం స్మశానే చ రోదనం బహు కుర్వతీ
పరీక్ష కోసం, శ్మశానంలో ఆమె బాగా ఏడ్చింది.
గచ్ఛ వీరవర త్వం వై యతోఽసౌ శ్రూయతే రవః
వీరవీరా, ఆ శబ్దం వినిపించే చోటికి వెళ్ళు.
ఇతి శ్రుత్వా వీరవరః శస్త్రాస్త్రకుశలో బలీ
అది విని, ఆయుధ విద్యలో నిపుణుడైన శక్తివంతుడైన వీరవరుడు,
శ్లక్ష్ణం వచశ్చ తామాహ కిమర్థం రోదనే స్థితా 3.2.3.
ఆమెను మృదువుగా అడిగాడు: "ఎందుకు ఇక్కడ నిలబడి ఏడుస్తున్నావు?"
ఇతి శ్రుత్వా రాజలక్ష్మీర్వీరసేనం తమబ్రవీత్
అది విని, రాజకుమారి వీరసేనుని ఇలా అడిగింది:
మాసాన్తే ప్రలయం యాస్యే తస్మాచ్ఛోచామి భో బలిన్ కేన పుణ్యేన దీర్ఘాయుస్త్వం భవేః కారణం వద
"నెల చివరలో నాకు నాశనం సంభవిస్తుంది. అందుకే నేను బాధపడుతున్నాను, ఓ బలవంతుడా. నీవు దీర్ఘాయువు పొందడానికి ఏ పుణ్యం చేసావో చెప్పు."
దీర్ఘాయుర్భవితా చాహం స్వామికార్యం ప్రసాధయ
"నేను కూడా దీర్ఘాయువు అవుతాను. నీ యజమాని పనిని నీవు నెరవేర్చు."
ఇతి శ్రుత్వా వీరవరో మందిరం స్వయమాగతః
అది విని, వీరవరుడు తన ఇంటికి వెళ్లాడు.
తథేత్యుక్త్వా తు సా సాధ్వీ తనయం ప్రాహ నిర్భయా
"అలా జరుగుతుంది," అని చెప్పి, ఆ సతీమణి ధైర్యంగా తన కుమారునితో మాట్లాడింది.
తథా మత్వా తు తత్పుత్రో భగిన్యా మాతృసంయుతః
అలా అనుకొని, ఆ కుమారుడు తన అక్కతో, తల్లితో కలిసి,
భోస్తాత మే కపాలం చ చండికాయై సమర్పయ
"నాన్నా, నా కపాలాన్ని చండికాదేవికి సమర్పించు," అని అన్నాడు.
ఇతి శ్రుత్వా వీరసేనః శిరశ్ఛిత్త్వా సమార్పయత్
అది విని, వీరసేనుడు తన తలను కోసి సమర్పించాడు.
దృష్ట్వా తద్రూప సేనస్తు కారణం సర్వమాదితః 3.2.3.
ఆ దృశ్యం చూసి, సేనాధిపతి ఆ విషయం మొత్తం మొదటి నుంచీ గ్రహించాడు.
తదా ప్రసన్నా సా దేవీ నృపముజీవ్య సాబ్రవీత్
ఆ సమయంలో సంతోషించిన ఆ దేవత రాజును జీవితం ప్రసాదించి ఇలా చెప్పింది.
స ఆహ వీరసేనస్తు సకులో జీవమాప్నుయాత్
వీరసేనుడు ఇలా అన్నాడు: అతని వంశమంతా దీర్ఘాయుష్మంతులవ్వాలి.
రూపసేనః ప్రసన్నాత్మా స్వసుతాం కామరూపిణీమ్ ముఖ్యస్నేహం కృతం కేన తేషాం మధ్యే వదస్వ మే
రూపసేనుడు ప్రశాంతమైన మనసుతో, తనకు కావలసిన రూపాన్ని ఎంచుకోగల తన కుమార్తెతో కలిసి అడిగాడు: వీరిలో ఎవరు ఎక్కువ ప్రేమ చూపించారు? నాకు చెప్పు.
ముఖ్యస్నేహం కృతం రాజ్ఞా దాసార్థే స్వతనుం దదౌ బంధుప్రీతిశ్చ భగినీ పితృస్నేహీ తు పుత్రకః
ఈలోగా రాజు తన దాసుని కోసం తన శరీరాన్ని ఇచ్చి గొప్ప ప్రేమను చూపాడు. అక్క చెల్లెలు బంధుత్వ ప్రేమను చూపింది. కుమారుడు తండ్రిపట్ల కుమార ప్రేమను చూపాడు.
మహాన్స్నేహః కృతో రాజ్ఞా రూపసేనేన ధీమతా
ధీమంతుడైన రూపసేనుడు రాజుపట్ల గొప్ప ప్రేమను చూపించాడు.
కాచిద్భోగావతీ నామ్నా నగరీ పరమాద్భుతా
భోగావతి అనే ఒక అద్భుతమైన నగరం ఉండేది.
రూపవర్మా చ నృపతిస్తత్ర రాజ్యం కరోతి వై
ఆ నగరంలో రూపవర్మ అనే రాజు పాలించేవాడు.
తస్య భూపస్య గేహే చ నివసనఞ్చ్ఛుభపంజరే
ఆ రాజు ఇంట్లో, శుభ్రమైన గదిలో నివసించేవాడు.