భారతే యే స్థితా లోకా ఇలావృతముపాగతాః 3.4.17.
భారతదేశంలో ఉన్న ప్రజలు అందరూ ఇలావృతంలోకి ప్రవేశించారు.
ఆరోహణం నరైస్తస్మిత్కృతం స్వర్ణమయం శుభమ్
పురుషులు ఒక అద్భుతమైన బంగారు మెట్లను నిర్మించారు.
తాన్దృష్ట్వా మనుజాన్ప్రాప్తాన్సదేహాన్స్వర్గమణ్డలే
ఆ మనుషులు తమ శరీరాలతో స్వర్గలోకానికి చేరుకున్నదాన్ని చూసి,
జ్ఞాత్వా స భగవాన్రుద్రో భవాన్యా సహ శంకరః
దీనిని గ్రహించిన భగవంతుడు రుద్రుడు, భవానితో కలిసి శంకరుడు,
ఏతస్మిన్నన్తరే ప్రాప్తో వైవస్వతసుతో మహాన్
అంతలో వైవస్వతుని కుమారుడు గొప్పవాడు అక్కడికి వచ్చాడు.
నగ్నభూతం సమాలోక్య నేత్రే సంమీల్య సంస్థితః
ఒకడు నగ్నంగా ఉన్నాడని చూసి, అతడు కన్నులు మూసుకుని నిశ్చలంగా నిలిచిపోయాడు.
అస్మిన్ఖణ్డే సదా నార్యో భవిష్యంతి చ మాం వినా
ఈ ప్రాంతంలో ఎప్పుడూ స్త్రీలు ఉంటారు, కాని నన్ను లేకుండా.
ఇలా బభూవ నృపతే కన్యా జనమనోహరా
ఓ రాజా! ఇలా జన్మతో అందమైన కన్యగా మారింది.
ఇలాసమాధిభూతాయాః సప్తవింశచ్చతుర్యుగమ్ బుధం దేవం పతిం కృత్వా చంద్రవంశమజీజనత్
ఇలా ఇలా యిరవైయేడు చతుర్యుగాల పాటు పాలకురాలిగా ఉండి, బుధుడిని దేవతా భర్తగా చేసుకుని చంద్రవంశాన్ని సృష్టించింది.
అయోధ్యాధిపతిః శ్రీమాన్యదేలావృతమాగతః
అయోధ్యాధిపతి మహిమాన్వితుడూ ఇలావృతానికి వచ్చాడు.
తదా ప్రాప్త ఇలో విప్రస్తస్యా రూపేణ మోహితః 3.4.17.
ఆ సమయంలో ఇలా ప్రత్యక్షమై, ఆమె రూపాన్ని చూసి ఆ ముని మోహితుడయ్యాడు.
ఏతస్మిన్నంతరే తత్ర వాగువా చాశరీరిణీ
అంతలో అక్కడ దేహరహితమైన వాణి వినిపించింది.
అనిలో నామ తత్రైవ విఖ్యాతోఽభూద్ద్విజస్య వై
అక్కడ అనిలుడు అనే ద్విజుడు ప్రసిద్ధి చెందాడు.
ఛిత్త్వాఛిత్త్వా శిరో రమ్యం తస్మై జాతం పునః పునః
ఆ అందమైన తలను పదే పదే నరికి, అది అతనికి మళ్లీ మళ్లీ పుట్టింది.
ప్రాహ త్వమూనపంచా శద్విభేదాఞ్జనయిష్యసి
"నీవు ఐదు, ఆరు విభాగాలను ఉత్పత్తి చేస్తావు" అని అతడు చెప్పాడు.
యథా కుబేరో భగవాన్షడ్వింశద్వరుణప్రియః
ఎలా భగవంతుడు కుబేరుడు, వరుణునికి ప్రియమైనవాడు, ఇరవై ఆరు ఉన్నాడో,
ఇత్యుక్తే వచనే తస్మిన్దితికుక్షౌ ద్విజోత్తమః
ఈ మాటలు చెప్పిన వెంటనే, ఆ ఉత్తమ ద్విజుడు దితి గర్భంలో ప్రవేశించాడు.
ధాన్యపాలస్య వై గేహే మృలగండాన్తజః సుతః
ధాన్యాన్ని కాపాడే ఇంట్లో, మట్టి చెంప నుంచి ఒక కుమారుడు జన్మించాడు.
అలికో నామ వై మ్లేచ్ఛస్తత్ర స్థానే సమాగతః
అక్కడ అలిక అనే విదేశీ వ్యక్తి వచ్చాడు.
అనపత్యో వస్త్రకారీ సుతం ప్రాప్య గృహం యయౌ
ఆయనకు పిల్లలు లేరు, వస్త్రాలు కుట్టేవాడు. కుమారుడు కలిగిన తరువాత ఇంటికి వెళ్లాడు.
స సప్తాబ్దవపుర్భూత్వా గోదుగ్ధపానతత్పరః 3.4.17.
అతడు ఏడేళ్ల పిల్లవాడిగా మారి, ఆవుపాలు తాగడంలో ఆసక్తిగా ఉండేవాడు.
స్వహస్తేనైవ సంస్కృత్య భోజనం హరయేఽపర్యత్
తానే స్వయంగా భోజనం తయారుచేసి, హరివారికి సమర్పించాడు.
పితృమాతృపరిత్యక్తః స బాలః పంచహాయనః
ఆ బాలుడు తండ్రి తల్లి వదిలిపెట్టగా, ఐదు సంవత్సరాల వయస్సులో ఉన్నాడు.
గోవర్ద్ధనగిరౌ ప్రాప్య నారదస్యోపదేశతః
ఆ బాలుడు నారదుని ఉపదేశంతో గోవర్ధనగిరిని చేరాడు.
తదా ప్రసన్నో భగవాన్విష్ణుర్నారాయణః ప్రభుః
అప్పుడు భగవంతుడు విష్ణువు, నారాయణుడు, ప్రభువు సంతోషించాడు.
దృష్ట్వా తద్వదనం రమ్యం మాయాశక్త్యా దిశో దశ
ఆ అందమైన ముఖాన్ని చూసి, ఆయన మాయాశక్తితో పది దిశలు ప్రకాశించాయి.
ధువోఽపి భగవాన్సాక్షాత్సర్వపూజ్యో బభూవ హ
అక్కడ ధ్రువుడు ప్రత్యక్షంగా కనిపించి, అందరికీ పూజ్యుడయ్యాడు.
నభఃపతిః కాలకరః శిశుమారపతిస్స వై
ఆకాశాధిపతి, కాలసృష్టికర్త, శిశుమార నక్షత్రాధిపతి అక్కడ ఉన్నారు.
తస్మాద్ధరాయాం సంభూతో భౌమో నామ మహాగ్రహః
ఆయన నుండి భూమిపై భౌముడు అనే గొప్ప గ్రహం జన్మించాడు.
వహ్నిదేవ్యా తతో జాతశ్చాహం తత్ర మహాగ్రహః
వహ్నిదేవి నుండి నేను అక్కడ మహాగ్రహంగా జన్మించాను.