రాకాం చంద్రే తు సంప్రాప్తం రాహుగ్రస్తే తమోమయే
పూర్ణచంద్రుడు రాహువు గ్రహణంలో, చీకటిలో మునిగినప్పుడు,
హిమాలయగిరౌ రమ్యే నానాధాతువిచిత్రితే
వివిధ లోహాలతో అలంకరించబడిన అందమైన హిమాలయ పర్వతంపై,
రత్నభానో హతే శూరే నేత్రసింహో భయాతురః
రత్నభాను చనిపోయిన తర్వాత, ధైర్యవంతుడైన నేత్రసింహుడు భయంతో వణికిపోయాడు.
ద్వాదశాబ్దాన్తరే దేవో దదౌ ఢక్కామృతం ముదా
పన్నెండు సంవత్సరాలు గడిచిన తరువాత, ఆ దేవుడు ఆనందంగా ఢక్కా అమృతాన్ని ఇచ్చాడు.
దదౌ ఢక్కామృతం రాజ్ఞే పునః ప్రాహ శుభం వచః
ఆ దేవుడు రాజుకు ఢక్కా అమృతాన్ని ఇచ్చి, మళ్లీ శుభవాక్యాలు పలికాడు.
క్షయం శీఘ్రం గమిష్యంతి శత్రవస్తే మహాభటాః
ఓ మహాబలశాలి, నీ శత్రువులు త్వరలోనే నాశనం అవుతారు.
నగరం కారయామాస తత్ర సర్వజనైర్యుతమ్ 3.3.13.
అక్కడ అన్ని జనులతో కూడిన ఒక నగరాన్ని నిర్మింపజేశాడు.
నేత్రసింహగఢం నామ్నా విఖ్యాతం భారతే భువి
భారతదేశంలో ఆ నగరం 'నేత్రసింహగఢ్' అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందింది.
పాలితం నేత్రసింహేన తత్పురః పుత్రవన్మునే
ఆ నగరాన్ని నేత్రసింహుడు తన కుమారుడిలా కాపాడాడు, మునివరా!
సోఽపి రాజా సమాయాతో నేత్రసింహో మహాబలః కామాక్ష్యా వరదానేన సర్వమాయావిశారదా
ఆ రాజు కూడా వచ్చాడు — మహాబలశాలి నేత్రసింహుడు, కామాక్షి వరప్రసాదంతో అన్ని మాయల్లో నిపుణుడు.
దృష్ట్వా తాం సుందరీం కన్యాం బాలేన్దుసదృశాననామ్
చంద్రమండలంలా ముఖమున్న ఆ అందమైన యువతిని చూసి,
దృష్ట్వా తాం చ తథాహ్రాదః సర్వరత్నవిభూషితామ్ మూర్చ్ఛితశ్చాపతద్భూమౌ సా తం దృష్ట్వా ముమోహ వై
ఆమెను అన్ని రత్నాలతో అలంకరించినదిగా చూసి, అతడు ఆనందంతో మూర్చిపోయి నేలపై పడిపోయాడు; అతడిని చూసి ఆమె కూడా స్పృహ కోల్పోయింది.
దోలామారుహ్య తత్సఖ్యౌ నృపాన్తికముపాయయుః
ఆమె స్నేహితులు దోలపై కూర్చోబెట్టి, ఆమెను రాజు సమీపానికి తీసుకువచ్చారు.
దృష్ట్వా తథావిధం బంధుం కృష్ణాంశః ప్రాహ దుఃఖితః
అలా తన బంధువును చూసి, కృష్ణాంశుడు దుఃఖంతో మాట్లాడాడు.
రజో రాగాత్మకం విద్ధి ప్రమాదం మోహజం తథా
రజోగుణం అనగా ఆకర్షణతో కూడినదని, మోహం అజ్ఞానంతో కలుగుతుందని తెలుసుకో.
ఇతి శ్రుత్వా వచో భ్రాతుస్త్యక్త్వా మోహం యయౌ గృహమ్
తమ్ముడి మాటలు విని, మోహాన్ని వదిలి ఇంటికి వెళ్లిపోయాడు.
దుర్గామారాధయామాస జప్త్వా మధ్యచరిత్రకమ్ 3.3.13.
దుర్గాదేవిని ఆరాధిస్తూ, మధ్యచరిత్రకాన్ని జపించాడు.
మోహయామాస తాం కన్యాం వివాహార్థమనిన్దితా
ఆ నిర్దోషురాలు, పెళ్లి కోసం ఆ యువతిని మోహింపజేసింది.
ప్రాతర్బుద్ధ్వా తు సంచింత్య మహామోహముపాయయౌ
ఉదయం లేచి ఆలోచించగా, అతడు మళ్లీ గొప్ప మోహంలో పడిపోయాడు.
పౌషమాసే తు సంప్రాప్తే శుకకంఠే సుపత్రికామ్
పౌషమాసం వచ్చినప్పుడు, శుభసూచకాలు మరియు మధురమైన స్వరం గల గిల్లుతో కూడి,
స గత్వా పుష్పవిపినం మహావతిపురీస్థితమ్
అతడు అవతి అనే మహానగరంలో ఉన్న పుష్పవనం వైపు వెళ్లాడు.
వీర తేఽవరజో బంధుర్నామ్నాహ్లాదో మహాబలః
ఓ వీరా, నీకు తమ్ముడు, బంధువు అయిన ఆహ్లాదుడు, మహాబలుడు.
తాం జ్ఞాత్వా చ పునస్తస్యా ఉత్తరం దేహి మత్ప్రియమ్
ఇది తెలుసుకొని, మళ్లీ ఆమెకు నాకిష్టమైన సమాధానం చెప్పు.
ఇతి శ్రుత్వోదయో వీరో గృహీత్వా పత్రముత్తమమ్
ఇలా విని, ఉదయుడు అనే వీరుడు ఆ ఉత్తమమైన పత్రాన్ని తీసుకున్నాడు.
జమ్బుకశ్చ నృపో వీరో రుద్రదత్తవరో బలీ
జంబుకుడు అనే రాజు, రుద్రదత్తుని అనుగ్రహంతో, బలవంతుడు, వీరుడు.
తథావిధం మత్పితరమింద్రదత్తవరం రిపుమ్
అలాగే, నా తండ్రి, ఇంద్రదత్తుని అనుగ్రహంతో, శత్రువు అయినవాడు.
ఇతి జ్ఞాత్వా స ఆహ్లాదస్తామాశ్వాస్య హృది స్థితామ్ 3.3.13.
ఇది తెలుసుకొని, ఆహ్లాదుడు హృదయంలో స్థిరంగా ఉన్న ఆమెను ఓదార్చాడు.
స శుకః పన్నగః పూర్వం పుండరీకేన శాపితః
ఆ శుకుడు, ముందు నాగరూపంలో ఉండగా, పుండరీకుడు శాపం ఇచ్చాడు.
మృతే తస్మిఞ్ఛుకే రమ్యే దేవీ స్వర్ణవతీ తదా
ఆ ఆనందదాయకమైన శుకుడు మరణించినప్పుడు, అప్పుడు స్వర్ణవతి దేవి—
మాఘమాసి చ సంప్రాప్తే పంచమ్యాం కృష్ణపక్షకే
మాఘమాసం వచ్చినప్పుడు, కృష్ణపక్షంలో ఐదవ రోజున,