మణ్డపోపరి కలశం సంస్థాప్య మన్త్రముచ్చరేత్
మండపం మీద కలశాన్ని ఉంచి, మంత్రాన్ని పఠించాలి.
పృథివీం చ గణేశం చ పూజయిత్వా హునేద్ఘృతమ్
భూమిని, వినాయకుడిని పూజించి, అగ్నిలో నెయ్యి హోమం చేయాలి.
మహాయూపనిర్మాణప్రతిష్ఠావర్ణనమ్ వక్ష్యే తం చ ప్రతిష్ఠాం చ రాత్రౌ త్రైరాత్రికం యజేత్
మహాయూప నిర్మాణం, ప్రతిష్ఠ గురించి ఇప్పుడు వివరంగా చెప్పబోతున్నాను. రాత్రిపూట మూడు రాత్రుల యజ్ఞాన్ని నిర్వహించాలి.
వరుణం సితకుంభే చ ప్రపాకూపస్య పశ్చిమే
వంటచుల్లి పశ్చిమాన, తెల్ల గడలో వరుణుడిని ఉంచాలి.
గంధద్వారేతి గన్ధం చ అంశునా చేతి తైలకమ్
'గంధద్వార' మంత్రంతో సుగంధద్రవ్యాన్ని, 'అంశునా' మంత్రంతో నూనెను సమర్పించాలి.
కయానేతి దదేద్వస్త్రం నైవేద్యం దీపచన్దనమ్
'కయాన' మంత్రంతో వస్త్రం, నైవేద్యం, దీపం, చందనం సమర్పించాలి.
దంపతీభోజనం కుర్యాద్వరయేదేకబ్రాహ్మణమ్
భర్తా భార్య ఇద్దరూ కలిసి భోజనం చేయాలి. ఒక బ్రాహ్మణుని ఆహ్వానించి, అతనితో పాటు తినాలి.
పూజయేద్వరుణం దేవం నారాయణసమన్వితమ్
వరుణుడు నారాయణునితో కూడి ఉన్న దేవుడిగా పూజించాలి.
తతః కుశకండికాం కృత్వా స్థాలీపాకవిధానతః
తర్వాత కుశ గడ్డి మీద ఆసనం వేసి, పాత్రలో వంట చేసే నియమం ప్రకారం ముందుకు సాగాలి.
అన్యేషాం చ స్రువేణైవ దద్యాదేకాహుతిం క్రమాత్
ఇతరులకూ, క్రమంగా ఒక్కొక్క అర్పణను స్రువం ద్వారా సమర్పించాలి.
వరుణస్యోత్తంభనమసీతి చ ఆభ్యాం దేవాంస్తథైవ చ
ఇది వరుణునికి ఆధారంగా పిలుస్తారు. అలాగే ఆ ఇద్దరు దేవతలకు కూడా ఇదే విధంగా చేయాలి.
రాత్రస్య యూపమిత్యాది పరం చ దశమస్తకమ్ 2.3.13.
ఇది రాత్రి యొక్క యూపమని అంటారు. అలాగే పదవ తల వరకూ కొనసాగుతుంది.
ఇహ వేత్యాదికం పంచ తతః పంచాహుతిం హునేత్
ఇక్కడ 'ఇహ వేత్' మొదలుకొని ఐదు ఉంటాయి. ఆ తర్వాత ఐదు అర్పణలు సమర్పించాలి.
చరుపాకేతి నైవేద్యం బలిం చైవాగురూదనమ్ ఉగ్రాయ అసనాయేతి భవాయ తద నంతరమ్
'చరుపాక' అనే మంత్రంతో నైవేద్యం సమర్పించాలి. అలాగే బలి, అగురు అన్నం కూడా సమర్పించాలి. ఉగ్రునికి 'అసనాయ' అని, భవునికి తరువాత సమర్పించాలి.
మహాదేవాయ చ పునరీశానాయేతి చ క్రమాత్
మళ్ళీ మహాదేవునికి, తర్వాత ఈశానునికి కూడా క్రమంగా అర్పించాలి.
వాక్యపూర్వం సృజేత్తోయం తత్ర వాక్కరణం శృణు
ముందుగా వాక్యంతో నీళ్లు పోయాలి. దానికి సంబంధించిన మంత్రాన్ని విను.
( ఓం అద్యేత్యాది బ్రాహ్మణాదిసర్వసత్త్వేభ్యః అముకగోత్రస్య మత్పితురముకదేవశర్మణః శ్రుతిస్మృత్యాయుక్తం కూపప్రతిష్ఠాజన్యఫలప్రాప్తయే ఇమం సు పూజితం సచ్ఛాదితం వరుణదైవతమముకసగోత్రః అముకదేవశర్మాహముత్సృజే)
(ఓం. ఈ రోజు మొదలుకొని బ్రాహ్మణులు మొదలుకొని అన్ని జీవులకు, అముక గోత్రానికి చెందిన నా తండ్రి అముక దేవశర్మకు, శ్రుతి స్మృతి ప్రకారం, బావిలో ప్రతిష్ఠ వల్ల కలిగే ఫలితాన్ని పొందేందుకు, నేను అముక గోత్రానికి చెందిన అముక దేవశర్మ, ఈ వరుణదైవతాన్ని పూజించి, కప్పి, విడిచిపెడుతున్నాను.)
మండపే క్షుద్రకూపే చ ప్రతిష్ఠాం శృణుత ద్విజాః
మండపంలో, చిన్న బావిలో ప్రతిష్ఠ గురించి వినండి, ద్విజులారా.
వేష్టయేద్రక్తసూత్రైశ్చ దద్యాయూపం సముత్సృజేత్
దానిని ఎర్ర దారాలతో చుట్టాలి, యూపాన్ని సమర్పించి, తర్వాత విడిచిపెట్టాలి.
పుష్పవాటికాప్రతిష్ఠావిధానవర్ణనమ్ మధ్యే వేదిం త్రిహస్తాం చ కృత్వా సంస్థాపయేద్ఘటమ్
పుష్పవాటిక ప్రతిష్ఠ విధానం: మధ్యలో మూడు చేతుల పొడవైన వేదికను నిర్మించి, అక్కడ గఠాన్ని ఉంచాలి.
అధివాసస్య పూర్వేద్యుర్యథావద్విప్రభోజనమ్
అధివాసం ముందు రోజు బ్రాహ్మణులకు సరిగ్గా భోజనం పెట్టాలి.
నారాయణం స్థండిలే చ జుహుయాన్మధుపాయసమ్
భూమిపై నారాయణునికి మధుపాయసం సమర్పించాలి.
వేష్టయేద్రక్తసూత్రైశ్చ ప్రదద్యాచ్చేతి దక్షిణామ్
దానిని ఎర్ర దారాలతో చుట్టి, యోగ్యంగా దక్షిణా ఇవ్వాలి.
ఐశాన్యాం యూపమారోప్య విధివద్ద్విజసత్తమాః
ఈశాన్య దిశలో యూపాన్ని స్థాపించి, నియమం ప్రకారం చేయాలి, ఉత్తమ ద్విజులారా.
ధాన్యం యవం చ గోధూమం దద్యాద్విప్రాయ దక్షిణామ్
బ్రాహ్మణుడికి ధాన్యం, యవాలు, గోధుమలు దానం చేయాలి.
తులసీప్రతిష్ఠావిధానవర్ణనమ్ యజమానః శుద్ధదినే ఏకాదశ్యామథాపి వా
యజమాని పవిత్రమైన రోజున లేదా ఏకాదశి నాడు ఈ కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించాలి.
తతో రాత్రౌ ఘటం స్థాప్య పూజయేత్పరమేశ్వరమ్
ఆ రాత్రి ఒక కలశాన్ని ఉంచి, పరమేశ్వరుని పూజించాలి.
గాయత్ర్యా స్నపనం కుర్యాత్తథోక్తైర్మంత్రకైరపి
గాయత్రి మంత్రంతో, ఇతర చెప్పిన మంత్రాలతో అభిషేకం చేయాలి.
త్వాం గంధర్వేతి చ పునః పుష్పం మండంశనేతి చ
'త్వాం గంధర్వ' అనే మంత్రంతో, 'పుష్పం మండంశన' అనే మంత్రంతో పుష్పాలు సమర్పించాలి.
వైశ్వదేవీతి చ పునర్మంత్రేణానేన చందనమ్
'వైశ్వదేవి' అనే మంత్రంతో, ఈ మంత్రంతో చందనం అర్పించాలి.