తతో వరుణసూక్తేన వరుణం నాగసంయుతమ్
తర్వాత వరుణ సూక్తంతో, పాములతో కూడిన వరుణుని పూజించాలి.
పూజయేద్వరుణం దేవమర్ఘ్యం దద్యాద్విశేషతః
వరుణ దేవుని పూజించి, ముఖ్యంగా అర్ఘ్యాన్ని సమర్పించాలి.
శ్వేతాశ్వసురసంభూతం శ్రీశ్చ తేతి చ సంజపన్
'శ్వేతాశ్వ సుర సంభూతం', 'శ్రీ' అనే మంత్రాలను జపిస్తూ కొనసాగించాలి.
తద్విష్ణోరితి మంత్రేణ కుశమూలేన స్థాపయేత్
'తద్విష్ణో' అనే మంత్రంతో, కుశ మూలంతో స్థాపన చేయాలి.
గాయత్ర్యా స్నాపయేద్దేవం రత్నతోయేన సాధకః
గాయత్రీ మంత్రంతో, రత్నజలంతో దేవునికి అభిషేకం చేయాలి.
దధిక్రావ్ణేతి దధ్నా చ మధువాతేతి వై మధు
'దధిక్రావణ్' మంత్రంతో పెరుగు, 'మధువాత్' మంత్రంతో తేనె సమర్పించాలి.
శిరీషపుష్పసంభూతం దర్పణం కాస్యసంభవమ్ కృష్ణాం గాం గోమయం వాపి స్వస్తికం శంఖమేవ చ
శిరీష పువ్వులతో చేసిన అద్దం, కాంస్యంతో చేసిన అద్దం, నల్ల ఆవు లేదా ఆవుపేడ, స్వస్తిక, శంఖం ఇవన్నీ తీసుకోవాలి.
కారయేత్పదకం వాపి యవగోధూమకస్య వా శ్రీరసం పుష్పసంభూతం దర్పణం కాంస్యసంభవమ్
ఒకటి, పీఠాన్ని సిద్ధం చేయాలి లేదా యవలు లేదా గోధుమ పిండితో తయారు చేసిన పీఠం పెట్టాలి. పూజకు శుభ్రమైన నీళ్లు పోయే పాత్ర, పుష్పాలు, కాంస్యంతో చేసిన అద్దం కూడా సిద్ధం చేయాలి.
నన్ద్యావర్తే మలయజే తతో నిర్మలయేత్సుధీః
నంద్యావర్త పువ్వులతో, చంద్రనగరపు గంధంతో, ఆ తరువాత జ్ఞానులు శుద్ధి చేయాలి.
ధ్రువప్రతికృతైర్మంత్రైరష్టభిశ్చ యథాక్రమమ్
ధ్రువుని నమూనాలోని ఎనిమిది మంత్రాలను క్రమంగా ఉచ్చరించాలి.
తతో నారాయణసూక్తేన దేవం నారాయణం వ్రజేత్
తర్వాత నారాయణ సూక్తాన్ని పఠిస్తూ నారాయణుని సమీపించాలి.
తత ఆచమనీయం చ వస్త్రయుగ్మం నివేదయేత్
అనంతరం ఆచమనం కోసం నీళ్లు, రెండు వస్త్రాలు సమర్పించాలి.
పృథక్పృథక్తతో దద్యాత్తావంత్యేనాపి భో ద్విజాః సర్వవర్ణప్రదే దేవ వాససీ తే వినిర్మితే
తర్వాత ఒక్కొక్కటి విడిగా, ఎంత సాధ్యమో అంత సమర్పించాలి. ఓ ద్విజులారా! ఓ దేవా! నువ్వు అన్ని వర్ణాలకు వస్త్రాలు ప్రసాదించేవాడవు. ఇవి నీకోసమే తయారు చేయబడ్డాయి.
శరీరం తే న జానామి చేష్టాం నైవ చ నైవ చ
నీ శరీరం నాకు తెలియదు, నీ కార్యాలు కూడా నాకు తెలియవు, ఏదీ నాకు తెలియదు.
అష్టోత్తరశతాన్దీపాన్పరితః స్థాపయేత్క్రమాత్
ఎనిమిది దిక్కుల చుట్టూ వందనాలుగు దీపాలు క్రమంగా వెలిగించాలి.
త్వం సూర్య్యచన్ద్రజ్యోతీంషి విషాదస్త్వం తథైవ చ 2.2.19.
నీవే సూర్య చంద్రుల వెలుగు, నీవే విషాన్ని తొలగించేవాడవు.
ప్రదక్షిణం తతః కుర్యాత్పఞ్చధా సప్తధాథ వా
తర్వాత అయిదుసార్లు లేదా ఏడుసార్లు ప్రదక్షిణ చేయాలి.
వనస్పతిరసో దివ్యో గంధాఢ్యః సురభిః శుచిః
వృక్షరసం దివ్యమైనది, సువాసనతో, పరిమళభరితంగా, పవిత్రంగా ఉంటుంది.
అలంకారైశ్చ గంధైశ్చ పీతవస్త్రైస్తథైవ చ దద్యాత్పఞ్చాఞ్జలిం పశ్చాద్విష్ణుసూక్తం పునర్జపేత్
అలంకారాలు, గంధాలు, పసుపు వస్త్రాలతో ఐదు ముళ్లతో సమర్పించి, తరువాత మళ్లీ విష్ణు సూక్తాన్ని జపించాలి.
తతః సుశోభనే స్థానే వేదీం నిర్మాయ దేశికః
తర్వాత అందమైన స్థలంలో గురువు వేదికను నిర్మించాలి.
వివాహోక్తేన విధినా కుర్యాన్నిర్మంఛనాదికమ్
వివాహంలో చెప్పిన విధానాన్ని అనుసరించి శుద్ధి మొదలైన కర్మలు చేయాలి.
చామరం వ్యజనం ఛత్రం కాంస్యం లోహం తథైవ చ
చామరము, వాయించు పరికరం, గొడుగు, కాంస్యము, ఇనుప వస్తువులు కూడా సిద్ధం చేయాలి.
చతుష్కోణాం చ సుషమాం ద్వ్యంగుష్ఠపరిమండలామ్
నాలుగు మూలలతో సమంగా, రెండు వేలుల పరిమాణంలో వృత్తంగా ఉండేలా చేయాలి.
అథ వా స్వర్ణపత్రే చ కుంకుమేన తలే లిఖేత్
లేదా బంగారు తట్టుపై కుంకుమతో ఉపరితలంపై రాయాలి.
కారయేచ్చతురస్రం చ పీఠోపరి న్యసేద్బుధః
ఒక చదరాన్ని తయారు చేసి, దానిని పీఠంపై ఉంచాలి.
అశక్తేన తథైవైకకాష్ఠే వా పిప్పలచ్ఛదే 2.2.19.
ఒకరు చేయలేకపోతే, ఒక్క చెక్క ముక్క లేదా అరిటాకు వాడవచ్చు.
ప్రాణప్రతిష్ఠాం కుర్యాత్తు వరుణాయ నివేదయేత్
ఆ తరువాత ప్రాణ ప్రతిష్ఠ చేసి, అది వరుణునికి అర్పించాలి.
అశోకః ఖదిరః శాలో హ్యశ్వత్థో బిల్వకస్తథా
అశోక, ఖదిర, శాల, అశ్వత్థ, బిల్వ వృక్షాలు కూడా వాడాలి.
ఏషామేవ కాష్ఠయూపం యజమానప్రమాణకమ్
ఈ వృక్షాల చెక్కతోనే, యజమాని ఎత్తుకు తగిన యూపాన్ని తయారు చేయాలి.
( వరుణోత్తమితి మంత్రస్య నారాయణ ఋషిః గాయత్రీ ఛందో వరుణో దేవతా వరుణప్రీతయే వినియోగః ఆప్యాయస్వేతి మంత్రస్య పర్వత ఋషిః ఉష్ణిక్ఛన్దః సరస్వతీ దేవతా వరుణప్రీతయే చతుష్పథమృదా స్నానే వినియోగః కయా న ఇతి మంత్రస్య వసిష్ఠ ఋషిరనుష్టుప్ఛన్దః సోమో దేవతా వరుణప్రీతయే నాగగంధస్నానే వినియోగః సరస్వత్యై భైషజ్యేనేతి మంత్రస్య వామదేవ ఋషిః పంక్తిశ్ఛందో విష్ణుర్దేవతా వరుణప్రీతయే వినియోగః అగ్న ఆయాహీతి మంత్రస్య జనార్దన ఋషిః జగతీఛన్ద ఐన్ద్రీ దేవతా వరుణప్రీతయే వినియోగః పశ్చాన్నీరాజనం కుర్యాత్పఞ్చఘోషపురఃసరమ్ ।। 2.2.19.
'వరుణోత్తమ' మంత్రానికి నారాయణుడు ఋషి, గాయత్రీ ఛందస్సు, వరుణుడు దేవత, వరుణుని ప్రీతికై వినియోగం. 'ఆప్యాయస్వ' మంత్రానికి పర్వత ఋషి, ఉష్ణిక్ ఛందస్సు, సరస్వతి దేవత, వరుణుని ప్రీతికై చతుష్పథ మట్టితో స్నానంలో వినియోగం. 'కయా న' మంత్రానికి వశిష్ఠ ఋషి, అనుష్టుప్ ఛందస్సు, సోముడు దేవత, వరుణుని ప్రీతికై నాగగంధ స్నానంలో వినియోగం. 'సరస్వత్యై భైషజ్యే' మంత్రానికి వామదేవ ఋషి, పంక్తి ఛందస్సు, విష్ణువు దేవత, వరుణుని ప్రీతికై వినియోగం. 'అగ్నే ఆయాహి' మంత్రానికి జనార్దన ఋషి, జగతీ ఛందస్సు, ఐంద్రి దేవత, వరుణుని ప్రీతికై వినియోగం. తరువాత, ఐదు ధ్వనులతో నీరాజనం చేయాలి.