చన్ద్రాదిత్యౌ చోత్పవనే వీక్షణే చ దిశస్తథా
చంద్రుడు, ఆదిత్యుడు వాయువును ప్రేరేపించే సమయంలో, దిశలను పరిశీలించే సమయంలో కూడా ఆహ్వానించాలి.
హోమం కుర్యాద్ద్విజశ్రేష్ఠా విధిం కుర్యాత్సమాహితః
ఉత్తమ ద్విజులు హోమాన్ని శ్రద్ధతో, విధి ప్రకారం నిర్వహించాలి.
యజేత్సుపశుబద్ధేషు సంస్కారే చైవ పర్వణి 2.2.14.
పశువు బాగా కట్టబడినప్పుడు, సంస్కారం మరియు పర్వదినంలో యజ్ఞం చేయాలి.
అధిదైవేన జానీయాత్కరవల్యాం పంచఫలం యతః
కరవల కర్మలో, ఐదు ఫలాలను అధిదేవతలకు సంబంధించినవిగా తెలుసుకోవాలి.
దేవధ్యానవర్ణనమ్ అస్య యజ్ఞే పరిజ్ఞానాజ్జిహ్వా సమ్యక్ఫలప్రదా
ఈ యజ్ఞంలో జ్ఞానం వల్ల, జిహ్వా సరైన ఫలాన్ని ఇస్తుంది.
హిరణ్యవర్ణాం ప్రథమాం వహ్నిజిహ్వాం మహాద్యుతిమ్
అగ్ని యొక్క మొదటి జిహ్వా బంగారు రంగులో, గొప్ప ప్రకాశంతో ఉంటుంది.
కనకాం ద్విభుజాం శుక్లాం హస్తాభ్యాం దర్భసంయుతామ్
పసిడి వర్ణంతో, రెండు చేతులతో, తెల్లగా, రెండు చేతుల్లో దర్భ గడ్డి పట్టుకుని ఉన్నది.
ఉద్యదిన్దునిభాం రక్తాం చతుర్భిర్భుజప ల్లవైః
పొడుచుకుంటున్న చంద్రుని వంటి వెలుగు, ఎరుపు వర్ణంతో, నాలుగు మృదువైన చేతులతో ఉన్నది.
భిన్నాంజనచయప్రఖ్యాం స్వర్ణకుంభం తు వామతః
పగిలిన అంజనం ముద్దల వలె కనిపించే రూపంతో, ఎడమవైపు బంగారు కుండ ఉంది.
సుప్రభామణ్డలాభా చ కరాభ్యాం తత్కృతాఞ్జలిః
ప్రభావంతమైన వలయంతో, రెండు చేతులు జోడించి నమస్కరిస్తూ నిలిచింది.
జపాకుసుమసంకాశా బహురూపా సఖే మమ
జపా పువ్వుల వర్ణంతో, అనేక రూపాలుగా, నా మిత్రమా, కనిపిస్తుంది.
నీలోత్పలనిభే దేవి వహ్నివర్ణపరాభవే
నీలం కమలంలా నలుపు రంగుతో, అగ్ని వర్ణాన్ని మించిపోయే దేవీ!
దేవధ్యానవిధానవర్ణనమ్ ధాన్యప్రతిష్ఠాం తస్యైవ యూపం చాపి యథావిధి
ధాన్యాన్ని స్థాపించడం, యూపాన్ని కూడా విధిగా నిర్వహించాలి.
రాత్రౌ మూలాగ్రే చ ఘటే స్థాపయేద్గణనాయకమ్
రాత్రి సమయంలో, వేరుకి అద్దంలో, గుడిలో, నాయకుణ్ని స్థాపించాలి.
బ్రహ్మాణం చ తడాగేషు వరుణం శాన్తియాగకే
బ్రహ్మను చెరువుల దగ్గర, వరుణుని శాంతియాగంలో ప్రతిష్టించాలి.
శైవే శైవం తథా ప్రోక్తం ప్రపాయామథ వారుణమ్
శైవ క్రియలో శైవ దేవుడిని, నీటి గదిలో వరుణుని ప్రతిష్టించాలి.
ద్రుపదాదీతి మన్త్రేణ స్నాపయేత్ప్రథమం బుధః
'ద్రుపదాదితి' మంత్రంతో, ముందుగా మూర్తిని స్నానం చేయించాలి.
సునాభేతి చ మంత్రేణ ద్వాభ్యామేవ విశిష్యతే
'సునాభ' మంత్రంతో, రెండు విధాలుగా ప్రత్యేకత చూపించాలి.
కాండాదితి చ మంత్రేణ దద్యాద్దూర్వాశతం తతః
'కాండాదితి' మంత్రంతో, ఆ తరువాత నూరడుగుల దర్భను సమర్పించాలి.
సమిచ్ఛేత్యఞ్జనం దద్యాద్దుఃస్థం సురాసురా జపన్
'సమిచ్ఛేత్యంజన' మంత్రాన్ని జపిస్తూ, దేవతలు మరియు దానవులు చేసే విధంగా అంజనం సమర్పించాలి.
యూపే చైవ విశేషోయముత్తరాగ్రం ప్రవిన్యసేత్
యూపంలో ఈ ప్రత్యేక నియమం ఉంది: పై భాగాన్ని సరిగా అమర్చాలి.
గాయత్ర్యా ప్రథమం చైవ ఆపో హిష్ఠేతి వై జపన్ 2.2.16.
ముందుగా గాయత్రీ మంత్రాన్ని, తరువాత 'ఆపో హిష్ఠ' మంత్రాన్ని జపించాలి.
అభిమన్త్ర్యాథ బ్రహ్మేతి త్రిరాత్రం మంత్రమీరయన్
అభిమంత్రణ చేసిన తరువాత, 'బ్రహ్మ' మంత్రాన్ని మూడు రాత్రులు జపించాలి.
త్వం గన్ధర్వేతి మన్త్రేణ తథా సుభాభ ఇత్యపి
'నీవు గంధర్వుడివి' అనే మంత్రంతో, అలాగే 'మంచి రూపం కలది' అనే మంత్రంతో జపించాలి.
ధూరసీతి చ తథా ధూపమాస్రజ్యోతిర్భిర్దీపకమ్
ధూపం, దీపం, వెలిగించిన వత్తులు విధిగా సమర్పించాలి.
విశ్వామీతి చ నిమ్న్యంతకాండాదితి తథాక్షతమ్
పవిత్రమైన దర్భ, కట్టిన కాడలు, విరగని అక్షతలు కూడా సమర్పించాలి.
పాదోఽస్యేత్యథ భుక్తం స్యాద్యాః ఫలినీతి పునః ఫలమ్
‘ఇది ఆయన పాదం’ అని ఉచ్చరిస్తూ భోజనం సమర్పించాలి. తరువాత, ‘ఫలం కలగాలి’ అని పలుకుతూ పండును కూడా సమర్పించాలి.
యువా సువాసేతి వస్త్రం నాగగన్ధేతి చన్దనమ్
‘యువకుడు, మంచి వస్త్రాలు ధరించాడు’ అని పలుకుతూ వస్త్రాన్ని సమర్పించాలి. ‘నాగగంధం వాసనతో’ అని చెప్పి చందనాన్ని సమర్పించాలి.
సునాతీతి వచో దద్యాత్తతశ్చావాహయేత్ప్రభుమ్
‘బాగా ప్రశంసించబడినవాడు’ అని పలుకుతూ వాక్యాన్ని సమర్పించాలి. తరువాత ప్రభువును ఆహ్వానించాలి.
ఆచార్యో యజమానశ్చ ఋత్విగ్భోజనమాచరేత్
ఆచార్యుడు, యజమాని, ఋత్వికులు కలిసి భోజనం చేయాలి.