కృతాంజలిపుటస్థశ్చ నారదః కపిలస్తథా
నారదుడు, కపిలుడు ఇద్దరూ చేతులు జోడించి నమస్కరించే విధంగా చూపించాలి.
యదుగ్రం వాసుదేవస్య తథా నారాయణస్య చ
వాసుదేవుడు, నారాయణుడు ఉగ్రరూపంలో కూడా ఉండాలి.
తీర్థే గిరౌ తడాగే చ సమీపే స్థాపయేత్సుధీః
పండితుడు ఆ విగ్రహాలను తీర్థం, కొండ లేదా చెరువు దగ్గర స్థాపించాలి.
అవిముక్తే విశేషణ సిద్ధక్షేత్రే దశార్ణకే
అవిముక్తం, విశేషమైన ప్రదేశాలు, సిద్ధక్షేత్రాలు, దశార్ణక ప్రాంతంలో కూడా స్థాపించాలి.
కులాని పూర్వం విప్రేంద్రాః సముద్ధరతి నాన్యథా
ముఖ్యమైన బ్రాహ్మణులు ముందుగా తమ వంశాలను ఉద్ధరించగలరు; వేరుగా కాదు.
చందనాగురుభిః కుర్యాద్బిల్వశ్రీపర్ణికస్య చ
చందనం, అగరువు, బిల్వ, శ్రీపర్ణి ఆకులతో ఆచరణ చేయాలి.
కుణ్డనిర్మాణవిధివర్ణనమ్ తస్యోద్ధారం చ సంస్కారం శృణుధ్వం ద్విజసత్తమాః
ద్విజశ్రేష్ఠులారా! ఆ కుండ నిర్మాణం, శుద్ధి విధానాన్ని ఇప్పుడు వినండి.
చతురస్రం చ వృత్తం చ పాదార్ధం చార్ధచంద్రకమ్
ఆ కుండం చతురస్రంగా, వృత్తాకారంగా, అరపాదం పొడవుగా లేదా అరచంద్రాకారంగా ఉండవచ్చు.
సప్తార్ధం చ నవార్ధం చ కుండం దశకమీరితమ్
ఏడు అరలు, తొమ్మిది అరలు, పది అరలు — ఇవే కుండానికి నిర్ణయించిన కొలతలు.
భ్రామయేచ్చోర్ధ్వతస్తస్యా భస్మాంగారాణి యత్నతః
ఆ కుండంలో ఉన్న బూడిద, బొగ్గులను జాగ్రత్తగా పైకి తీసేయాలి.
స్థానం విమర్దితం కుర్యాత్ఖనిత్వా సేచయేజ్జలైః
ఆ ప్రదేశాన్ని తవ్వి, బాగా మృదువుగా చేసి, నీటితో చల్లి శుభ్రం చేయాలి.
అర్కాంగులమితం సూత్రం చతురస్రం ప్రకల్పయేత్
సూర్యుని వ్రేళ్ల కొలతతో దారం తీసుకుని, ఆ దారంతో చతురస్రాన్ని రూపొందించాలి.
మాపయేత్తేన మానేన త్రివృత్తం కుండముజ్జ్వలమ్
ఆ కొలతతో మూడు వృత్తాలుగా ప్రకాశించే కుండాన్ని రూపొందించాలి.
వృత్తాని కాలికాదీని బహిస్త్రీణి వివర్జయేత్
వెలుపలి మూడు వృత్తాలను, కాలికాది వృత్తాలను, విడిగా ఉంచాలి.
దశధా భేదయేత్క్షేత్రే ఉర్ధ్వాధోర్ధ్వాంగులద్వయమ్
ఆ ప్రదేశాన్ని పది భాగాలుగా విభజించి, ప్రతి భాగాన్ని రెండు వ్రేళ్ల ఎత్తులో చేయాలి.
పంచధా భేదితే క్షేత్రే కామం వా విభజేత్సుధీః 2.1.13.
ప్రదేశాన్ని ఐదు భాగాలుగా విభజిస్తే, పండితుడు కావాలనుకుంటే మరింతగా విభజించవచ్చు.
యోనిస్థానం ప్రతిష్ఠాప్య అశ్వత్థస్య దలాకృతిః
అశ్వత్తవృక్షం ఆకులా ఆకారంలో మూలస్థానాన్ని ఏర్పాటు చేయాలి.
చతురస్రం సముద్ధృత్య సూత్రం సంకల్పయోగతః
నాలుగు మూలలుగా ఆకారాన్ని గీసి, నియమానుసారం దారాన్ని అమర్చాలి.
శృంగాటకం యుగ్మపుటం షడస్రం కుండత్రయం బుధాః
పండితులు శృంగాటకం, ద్విపత్రం, షడ్భుజాకారం, మూడు రకాల హోమకుండాలను తయారు చేయాలి.
చతుస్రం భవేత్కుండం ద్విజసంస్కారకర్మణి
ద్విజుల ఉపనయనాది కర్మలకు హోమకుండం చతురస్రంగా ఉండాలి.
వసుంధరాయోగభేదే ప్రపంచే వర్తమాదిశేత్
భూమి స్వభావాన్ని బట్టి, ప్రపంచంలో ఆరంభాన్ని సూచించాలి.
అంకురార్పణయాగే చ వైష్ణవే యాగకర్మణి
అంకురార్పణ యాగంలో, వైష్ణవ యాగకర్మల్లో,
మార్జారపౌష్టికే వైరం రమ్యే చ శాంతికే తథా
పిల్లుల పోషణకై, శత్రుత్వ నివారణకై, మధురత కోసం, శాంతికై జరిగే క్రతువుల్లో,
పురశ్చరణకామ్యేషు జ్వరాదీనాం విమోక్షణే
పురశ్చరణ, కామ్యకర్మల్లో, జ్వరం మొదలైన వ్యాధుల నివారణలో,
దేవతాతీర్థయాత్రాదౌ మహాయుద్ధప్రవేశనే
దేవతా తీర్థయాత్ర ప్రారంభంలో, మహాయుద్ధంలో ప్రవేశించే సమయంలో,
మారణోచ్చాటనే చైవ తథా రోగోపశాంతయే 2.1.13.
మరణ, ఉచ్చాటన, అలాగే వ్యాధి శాంతికై జరిగే క్రతువుల్లో కూడా,
అష్టాస్రమబ్జకుండం చ సప్తాస్రం నిధిసాధనే
అష్టదళ పద్మాకార కుండాన్ని, నిధి సాధన కోసం సప్తభుజాకార కుండాన్ని వాడాలి.
యావన్నిమ్నం భవేదేవ విస్తారస్తావదేవ తు
ఎంత లోతు ఉంటే, అంత వెడల్పు కూడా ఉండాలి; లోతు తగ్గకూడదు.
అయుతాదిషు హోమేషు మేఖలాం యోజయేత్సుధీః
పెద్ద హోమాల్లో, జ్ఞానులు మేఖలాను ధరించాలి.
కోణవేదరసైర్మానం యథాయోగ్యమనుక్రమాత్
కోణాలు, రేఖలను అనుసరించి, తగిన విధంగా కొలతలు తీసుకోవాలి.