పురాణేషు చ వేదేషు యజ్ఞేష్వధ్యయనేషు చ
పురాణాలలో, వేదాలలో, యజ్ఞాలలో, అధ్యయనాలలో కూడా,
తస్మాద్విధానం వక్ష్యామి పర్వతానామనుక్రమాత్
అందుకే, పర్వతాల క్రమాన్ని అనుసరించి వాటి విధానాన్ని వివరించబోతున్నాను.
గుడాచలస్తృతీయస్తు చతుర్థో హేమపర్వతః
మూడవది బెల్లం పర్వతం, నాల్గవది బంగారు పర్వతం.
సప్తమో ఘృతశైలశ్చ రసశైలస్తథాష్టమః
ఏడవది నెయ్యి పర్వతం, ఎనిమిదవది రసం పర్వతం.
వక్ష్యే విధానమేతేషాం యథావదనుపూర్వశః
ఇవి అన్నిటికీ సరైన విధానాన్ని, క్రమంగా వివరించబోతున్నాను.
శుక్లపక్షే తృతీయాయాముపరాగే శశిక్షయే
శుక్లపక్షంలో, తృతీయ తిథినాడు, చంద్రగ్రహణం లేదా చంద్రుడు క్షయమవుతున్నప్పుడు,
శుక్లాయాం పఞ్చదశ్యాం వా పుణ్యర్క్షే వా ప్రధానతః 4.195.
లేకపోతే, శుక్లపక్ష పౌర్ణమి నాడు లేదా శుభమైన నక్షత్రంలో ముఖ్యంగా చేయాలి.
తీర్థే వాయతనే వాపి గోష్ఠే వా సంగమేఽపి వా
తీర్థంలో, ఆలయంలో, గోశాలలో లేదా సంగమంలో కూడా చేయవచ్చు.
ప్రాగుదక్ప్రవణం తత్ర ప్రాఙ్ముఖం వా విధానతః
అక్కడ, తూర్పు వైపు లేదా నీటి వైపు ముఖం పెట్టి, నియమానుసారం ఏర్పాటుచేయాలి.
తన్మధ్యే పర్వతం కుర్యాద్విష్కమ్భపర్వతాన్వితమ్
ఆ మధ్యలో, చుట్టూ చిన్న పర్వతాలతో కూడిన పెద్ద పర్వతాన్ని నిర్మించాలి.
మధ్యమః పంచశతికః కనిష్ఠః స్యాత్త్రిభిః శతైః
మధ్యస్థమైనది అయిదువందలతో ఉండాలి, చిన్నదైనది మూడు వందలతో ఉండాలి.
మేరుర్మహావ్రీహిమయస్తు మధ్యసువర్ణవృక్షత్రయసంయుతః స్యాత్
మేరుపర్వతాన్ని గొప్ప బియ్యంతో తయారు చేసి, మధ్యలో మూడు బంగారు చెట్లతో అలంకరించాలి.
యః స్యాచ్చ గారుత్మతనీలరత్నైః సౌమ్యేన వైడూర్యసరోజరాగైః
ఆ పర్వతాన్ని ఆకుపచ్చ, నీలం, మృదువైన వైడూర్య పద్మాలు, రత్నాలతో అలంకరించాలి.
బ్రహ్మాథ విష్ణుర్భగవాన్పురారిర్దివాకరోఽప్యత్ర హిరణ్మయః స్యాత్
ఇక్కడ బ్రహ్మ, విష్ణు, భగవంతుడు, పురారి, సూర్యుడు వీరందరూ బంగారంతో తయారు చేయాలి.
శుక్లాంబరోఽన్యశ్చ సురాచలః స్యాత్పూర్వేణ కృష్ణాని చ దక్షిణేన
ఇంకొక దేవతా పర్వతాన్ని తెల్ల వస్త్రాలతో తూర్పున ఉంచాలి, నలుపు రంగులో ఉన్నవాటిని దక్షిణ దిశలో ఉంచాలి.
రౌప్యా మహేంద్రప్రముఖాస్తథాష్టౌ సంస్థాపయేల్లోకపతీన్క్రమేణ
మహేంద్రునితో మొదలయ్యే ఎనిమిది లోకపాలులను వెండితో తయారు చేసి, క్రమంగా ప్రతిష్ఠించాలి.
వితానకఞ్చోపరి పఞ్చవర్ణమమ్లానపుష్పాభరణం సితం వా 4.195.
పైభాగంలో ఐదు రంగుల చత్రాన్ని, ఎప్పుడూ వాడిపోని పువ్వులతో అలంకరించాలి, లేదా తెల్లదాన్ని ఉంచవచ్చు.
తురీయభాగేన చతుర్దిశం చ సంస్థాపయేత్పుష్పవిలేపనాద్యాన్
నాలుగు దిశల్లో, నాలుగవ భాగంలో పువ్వులు, అబ్బందులు, ఇతర వస్తువులను ఏర్పాటు చేయాలి.
కామేన కాంచనమయేన విరాజమానమాకారయేత్కుసుమవస్త్రవిలేపనాఢ్యమ్
కామంతో, బంగారు పదార్థంతో తయారుచేసి, పుష్పాలు, వస్త్రాలు, అబ్బందులతో అలంకరించాలి.
యామ్యేన గంధమదనోత్ర నివేశనీయో గోధూమసంచయమయః కలధౌతజో వా
దక్షిణ దిశలో గంధమాదన పర్వతాన్ని, గోధుమలతో లేదా మెరిసే బంగారుతో తయారు చేసి ఉంచాలి.
పశ్చాత్తిలాచలమనేకసుగన్ధ పుష్పసౌవర్ణపిప్పలహిరణ్యయహంసయుక్తమ్
వెనుక భాగంలో తిలాచల పర్వతాన్ని, అనేక సువాసన పువ్వులతో, బంగారు పిప్పల చెట్లు, బంగారు హంసలతో కలిపి ఉంచాలి.
సంస్థాప్య తం విపులశైలమథోత్తరేణ శైలం సుపార్శ్వమపి మాషమయం సువప్రమ్
ఆ విస్తారమైన పర్వతాన్ని ప్రతిష్ఠించిన తర్వాత, ఉత్తర దిశలో మాషలు తో చేసిన, బాగా ఆకారంలో ఉన్న మరో పర్వతాన్ని ఉంచాలి.
మాక్షీకభద్రకరసావచయేన తద్వద్రౌ ప్యేణ భాస్వరరసైశ్చ యుతం విధాయ
తేనె, చెరకు రసం, అలాగే వెండి, మెరిసే రసాలతో అలంకరించాలి.
పూర్వేణ హస్తముఖమత్ర విధాయ కుండం కార్యస్తిలైరథ ఘృతేన సమిత్కుశైశ్చ
తూర్పు వైపున ఏనుగు ముఖాన్ని రూపొందించి, తిలలు, నెయ్యి, సమిత్, దర్భతో కూడిన గుంతను తయారు చేయాలి.
త్వం సర్వదేవగణధామనిధే చ విఘ్నమస్మద్గృహేష్వమరపర్వత నాశయాశు
అమరపర్వతా! దేవతలందరి సంపదా! మా ఇళ్లలోని విఘ్నాలను త్వరగా తొలగించు.
త్వమేవ భగవానీశో బ్రహ్మా విష్ణుర్దివాకరః
ప్రభూ! నీవే బ్రహ్మ, విష్ణు, సూర్యుడు—ఈశ్వరుడవు.
యస్మాత్త్వం లోకపాలానాం విశ్వమూర్తేశ్చ మందిరమ్ 4.195.
ఎందుకంటే నీవే లోకపాలులకు, విశ్వమూర్తికి నివాసస్థానమవు.
యస్మాదశూన్యమమరైర్గంధర్వైశ్చ శిరస్తవ
ఎందుకంటే నీ తలపై అమరులు, గంధర్వులు ఎప్పుడూ లేరు.
ఏవమభ్యర్చ్య తం మేరుం మన్దరం చాపి పూజయేత్
అలా మేరు పర్వతాన్ని పూజించిన తరువాత, మందర పర్వతాన్నీ గౌరవంగా పూజించాలి.
శోభసే మన్దరక్షిప్రమతస్తుష్టికరో భవ
ఓ మందరా, నీవు ఎంతో ప్రకాశంగా మెరిసిపోతున్నావు; నాకు సంతృప్తిని ప్రసాదించు.