త్రింశద్వర్షసహస్రాణి పాలయిత్వా మహీమిమామ్
ముప్పది వేల సంవత్సరాలు ఈ భూమిని పాలించాడు.
రాజ్యే నిక్షిప్య తనయాన్సప్తద్వీపేషు సప్త సః
రాజ్యం లోని ఏడు ద్వీపాల్లో తన కుమారులను నియమించాడు.
తపోవనగతం శ్రుత్వా రాజానం పరమద్యుతిమ్
ఆ మహిమాన్వితుడు తపోవనానికి వెళ్ళాడని విని,
తానాగతానృషీన్దృష్ట్వా తపోనిర్ధూతకల్మషాన్
తపస్సుతో పాపాలు పోగొట్టుకున్న ఆ ఋషులను చూసి,
పాద్యార్ఘ్యాచమనీయేన ప్రియప్రశ్నోత్తరేణ చ
పాద్యంతో, అర్ఘ్యంతో, ఆచమనీయం నీటితో, మధురమైన ప్రశ్నలతో ఆతిథ్యం ఇచ్చాడు.
ఆజగామ మహాతేజాః పులస్త్యో బ్రహ్మణః సుతః
అప్పుడు బ్రహ్మ కుమారుడు మహాతేజస్వి పులస్త్యుడు అక్కడికి వచ్చాడు.
తం దృష్ట్వా మునయః సర్వే స చ రాజా మహారథః
అతన్ని చూసి అందరు మునులు, ఆ మహారథి రాజు కూడా,
కృత్వా తు సంవిదం తేన యథాయోగ్యం విధానతః
ఆయనతో యథావిధిగా పరిచయం చేసుకున్నారు.
తతస్తు మునయః సర్వే సమా సీనా యథాసుఖమ్
తర్వాత అందరు మునులు సుఖంగా కలిసి కూర్చున్నారు.
తతః కథాంతే కస్మింశ్చిన్మునయస్తే సరాజకాః
అంతటా సంభాషణ ముగిసిన తరువాత, కొంతమంది మునులు, రాజుతో కలిసి—
ప్రాప్యతే సద్గతిః పుంభిః స్త్రీభిశ్చ మునిసత్తమ
ఓ మహర్షీ, పురుషులు, మహిళలు ఇద్దరికీ పరమగతి లభిస్తుంది.
ఇచ్ఛామః శ్రోతుమేతత్తే రాజా చాయం యతవ్రతః పులస్త్య ఉవాచ శృణుధ్వం మునయః సర్వే రహస్యం పాపనారానమ్
మేము మీ నుండి ఇది వినాలని కోరుతున్నాము; ఈ రాజు నియమాలు పాటించడంలో నిష్టతో ఉన్నాడు. పులస్త్యుడు ఇలా అన్నాడు: మునులారా, పాపాలను తొలగించే రహస్యాన్ని మీరు అందరూ వినండి.
ఉత్తమం సర్వ దానానాం సమవాయం వదామి వః
ప్రతి దానాల్లో అత్యుత్తమమైనదాన్ని, సంపూర్ణమైన రూపాన్ని నేను మీకు చెబుతాను.
కృతఘ్నః కూటసాక్షీ చ ముచ్యతే పాతకాన్నరః
ఒక మనిషి కృతఘ్నుడైనా, అబద్ధ సాక్ష్యమిచ్చినవాడైనా, అతడు పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
కృచ్ఛ్రచాంద్రాయణాద్యైశ్చ తులాపురుషసంజ్ఞితైః
కృచ్ఛ్ర, చాంద్రాయణం, తులాపురుషం అనే వ్రతాదుల ద్వారా కూడా పాపాలు తొలగిపోతాయి.
కృచ్ఛ్రచాంద్రాయణాదీని వ్రతాని మునిసత్తమాః
ఓ మహర్షులారా, కృచ్ఛ్ర, చాంద్రాయణం వంటి వ్రతాలు ఇవే.
కాయక్లేశేన సిధ్యంతి గృహస్థేషు న తాని వై
ఈ వ్రతాలు శరీర శ్రమతోనే సిద్ధిస్తాయి; గృహస్థులకు ఇవి వర్తించవు.
న తేషాం కృచ్ఛ్రసాధ్యోఽపి క్వచిద్ధర్మః ప్రశస్యతే
వారికి కృచ్ఛ్ర వ్రతం చేయగలిగినా, అలాంటి ధర్మాన్ని ఎక్కడా ప్రశంసించరు.
తస్మాద్బహిశ్చరైః ప్రాణైరాత్మా యోజ్యః సదా బుధైః
అందువల్ల, జ్ఞానులు ఎప్పుడూ బయట సంచరించే ప్రాణాలతో మనసును ఏకముగా చేయాలి.
అపత్యం సురముఖ్యస్య జ్యేష్ఠం చైవం విభావసోః
దేవతలలో శ్రేష్ఠుడైనవారి సంతానం, విభావసువు యొక్క పెద్దవాడు.
విధూయ సర్వపాపాని సద్యో దివ్యతనుర్భవేత్
అన్ని పాపాలను విడిచిపెట్టి, వెంటనే దివ్యమైన శరీరాన్ని పొందుతాడు.
సమాఖ్యాతం నృపశ్రేష్ఠ తేభ్యశ్చ తన్మయా శ్రుతమ్ యుధిష్ఠిర ఉవాచ తులాపురుషదానస్య విధానం పరమేశ్వర
ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, ఇది నీకు మరియు వారికి నేను చెప్పినట్లు వివరించబడింది. యుదిష్ఠిరుడు అడిగాడు: పరమేశ్వరా, తులాపురుష దాన విధానాన్ని నాకు వివరించండి.
కథయస్వ మహాభాగ మమ భక్తానుకంపయా శ్రీకృష్ణ ఉవాచ శృణుష్వావహితో రాజన్విధానం గదతో మమ
ఓ మహాభాగ, నా భక్తులపై దయతో నాకు చెప్పండి. శ్రీకృష్ణుడు అన్నాడు: రాజా, నేను చెప్పే విధానాన్ని శ్రద్ధగా విను.
తులాపురుషసంజ్ఞస్య దానస్యేహ నృపోత్తమ
ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, ఇక్కడ తులాపురుషం అనే దానం గురించి చెబుతాను.
చన్ద్రసూర్యగ్రహే యద్వా మాఘ్యాం వా నృపసత్తమ
చంద్రగ్రహణం, సూర్యగ్రహణం సమయంలో లేదా మాఘమాసంలో ఈ దానం ఇవ్వాలి, ఓ రాజులలో శ్రేష్ఠుడా.
యదా వా జాయతే విత్తం తదా దేయమిదం భవేత్
లేదా సంపద లభించినప్పుడు కూడా ఈ దానం ఇవ్వాలి.
కేశేషు చ గృహీతః సన్మృత్యునా ధర్మమాచరేత్
మరణదేవుడు వెంటాడుతున్నప్పుడు, వెంటనే ధర్మాన్ని ఆచరించాలి.
తదైవ దానకాలః స్యాత్కారణం హి యతో మమ మణ్డపం కారయేద్విద్వాంశ్చతుర్భద్రాననం బుధః
అప్పుడు దానం చేయడానికి సమయం. అందుకే నేను ఇలా చెప్పాను. జ్ఞానులు నాలుగు ముఖాలుగా ఉన్న మంటపాన్ని నిర్మించాలి.
ఆర్ద్రశాఖాన్వితం దివ్యం ప్రాగుదక్ప్రవణం దృఢమ్
తాజా కొమ్మలతో అలంకరించిన దివ్యమైన వేదికను, తూర్పు మరియు ఉత్తర దిశలకు వంగినట్టుగా, బలంగా నిర్మించాలి.
తన్మధ్యే కారయేద్వేదిం హస్తమాత్రోచ్ఛ్రితాం శుభామ్
ఆ వేదిక మధ్యలో, చేతి ఎత్తులో ఉండే శుభ్రమైన యజ్ఞవేదికను నిర్మించాలి.