న యత్రాస్తి గృహే శౌచం న సుఖం వ్యవహారజమ్
ఇంటి లో శుభ్రత లేకపోతే, వ్యాపారాలలోనుండి వచ్చే ఆనందం ఉండదు.
యత్ర కర్మకరీ నాస్తి సర్వకర్మకరీ సదా
అక్కడ అన్ని పనులు ఎప్పుడూ చేసే పనివాడు లేకపోతే,
యదేకా కురుతే దాసీ గృహస్థేన భృతా హి సా
ఒక పనివాడి ఆడపడుచు ఏ పని చేసినా, ఆమెను గృహస్థుడు పోషిస్తాడు.
బుద్ధిర్ధర్మాకులా యస్య తస్య చేతః కిమాకులమ్
ధర్మం విషయంలో whose బుద్ధి కలవరంగా ఉంటే, అతని మనస్సులో ఇంకేం కలవరముంటుంది?
భృత్యాః సదోద్యమపరాస్త్రివర్గస్తత్ర దృశ్యతే
పనివాళ్లు ఎప్పుడూ శ్రద్ధగా ఉంటే, అక్కడ మానవ జీవితానికి మూడు లక్ష్యాలు కనిపిస్తాయి.
దానకాలం ప్రశంసంతి సంతః పర్వణి వా పునః
ధర్మాత్ములు దానం చేసే సమయాన్ని, ముఖ్యంగా పండుగ రోజుల్లో, ప్రశంసిస్తారు.
బ్రాహ్మణాయ ప్రదాతవ్యా మంత్రేణానేన కౌరవ
ఓ కౌరవా, ఈ మంత్రంతో బ్రాహ్మణునికి దానం చేయాలి.
కర్మోపయోజ్యా భోజ్యా వా యథేష్టం భద్రమస్తు తే
ఆమెను పని కోసం లేదా భోజనానికి కావాలనుకుంటే ఉపయోగించు; నీకు మంగళం కలగాలి.
అనువ్రజ్య గృహద్వారం యావత్పశ్చాద్విసర్జయేత్ 4.171.
ఇంటి తలుపు వరకు ఆమెను వెంట వెళ్లి, తరువాత పంపించాలి.
మఖే చాపి మహారాజ ప్రసిద్ధే వా ప్రతిశ్రయే
యజ్ఞంలోనైనా, మహారాజా, లేదా ప్రసిద్ధ ఆశ్రయంలోనైనా,
ప్రాప్యతే యత్ఫలం పుంభిః పార్థ తత్కేన వర్ణ్యతే
పార్థా, పురుషులు పొందే ఫలం ఎంత ఉన్నా, దాన్ని ఎవరు వివరించగలరు?
దాసీం సమీక్ష్య బహుశో గృహకర్మదక్షాం యో బ్రహ్మణాయ కులశీలవతే దదాతి
ఇంటి పనుల్లో నిపుణురాలైన పనివాడిని చూసి, మంచి వంశం, మంచి స్వభావం ఉన్న బ్రాహ్మణునికి దానం చేసే వాడు—
ఇతి శ్రీభవిష్యే మహాపురాణ ఉత్తరపర్వణి శ్రీకృష్ణయుధిష్ఠిరసంవాదే దాసీదానవిధివర్ణనం నామైకసప్తత్యుత్తరశతతమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీభవిష్య మహాపురాణంలో ఉత్తరపర్వంలో శ్రీకృష్ణుడు, యుధిష్ఠిరునితో చేసిన సంభాషణలో 'పనివాడు దానం విధి' అనే నూరియెప్పదవ అధ్యాయం పూర్తయింది.
ప్రపాదానవిధివర్ణనమ్ కథం దేయా కదా దేయా దానే తస్యాశ్చ కిం ఫలమ్
పాదసేవిక దానం విధి: ఎలా ఇవ్వాలి, ఎప్పుడు ఇవ్వాలి, ఆ దానానికి ఫలం ఏమిటి?
పుణ్యేఽహ్ని విప్రకథితే గ్రహచంద్రబలాన్వితే
పుణ్యదినంలో, పండితులు చెప్పినట్లు, గ్రహాలు, చంద్రుడు బలంగా ఉన్నప్పుడు,
మండపం కారయేద్విద్వాన్ఘనచ్ఛాయం మనోరమమ్
విద్వాంసుడు వర్షపు మేఘాల నీడలో, అందంగా ఉండే మండపాన్ని నిర్మించాలి.
దేవతాయతనే వాపి చైత్యవృక్షతలేఽపి వా
దేవాలయంలోనైనా లేదా పవిత్ర వృక్షం అడుగునా,
కారయేన్మండపం భవ్యం శీతవాతసహం దృఢమ్
ఒకరు బలమైన, చల్లని గాలి తట్టుకునే మంచి మండపాన్ని నిర్మించాలి.
అకాలమూలాన్కరకాన్వస్త్రైరావేష్టితానథ
తరువాత, కాలానికి మించిన పండ్లు, పూలమాలలు, వస్త్రాలతో వాటిని చుట్టాలి.
ప్రపాపాలః ప్రకర్తవ్యో బహుపుత్రపరిచ్ఛదః
అనేక మంది కుమారులు, సేవకులతో కూడిన ఒక నీటి మండపాన్ని నిర్మించాలి.
ఏవంవిధాం ప్రపాం కృత్వా శుభేఽహ్ని విధిపూర్వకమ్
ఇలాంటి మండపాన్ని శుభదినంలో, నియమించిన విధిగా నిర్మించాలి.
తతశ్చోత్సర్జయేద్విప్రాన్మంత్రేణానేన మానవః
ఆ తరువాత, మానవుడు ఈ మంత్రంతో బ్రాహ్మణులకు దానంగా ఇవ్వాలి.
అస్యాః ప్రదానాత్పితరస్తృప్యంతు చ పితామహాః 4.172.
ఈ దానంతో పితృదేవతలు, తాతలు సంతృప్తి పొందాలి.
త్రిపక్షం వా మహారాజ జీవానాం జీవనం పరమ్
మహారాజా! మూడు పక్షాల పాటు ఇది జీవులకు అత్యుత్తమ ఆహారం అవుతుంది.
ప్రదద్యాదప్రతిహతం ముఖం చానవలోకయన్
అడ్డంకులు లేకుండా, గ్రహీత ముఖాన్ని చూడకుండా దానం చేయాలి.
అనేన విధినా యస్తు గ్రీష్మోష్మశోషనాశనమ్
ఈ విధంగా ఎవరైనా వేసవి వేడి, దాహ బాధను తొలగిస్తే,
సర్వతీర్థేషు యత్పుణ్యం సర్వదానేషు యత్ఫలమ్
అతడు అన్ని తీర్థాలలో పొందే పుణ్యం, అన్ని దానాల ఫలితాన్ని పొందుతాడు.
పూర్ణచంద్రప్రతీకాశం విమానం సోధిరుహ్య చ
పూర్ణచంద్రుడిలా ప్రకాశించే విమానంలో ఎక్కి,
వింశత్కోట్యో హి వర్షాణాం యక్షగన్ధర్వసేవితః
యక్షులు, గంధర్వులు సేవ చేసేలా, ఇరవై కోట్ల సంవత్సరాలు ఆనందిస్తాడు.
తతః పరం పదం యాతి పునరావృత్తిదుర్లభమ్ ౧౭౪ ప్రత్యహం ధర్మఘటకః కర్పటావేష్టితాననః
ఆ తరువాత తిరిగి రాని పరమపదాన్ని పొందుతాడు; ప్రతి రోజు, ముఖాన్ని వస్త్రంతో కప్పి ధర్మఘటాన్ని ఇవ్వాలి.