యయా మాంసాన్యహం స్వస్య భక్ష్యయామ్యశనం వినా బ్రహ్మోవాచ శ్వేతాభిజనసంపన్న శ్వేత శృణు వచో మమ ।। 4.169.
ఇతర ఆహారం లేకుండా, నేను నా మాంసాన్ని తినాను. బ్రహ్మా ఇలా అన్నాడు: 'శ్వేత వంశానికి చెందిన పవిత్రుడా, శ్వేతా, నా మాటలు విను.'
త్వయాధీతం హుతం దత్తం గురవః పరితోషితాః
నీవు చదివావు, యజ్ఞాలు చేసావు, దానాలు ఇచ్చావు, గురువులను సంతృప్తిపర్చావు.
అనన్నదానస్య ఫలం త్వయేదముపభుజ్యతే
ఇది అన్నదానం చేయని ఫలితం, నీవు ఇప్పుడు అనుభవిస్తున్నది.
నాన్యదన్నాదృతే పుంసాం కిఞ్చిత్సఞ్జీవనౌషధమ్
ఆహారం తప్ప మనుషులకు జీవితం పునరుద్ధరించే మరొక ఔషధం లేదు.
తపః స్వాధ్యాయసంపన్నే శాస్త్రజ్ఞే సంజితేన్ద్రియే
తపస్సు, స్వాధ్యాయం, శాస్త్రజ్ఞానం, ఇంద్రియ నియమంతో కూడినవాడు—
విరించేర్వచనాద్గత్వా త్వరాయుక్తో మహీతలమ్
సృష్టికర్త ఆజ్ఞతో, అతడు త్వరగా భూమిపైకి వెళ్లాడు.
భోజయిత్వా తతః ప్రాదాద్దక్షిణాం క్షీణకల్మషః
అతడు ఇతరులకు భోజనం పెట్టి, తరువాత దానాలు ఇచ్చాడు; అతని పాపాలు తీరిపోయాయి.
తతో దున్దుభిఘోషేణ పూజితః సురసత్తమైః
తర్వాత, దుండుబి శబ్దంతో, అతడు ఉత్తమ దేవతల చేత పూజించబడాడు.
పౌలస్త్యే నిహతే పశ్చాద్దేవదానవసంకటే
పౌలస్త్యుడు నశించిన తరువాత, దేవతలు-దానవుల మధ్య సంకట సమయంలో—
ఏతదన్నస్య మాహాత్మ్యం కథయామ్యపరం చ తే
ఈ అన్నదాన మహాత్మ్యాన్ని, ఇంకా మరొకటి కూడా నీకు చెబుతాను.
అన్నం వై ప్రాణినాం ప్రాణా అన్నమోజో బలం సుఖమ్ 4.169.
ఆహారం జీవులకు జీవం, ఆహారం వల్ల శక్తి, బలము, ఆనందము కలుగుతుంది.
సుదూరాదాశయా యస్య గృహం ప్రాప్తా బుభుక్షితాః
దూరం నుండి ఆకలితో, ఆశతో ఎవరి ఇంటికైనా వచ్చినవారు—
దీక్షితః కపిలా సత్రీ రాజా భిక్షుర్మహోదధిః
దీక్షితుడు, గోధుమ రంగు గోవు, సతీ మహిళ, రాజు, భిక్షువు, మహాసముద్రం—
ఏకస్యాప్యతిథేరన్నం యః ప్రదాతుమశక్తిమాన్
ఒక అతిథికి కూడా ఆహారం ఇవ్వలేని వారు—
శక్యతే దుష్కరేఽప్యర్థే చిరరాత్రాయ జీవితుమ్
కష్టమైన పరిస్థితుల్లో కూడా, చాలా కాలం జీవించగలిగే అవకాశం ఉంది.
భుక్త్వా గృహే గృహస్థస్య మైథునం యశ్చ సేవతే
ఇంటి యజమాని ఇంట్లో తిని, తరువాత సంభోగంలో పాల్గొనేవాడు—
దుష్కృతం హి మనుష్యాణామన్నమాశ్రిత్య తిష్ఠతి
మనుషుల దుష్కర్మాలు ఆహారం ఆధారంగా కొనసాగుతాయి.
వనస్పతిగతే సోమే పరాన్నం యస్తు భుంజతి
వృక్షాల్లో సోమం ఉన్నప్పుడు, ఇతరుల ఆహారం తినేవాడు—
కస్మాన్న దీయతే నిత్యం కస్మాదన్నం న దీయతే
ఎందుకు ఆహారం ఎప్పుడూ ఇవ్వబడదు? ఎందుకు ఆహారం ఇవ్వడం లేదు?
భిక్షాం వా పుష్కలాం వాపి హంతకారం ద్విజాతయే
భిక్ష లేదా సమృద్ధిగా ఉన్న ఆహారం అయినా, వచ్చిన ద్విజులకు ఇవ్వాలి.
యేనాయుతం సహస్రం వా భోజితం స్యాద్ద్విజన్మనామ్ 4.169.
ఎవరైనా పది వేల లేదా వెయ్యి ద్విజులను ఆహారంతో తృప్తిపర్చినవాడు—
వారాణస్యాం పురా పార్థ వణిగాపణజీవనః
వారణాసిలో, పర్ధా, ఒక వ్యాపారి వ్యాపారం ద్వారా జీవనం సాగించాడు.
తస్యాపణైకదేశే తు ముక్త్వాండం పాండురచ్ఛవి
ఆ వ్యాపారి దుకాణంలో ఒక భాగంలో, తెల్లటి పొర ఉన్న గుడ్డు ఉండింది.
తదండం వణిజా తేన దృష్టం కారుణ్యబుద్ధినా
ఆ గుడ్డును వ్యాపారి దయతో గమనించాడు.
నిర్జగామ దినైః కైశ్చిద్భిత్వాండం సర్పపోతకః
కొన్ని రోజుల తర్వాత, ఆ గుడ్డు పగిలి, చిన్న పాము బయటకు వచ్చింది.
లిలిహే ఘృతభాండాని జిఘ్రే చ గంధసంచయాన్
అది నెయ్యి పాత్రలను నాకి, సువాసన పదార్థాలను పీల్చింది.
వణిజా రక్ష్యమాణః స స్నేహాచ్చాహరహః పునః
వ్యాపారి ప్రేమతో దాన్ని రక్షిస్తూ, ప్రతి రోజూ చూసుకున్నాడు.
అథైకస్మిన్దినే గంగాం గతః స్నాతుం త్రిలోకగామ్
ఒక రోజు, వ్యాపారి మూడు లోకాల్లో ప్రవహించే గంగా నదికి స్నానానికి వెళ్లాడు.
వ్యవహర్తుం సమారబ్ధం వణిక్పుత్రేణ ధీమతా
బుద్ధిమంతుడైన వాణికుడి కుమారుడు వ్యాపారం చేయడం మొదలుపెట్టాడు.
వ్యవహారాకులతయా పాదయోరంతరేణ సః
వ్యవహారంలో కలకలం వల్ల అతడు తన కాళ్ల మధ్య చిక్కుకున్నాడు.