న సుఖం న చ సన్తోషో భవేదన్నాదృతే నృణామ్ 4.169.
అన్నం లేకుండా ప్రజలకు ఆనందం కూడా, సంతృప్తి కూడా ఉండదు.
తేనేష్టం బహుభిర్యజ్ఞైః సంగ్రామా బహవో జితాః
దాని వల్ల ఎన్నో యజ్ఞాలు చేయబడ్డాయి, ఎన్నో యుద్ధాలు గెలిచారు.
భుక్తా భోగాః సువిపులా శత్రూణాం మూర్ధని స్థితమ్
తన శత్రువుల తలపై నిలబడి, విస్తారమైన ఆనందాలను అనుభవించాడు.
స్వర్గం జగామ భుక్త్వా తు పూజ్యమానో మరుద్గణైః
ఆ ఆనందాలను అనుభవించి, మారుతగణాల చేత పూజింపబడుతూ, స్వర్గానికి వెళ్లాడు.
తత్రాస్తే రమమాణోఽసౌ సాకం విద్యాధరైః సుఖమ్
అక్కడ, విద్యాధరులతో కలిసి సుఖంగా, ఆనందంగా ఉంటున్నాడు.
గంధర్వైర్గీయతే హృష్టైః శక్రేణాప్యనుగమ్యతే
ఆనందంగా ఉన్న గంధర్వులు అతన్ని పాటలు పాడుతూ, ఇంద్రుడు కూడా అతని వెంట నడుస్తున్నాడు.
స చ నిత్యం వితానాగ్ర్యాదవతీర్య మహీతలమ్
అతడు ఎప్పుడూ అగ్రవితానంనుంచి దిగిపోతూ భూమిపైకి వస్తాడు.
తచ్ఛరీరం తథైవాస్తే రక్షితం పూర్వకర్మభిః
అతని శరీరం, పూర్వకర్మల వల్ల రక్షించబడుతూ అలాగే నిలిచి ఉంది.
ప్రణమ్య ప్రాంజలిర్భూత్వా నిర్వేదాదిదమబ్రవీత్
అతడు చేతులు జోడించి నమస్కరించి, విరక్తితో ఇలా చెప్పాడు.
సర్వేషామపి సంపూజ్యః సురాణాం సురపుంగవ
దేవతలలో, దేవతలకు కూడా అతడు అందరి చేత గౌరవించబడుతున్నాడు, ఓ దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా!
యయా మాంసాన్యహం స్వస్య భక్ష్యయామ్యశనం వినా బ్రహ్మోవాచ శ్వేతాభిజనసంపన్న శ్వేత శృణు వచో మమ ।। 4.169.
ఇతర ఆహారం లేకుండా, నేను నా మాంసాన్ని తినాను. బ్రహ్మా ఇలా అన్నాడు: 'శ్వేత వంశానికి చెందిన పవిత్రుడా, శ్వేతా, నా మాటలు విను.'
త్వయాధీతం హుతం దత్తం గురవః పరితోషితాః
నీవు చదివావు, యజ్ఞాలు చేసావు, దానాలు ఇచ్చావు, గురువులను సంతృప్తిపర్చావు.
అనన్నదానస్య ఫలం త్వయేదముపభుజ్యతే
ఇది అన్నదానం చేయని ఫలితం, నీవు ఇప్పుడు అనుభవిస్తున్నది.
నాన్యదన్నాదృతే పుంసాం కిఞ్చిత్సఞ్జీవనౌషధమ్
ఆహారం తప్ప మనుషులకు జీవితం పునరుద్ధరించే మరొక ఔషధం లేదు.
తపః స్వాధ్యాయసంపన్నే శాస్త్రజ్ఞే సంజితేన్ద్రియే
తపస్సు, స్వాధ్యాయం, శాస్త్రజ్ఞానం, ఇంద్రియ నియమంతో కూడినవాడు—
విరించేర్వచనాద్గత్వా త్వరాయుక్తో మహీతలమ్
సృష్టికర్త ఆజ్ఞతో, అతడు త్వరగా భూమిపైకి వెళ్లాడు.
భోజయిత్వా తతః ప్రాదాద్దక్షిణాం క్షీణకల్మషః
అతడు ఇతరులకు భోజనం పెట్టి, తరువాత దానాలు ఇచ్చాడు; అతని పాపాలు తీరిపోయాయి.
తతో దున్దుభిఘోషేణ పూజితః సురసత్తమైః
తర్వాత, దుండుబి శబ్దంతో, అతడు ఉత్తమ దేవతల చేత పూజించబడాడు.
పౌలస్త్యే నిహతే పశ్చాద్దేవదానవసంకటే
పౌలస్త్యుడు నశించిన తరువాత, దేవతలు-దానవుల మధ్య సంకట సమయంలో—
ఏతదన్నస్య మాహాత్మ్యం కథయామ్యపరం చ తే
ఈ అన్నదాన మహాత్మ్యాన్ని, ఇంకా మరొకటి కూడా నీకు చెబుతాను.
అన్నం వై ప్రాణినాం ప్రాణా అన్నమోజో బలం సుఖమ్ 4.169.
ఆహారం జీవులకు జీవం, ఆహారం వల్ల శక్తి, బలము, ఆనందము కలుగుతుంది.
సుదూరాదాశయా యస్య గృహం ప్రాప్తా బుభుక్షితాః
దూరం నుండి ఆకలితో, ఆశతో ఎవరి ఇంటికైనా వచ్చినవారు—
దీక్షితః కపిలా సత్రీ రాజా భిక్షుర్మహోదధిః
దీక్షితుడు, గోధుమ రంగు గోవు, సతీ మహిళ, రాజు, భిక్షువు, మహాసముద్రం—
ఏకస్యాప్యతిథేరన్నం యః ప్రదాతుమశక్తిమాన్
ఒక అతిథికి కూడా ఆహారం ఇవ్వలేని వారు—
శక్యతే దుష్కరేఽప్యర్థే చిరరాత్రాయ జీవితుమ్
కష్టమైన పరిస్థితుల్లో కూడా, చాలా కాలం జీవించగలిగే అవకాశం ఉంది.
భుక్త్వా గృహే గృహస్థస్య మైథునం యశ్చ సేవతే
ఇంటి యజమాని ఇంట్లో తిని, తరువాత సంభోగంలో పాల్గొనేవాడు—
దుష్కృతం హి మనుష్యాణామన్నమాశ్రిత్య తిష్ఠతి
మనుషుల దుష్కర్మాలు ఆహారం ఆధారంగా కొనసాగుతాయి.
వనస్పతిగతే సోమే పరాన్నం యస్తు భుంజతి
వృక్షాల్లో సోమం ఉన్నప్పుడు, ఇతరుల ఆహారం తినేవాడు—
కస్మాన్న దీయతే నిత్యం కస్మాదన్నం న దీయతే
ఎందుకు ఆహారం ఎప్పుడూ ఇవ్వబడదు? ఎందుకు ఆహారం ఇవ్వడం లేదు?
భిక్షాం వా పుష్కలాం వాపి హంతకారం ద్విజాతయే
భిక్ష లేదా సమృద్ధిగా ఉన్న ఆహారం అయినా, వచ్చిన ద్విజులకు ఇవ్వాలి.