మునే యేన విధానేన తన్మమాఖ్యాతుమర్హసి
మహర్షీ! ఈ కార్యాన్ని ఏ విధంగా చేయాలో నాకు వివరంగా చెప్పాలి.
యథా కుర్వీత రూపార్థం తన్నిశామయ తత్త్వతః
అందాన్ని పొందేందుకు ఎలా చేయాలో నీవు నిశ్చయంగా విను.
నక్షత్రమేకమేకం వై స్నాతః సమ్యగుపోషితః
సరిగ్గా స్నానం చేసి, ఉపవాసం చేసి, ఒక్కొక్క నక్షత్రాన్ని ఒక్కొక్కదిగా పూజించాలి.
మూలే పాదౌ తథా జంఘే రోహిణ్యామర్చయేచ్ఛుభే 4.108.
రోహిణి నక్షత్రంలో, పాదాలు, కాళ్లు, మరియు మూల భాగాన్ని పూజించాలి.
ఫాల్గునీద్వితయే గుహ్యం కృత్తికాసు తథా కటిమ్
రెండు ఫాల్గుణి నక్షత్రాల్లో గుప్తాంగాలను, కృత్తికా నక్షత్రంలో నడుమును పూజించాలి.
అనురాధాసూరః పృష్ఠం ధనిష్ఠాస్వభిపూజయేత్
అనూరాధ, శూర నక్షత్రాల్లో వెన్నెముకను, ధనిష్ఠ నక్షత్రంలో కూడా అలాగే పూజించాలి.
పునర్వసావంగులీశ్చ ఆశ్లేషాసు తథా నఖాన్
పునర్వసు నక్షత్రంలో వేళ్లను, ఆశ్లేష నక్షత్రంలో గోళ్లను పూజించాలి.
పుష్యే ముఖం తథా స్వాతౌ దశనానభిపూజయేత్
పుష్య నక్షత్రంలో నోరును, స్వాతి నక్షత్రంలో పళ్ళను పూజించాలి.
మృగోత్తమాంగే నయనే పూజయేద్భక్తితః శుభే
మృగశిర నక్షత్రంలో, శ్రేష్ఠమైన భాగమైన కన్నులను భక్తితో పూజించాలి.
సంపూజనీయా విద్వద్భిరార్ద్రాయాం చ శిరోరుహాః
పండితులు ఆర్ద్ర నక్షత్రంలో తలపై ఉన్న జుట్టును పూజించాలి.
వర్జనీయం ప్రయత్నేన రూపఘ్నం తద్వినిర్దిశేత్
అందాన్ని నాశనం చేసే దానిని జాగ్రత్తగా నివారించాలి; దాన్ని స్పష్టంగా తెలియజేయాలి.
సోమం నక్షత్రరాజానం స్వమన్త్రైరర్చయేద్బుధః
బుద్ధిమంతుడు తనకు తెలిసిన మంత్రాలతో నక్షత్రాల రాజైన సోముని పూజించాలి.
నక్షత్రజ్ఞాయ విప్రాయ దానం దద్యాచ్చ శక్తితః
నక్షత్ర జ్ఞానం ఉన్న బ్రాహ్మణునికి తన శక్తికి తగినంత దానం ఇవ్వాలి.
ఉపోష్య వాచోప విశేన్నక్షత్రమపరం పునః 4.108.
ఉపవాసం చేసిన తరువాత, మాటలతో మరో నక్షత్రంలో ప్రవేశించాలి.
సమాప్తే తు వ్రతే దద్యాచ్ఛక్త్యా సోపస్కరాన్వితమ్
వ్రతం పూర్తయినప్పుడు, తన శక్తికి తగిన విధంగా, కావాల్సిన వస్తువులతో కూడిన దానం ఇవ్వాలి.
బ్రాహ్మణం బ్రాహ్మణీం చైవ వస్త్రాలంకారభూషణైః
బ్రాహ్మణునికీ, బ్రాహ్మణస్త్రీకీ వస్త్రాలు, ఆభరణాలతో కూడిన దానం చేయాలి.
సప్తధాన్యం యథాలాభం గాం సవత్సాం పయస్వినీమ్
ఏడు రకాల ధాన్యాలు లభ్యమైనన్ని సమర్పించి, పాలిచ్చే దూడతో కూడిన ఆవును కూడా సమర్పించాలి.
మంత్రేణానేన విప్రాయ సుశీలాయ నివేదయేత్ తథా సురూపతారోగ్య సుఖసంపదిహాస్తు మే
ఈ మంత్రంతో మంచి స్వభావం ఉన్న బ్రాహ్మణునికి వాటిని సమర్పించాలి. అప్పుడు నాకు అందం, ఆరోగ్యం, సుఖం, ఐశ్వర్యం కలగాలని కోరాలి.
యథా న లక్ష్మ్యా శయనం తవ శూన్యం జనార్దన
హే జనార్దన, నీ మంచం ఎప్పుడూ లక్ష్మీతో ఖాళీగా ఉండదు కదా.
ఏవం నివేద్య తత్సర్వం ప్రణిపత్య క్షమాపయేత్
అన్నీ ఈ విధంగా సమర్పించి, నమస్కరించి క్షమించమని అడగాలి.
నక్షత్రపురుషాఖ్యోఽయం యథావత్కథితస్తవ
ఈ నక్షత్రపురుషుని గురించి నీకు యథావిధిగా వివరించాను.
అఙ్గోపాఙ్గాని చైవాస్య పాదాదీని యశస్విని
పాదాల నుండి మొదలుకొని ఆయన అవయవాలు, ఉపఅవయవాలు అన్నీ, ఓ మహాత్మా,
గాత్రాణి చైవ భద్రాణి శరీరారోగ్యముత్తమమ్
అయన శరీరంలోని శుభమైన భాగాలు ఉత్తమమైన ఆరోగ్యాన్ని ప్రసాదిస్తాయి.
వాఙ్మాధుర్యం తథా కాంతిం యచ్చాన్యదపి వాంఛితమ్ 4.108.
మధురమైన మాటలు, కాంతి, ఇంకా మనసులో కోరుకున్నది అన్నీ లభిస్తాయి.
వశిష్ఠేన యథాఖ్యాతం సర్వం తత్తే నివేదితమ్
వశిష్ఠుడు చెప్పినట్లు అన్నీ నీకు వివరించాను.
హృద్బాహుజానునయనోరునితంబభాగం దక్షైః ప్రకల్ప్య సుతనుం పురుషోత్తమస్య
హృదయం, భుజాలు, మోకాళ్లు, కళ్ళు, తొడలు, నితంబాలు — ఇవన్నీ పరమపురుషుని సన్నని రూపానికి నిపుణులచే నిర్మించబడ్డాయి.
ఇతి శ్రీభవిష్యే మహాపురాణ ఉత్తరపర్వణి శ్రీకృష్ణయుధిష్ఠిరసంవాదే నక్షత్రపురుషవ్రతవర్ణనం నామాష్టాధిక శతతమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీభవిష్య మహాపురాణంలో ఉత్తరపర్వంలో శ్రీకృష్ణుడు యుధిష్ఠిరునితో చేసిన సంభాషణలో నక్షత్రపురుష వ్రతవర్ణన అనే నూరొకటవ అధ్యాయం ముగిసింది.
నక్షత్రాఖ్యవ్రతవర్ణనమ్ అనభ్యాసేన యోగాద్వా కిమిష్టం వ్రతముచ్యతే
నక్షత్ర వ్రతవివరణ: సాధన లేకపోయినా, యోగం వల్లైనా, ఏ వ్రతం కోరతారు అని అడిగారు.
శివస్యోపరి యస్య స్యాద్భక్తిః సూర్యస్య సంభవేత్
ఎవరికి శివునిపై భక్తి ఉంటే, ఆ భక్తి సూర్యునిపై కూడా కలుగుతుంది.
అస్మిన్వ్రతే తదప్యత్ర శ్రూయతామక్షయం మహత్
ఈ వ్రతంలో కూడా, ఇక్కడ విను — గొప్పదైన, ఎప్పటికీ నశించని ఫలం ఉంటుంది.