భృగ్వాద్యైర్మునిభిః సర్వైర్బ్రాహ్మణైర్వేదపారగైః
భృగువు మొదలైన మునులు, వేదాల్లో నిపుణులైన బ్రాహ్మణులు కూడా దీన్ని ఆచరించారు.
అద్యప్రభృతి చైవేయం ఖ్యాతిం యాస్యతి భూతలే
ఈ రోజు నుండి ఈ వ్రతానికి భూమిపై మంచి పేరు వస్తుంది.
ఏషా పులస్త్యమునినా కథితా కురునందన 4.74.
ఈ విషయాన్ని మునివరుడైన పులస్త్యుడు నీకు చెప్పాడు, కురునందన.
సర్వపాపవినిర్ముక్తో విష్ణులోకే మహీయతే విష్ణుభక్తేన కర్తవ్యా సంసారభయభీరుణా
అన్ని పాపాల నుంచి విముక్తుడై, విష్ణులోకంలో ఘనత పొందుతాడు. సంసారభయంతో ఉన్న విష్ణుభక్తుడు తప్పక ఈ వ్రతాన్ని చేయాలి.
భీమేన యా కిల పురా సముపోషితా చ రాత్రౌ ఘటస్థిరసుశతిలవారిధారా
ఈ వ్రతాన్ని భీముడు కూడా పూర్వంలో, రాత్రి సమయంలో, ఒక మట్టికుండలో నువ్వులు, అక్కులు, నీళ్లు నింపి ఆచరించాడు.
ఇతి శ్రీభవిష్యే మహాపురాణ ఉత్తరపర్వణి శ్రీకృష్ణయుధిష్ఠిరసంవాదే భీమద్వాదశీవ్రతవర్ణనం నామ చతుఃసప్తతితమోఽధ్యాయః
ఇలా, శ్రీభవిష్య మహాపురాణంలో ఉత్తరపర్వంలో, శ్రీకృష్ణుడు యుధిష్ఠిరునితో చేసిన సంభాషణలో, భీమ ద్వాదశీ వ్రతవివరణ అనే నలభై నాలుగవ అధ్యాయం పూర్తయింది.
శ్రవణద్వాదశీవ్రతవర్ణనమ్ ఏకా యా ద్వాదశీ పుణ్యా తాం వదస్వ మమానఘ
శ్రవణ ద్వాదశీ వ్రతవివరణ. పాపరహితుడా! ఆ పవిత్రమైన ద్వాదశి గురించి నాకు వివరంగా చెప్పు.
సర్వకామప్రదా పుణ్యా చోపవాసే మహాఫలా
ఈ వ్రతం అన్ని కోరికలను తీరుస్తుంది, పవిత్రమైనది, ఉపవాసంతో పాటిస్తే గొప్ప ఫలితాన్ని ఇస్తుంది.
సంగమే సరితాం స్నాత్వా ద్వాదశ్యాం సముపోషితః
నదుల సంగమంలో స్నానం చేసి, ద్వాదశి రోజున ఉపవాసం చేయాలి.
బుధశ్రవణద్వాదశ్యామేవం వై సంయతో భవేత్
బుధవారం శ్రవణ నక్షత్రంతో కూడిన ద్వాదశి వచ్చినప్పుడు, నియమంగా ఉండాలి.
ద్వాదశీ శ్రవణోపేతా యదా భవతి భారత సోపవాసః సమాప్నోతి నాత్ర కార్యా విచారణా
భారతా! ద్వాదశి శ్రవణ నక్షత్రంతో కలిసినప్పుడు, ఉపవాసంతో పాటించాలి. ఇందులో ఇంకెలాంటి సందేహం అవసరం లేదు.
జలపూర్ణే తథా కుంభే స్థాపయిత్వా విచక్షణః
నీటితో నిండిన కుండలో వాటిని ఉంచి, జాగ్రత్తగా ఆచరించాలి.
తస్య స్కంధే సుఘటితం స్థాపయిత్వా జనార్దనమ్
ఆ మనిషి జనార్దనుని తన భుజంపై బలంగా ఉంచాడు.
స్నాపయిత్వా విధానేన సితచందన చర్చితమ్
ఆయన నిర్ణీత విధానంతో, తెల్ల గంధంతో అలంకరించిన జనార్దనుని స్నానం చేయించాడు.
ఓం నమో వాసుదేవాయేతి శిరః సంపూజయద్ధరేః
'ఓం నమో వాసుదేవాయ' అని పలుకుతూ, హరిదేవుని తలని పూజించాడు.
ఓం నమః శ్రీమతే వక్షో భుజౌ సర్వాస్త్రధారిణే 4.75.
'ఓం నమః శ్రీమతే' అని జపిస్తూ, అన్ని ఆయుధాలను ధరించిన దేవుని వక్షస్సు, భుజాలను పూజించాడు.
త్రైలోక్యజనకాయేతి ఏవం సంపూజయేద్ధరిమ్
'త్రైలోక్య జనకాయ' అని మంత్రాన్ని ఉచ్చరించి, హరిని పూజించాడు.
అనేన విధినా రాజన్పుష్పైర్ధూపైః సమర్చయేత్
ఈ విధంగా, రాజా, పుష్పాలతో, ధూపంతో ఆ దేవునికి పూజ చేయాలి.
సోదకాంశ్చ నవాన్కుంభాఞ్ఛక్త్యా దద్యాద్విచక్షణః
నిపుణుడైనవాడు, నీళ్లతో నిండిన కొత్త కుంభాలను సమర్పించాలి.
ప్రభాతే విమలే స్నాత్వా సంపూజ్య గరుడధ్వజమ్ తతః పుష్పాంజలిం బద్ధ్వా మంత్రమేతముదీరయేత్
ఉదయాన్నే నిర్మలమైన నీటితో స్నానం చేసి, గరుడధ్వజుని పూజించి, పుష్పాలతో చేతులు జోడించి, ఈ మంత్రాన్ని ఉచ్చరించాలి.
నమో నమస్తే గోవిన్ద బుధశ్రవణ సంజ్ఞక
గోవిందా, బుధశ్రవణ అనే పేరుతో ప్రసిద్ధుడవైనవాడా, నీకు నమస్కారం, నమస్కారం.
ఏవం సంపూజ్య గోవింద బ్రాహ్మణం పూజయేత్తతః పురాణజ్ఞే విశేషేణ విధివత్సంప్రదాపయేత్
ఇలా గోవిందుని పూజించి, తరువాత బ్రాహ్మణుని గౌరవించాలి. పురాణాలలో నిపుణుడైనవారికి విధిపూర్వకంగా దానం చేయాలి.
ద్వాదశ్యాం శ్రవణే యుక్తే అశేషాహస్కరాన్వితే
ద్వాదశి రోజున, శ్రవణ నక్షత్రం సూర్యకిరణాలతో కూడినప్పుడు,
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ అత్రాప్యుదాహరంతీమమితిహాసం పురాతనమ్
శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: ఇక్కడ కూడా ఒక పురాతన కథను చెప్పుతున్నాను.
దేశో దశార్ణకో నామ తస్య భాగే తు పశ్చిమే
దశార్ణ అనే ఒక ప్రాంతం ఉంది; దాని పడమర భాగంలో,
సుతప్తసికతా భూమిర్యత్ర దుష్టా మహోరగాః 4.75.
అక్కడ భూమి బాగా వేడిగా ఉండి, దుష్టమైన పెద్ద పాములు నివసిస్తాయి.
శమీఖదిరపాలాశకరీరైః పీలుభిః సహ
శమీ, ఖదిర, పలాశ, కరీ, పీలు చెట్లతో ఆ ప్రాంతం నిండిపోయి ఉంటుంది.
దగ్ధప్రాణిగణాకీర్ణా యత్ర భూర్ద్దృశ్యతే క్వచిత్
అక్కడ ఎప్పటికప్పుడు కాలిపోయిన జంతువుల అవశేషాలతో భూమి కనిపిస్తుంది.
కదాచిదపి దృశ్యంతే భ్రామ్యన్తో హి విహగమాః ఉత్కృత్తజీవితా రాజన్దృశ్యంతే విహగోత్తమాః
ఎప్పుడైనా అక్కడ పక్షులు తిరుగుతూ కనిపిస్తాయి, రాజా; మంచి పక్షులు అక్కడ ప్రాణాలు కోల్పోయినట్టు కనిపిస్తారు.
తృషాతురాశ్చ సహసా మృగాః సైకతమాగతాః
దాహంతో బాధపడే జంతువులు అకస్మాత్తుగా ఆ ఇసుక భూమికి వస్తుంటాయి.