యదుపోష్య న దుఃఖానాం భాజనో జాయతే జనః
ఏది ఆచరిస్తే మనిషి బాధలకు లోనవడంలేదు?
మాఘమాసే సితే పక్షే ద్వాదశీ పావనీ స్మృతా
మాఘ మాసంలో శుక్లపక్షంలో ద్వాదశి పవిత్రమైనదిగా భావించబడుతుంది.
విధినా కేన విప్రేన్ద్ర తన్మే బ్రూహి యథాక్రమమ్
ఓ బ్రాహ్మణ శ్రేష్ఠా, దాన్ని ఏ విధంగా ఆచరించాలి? క్రమంగా వివరించు.
తవ శుశ్రూషణాద్వాచ్యం మమాప్యేతన్న సంశయః ।। 4.74.
నీ సేవ వల్ల నేను ఇది చెప్పాల్సిందే, ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
అదీక్షితాయ నో దేయా నాశిష్యాయ కదాచన
దీన్ని దీక్ష పొందని వారికి, శిష్యుడికాని వారికి ఎప్పుడూ చెప్పకూడదు.
వాచ్యమేతన్మహారాజ భవతాన్యస్య న క్వచిత్
ఓ మహారాజా, దీనిని నువ్వెవరికీ చెప్పకూడదు.
కృతఘ్నో మిత్రధ్రుక్చౌరః క్షుద్రో భగ్నవ్రతస్తథా
కృతఘ్నుడు, మిత్రద్రోహి, దొంగ, నీచుడు, వ్రతం భంగం చేసినవాడు—
శుద్ధే తిథౌ ముహూర్తే చ మండపం కారయేత్తతః
శుభతిథి, శుభముహూర్తంలో, తర్వాత ఒక మండపాన్ని నిర్మించాలి.
తన్మధ్యే పఞ్చహస్తాం తు వేదికాం పరికల్పయేత్
ఆ మధ్యలో ఐదు చేతుల పొడవు ఉన్న ఒక వేదికను నిర్మించాలి.
విలిఖేన్మండలం తత్ర పంచవర్ణైర్విధానతః
అక్కడ, నియమానుసారం ఐదు రంగులతో ఒక మండలాన్ని గీయాలి.
పఞ్చవింశతితత్త్వజ్ఞః స్వాచారాభిరతస్తథా
ఇరవై ఐదు తత్త్వాలను తెలిసినవాడు, తన ఆచారంలో నిబద్ధతతో ఉండాలి.
బ్రాహ్మణాంస్తేషు యుంజీత చాతుశ్చరణికాఞ్ఛుభాన్
అక్కడ నాలుగు శుద్ధ వేద పాఠాలు తెలిసిన బ్రాహ్మణులను నియమించాలి.
ప్రత్యఙ్ముఖం న్యసేద్దేవం చతుర్బాహుమరిందమ
శత్రువులను జయించినవాడా, అక్కడ నాలుగు చేతులు ఉన్న దేవుడిని పడమర ముఖంగా ప్రతిష్ఠించాలి.
గన్ధైః పుష్పైస్తథా ధూపైర్నైవేద్యైర్వివిధైరపి 4.74.
సుగంధాలు, పువ్వులు, ధూపాలు, వివిధ రకాల నైవేద్యాలతో పూజించాలి.
న్యసేత్స్తంభద్వయం పశ్చాత్తిష్ఠన్కాష్ఠసమన్వితమ్
తరువాత, కలపతో చేసిన రెండు స్తంభాలను సమంగా నిలబెట్టాలి.
షట్త్రింశదంగులం శ్రేష్ఠం చతురస్రం సమంతతః
అవి ముప్పై ఆరు అంగుళాల పొడవు, అన్ని వైపులా సమచతురస్రంగా ఉండాలి.
ఆరోపయేద్ధటం తత్ర యాదృశం తచ్ఛృణుష్వ మే
అక్కడ ఒక మడకను పెట్టాలి. అది ఎలా ఉండాలో నన్ను విను.
సర్వలక్షణసంయుక్తం దృఢం వ్యంగవివర్జితమ్
అది అన్ని శుభ లక్షణాలతో, బలంగా, లోపాలు లేకుండా ఉండాలి.
కుశలత్వానురూపేణ పాశైకచ్ఛిద్రమేవ వా
అది నైపుణ్యానికి తగినట్లుగా, ఒక తాడుకు ఒక రంధ్రం ఉండవచ్చు లేదా అవసరానికి అనుగుణంగా ఉండవచ్చు.
హోమార్థం కల్పయేచ్చాపి పాలాశ్యః సమిధః శుభాః
హోమం కోసం శుభమైన పాలాశ కండెలను సిద్ధం చేయాలి.
వేద్యాః పూర్వోత్తరే భాగే గ్రహపీఠం ప్రకల్పయేత్
వేదిక యొక్క ఈశాన్య భాగంలో గ్రహాల కోసం పీఠాన్ని ఏర్పాటు చేయాలి.
పూర్వస్యాం దిశి శక్రస్య పూజాం కుర్వీత యత్నతః ౩౮ కుబేరస్య తథోదీచ్యాం బలిం కుర్యాత్ఫలాక్షతైః
తూర్పు దిశలో ఇంద్రుని పూజను శ్రద్ధగా చేయాలి. ఉత్తర దిశలో కుబేరునికి పండ్లు, అక్షతలతో బలి ఇవ్వాలి.
సమాలభ్య శుభైర్గంధైర్ద్దర్భపాణిరతంద్రితః 4.74.
శుభమైన సుగంధాలతో అభిషేకం చేసి, చేతిలో దర్భ పట్టుకుని, అప్రమత్తంగా ఉండాలి.
యజమానోఽపి దేవస్య సంముఖః ప్రయతః శుచిః
యజమానుడు కూడా దేవుని ఎదుట శ్రద్ధతో, పవిత్రంగా నిలబడాలి.
నమస్తే దేవదేవేశ నమస్తే భువనే శ్వర
"దేవదేవేశా! భువనేశ్వరా! నీకు నమస్కారం."
తతోదకస్య ధారాస్తాః ప్రత్యంగషు సమన్వితాః
అనంతరం, నీటి ధారలు ప్రతి అవయవాన్ని తాకుతూ పోయాలి.
హోమం కుర్యుస్తతో విప్రా దిక్షు సర్వాసు తత్పరాః
అంతటా భక్తితో ఉన్న బ్రాహ్మణులు అన్ని దిశల్లో హోమం చేయాలి.
వాదిత్రైస్తాడ్యమానైశ్చ శంఖగేయ స్వనైస్తథా
వాద్యాలు మోగుతుండగా, శంఖాలు ఊదుతూ, పాటలు పాడుతూ శబ్దాలు వినిపించాలి.
మంగలైః స్తుతిసంయుక్తైః కారయేత్తన్మహోత్సవమ్
మంగళకరమైన స్తోత్రాలతో, ప్రశంసలతో ఆ మహోత్సవాన్ని నిర్వహించాలి.
హరివంశాదికం సర్వం శ్రావయేద్బ్రాహ్మణో వరః
ఉత్తమ బ్రాహ్మణుడు హరివంశాది గ్రంథాలన్నింటినీ పారాయణం చేయాలి.