కృతయుగభూపాఖ్యానమ్ శ్రీగణేశాయ నమః నారాయణం నమస్కృత్య నరం చైవ నరోత్తమమ్
శ్రీ గణేశునికి నమస్కారం. నారాయణునికి, అలాగే మానవులలో శ్రేష్ఠుడైన నరునికి వందనం చేసి,
అష్టావింశే సత్యయుగే కే రాజానోఽభవన్మునే
ఓ మునీశ్వరా, ఎనిమిదవ యుగమైన సత్యయుగంలో ఎవరు రాజులు అయ్యారు?
ప్రాప్తే సప్తముహూర్తే చ మనుర్వైవస్వ తోఽభవత
ఏడవ ముహూర్తం వచ్చినప్పుడు, వివస్వంతుని కుమారుడైన మనువు జన్మించాడు.
స తప్త్వా సరయూతీరే తపో దివ్యం శతం సమాః
అతడు సరయూ నది తీరంలో వంద సంవత్సరాలు దివ్యమైన తపస్సు చేశాడు.
బ్రహ్మణో వరదానేన దివ్యం యానం స ఆప్తవాన్
బ్రహ్మదేవుడు వరమిచ్చినందువల్ల అతడు దివ్య రథాన్ని పొందాడు.
షట్త్రింశచ్చ సహస్రాణామబ్దం రాజ్యం తదాఽకరోత్
ఆ సమయంలో అతడు ముప్పై ఆరు వేల సంవత్సరాలు రాజ్యం చేశాడు.
రాజ్యం కృత్వా దివం యాతస్తస్మాజ్జాతో రిపుంజయః
రాజ్యాన్ని పాలించి, ఆ తరువాత స్వర్గానికి వెళ్లాడు. అతనికి రిపుంజయుడు జన్మించాడు.
శతహీనం కృతం రాజ్యం తతోఽనేనాంస ఆత్మజః
అతడు వంద సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. తరువాత అతని కుమారుడు ఆంసుడు రాజయ్యాడు.
శతహీనం కృతం రాజ్యం విష్వగశ్వశ్చ తత్సుతః
అతడు కూడా వంద సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతని కుమారుడు విష్వగశ్వుడు.
శతహీనం కృతం రాజ్యం భద్రాశ్వస్తత్సుతోఽభవత్ 3.1.1.
అతడు వంద సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతని కుమారుడు భద్రాశ్వుడు.
శతహీనం కృతం రాజ్యం శ్రవస్థస్తత్సుతోఽభవత్
అతడు వంద సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతని కుమారుడు శ్రవస్థుడు.
ఉదయాదస్తపర్యంతం తైర్నృపైర్భూమిమండలమ్ శతహీనం కృతం రాజ్యం బృహదశ్వస్తతోఽభవత్
ఈ రాజులు ఉదయాన్నుంచి అస్తమయం వరకు భూమిని పాలించారు. తరువాత బృహదశ్వుడు వంద సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు.
శతహీనం కృతం రాజ్యం తస్మాత్కువలయాశ్వకః
అతడు వంద సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతని తరువాత కువలయాశ్వకుడు రాజయ్యాడు.
సహస్రహీనం రాజ్యం తత్తస్మాత్పుత్రో నికుంభకః
అతడు వెయ్యి సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతని కుమారుడు నికుంభకుడు.
సహస్రహీనం రాజ్యం తత్తస్మాజ్జాతః ప్రసేనజిత్
అతడు వెయ్యి సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతనికి ప్రసేనజిత్ జన్మించాడు.
సహస్రహీనం రాజ్యం తన్మాంధాతా తత్సుతోఽభవత్
అతడు వెయ్యి సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతని కుమారుడు మాంధాతా.
శతహీనం కృతం రాజ్యం త్రింశదశ్వస్తు తత్సుతః
అతడు వంద సంవత్సరాలు తక్కువగా రాజ్యం చేశాడు. అతని కుమారుడు త్రింశదశ్వుడు.
అనరణ్యస్తతో జాతో హ్యష్టావింశత్సహస్రకమ్
అతని తరువాత అనరణ్యుడు జన్మించాడు. అతడు ఇరవై ఎనిమిది వేల సంవత్సరాలు పాలించాడు.
పృషదశ్వస్తతో జాతో రాజ్యం షష్ఠసహస్రకమ్
అతని తరువాత పృషదశ్వుడు జన్మించాడు. అతని పాలన ఆరు వేల సంవత్సరాలు కొనసాగింది.
హర్యశ్వస్తు తతో జాతో విష్ణుభక్తకులే నృపః 3.1.1.
ఆయన తరువాత హర్యశ్వుడు జన్మించాడు. అతడు విష్ణుభక్తుల వంశానికి చెందిన రాజు.
సహస్రహీనం రాజ్యం తత్త్రిధన్వా తనయస్తతః
అతని పాలన వెయ్యి సంవత్సరాలు తక్కువగా సాగింది. తరువాత అతని కుమారుడు త్రిధన్వా రాజు అయ్యాడు.
సత్యపాదః సమాప్తోఽయం ద్వితీయో భారతేఽన్తరే
ఇక్కడ సత్యపాదుడు పూర్తయ్యాడు. ఇది భారతంలో రెండవ చక్రం.
సహస్రహీనం రాజ్యం తత్కృత్వా స్వర్గముపాయయౌ
అతడు వెయ్యి సంవత్సరాలు తక్కువగా పాలించి, ఆ తరువాత స్వర్గానికి చేరాడు.
ఛద్మనా హీనతాం జాతో హరిశ్చంద్రస్తు తత్సుతః
అతని కుమారుడు హరిశ్చంద్రుడు, ఒక ఉపాయంతో తక్కువ స్థితిలో జన్మించాడు.
పితుస్తుల్యం కృతం రాజ్యం హారీతస్తనయోఽభవత్
అతని కుమారుడు హారీతుడు, తన తండ్రి లాగే రాజ్యాన్ని పాలించాడు.
పితుస్తుల్యం హి రాజ్యం తద్విజయో నామ తత్సుతః
అతని కుమారుడు విజయుడు. అతడూ తన తండ్రిలాగే రాజ్యాన్ని పాలించాడు.
పితుస్తుల్యం కృతం రాజ్యం సగరస్తనయోఽభవత్
అతని కుమారుడు సాగరుడు, తన తండ్రిలాగే రాజు అయ్యాడు.
రాజ్యమానం కృతం సమ్యగ్భూపైర్వైవస్వతాదిభిః
వైవస్వతుడు మొదలైన రాజులు రాజ్యాన్ని సరిగ్గా పరిపాలించారు.
పూర్ణో ధర్మస్తదా భూమ్యాం మునే సత్యయుగస్య వై
ఆ సమయంలో, మునీశ్వరా, సత్యయుగంలో భూమిపై ధర్మం సంపూర్ణంగా ఉండేది.
శివభక్తః సదాచారస్తత్పుత్రాః సాగరాః స్మృతాః 3.1.1.
అతడు శివభక్తుడు, మంచి ఆచారాన్ని పాటించేవాడు. అతని కుమారులు సాగరులు అని గుర్తించబడ్డారు.