यस्तु दोषवतीं कन्यामनाख्याय प्रय च्छति
पितुर्गृहे तु या कन्या रजः पश्यत्यसंस्कृता
यस्तु तां वरयेत्कन्यां ब्राह्मणो ज्ञानदुर्बलः
सर्वदोषान्हि विख्याप्य स्त्रिया वा पुरुषस्य वा
गौरी कन्या प्रधाना वै मध्यमा कन्यका स्मृता
रजस्वला नग्निका च देवकन्या च का भवेत्
अव्यञ्जनयुता कन्या कुचहीना च नग्निका
सप्तवर्षा भवेद्गौरी दशवर्षा तु नग्निका 1.182.
व्यञ्जनेन समोपेतां सोमो भुङ्क्ते हि कन्यकाम् ।। तु. - [https://sa.wikisource.org/s/9b ऋग्वेद १०.८५.४०] पयोधरेषु गंधर्वा रजस्यग्निः प्रकीर्तितः
हिनस्ति व्यञ्जनैः पुत्रान्कुलं हन्यात्पयोधरैः
तस्मादव्यञ्जनोपेतामरजस्कपयोधराम्
अन्नं तस्य न भोक्तव्यं वृथा पाको हि स स्मृतः
प्राणायामं त्रिरभ्यस्य घृतं प्राश्य विशुद्ध्यति कृत्वा तस्यां समुत्सर्गमतिकृच्छ्रो विशोधनम्
उद्वाहयेत्सगोत्रां च तनयां मातुलस्य च
असपिण्डा तु या मातुरसगोत्रा च या पितुः
अरुण उवाच दारकर्म किमुक्तं वै यदुक्तं भवता इदम्
तदुक्तं दारकर्मेति द्वाभ्यां योगात्तु मैथुने
नोद्वहेत्कपिलां कन्यां नाधिकांगीं न रोगिणीम् 1.182.
ऋक्षवृक्षनदीनाम्नीं नान्यपर्वतनामिकाम्
यस्यास्तु न भवेद्भ्राता न विज्ञायेत वै पिता
हंसस्वरामेकवर्णां मधुपिंगललोचनाम्
दाराग्निहोत्रसंयोगं कुरुते योऽग्रजे स्थिते
परिवित्तिः परिवेत्ता च यया स परिविद्यते
क्लीबे देशांतरस्थे वा पतिते व्रजिते तथा
खंजवामनकुब्जेषु गद्गदेषु जडेषु च
न श्राद्धं तु कनिष्ठस्य विकुलाय च कन्यका न मंत्राः कारणं तत्र न च कन्या वृता भवेत्
उद्वाहिता तु याकन्या न च प्राप्ता तु मैथुनम्
समाक्षिप्य मतां कन्यां पिता त्वक्षतयोनिकाम् 1.182.
लक्षणं ब्रूहि चैतेषां समासात्तिमिरापह
अलंकृत्यार्हते दानं विवाहो ब्राह्म उच्यते