तदर्धार्धं मारुतेन दमने बकुलस्य च
यामेयामे रौप्यमाषं स्नेहे चैव तु काकिणी
षडंगुलेन दैर्घ्यं च न न्यूनं नाधिकं भवेत्
पञ्चाङ्गुलेन मानेन कर्तव्यः सुसमाहितः 2.2.4.
त्रिहस्ते चतुर्हस्ते वा उत्तमं मानमीरितम्
ताम्रे चायुःक्षयकरमायसे दुर्गतिप्रदः
दीपाधारं कांस्यमयं तथारीतिमयस्य च
दशाङ्गधूपके मूल्यं विंशके तु पणत्रयम्
हस्ते पंचप्रमाणं च वस्त्रैः कुर्याच्च वर्तिकाम्
कलशनिर्णयवर्णनम् सूत उवाच यस्यार्पिते च मांगल्ये यात्रासिद्धिश्च जायते
सप्ताङ्गं कलशे ज्ञेयं पञ्चाङ्गमथ वा पुनः
अथ वाक्षतपुष्पेषु देवमावाह्य पूजयेत्
वटस्याश्वत्थवृक्षस्य धातकीबिल्वकस्य च
सौवर्णा राजता वापि ताम्राद्या मृन्मयास्तथा
अभेद्याः सुषमाः प्लक्षाः सर्वे आद्याः सुपूरिताः
एक त्रिंशाङ्गुलं कुर्यात्कालाहे द्विगुणं शतम्
तैजसैः कारयेन्मानं मृन्मये मानमुच्यते
कलशस्थापनं वक्ष्ये यत्र सन्निहिताः सुराः
यज्ञे साधारणं वक्ष्ये यद्विधानं यथामतम् 2.2.5.
चतुरस्रोत्तरं भित्त्वा चोर्ध्वाधोमानतः समम्
मार्जयेत्स्वस्तिकाकारं तुर्यमात्रं यथा भवेत्
स्योना पृथिवीति मंत्रेण कुर्याद्भूभिपरिग्रहम् ऋषिर्नारायणोऽस्य स्याद्गायत्री देवता रविः
विनियोगः स्थापने च तथा भूमिपरिग्रहः
अस्य मन्त्रस्य च ऋषिर्गौतमः परिकीर्तितः
आजिघ्रं कलशं मह्यां स्थापयेत्कलशं ततः
विन्यासश्चैव कर्तव्यस्त्र्यंगुले ब्रह्ममुद्रया पंक्तिश्छन्दश्च उद्दिष्टो देवता विष्णुरव्ययः
कलशस्थापने चैव सोमयागे च योजयेत्
देवता परमा त्रिष्टुब्देवता सोमभावितः
याः फलिनीति मंत्रेण प्रदद्यात्सफलाक्षतम् त्रिष्टुप्छन्दो गणपतिर्देवता परिकीर्तिता ।। 2.2.5.
बदरं नागरं चैव धात्री च पिचुमर्दकम्