ततः तत्त्वविद् राज्ञे सम्यक् ज्ञानसम्पन्नः कथयामास। हे राजन्, रम्ये कामापुरनगरे वीरसिंह इति नाम महा राजा आसीत्। तत्र हिरण्यदत्त इति नाम वणिक् स्वधनस्य गर्वेन पूर्णः निवसति स्म। सः सर्वदा सुखेन वसन् वसन्तस्य पुष्पेषु रममाणः आसीत्। तत्र धर्मदत्तस्य पुत्रः बलवान् तां गच्छन्तीं अपश्यत्। सा लज्जायुक्ता एकान्ते तस्मै वाक्यम् उवाच। विवाहः यदि स्यात्, दशमे दिवसे तव समीपम् आगमिष्यामि। सः 'एवमस्तु' इति चिन्तयित्वा तां त्यक्त्वा स्वगृहं प्रत्यगच्छत्। मदपालवणिक् च मणिग्रीवकन्यायाः च सम्बन्धः आसीत्। नवमे दिवसे तस्याः स्वामी ताम् बलात् गृह्णीत्। सा भार्या सखीवाक्यैः दुःखिता रुदती आसीत्। तदा तस्याः सखी 'किमर्थं त्वं रुदसि, गर्विता त्वम्, सत्यम् वद, सुन्दरि' इति पप्रच्छ। यदि अहम् सोमदत्तस्य, धनिनां श्रेष्ठस्य, समीपं न गच्छेयम्, तस्यैः वाक्यैः बध्नीयमि; अद्य तस्य समीपं गमिष्यामि इति सा उवाच। सः तस्याः पार्श्वे कामेन अभिभूतः सुखेन निद्रां प्राप। लोभयुक्तः तस्यैः वाक्यं उवाच—'क्व गच्छसि, सुन्दरि?' सा कामेन क्लान्ता, चौरस्य मनः कामेन व्याकुलं कृत्वा प्रत्युवाच। चौरः ताम् उवाच—'सुन्दरभ्रूर्, भद्रे, तव भूषणं देहि।' तदा सा उवाच—'प्रियं मित्रं आलिङ्ग्य, भूषणं दास्यामि।' तां दृष्ट्वा वणिक् अपृच्छत्—'कथम् त्वं आगता, प्रेमक्लान्ता?' कमलसा तद् श्रुत्वा यथावत् यथावृत्तं सर्वं उवाच। वणिक् तां स्वपतिसंनिष्ठां मन्यन्, तां परिक्रम्य विमुक्तवान्। ताम् स्वपतेः निवसति गृहे प्रवेशयामास। सः देवप्रेरितान् दिव्यान् भोगान् अनुभूतवान्; तेषु, केषां सत्यम् उत्तमं? तद् वद। चौरस्य सत्यम् श्रेष्ठम्, शृणु यथावृत्तम्। विधवायाः भयेन सा स्वसख्यं समीपं गच्छत्। चौरः सत्यभयेन तां परित्यज्य सुखम् प्राप। गौडदेशे, हे राजन्, वर्धननगरम् अस्ति। तत्र गुणशेखरः धर्मात्मा राजा आसीत्। कदाचित् राजा गिरिजापतेः देवालयं अगच्छत्। तत्र विषधरः क्रोधेन तं दंशितवान्। ततः निर्भयानन्दः तस्य विषं अपाकरोत्। शृणु, सौभाग्ययुक्त राजन्, मनःषड्वर्गस्य कथा; ते रजोगुणोत्पन्नाः, तेषां भेदाः पृथक्। मोहः, मायाचारः, मदः, स्पृहाः, आशा, निन्दा च। कामः विष्णुः, तथा रुद्रः; क्रोधः, लोभः, तथा विधिः। सर्वे मायायाः अधीनाः; तर्हि तेषां पूजायाः किम् प्रयोजनम्? यो न विजितः, सः विजेता, अद्वैतः, निर्मलः ज्ञेयः। मम वाक्यात्, भूमिपते, तस्य प्रसादस्य धर्मं शृणु। अतः गोपूजा शुद्धा, हिंसा सर्वत्र वर्जनीया। एवम् मांसमद्यं नित्यं वर्जयेत्; धर्मेण प्राप्तधनैः क्षुधितान् भोजयेत्।