अग्निसंभूतानां मध्ये ये राजानः राज्यसम्मानिताः अभवन्, तेषां वृत्तान्तः इदानीं कथ्यते। यदा ब्राह्मणाः सर्वे समागताः, तदा सुतः उवाच— "हे ब्राह्मणाः, सर्वे गच्छत; अहं योगनिद्रायाः वशे स्थितः अस्मि।" द्विसहस्रवर्षे पूर्णे सुतः पुनः इदं वचनं अवदत्। तत्र प्रमारः नाम राजा षड्वर्षाणि राज्यं कृतवान्। तस्य देवाप्युत्पन्नः पुत्रः पितुः समत्वं प्राप्तवान्। तस्मात् गन्धर्वसेनः पञ्चाशद्वर्षाणि राज्यं कृतवान्। शङ्खः तं पदं प्राप्य त्रिंशद्वर्षाणि राज्यं कृतवान्। गन्धर्वसेनं लब्ध्वा सः अमूल्यं पुत्रं उत्पादितवान्। तदा नगारेषु निनादः, शङ्खेषु घोषः, मन्दमारुतः च प्रावर्तत, सर्वे हर्षिताः अभवन्। सः कर्मयोगेन विंशति कर्माणि कृत्वा शिवस्य प्रियः अभवत्, शाकानां विनाशाय धर्मस्य वृद्धये च। तं विक्रमादित्यं नाम कृत्वा, पितुः हर्षः अभवत्। पंचवर्षे प्राप्ते तेन तपस्यै वनं गतम्। ततः दिव्यं अम्बावतीपुरं समृद्ध्युक्तं गत्वा, शिवेन प्रेषितः सः तं पदं स्वीकृतवान्। एकदा स वीरः राजा महाकालेश्वरतीर्थं गच्छति। तत्र धर्मपूर्णं विशालं सभागृहं निर्मितम्। विविधवृक्षलताभिः शोभितं, पुष्पलताभिः समृद्धम्। वेदवेदाङ्गविशारदाः ब्राह्मणाग्रण्यः आहूताः। तस्मिन्नेव स्थले वेतालः नाम देवः प्रादुरभवत्। ब्राह्मणः उपविश्य राज्ञे इदं वचनं अवदत्— "महाकथा प्रब्रूहि, प्राचीनकथासंग्रहः।" शिवं मनसि स्थापयित्वा सः राज्ञे उवाच— "आनन्ददायिनी वाराणसी नगरी यत्र महेशः स्थितः।" तत्र चतुर्वर्णजनाः वसन्ति, राजा कीर्तिमुकुटधारी। तस्य पुत्रः वज्रमुकुटः मन्त्रिणां पुत्रैः प्रियः। मन्त्रिपुत्रः बुद्धिदक्षः नाम, यः ज्ञानकौशलप्रसिद्धः। सः रम्यं वनं पश्यति, यत्र पशुपक्षिणः संकुलाः। दिव्यं सरः तत्र आसीत्, विविधपक्षिस्वनैः निनादितम्। तत्र आगत्य द्वौ वीरौ परमं हर्षं प्राप्तवन्तौ। दन्तवक्त्रस्य कन्या पद्मावती नाम, सा सम्मानिता। सा सखीभिः सह सरसि क्रीडति, रम्यक्रीडाभिः। पद्मावतीं समदर्श्य, समानरूपगुणयुक्तां। जागृतः वज्रमुकुटः शिवशंकरं प्रार्थयति— "मां रक्ष।" सा तस्य शिरसः पद्मं गृहित्वा कर्णयोः स्थापयति। पुनः तं पुष्पं हृदि स्थापयति। पितरं सह पर्वतवनं तीर्थाय आगच्छति। तत्र सः महद्व्यथा अनुभवति, मोहं पतितः। युवां पद्मावतीं ध्यायन् मौनव्रतम् आस्थाय। सर्वत्र जनाः शोकमूर्च्छिताः— "किं दशा राजकुमारस्य?" राजा वज्रमुकुटं उवाच— "सत्यं वद।" बुद्धिदक्षः तद् श्रुत्वा हसन् राज्ञे उवाच।