फाल्गुनमासे समुपस्थिते तत्र त्रयः योगिरूपधारिणः अभवन्। तस्मिन्नेव काले भगवान् मृदङ्गं वादयामास, मकरन्दः च वीणां संप्रगृह्य वादयामास। तेन नगरी च राजा गजेन्द्रः च मोहितौ अभवताम्। तदा स भगवान् तं तपस्विनं प्रति उवाच—"किं ते मनसि वाञ्छितम्? ब्रूहि," इति। स तपस्वी विनयपूर्वकं प्रत्युवाच—"त्वदीयं पुत्रं शीघ्रमेव सम्पाद्य दास्यामि।" एतदाकर्ण्य गजेन्द्रः स्वपुत्रं तस्मै दत्तवान्। पक्षद्वये यत्र, ते प्रमुदिताः बह्लिकनगर्यां सम्प्राप्ताः। तत्र नृत्यविशारदाः ते, राजानं मोहितुम् उद्यताः, नगरमुपेत्य सर्वान् गीतनृत्यकौशल्येन आकर्षयामासुः। राजा तान् स्वगृहं प्रीत्या नीतवान्। तत्र मकरन्दः भीष्मपुत्रः बलवान् वीणां मृदङ्गं च गृहीत्वा स्त्रीसभायां निनादयामास। ताभ्यां तत्र स्त्रीसमाजः प्रमोदं प्राप्तवान्। ततः सोऽविद्याम् अपाकरोत्, सा क्षणेन निष्फला अभवत्। ततः कृष्णांशः स नायकः वध्वं प्रति उवाच—"किं ते वाञ्छितम्? ब्रूहि।" इत्युक्ते सा चित्ररेखा शोकपीडिता सन्नता अभवत्। सा मनसा चिन्तयन्ती प्राह—"मया सर्वे देवाः, इन्द्रादयः, सृष्टाः। नारायणो वा धर्मो वा शिवः स्वयम् वा—मम नाम उदयः, अयं देवसिंहः श्रेष्ठः। इन्दुलस्य वियोगेन योगसिद्धिं प्राप्तवन्तौ। हे महायोगिनि! शुकं वा इन्दुलं वा यच्छ। शीघ्रं साक्षात्कारं देहि, अन्यथा आत्मनं त्यक्ष्यामि।" लज्जाम् उत्सृज्य सा पुनः उवाच—"माम् पुत्रं च गृहाण, प्रभो।" इत्युक्त्वा तयोः पादयोः पतित्वा दम्पती रुदन्तौ। ततः इन्दुलिखितं श्रेष्ठं पत्रं स गृह्णाति स्म। मकरन्देन सत्कृतः सूर्यवर्मा गृहं गतः। स्वेच्छारूढः स दुःखसुखयुतं देशं प्राप्नोत्। तत्र उवाच—"देवसिंहः अहं च तव पुत्रस्य अन्वेषणे प्रवृत्तौ।" एतच्छ्रुत्वा आल्हादः परमं हर्षं लेभे। ततः स विनयेन राजानं आह्वयन् उक्तवान्। स उवाच—"वीर! श्रुतवानस्मि यथा कृष्णांशः हतः।" आल्हादः कोपारुणनेत्रः प्रमोदेन तम् केशेषु गृहीत्वा अपाकर्षत्। ततः राजा परिमलः स्वभार्यया सह आगतः। स उवाच—"पापिष्ठ! महापापिन्! मम बान्धवं हत्वा त्वया कृतं।" तदनन्तरं राजा शोकाकुलः दीर्घं निःश्वस्य मौनमास्थाय स्थितवान्। एवमेव तस्मिन्काले वीरः बलखानि आगतः। स भ्रातृष्य पुत्रस्य विवाहाय समुपचक्राम। तत्र तारकः अपि सह सहस्रवीर्युक्तैः सैनिकैः आगतः। ततः तालनः लक्षसेनया सहितः समुपस्थितः। तस्मै ब्रह्मानन्दः प्राप्तः, यः त्रिशतसहस्रबलसम्पन्नः अभवत्। सः दुःखार्तः उवाच—"हा मित्र! त्वं मां दीनतमं त्यक्त्वा कुत्र गतः?