ਸ਼ਂਖਤੂਰ੍ਯਨਿਨਾਦੇਨ ਗੀਤਮਙ੍ਗਲਨਿਸ੍ਵਨੈਃ
ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਤੂਰੀਆਂ ਦੀ ਧੁਨ, ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗੀਤ ਵਜਾਉਣ।
ਤਤੋऽਸ੍ਤਸਮਯੇ ਭਾਨੋਃ ਕੁਮਾਰ੍ਯਃ ਕਰਕੈਰ੍ਨਵੈਃ
ਫਿਰ, ਸੂਰਜ ਲੁਕਣ ਵੇਲੇ, ਕੁੜੀਆਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਚੂੜੇ ਪਾ ਕੇ ਆਉਣ।
ਯਾਮੇਯਾਮੇ ਗਤੇ ਸ੍ਨਾਨਂ ਦੇਵੀਪੂਜਨਮੇਵ ਚ
ਜਦੋਂ ਰਾਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪਹਰ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਦ੍ਮਾਸਨਸ੍ਥਿਤਾ ਸਾਧ੍ਵੀ ਤੇਨੈਵਾਰ੍ਦ੍ਰੇਣ ਵਾਸਸਾ
ਉਹ ਸੁਧੀ ਇਸਤਰੀ ਕਮਲ-ਆਸਨ 'ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਉਹੀ ਗਿੱਲਾ ਕੱਪੜਾ ਪਹਿਨੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕਾਸ਼੍ਚਿਦ੍ਵਾਦ੍ਯਂਤਿ ਸਂਹृष੍ਟਾਃ ਕਾਸ਼੍ਚਿਨ੍ਨृਤ੍ਯਂਤਿ ਹਰ੍षਿਤਾਃ
ਕੁਝ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਵਾਜੇ ਵਜਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਕੁਝ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਨੱਚਦੀਆਂ ਹਨ।
ਗੀਤਤਾਲਾਨੁ ਸਂਬਦ੍ਧਮਨੁਦ੍ਧਤਮਨਾਕੁਲਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਗੀਤ ਤਾਲ ਅਤੇ ਲੈ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਨਿਮਰਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨृਤ੍ਯੇਨ ਹृष੍ਯਤਿ ਹਰੋ ਗੌਰੀ ਗੀਤੇਨ ਤੁष੍ਯਤਿ
ਨੱਚਣ ਨਾਲ ਹਰੀ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਗੀਤ ਨਾਲ ਗੌਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸੁਵਾਸਿਨੀਭ੍ਯਸ੍ਤਾਂਬੂਲਂ ਕੁਂਕੁਮਂ ਕੁਸੁਮਾਨਿ ਚ 4.28.
ਸੁਹਾਗਣਾਂ ਕੋਲੋਂ ਉਹ ਪਾਨ, ਕੇਸਰ ਅਤੇ ਫੁੱਲ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਨਟੈਰ੍ਵਿਟੈਰ੍ਭਟੈਸ਼੍ਚੈਵ ਤਥਾ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਣਕੋਤ੍ਸਵੈਃ
ਉਥੇ ਨਾਟਕੀਆਂ, ਹਾਸੇ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਯੋਧਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਮਾਸ਼ੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਭਾਤਸਮਯੇ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਪਾਰ੍ਵਤੀਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਵੇਰੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਪਾਰਵਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤੋਲਯੇਤ੍ਸਾ ਤਥਾਸੀਨਂ ਗੁਡੇਨ ਲਵਣੇਨ ਚ
ਉਹ ਬੈਠ ਕੇ, ਗੁੜ ਅਤੇ ਨਮਕ ਨਾਲ ਤੋਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਪਰ੍ਵਤਾਨਾਮਪਿਚ੍ਛੇਦੈਃ ਕੇਚਿਦਿਚ੍ਛਂਤਿ ਸੂਰਯਃ
ਕੁਝ ਰਿਸ਼ੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਤੋਲੀ ਜਾਵੇ।
ਲਵਣੇਨ ਸਹਾਤ੍ਮਾ ਹਿ ਤੋਲ੍ਯਤੇ ਚ ਗੁਡੇਨ ਵਾ
ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਮਨੁੱਖ ਨਮਕ ਜਾਂ ਗੁੜ ਨਾਲ ਹੀ ਤੋਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਦੇਵੀਂ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯਾਰ੍ਯਾਂ ਕ੍ਸ਼ਮਾਪ੍ਯ ਗृਹਮਾਵਿਸ਼ੇਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਮਾਫੀ ਮੰਗ ਕੇ, ਉਹ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰੇ।
ਅਨ੍ਨਂ ਚ ਮਧੁਰਪ੍ਰਾਯਂ ਭੋਜਯਿਤ੍ਵਾ ਸੁਵਾਸਿਨੀਃ
ਮਿੱਠੇ ਭੋਜਨ ਨਾਲ ਸੁਹਾਗਣਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਖਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ,
ਯਚ੍ਚ ਦੇਵ੍ਯਾਃ ਪੁਰੋ ਦਤ੍ਤਂ ਨੈਵੇ ਦ੍ਯਾਦਿ ਤਦਿਚ੍ਛਯਾ
ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਗ ਵਜੋਂ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਸੀ,
ਤਤੋ ਦਦ੍ਯਾਦ੍ਗृਹਸ੍ਥੇਭ੍ਯਃ ਕृਤਕृਤ੍ਯਾ ਭਵੇਤ੍ਤਦਾ
ਉਹ ਘਰਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤਧਾਨ੍ਯਸ੍ਵਰੂਪਾਂ ਚ ਸ਼ੂਰ੍ਪੇ ਸਂਪੂਜਯੇਦੁਮਾਮ੍ 4.28.
ਉਮਾਂ ਦੀ ਸੱਤ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਅਨਾਜਾਂ ਵਾਲੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਣ ਵਾਲੀ ਟੋਕਰੀ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਮਾਘਮਾਸਤृਤੀਯਾਯਾਂ ਵਿਸ਼ੇषਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮਿਤਿ ਤੋਲਯਿਤ੍ਵਾ ਕੁਂਦਪੁष੍ਪੈਃ ਪੂਜਯੇਤ੍ਤਤ੍ਸੁਤਾਮਿਤਿ
ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਤੀਜ ਨੂੰ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਸੁਣੋ: ਤੋਲ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਦੀ ਚੰਬੇ ਦੀਆਂ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੋ।
ਏਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨੋਕ੍ਤਾ ਚਤੁਰ੍ਥੀ ਕੁਨ੍ਦਸਂਜ੍ਞਯਾ ਜਯਯਾ ਮੁਨਿਕਨ੍ਯਾਨਾਂ ਯਤ੍ਪੁਰਾ ਸਮੁਦਾਹृਤਮ੍
ਇਸ ਕਾਰਨ ਚੌਥੀ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ 'ਕੁੰਦ' ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ ਤਯਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਾਕ੍ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਮੇਤਤ੍ਕृਤਂ ਪੁਰਾ
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਹਿਲਾ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਭੋਗਾਨ੍ਮਹੀਪृष੍ਠੇ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਦਾਨਂ ਯਥੇਪ੍ਸਯਾ
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁਖ ਭੋਗ ਕੇ ਤੇ ਮਨ ਚਾਹੇ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ,
ਕਾਲੇਨ ਸਮਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਮਰਣਂ ਮਨੁਜੇਸ਼੍ਵਰ ਅਵਂਤਿਸੁਨ੍ਦਰੀ ਨਾਮ ਦੇਵਾਨਾਮਪਿ ਸੁਨ੍ਦਰੀ
ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ! ਸਮਾਂ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਅਵੰਤਿਸੁੰਦਰੀ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਯਦਿ ਵਕ੍ਤ੍ਰਸਹਸ੍ਰਾਣਾਂ ਸਹਸ੍ਰਂ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕਥਂਚਨ
ਜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮੂੰਹਾਂ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰ ਹੋ ਜਾਣ, ਫਿਰ ਵੀ,
ਚੈਤ੍ਰਤृਤੀਯਾਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਾਤ੍ਸਾ ਬਭੂਵ ਪ੍ਰਭਾਵਤੀ
ਚੈਤ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਤੀਜ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋ ਗਈ।
ਲਬ੍ਧਾਬ੍ਧਿਸਂਭਵਾ ਯਦ੍ਵਤ੍ਕृष੍ਣੇਨਾਕ੍ਲਿष੍ਟਕਰ੍ਮਣਾ
ਜਿਵੇਂ ਸਹਿਜ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ,
ਯਦਦਾਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯਃ ਸਾ ਭੂषਣਂ ਕਟਕਾਦਿਕਮ੍
ਜੋ ਕੁਝ ਗਹਣੇ, ਜਿਵੇਂ ਕੰਗਣ ਆਦਿਕ, ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ,
ਪੁਤ੍ਰਾਂਸ਼੍ਚ ਜਨਯਾਮਾਸ ਵਿष੍ਣੁਸ਼ਕ੍ਰਪਰਾਕ੍ਰਮਾਨ੍ 4.28.
ਉਸ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਤੇ ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਬਲ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮੇ।
ਏਵਂ ਰੂਪਂ ਮਹਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸੌਭਾਗ੍ਯਂ ਪੁਤ੍ਰਸਂਪਦਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਡਾ ਰੂਪ, ਚੰਗਾ ਨਸੀਬ ਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਮਿਲ ਗਈ,
ਸ਼ਕ੍ਰਾਦਿਲੋਕਪਾ ਲਾਨਾਂ ਭਵਨੇषੁ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍
ਉਹ ਇੰਦਰ ਆਦਿ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰੀ ਵਾਰੀ ਵੱਸਦੀ ਰਹੀ।