ਚੋਰਿਤਂ ਬਹੁਧਾ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਗਰ੍ਤੇ ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਂ ਬਲਾਤ੍
ਚੋਰੀ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਧਨ ਜਬਰ ਨਾਲ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਤ੍ਯਜਾਮ ਨਗਰੀਂ ਭੂਪ ਚੌਰਵਿਘ੍ਨਕਰੀਂ ਤਵ ਸ੍ਥਾਪਿਤਾ ਨਗਰੇ ਤਸ੍ਮਿਸ਼੍ਚੌਰਹਿਂਸਾਪਰਾਯ ਣਾਃ
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਆਓ ਤੁਹਾਡੀ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡੀਏ, ਜੋ ਚੋਰਾਂ ਦੇ ਢੋਕੇ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈ; ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਚੋਰੀ ਤੇ ਹਿੰਸਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਆਜ੍ਞਾਪ੍ਯ ਸ ਯਯੌ ਗੇਹਂ ਤੈਸ੍ਤੁ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਕृਤਮ੍
ਹੁਕਮ ਦੇ ਕੇ ਉਹ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਲੋਕ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਰ ਲਿਆ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਾ ਮਾਯਯਾ ਸਰ੍ਵੇ ਮੋਹਿਤਾ ਰਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਰੱਖਵੇ ਭਟਕ ਗਏ।
ਪੁਨਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਯਯੁਰ੍ਭੂਪਂ ਰਣਧੀਰਂ ਸਮੇਰਯਨ੍
ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਜਾ ਰਣਧੀਰ ਕੋਲ ਗਏ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।
ਅਰ੍ਧਰਾਤ੍ਰੇ ਤਮੋਭੂਤੇ ਸ ਚੌਰੋ ਨृਪਮਾਗਤਮ੍
ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਜਦ ਹਨੇਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਚੋਰ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਆਇਆ।
ਨृਪੋऽਬ੍ਰਵੀਦਹਂ ਚੌਰਸ਼੍ਚੋਦਿਤਾਰ੍ਥਃ ਸਮਾਗਤਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਰਾਜਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਚੋਰ, ਹੁਣ ਆ ਗਿਆ ਹੈਂ ਜਿਵੇਂ ਬੁਲਾਇਆ ਸੀ।'
ਮਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਚ ਬਹੁਧਾ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਹਰ ਸੁਖੀ ਭਵ
ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਹੁਤ ਧਨ ਲੈ ਲੈ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਰਹਿ।
ਗਰ੍ਤਮਧ੍ਯੇ ਗਤੋ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸ੍ਥਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਨृਪਂ ਬਹਿਃ
ਰਾਤ ਨੂੰ ਖੱਡ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਭੂਪਤਿਂ ਪ੍ਰਾਹ ਭੋ ਰਾਜਨ੍ਗਚ੍ਛ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਸ੍ਵਕਂ ਗृਹਮ੍ 3.2.13.
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾਓ।"
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਾ ਤੁ ਭੂਪਾਯ ਮਾਰ੍ਗਭੇਦਮਦਰ੍ਸ਼ਯਤ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਰਾਹ ਦਿਖਾ ਦਿੱਤਾ।
ਆਯਯੌ ਸੇਨਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਯਤ੍ਰ ਚੌਰਃ ਸ੍ਵਯਂ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਫੌਜ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਥੇ ਆਈ ਜਿੱਥੇ ਚੋਰ ਖੁਦ ਖੜਾ ਸੀ।
ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਵਰ੍ਣਯਾਮਾਸ ਯਥਾ ਜਾਤਂ ਤਥਾਵਿਧਿ ।। ਵਿਹਸ੍ਯਾਹ ਚ ਰਕ੍ਸ਼ਸ੍ਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਮੇ ਭੋਜਨਂ ਕृਤਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸਭ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਹੱਸ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਖਾਣਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।"
ਅਦ੍ਯ ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਮਾਨੁषਾਨ੍ਦੈਵਚੋਦਿਤਾਨ੍
ਅੱਜ ਮੈਂ ਸਭ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਖਾ ਜਾਵਾਂਗੀ।
ਚਖਾਦ ਬਹੁਲਾਂ ਸੇਨਾਂ ਤੇਪਿ ਯਾਤਾ ਦਿਸ਼ੋ ਦਸ਼
ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਖਾ ਲਿਆ; ਉਹ ਵੀ ਦਸ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵਿਚ ਭੱਜ ਗਏ।
ਤਦਾ ਚੌਰਃ ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਭੂਪਤਿਂ ਪ੍ਰਾਹ ਰੋषਤਃ
ਫਿਰ ਚੋਰ ਖੁਦ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆਖਿਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨृਪਸ਼੍ਚੈਵ ਤੂਰ੍ਣਮਾਗਤ੍ਯ ਤਤ੍ਰ ਹ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਤੁਰੰਤ ਉਥੇ ਆ ਗਿਆ।
ਰਕ੍ਸ਼ਸਾ ਸਹ ਤਦ੍ਗਰ੍ਤਂ ਭਸ੍ਮਸਾਦਭਵਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਖੱਡ ਇਕ ਪਲ ਵਿਚ ਸੁੱਟੀ ਹੋ ਗਈ।
ਤਥਾ ਸਰ੍ਵਧਨੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਭਿਸ੍ਤਾਭਿਃ ਸਮਾਯਯੌ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਸਭ ਧਨ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਆਈ।
ਪਟਹਾਤਾਡਿਤੇਨੈਵ ਸ਼ਬ੍ਦੇਨ ਚ ਗृਹੇਗृਹੇ 3.2.13.
ਡੋਲ ਵੱਜਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਹਰ ਘਰ ਵਿਚ,
ਤਦ੍ਦਿਨੇ ਨਗਰੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਭ੍ਰਾਮਿਤੋ ਗਰ੍ਦਭੋਪਰਿ
ਉਸ ਦਿਨ, ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ, ਉਹ ਗਧੇ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਾਇਆ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਯ ਰੂਪਂ ਸਮਾਲੋਕ੍ਯ ਮੁਮੋਹ ਸੁਖਭਾਵਿਨੀ
ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ।
ਸ ਗਤ੍ਵਾ ਨृਪਤਿਂ ਪ੍ਰਾਹ ਪਂਚਲਕ੍ਸ਼ਧਨਂ ਮਮ
ਉਹ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਪੰਜ ਲੱਖ ਧਨ ਮੇਰਾ ਹੈ।"
ਵਿਹਸ੍ਯਾਹ ਨृਪਸ੍ਤਂ ਵੈ ਚੌਰੋऽਯਂ ਧਨਲੁਂਠਕਃ
ਹੱਸ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਚੋਰ ਹੈ, ਧਨ ਲੁੱਟਣ ਵਾਲਾ।"
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਨਿਰਾਸ਼ੋऽਭੂਤ੍ਸ ਚੌਰੋ ਮਰਣਂ ਗਤਃ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਚੋਰ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਮਰ ਗਿਆ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵ ਤਤ੍ਪੁਤ੍ਰੀ ਦੇਵਮਾਯਾਵਿਮੋਹਿਤਾ
ਉਸੇ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮਾਇਆ ਵਿਚ ਫਸ ਗਈ।
ਤਦਾ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾ ਸਾ ਦੁਰ੍ਗਾ ਤਾਵੁਜੀਵ੍ਯ ਪ੍ਰਸਾਦਤਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਦੁਰਗਾ ਜੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਮਿਹਰ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਬਖ਼ਸ਼ੀ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਤੁ ਭੂਪਾਲਂ ਪੁਨਃ ਪ੍ਰਾਹ ਵਿਹਸ੍ਯ ਤਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹੱਸ ਕੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਤਸ੍ਯੈ ਕਿਂ ਚ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਂ ਮਯਾ ਤਤ੍ਸ੍ਨੇਹਰੂਪਿਣਾ
ਉਸ ਲਈ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਕੀ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਅਤੋ ਰੋਦਿਤਵਾਨ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਧਸਨੇ ਕਾਰਣਂ ਸ਼ृਣੁ ।। 3.2.13.
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰੋਇਆ—ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਹਾਸੇ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਸੁਣ।