ਪ੍ਰਪਚ੍ਯ ਪਾਯਸਮਪਿ ਵਟਵृਕ੍ਸ਼ਮੁਪਾਸ਼੍ਰਿਤਃ ਭੋਜਨਂ ਚ ਤਤੋ ਰਾਜਨ੍ਸਰ੍ਪੇਣ ਗਰਲੀਕृਤਮ੍ ।। 3.2.12.
ਉਸ ਨੇ ਖੀਰ ਪਕਾ ਕੇ ਵਟ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਆਸਰਾ ਲਿਆ; ਪਰ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਉਸ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਸੱਪ ਨੇ ਵਿਸ਼ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤੋ ਯਤਿਃ ਸਮਾਯਾਤੋ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਦਮੁਪਾਯਯੌ
ਫਿਰ ਇੱਕ ਯਤੀ ਆਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਖਾਣਾ ਖਾਇਆ ਅਤੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।
ਤ੍ਵਯਾ ਪ੍ਰਦਤ੍ਤਂ ਮੂਰ੍ਖੇਣ ਪਾਯਸਂ ਵਿषਮਿਸ਼੍ਰਿਤਮ੍
ਤੂੰ, ਮੂਰਖ, ਵਿਸ਼ ਮਿਲੀ ਖੀਰ ਦਿੱਤੀ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਰਣਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸ਼ਿਵਲੋਕਮੁਪਾਯਯੌ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਤੁ ਵੇਤਾਲੋ ਰਾਜਾਨਮਿਦਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਵੇਤਾਲ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਅਤੋ ਦੋषੀ ਹਿ ਭੁਜਗੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਂ ਨ ਚਾਪ੍ਤਵਾਨ੍
ਇਸ ਲਈ ਦੋਸ਼ ਸੱਪ ਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਲਿਆ।
ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤੇ ਦਦੌ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਸ ਦ੍ਵਿਜੋ ਦੈਵਮੋਹਿਤਃ
ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਵਹਿਮ ਵਿੱਚ ਪਏ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਭੁੱਖੇ ਨੂੰ ਭਿਖ ਦਿੱਤੀ।
ਆਤ੍ਮਨਾ ਚ ਕृਤਂ ਪਾਪਂ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਜਨੈਃ
ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਪਾਪ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਭੋਗਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਤਦਾ ਜ੍ਞੇਯਾ ਵਿषਦਤ੍ਤੇਨ ਸਾ ਤਥਾ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਵਿਸ਼ ਦਿੱਤਾ।
ਯੈਰ੍ਨਰੈਃ ਕਥਿਤਾ ਵਾਰ੍ਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾ ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਾ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਲੋਂ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਆਇਆ।
ਨਗਰੇ ਚਨ੍ਦ੍ਰਹृਦਯੇ ਰਣਧੀਰੋ ਨृਪੋऽਭਵਤ੍
ਚੰਦਰਹਿਰਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਣਧੀਰ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰ ਵੈਸ਼੍ਯੋऽਵਸਦ੍ਧਰ੍ਮੀ ਨਾਮ੍ਨਾ ਧਰ੍ਮਧ੍ਵਜੋ ਧਨੀ
ਉਥੇ ਧਰਮਧਵਜ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਨੇਕ ਤੇ ਧਨਵਾਨ ਵਪਾਰੀ ਵੱਸਦਾ ਸੀ।
ਏਕਦਾ ਨਗਰੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਯਾਤੁਭਕ੍ਤੋ ਨਰੋऽਭਵਤ੍
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਆਇਆ।
ਵਾਸ਼ਰੋ ਨਾਮ ਤਤ੍ਰਾਸੀਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਃ ਪੁਰੁषਾਦਨਃ
ਉਥੇ ਵਾਸ਼ਰ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸੀ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਖਾਂਦਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਯਾਤੁਭਕ੍ਤਂ ਤਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਰਾਕਸ਼ਸ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਮਾਸ-ਭਖਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਸ ਹੋਵਾਚ ਵਰੋ ਮਹ੍ਯਂ ਦੇਯਸ੍ਤੇ ਪੁਰੁषਾਦਕ
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਵਰ ਦਿੰਨ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲੇ।'
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਕਰੋਦ੍ਗਰ੍ਤਂ ਨਰ ਬੁਦ੍ਧਿਵਿਮੋਹਨਮ੍
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਆਦਮੀ ਨੇ ਇੱਕ ਖੱਡ ਬਣਾਈ ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਭਟਕਾ ਦੇਵੇ।
ਤੇਨ ਰਾਤ੍ਰੌ ਤੁ ਚੌਰ੍ਯੇਣ ਨृਪਦਾਸੀ ਵਰਾਂਗਨਾ
ਚੋਰੀ ਕਰਕੇ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਇੱਕ ਰਾਜ ਮਹਲ ਦੀ ਦਾਸੀ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਸੀ, ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਸਪ੍ਤਪਤ੍ਨ੍ਯੋऽਭਵਂਸ੍ਤਸ੍ਯ ਚਤੁਰ੍ਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ਯੋषਿਤਃ
ਉਸ ਦੇ ਸੱਤ ਪਤਨੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਚਾਰ ਜਾਤੀਆਂ ਤੋਂ ਸੀ।
ਨृਪਦੁਰ੍ਗਸਮਂ ਗੇਹਂ ਰਚਿਤਂ ਤੇਨ ਰਕ੍ਸ਼ਸਾ 3.2.13.
ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੇ ਰਾਜਕਿਲੇ ਵਾਂਗ ਇੱਕ ਘਰ ਬਣਾਇਆ।
ਚੋਰਿਤਂ ਬਹੁਧਾ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਗਰ੍ਤੇ ਸਂਸ੍ਥਾਪਿਤਂ ਬਲਾਤ੍
ਚੋਰੀ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਧਨ ਜਬਰ ਨਾਲ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
ਤ੍ਯਜਾਮ ਨਗਰੀਂ ਭੂਪ ਚੌਰਵਿਘ੍ਨਕਰੀਂ ਤਵ ਸ੍ਥਾਪਿਤਾ ਨਗਰੇ ਤਸ੍ਮਿਸ਼੍ਚੌਰਹਿਂਸਾਪਰਾਯ ਣਾਃ
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਆਓ ਤੁਹਾਡੀ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡੀਏ, ਜੋ ਚੋਰਾਂ ਦੇ ਢੋਕੇ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੈ; ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਚੋਰੀ ਤੇ ਹਿੰਸਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਆਜ੍ਞਾਪ੍ਯ ਸ ਯਯੌ ਗੇਹਂ ਤੈਸ੍ਤੁ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਕृਤਮ੍
ਹੁਕਮ ਦੇ ਕੇ ਉਹ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਲੋਕ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਰ ਲਿਆ।
ਰਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯਾ ਮਾਯਯਾ ਸਰ੍ਵੇ ਮੋਹਿਤਾ ਰਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਤਦਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਰੱਖਵੇ ਭਟਕ ਗਏ।
ਪੁਨਸ੍ਤੇ ਪ੍ਰਯਯੁਰ੍ਭੂਪਂ ਰਣਧੀਰਂ ਸਮੇਰਯਨ੍
ਫਿਰ ਉਹ ਰਾਜਾ ਰਣਧੀਰ ਕੋਲ ਗਏ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।
ਅਰ੍ਧਰਾਤ੍ਰੇ ਤਮੋਭੂਤੇ ਸ ਚੌਰੋ ਨृਪਮਾਗਤਮ੍
ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਜਦ ਹਨੇਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਚੋਰ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਆਇਆ।
ਨृਪੋऽਬ੍ਰਵੀਦਹਂ ਚੌਰਸ਼੍ਚੋਦਿਤਾਰ੍ਥਃ ਸਮਾਗਤਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਰਾਜਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਚੋਰ, ਹੁਣ ਆ ਗਿਆ ਹੈਂ ਜਿਵੇਂ ਬੁਲਾਇਆ ਸੀ।'
ਮਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਚ ਬਹੁਧਾ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਹਰ ਸੁਖੀ ਭਵ
ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਹੁਤ ਧਨ ਲੈ ਲੈ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਰਹਿ।
ਗਰ੍ਤਮਧ੍ਯੇ ਗਤੋ ਰਾਤ੍ਰੌ ਸ੍ਥਾਪਯਿਤ੍ਵਾ ਨृਪਂ ਬਹਿਃ
ਰਾਤ ਨੂੰ ਖੱਡ ਵਿਚ ਜਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਭੂਪਤਿਂ ਪ੍ਰਾਹ ਭੋ ਰਾਜਨ੍ਗਚ੍ਛ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਸ੍ਵਕਂ ਗृਹਮ੍ 3.2.13.
ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾਓ।"