ਸ਼ਾਖਾਯਾ ਅਗ੍ਰਤਃ ਪਾਤ੍ਰੇ ਸੁਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮੇ ਪਲ੍ਲਵਾਸ਼੍ਰਿਤੇ 1.210.
ਟਾਹਣੀ ਦੇ ਅੱਗੇ, ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ, ਨਵੇਂ ਪੱਤਿਆਂ ਉੱਤੇ—
ਸ੍ਨਾਤਃ ਪੂਜ੍ਯ ਵਿਵਸ੍ਵਂਤਮਰ੍ਕਪੁष੍ਪੈਃ ਖਗੋਤ੍ਤਮ
ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਵਿਵਸਵੰਤ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਰਕ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਯ ਮਂਤ੍ਰੇਣਾਰ੍ਕਪੁਟਂ ਤਤੋ ਭੁਂਜੀਤ ਵਾਗ੍ਯਤਃ
ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਚੁਪ ਰਹਿ ਕੇ ਅਰਕ-ਪੁਟਾ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ੴ ਅਰ੍ਕਸਂਪੁਟ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇऽਰ੍ਕਂ ਸਦਾਸ੍ਤੁ ਵੈ
ਓṃ, ਅਰਕ-ਸੰਪੁਟਾ, ਤੇਰੀ ਚੰਗੀ ਹੋਵੇ; ਅਰਕ ਦੀ ਸਦਾ ਚੰਗੀ ਹੋਵੇ।
ਇਮਂ ਮਂਤ੍ਰਂ ਜਪਨ੍ਰਾਜਨ੍ਸ੍ਮਰਨ੍ਨਰ੍ਕਂ ਮਹਾਮਤੇ
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪ ਕੇ ਤੇ ਅਰਕ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਕੇ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ,
ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਯ ਭੁਂਕ੍ਤੇ ਚ ਯੋ ਰਾਜਨ੍ਸ ਯਾਤਿ ਪਰਮਾਂ ਗਤਿਮ੍
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜੋ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪ ਕੇ ਅਰਕ-ਪੁਟਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਨੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਾ ਸਪ੍ਤਮੀ ਸਦਾ
ਇਹ ਸੱਤਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਇਸ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਨਾਈ ਜਾਵੇ।
ਯਸ਼੍ਚੇਮਾਂ ਸਪ੍ਤਮੀਂ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਭਾਸ੍ਕਰਂ ਪ੍ਰੀਣਯਨ੍ਨਰਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸੱਤਵੀਂ ਮਨਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਭਾਸਕਰ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ,
ਸੁਵਰ੍ਣਂ ਰਜਤਂ ਤਾਮ੍ਰਂ ਹਿਰਣ੍ਯਂ ਚ ਤਥਾ ਕ੍ਸ਼ਯਮ੍
ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਤਾਮਾ ਤੇ ਦੌਲਤ ਵੀ ਘਟਦੀ ਨਹੀਂ।
ਕੁष੍ਠਰੋਗਾਚ੍ਚ ਵੈ ਮੁਕ੍ਤੋ ਜਯਸ੍ਤੋਮੋ ਮਹੀਪਤਿਃ
ਉਹ ਕੁਸ਼ਟ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਹਨੇਰੇ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਰ੍ਕਂ ਚੈਵ ਸਮਾਰਾਧ੍ਯ ਤਤੋऽਗੁਸ੍ਤੇऽਰ੍ਕਸਾਮ੍ਯਤਾਮ੍ 1.210.
ਅਰਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਰਕ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਠਤਾਂ ਸ਼ृਣ੍ਵਤਾਂ ਰਾਜਨ੍ਕੁਰ੍ਵਤਾਂ ਚ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ
ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜੋ ਇਹ ਪੜ੍ਹਦੇ, ਸੁਣਦੇ ਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ,
ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਮਯਾ ਤੁ ਬਹੁਸ਼ੋ ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਕੌਥੁਮਿਰ੍ਯਥਾ
ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸੁਣਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਕਉਥੁਮੀ ਬਾਰੇ ਜਿਵੇਂ ਸੁਣਿਆ, ਐਸਾ ਨਹੀਂ।
ਸਿਦ੍ਧਿਂ ਗਤੋऽਰ੍ਕਮਾਰਾਧ੍ਯ ਕੁष੍ਠਾਨ੍ਮੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਅਰਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਕਉਥੁਮੀ ਨੇ ਸਫਲਤਾ ਪਾਈ ਤੇ ਕੁਸ਼ਟ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਸੁਚਰਿਤਰ।
ਕਥਮਾਰਾਧਯਾਮਾਸ ਭਾਨੁਂ ਦੇਵਪਤਿਂ ਦ੍ਵਿਜ
ਹੇ ਦੁਜਾ, ਕਉਥੁਮੀ ਨੇ ਭਾਨੂ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਪੰਚ, ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ?
ਅਰ੍ਕਸਮ੍ਪੁਟਿਕਾਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਆਸੀਤ੍ਪੁਰਾ ਮਹਾਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਃ ਸ੍ਥਾਨਗੋਤ੍ਤਮਃ
ਅਰਕ-ਸੰਪੁਟਿਕਾ ਦਾ ਵਰਣਨ: ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਿਦਵਾਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ।
ਸ ਗਤਃ ਪੁਤ੍ਰਸਹਿਤੋ ਜਨਕਸ੍ਯਾਸ਼੍ਰਮਂ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਜਨਕ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਗਿਆ, ਹੇ ਦੁਜਾ।
ਕ੍ਰੋਧਾਵਿष੍ਟੇਨ ਵੈ ਤਤ੍ਰ ਹਤਃ ਕੌਥੁਮਿਨਾ ਦ੍ਵਿਜਃ
ਉਥੇ, ਕਉਥੁਮੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਭ੍ਰਾਤृਭਿਸ਼੍ਚ ਮਹਾਬਾਹੋ ਤਥਾ ਸ਼ਿष੍ਟੈਸ਼੍ਚ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ
ਉਸ ਦੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਚੇਲਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਕੀਤਾ।
ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਸ ਜਗਾਮਾਥ ਦਿਵ੍ਯਾਨ੍ਯਾਯਤਨਾਨਿ ਚ
ਫਿਰ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ, ਦਿਵਿਆ ਮੰਦਰਾਂ 'ਤੇ ਗਿਆ।
ਅਮੁਕ੍ਤੇऽਥ ਤਯਾ ਵਿਪ੍ਰੇ ਪਰੋ ਵ੍ਯਾਧਿਰਜਾਯਤ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਛੱਡਿਆ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਲੱਗ ਗਈ।
ਪृਥਿਵੀਂ ਪਰ੍ਯਟਨ੍ਸਰ੍ਵਾਂ ਪੁਨਰਾਗਾਤ੍ਪਿਤੁਰ੍ਗृਹਮ੍
ਉਹ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ ਮੁੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਆ ਗਿਆ।
ਪਿਤਰ੍ਗਤਸ੍ਤੁ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਪੁਣ੍ਯਾਨ੍ਯਾਯਤਨਾਨਿ ਚ
ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਆ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ।
ਕृਤੇऽਪਿ ਹਿ ਪਰੇ ਤਾਤ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤੇ ਤੁ ਮੇऽਨਘ
ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਦਾਗ ਨਹੀਂ।
ਕृਤੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ ਯੇਨ ਅਲ੍ਪਾਯਾਸੇਨ ਮੇ ਵਿਭੋ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਕਿਹੜਾ ਐਸਾ ਕੰਮ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਥੋੜੀ ਮਿਹਨਤ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿਤ ਪਾ ਸਕਾਂ?
ਕਥ੍ਯਤਾਂ ਮਾ ਚਿਰਂ ਤਾਤ ਕੁਰੁ ਨਿਃਸ਼੍ਰੇਯਸਂ ਮਮ ਸ਼ੋਕਦੁਃਖਾਭਿਭੂਤਸ੍ਤੁ ਵਾਕ੍ਯਂ ਪੁਤ੍ਰਮੁਵਾਚ ਹ
ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਦੇਰ ਨਾ ਕਰੋ; ਮੇਰੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਕੁਝ ਕਰੋ। ਦੁਖ ਤੇ ਗਮ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਕੇ, ਪਿਤਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਚ ਤ੍ਵਯਾ ਵਤ੍ਸ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਕੁਰ੍ਵਤਾ
ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਉਪਾਯਮੇਕਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯੇਨ ਤ੍ਵਂ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ
ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਹੀ ਢੰਗ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲਵੇਂਗਾ।
ਸ਼ਰੀਰੇਣ ਵਿਹੀਨੋऽਸ੍ਮਿ ਹੇਤੁਨਾ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਣਾਮ੍
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਵੰਞਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਦੇਵੈਰਪਿ ਸੁਪੂਜ੍ਯੋਯਮੁਪਲੇਪਨਮਾਰ੍ਜਨੈਃ
ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਲਗਾਉਣ ਤੇ ਸਫਾਈ ਕਰਕੇ।