ਏਵਂ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਵਿਧਿਵਤ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਚਾਪਿ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍ ਆਰੁਹ੍ਯ ਸੁਵਿਮਾਨਂ ਸ ਯਾਤਿ ਭਾਨੋਃ ਸਲੋਕਤਾਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਕਸ਼ਣਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਵਿਮਾਨ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪੁਨਃ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਜਪਂ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਯਥੇष੍ਟਕਮ੍ ਏਵਮੇਕੈਕਸ਼ਃ ਕਾਰ੍ਯਾਃ ਸਪ੍ਤਮ੍ਯਃ ਸਪ੍ਤ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਫਿਰ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਜਪ ਕਰੇ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰ ਇੱਕ ਸਪਤਮੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਉਦਕਪ੍ਰਸृਤਿਂ ਪੀਤ੍ਵਾ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਯਾ ਤੁ ਸਪ੍ਤਮੀ
ਜਦੋਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੇਟ ਪੀ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਦ ਸਪਤਮੀ ਦੀ ਰੀਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯਾ ਕਾਚਿਤ੍ਸਪ੍ਤਮੀ ਨੋਕ੍ਤਾ ਤਾਂ ਤੇ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਮਰ੍ਵਦਾ
ਜਿਹੜੀ ਸਪਤਮੀ ਦੱਸਣੀ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਉਹ ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਮਰਵਦਾ।
ਅਨੇਨ ਦੇਯਮੂਲ੍ਯੇਨ ਯਲ੍ਲਬ੍ਧਂ ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਕ੍ਸ਼ਯੇਤ
ਇਸ ਲਈ ਦਿੱਤੀ ਕੀਮਤ ਨਾਲ ਜੋ ਕੁਝ ਮਿਲੇ, ਉਹ ਖਾ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵ੍ਯਾਸਭੀष੍ਮਸਂਵਾਦਵਰ੍ਣਨਮ੍ ਸ੍ਤੁਵਨ੍ਤਃ ਕਂ ਕਮਰ੍ਚਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਯੁਰ੍ਮਾਨਵਾਃ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਵਿਆਸ ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਵਰਣਨ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਜਿਸ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰਦੇ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਕੋ ਧਰ੍ਮਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਕਸ਼੍ਚ ਪੂਜ੍ਯੋ ਮਤਸ੍ਤਵ
ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਰਮ ਕਿਹੜਾ ਹੈ, ਤੇ ਤੇਰੇ ਵਿਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਦੇ ਯੋਗ ਕੌਣ ਹੈ?
ਭੀष੍ਮਸ੍ਯ ਨਰਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲ ਵ੍ਯਾਸਸ੍ਯ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਭੀਸ਼ਮ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ੇਰ, ਅਤੇ ਵਿਆਸ, ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲਾ...
ਸੁਖਾਸੀਨਂ ਮਹਾਵ੍ਯਾਸਂ ਗਂਗਾਕੂਲੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਵੱਡਾ ਵਿਆਸ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠਾ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ...
ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਨਾਰਾਯਣਂ ਦੇਵਂ ਤੇਜਸਾਦਿਤ੍ਯਸਨ੍ਨਿਭਮ੍
ਸੁਣੋ, ਨਾਰਾਇਣ ਦੇਵਤਾ ਆਪ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤਿ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਹੈ...
ਮਹਾਭਾਰਤਕਰ੍ਤਾਰਂ ਵੇਦਾਰ੍ਥਨਿਕषਂ ਪਰਮ੍
ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਰਚਨਕਾਰ, ਵੈਦਿਕ ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਰਖਣ ਵਾਲਾ...
ਕਰ੍ਤਾਰਂ ਕੁਰੁਵਂਸ਼ਸ੍ਯ ਦੈਵਤਂ ਪਰਮਂ ਮਮ
ਕੁਰੂ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਰਚਨਕਾਰ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦੇਵਤਾ...
ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਥਂ ਭਾਸ੍ਕਰਸ੍ਯ ਤੁ
ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਭਾਸਕਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਪੱਕੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਮਮਾਖ੍ਯਾਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਸਰ੍ਵਂ ਵਾਙ੍ਮਯਂ ਸਚਰਾਚਰਮ੍
ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਜਿਹੜਾ ਚਲਦਾ ਤੇ ਨਾ ਚਲਦਾ।
ਭਾਸ੍ਕਰਸ੍ਯ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸਂਸ਼ਯੋਦ੍ਯਾਪਿ ਵਰ੍ਤਤੇ
ਮੁਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਭਾਸਕਰ ਬਾਰੇ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਅਜੇ ਵੀ ਇੱਕ ਸੰਦੇਹ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਨਾਂ ਤੁ ਰੁਦ੍ਰਾਦ੍ਯੈਰ੍ਬ੍ਰੂਹਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵੇਨ ਹੇਤੁਨਾ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰਾਂ, ਰੁਦ੍ਰ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸੱਚੀ ਗੱਲ ਤੇ ਕਾਰਨ ਸਮਝਾ।
ਕੀਰ੍ਤਯਸ੍ਵ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਕੌਤੁਕਂ ਹਿ ਪਰਂ ਮਮ
ਜਿਵੇਂ ਠੀਕ ਹੋਵੇ, ਵੇਰਵਾ ਕਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰੀ ਜਿਗਿਆਸਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸ੍ਤੁਵਂਤਸ਼੍ਚ ਤਮਰ੍ਚਾਭਿਃ ਸਿਦ੍ਧਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਯਃ ਸੁਰਾਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਸਿੱਧ ਦੇਵਤਾ ਉਸ ਦੀ ਸਤਕਾਰ ਤੇ ਭਜਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਦੇਵਾਨਾਮਾਦਿਰਾਦਿਤ੍ਯ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ ਧਰ੍ਮਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਣਾਂ ਸ ਚ ਪੂਜ੍ਯਤਮੋ ਮਤਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਧਰਮ ਹੈ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਕ ਪੂਜਣਯੋਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਦਿਤਿਃ ਕਸ਼੍ਯਪਸਤੀ ਆਦਿਤ੍ਯਸ੍ਤੇਨ ਚੋਚ੍ਯਤੇ
ਅਦਿਤੀ ਕਸ਼੍ਯਪ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸ੍ਮਾਦੇਤਜ੍ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਵਮਾਦਿਤ੍ਯਾਤ੍ਸਂਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਸ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੀ ਉਪਜ ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਤੋਂ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਰੁਦ੍ਰੋਪੇਂਦ੍ਰੌ ਤਥੇਂਦ੍ਰਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਦਕ੍ਸ਼ੋਥ ਕਸ਼੍ਯਪਃ
ਰੁਦ੍ਰ, ਉਪੇਂਦ੍ਰ, ਇੰਦ੍ਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਦਕ੍ਸ਼ ਤੇ ਕਸ਼੍ਯਪ—
ਮੁਖਾਦ੍ਭੂਤੋ ਵਿਰਿਂਚਿਸ੍ਤੁ ਰੁਦ੍ਰੋ ਵਕ੍ਸ਼ਸ੍ਥਲਾਤ੍ਤਤਃ
ਵਿਰਿੰਚੀ (ਬ੍ਰਹਮਾ) ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ, ਰੁਦ੍ਰ ਉਸ ਦੇ ਛਾਤੀ ਤੋਂ।
ਵਾਮਪਾਦਤਲਾਦ੍ਦਕ੍ਸ਼ੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਤ੍ਕਸ਼੍ਯਪਸ੍ਤਥਾ ਤੇਨਾਸੌ ਦੇਵ ਆਦਿਤ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਦੇਵੇषੁ ਪੂਜਿਤਃ
ਦਕ੍ਸ਼ ਉਸ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪੈਰ ਦੀ ਤਲੀ ਤੋਂ, ਤੇ ਕਸ਼੍ਯਪ ਸੱਜੇ ਪੈਰ ਤੋਂ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਦੇਵ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਦਿ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵੋਯਂ ਪਾਰਾਸ਼ਰ੍ਯ ਜਗਤ੍ਪਤੇਃ
ਜੇ ਇਹ ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਹੇ ਪਾਰਾਸ਼ਰ ਵੰਸ਼ੀ,
ਸ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਤ੍ਰਿਸਂਧ੍ਯਂ ਤੁ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸੈਃ ਪਰਿਭੂਯਤੇ ਰਾਹੁਣਾ ਗृਹ੍ਯਤੇऽਗ੍ਰਾਹ੍ਯਸ੍ਤਤ੍ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ
ਤਾਂ ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸ ਕਿਉਂ ਨਿੰਦਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਰਾਹੂ ਕਿਉਂ ਫੜਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਹ ਫੜਨਯੋਗ ਨਹੀਂ? ਇਹ ਕਿਉਂ ਹੈ, ਹੇ ਉੱਤਮ ਦ੍ਵਿਜ।
ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਗ੍ਨਿਰ੍ਦਹੇਤ੍ਕ੍ਰੋਧਾਤ੍ਤਮਾਕ੍ਰਾਮਤਿ ਭਾਸ੍ਕਰਃ
ਜੇ ਦੱਖਣੀ ਅੱਗ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾੜੇ, ਤਾਂ ਭਾਸਕਰ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਵੇ।
ਤ੍ਰਿਸਂਧ੍ਯਂ ਤੁ ਤ੍ਰਯੋ ਦੇਵਾਃ ਸਾਨ੍ਨਿਧ੍ਯਂ ਰਵਿਮਂਡਲੇ
ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ ਤਿੰਨ ਦੇਵਤਾ ਸੂਰਜ ਦੇ ਗੋਲ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਮੇਕਮੇਵਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯ ਲੋਕੇ ਧਰ੍ਮਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕੇਵਲ ਉਸ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਧਰਮ ਜਗਤ ਵਿਚ ਚਲਦਾ ਹੈ।